Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Posts Tagged ‘Ξενισμοί’

Παπούτσι από τον τόπο σου και σκελετό απ’ τη ντουλάπα σου!

Posted by sarant στο 17 Μαΐου, 2009

ntoulapa2Πριν από χρόνια, συζητούσα μ’ έναν εξαιρετικό τεχνίτη αυτοκινήτων, μετανάστη δεύτερης γενιάς γεννημένον στο Βέλγιο, που δεν είχε πάει ελληνικό σχολείο, και κάτι θέλησε να γράψει, το στιλό του δεν δούλευε, και μου ζήτησε το δικό μου λέγοντας «Ο δικός μου στυλός δεν πηγαίνει». Φυσικά, μετέφραζε κατά λέξη τη γαλλική έκφραση mon stylo ne marche pas. Τέτοια λάθη είναι πάμπολλα σε όσους δεν έχουν διδαχτεί τη μητρική γλώσσα ή την έχουν ξεχάσει έπειτα από πολύχρονη παραμονή στο εξωτερικό. Διάβαζα πως και τα ισπανικά των ισπανόφωνων μεταναστών στις ΗΠΑ βρίθουν από αμερικανισμούς, και ανάμεσα σ’ αυτούς είναι και το correr para mayor (βάζω υποψηφιότητα για δήμαρχος, κατά λέξη «τρέχω για δήμαρχος», που μεταφράζει το αμερικάνικο run for mayor).

Αυτό νομίζω πως στη γλωσσολογία λέγεται ‘εναλλαγή κωδίκων’, αλλά μπορεί να πέφτω έξω. Πάντως, αν το φαινόμενο είναι απόλυτα φυσικό για τον μετανάστη της δεύτερης ή και της πρώτης γενιάς, είναι πολύ λιγότερο ανεκτό (κανονικά, καθόλου) για τον δημοσιογράφο μιας μεγάλης εφημερίδας. Ίσως να φανούμε λιγάκι πιο επιεικείς αν ο δημοσιογράφος είναι ανταποκριτής στο εξωτερικό, και επομένως ζει βυθισμένος στην ξένη γλώσσα, οπότε είναι κάπως πιο δικαιολογημένο να επηρεαστεί και να αφήσει να περάσουν στις ανταποκρίσεις του ένας-δυο ξενισμοί. Ωστόσο, ένας-δυο ξενισμοί το μήνα, όχι ένας-δυο στο ίδιο άρθρο, όπως κατάφερε πριν από κάμποσα χρόνια ο Δ.Δήμας, ανταποκριτής της Ελευθεροτυπίας στην Ουάσινγκτον, όταν, σε ρεπορτάζ για τις αμφίρροπες προεδρικές εκλογές του 2000, όχι μόνο φιλοτέχνησε τη «στενή αναμέτρηση» (σαν να ήταν κορσές) αλλά και μεταλαμπάδευσε το μαργαριτάρι των ισπανόφωνων στη γλώσσα μας, μια και έγραψε ότι κάποιος «έτρεχε για την αντιπροεδρία» -κι ο αναγνώστης που το διάβασε, ακόμα τρέχει!

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Advertisements

Posted in Γλωσσικά δάνεια, Εφημεριδογραφικά, Φρασεολογικά | Με ετικέτα: , , , | 48 Σχόλια »