Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Posts Tagged ‘Στέλιος Φώκος’

Ναυαγοί στον Πειραιά (διήγημα του Γιώργου Κοτζιούλα)

Posted by sarant στο 6 Μαΐου, 2018

Κυκλοφόρησε πρόσφατα, από τις εκδόσεις Δρόμων, η συλλογή διηγημάτων «Με τον κόμπο στο λαιμό και άλλα διηγήματα» του αγαπημενου μου συγγραφέα Γιώργου Κοτζιούλα (1909-1956), σε επιμελεια του φιλόλογου Στέλιου Φώκου. Περιέχει περίπου 60 διηγήματα του συγγραφέα, τα περισσότερα σύντομα, με εξαίρεση το διήγημα που έδωσε τον τίτλο στο βιβλίο, το οποιο ξεπερνάει τις 30 σελίδες.

Κάποια απο τα διηγηματα ειχαν δημοσιευτεί όσο ζούσε ο Κοτζιούλας σε λογοτεχνικά περιοδικά (Νέα Εστία, Μπουκέτο, Ελληνικά Γράμματα κτλ) αλλά τα περισσότερα ειναι ανέκδοτα, από το αρχείο του Κοτζιούλα. Ο τόμος περιέχει διηγήματα γραμμένα απο το 1929 ως το 1955, από το πρώτο πεζό που δημοσίευσε ο Κοτζιούλας ως σχεδόν τον θάνατό του. Μετά τον θάνατο του Κοτζιούλα ειχε εκδοθεί ένας τόμος με διηγήματά του, ενώ πριν απο τέσσερα χρόνια, με τη φροντίδα του γιου του, του φιλου Κώστα Κοτζιούλα, και σε επιμελεια Σωτηρίας Μελετίου είχε κυκλοφορησει ένας άλλος τόμος με πεζα, που τον παρουσιάσαμε εδώ, η Πικρή ζωή και άλλα πεζογραφήματα. Με τον παρόντα τόμο, ολοκληρώνονται τα λογοτεχνικά πεζά του Κοτζιούλα.

Ο Κοτζιούλας στα περισσότερα πεζά του αυτοβιογραφείται και ο επιμελητής της έκδοσης εύστοχα επισημαίνει τις συσχετίσεις με τη ζωή του και με πρόσωπα που εμφανίζονται και σε άλλα έργα του. Βρήκα πολύ ενδιαφέρουσες τις περιγραφές του αττικού τοπίου και των ανθρώπων του (στη δεκαετία του 30 ο Κοτζιούλας, φυματικός τότε, πέρασε αρκετόν καιρό ζώντας σε παράγκες στην Πεντέλη και στην Πάρνηθα με συντροφιά του διάφορους ανέστιους και πλάνητες) ενώ συμπληρώθηκαν κάποια κενά που ειχα για τη ζωή του συγγραφέα. Όμως και κάποιος που δεν έχει γνωρίσει σε βάθος το έργο του ποιητή, νομίζω ότι θα χαρεί τις αφηγήσεις του.

Σημειώνω ότι κάποια από τα αφηγήματα διαδραματίζονται στην Ήπειρο και περιέχουν ιδιωματικές λέξεις (που εξηγούνται στο Γλωσσάρι στο τέλος του βιβλίου) αλλά αυτά ειναι τα λιγότερα.

Το βιβλίο του Κοτζιούλα θα παρουσιαστεί τούτη την Πέμπτη, 10 Μαΐου, στην αίθουσα της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών αλλά δεν θα μπορέσω να παρευρεθώ και ούτε καν να σας προτρέψω να πάτε, διότι, κατά πολύ άβολη σύμπτωση, ακριβώς την ίδια μέρα και ώρα, γίνεται η παρουσίαση του βιβλίου «Αστυνομικά», που εχω επιμεληθεί, στη Γεννάδειο.

Θα παρουσιάσω ομως ένα διήγημα από τη συλλογή του Κοτζιούλα. Διάλεξα ένα αφήγημα «αστικό», γραμμένο τον Μάιο του 1941, λίγο μετα την είσοδο των Γερμανών στην Αθήνα. Ναυαγοί στον Πειραιά, είναι ο τίτλος, εννοεί δε τους στρατιώτες που κατάγονταν από νησιά και οι οποιοι, μετά τη συνθηκολόγηση, είχαν κατέβει όπως όπως στην Αθήνα όπου παρέμεναν εγκλωβισμένοι, αδυνατώντας να βρουν πλοίο για τα νησιά τους. Βλέπετε, πέρα από τη γενικότερη αποδιοργάνωση, το λιμάνι ειχε καταστραφεί από τους γερμανικούς βομβαρδισμούς. Ξέρουμε τον πολύνεκρο βομβαρδισμό του Πειραιά τον Γενάρη του 1944 από τους συμμάχους αλλά και οι γερμανικοί βομβαρδισμοί, ιδίως στις 6-7 Απριλίου 1941, είχαν προκαλέσει όχι λίγα θύματα και πολύ εκτεταμένες ζημιές.

Παραθέτω το διήγημα χωρίς καμιά αλλαγή.

Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Advertisements

Posted in Διηγήματα, Κατοχή | Με ετικέτα: , , , | 75 Σχόλια »