Μετεισοδιακά μεζεδάκια

Χτες ήταν τα Εισόδια της Θεοτόκου, γιορτή που ένας παλιός μου συμμαθητής την έλεγε «Τα ισόβια της Θεοτόκου», μέρα που γιορτάζουν πολλές Μαρίες, ή οι ανύπαντρες ή οι παντρεμένες (οι άλλες τον Δεκαπενταύγουστο), εκτός από την Κρήτη όπου χτες γιόρτασαν εκείνες που δεν γιορτάζουν στην άλλη Ελλάδα, εκτός αν η οικογενειακή παράδοση επιτάσσει το αντίθετο.

Οπότε, καλού-κακού αν δεν ευχηθήκατε χτες χρόνια πολλά στις γνωστές σας Μαρίες ας το κάνετε σήμερα -όπως βλέπετε, διαλέγοντας τίτλο για το εβδομαδιαίο πολυσυλλεκτικό μας άρθρο εκτελούμε παράλληλα και  κοινωνικό  έργο.

* Και ξεκινάμε με μια ακλισιά -από τις πολλές που θα δούμε στο σημερινό άρθρο.

Σε ένα ενδιαφέρον κατά τα άλλα άρθρο της Λάιφο για τις γυναίκες-μονομάχους της αρχαιότητας διαβάζουμε: «… να μάχονται δίπλα στον  ποταμό Τάναϊς».

Αλλά ο ποταμός Τάναϊς, που είναι ο σημερινός Ντον  στη Ρωσία, κλίνεται, αρχαίο όνομα είναι: ο Τάναϊς, του Τανάιδος, τον Τάναϊ(ν).

Τέλος πάντων, είναι αρκετά εξωτικό το όνομα και σπάνιο, να μην είμαστε πολύ αυστηροί, εδώ αφήνουν  άκλιτα άλλα κι άλλα.

* Για παράδειγμα, στο Πρώτο Θέμα, σε άρθρο για τη δισέγγονη του Φέρεντς Πούσκας, που φωτογραφήθηκε με τη φανέλα του Παναθηναϊκού:

Το 1971 οι πράσινοι έπαιξαν στον τελικό του Γουέμπλεϊ με τον Άγιαξ του Γιόχαν Κρόιφ έχοντας στον πάγκο τους τον θρυλικό «καλπάζων συνταγματάρχη», τον Φέρεντς Πούσκας.

Τον καλπάζοντα είναι κανονικά, αλλά τα αρχαία ουγγρικά συχνά μένουν άκλιτα -πράγματι, αν γκουγκλίσετε θα βρείτε κάμποσες αναφορές στον «καλπάζων» Φέρεντς Πούσκας.

* Κι άλλη ακλισιά, σε πολλά σάιτ αυτή (παράδειγμα), για την απάτη στο καζίνο:

Ο τρόπος δράσης τους ήταν συγκεκριμένος. Αναζητούσαν εύρωστους οικονομικά επαγγελματίες και τους προσέγγιζαν με το πρόσχημα επένδυσης σε καζίνο, η οποία θα τους επέφερε μηνιαίως κέρδος 10% έως 20% επί του καταβληθέν κεφαλαίου.

Το «καταβληθέν» φαίνεται πως είναι κι αυτός  όρος των  αρχαίων ουγγρικών, κι έτσι αφήνεται άκλιτο.

Προσέξτε επίσης  ότι η υποτιθέμενη  επένδυση θα τους «επέφερε» κέρδος.

Όχι όμως. Επιφέρω θα πει «προκαλώ, προξενώ». Με το κέρδος χρησιμοποιούμε το ρήμα «αποφέρω». Απέφερε,  ένα γράμμα διαφέρει.

* Αλλά να βάλουμε και κανένα μεζεδάκι άλλου είδους, διότι αλλιώς θα πρέπει να μετονομάσω το άρθρο σε «ακλισιάρικα» μεζεδάκια.

Ο  σινεφίλος μας δεν μας ξέχασε ούτε τούτη την εβδομάδα.

H oθονιά είναι από την παλιά ταινία Σάντα Φε (1940), όπου ο Έρολ Φλιν και ο Ροναλντ Ρίγκαν (Ρέιγκαν κανονικά) παίζουν τους ευέλπιδες, μαθητές της Στρατιωτικής Ακαδημίας του West  Point και δέχονται κατσάδα από τον Διοικητή της Σχολής.

Όπως βλέπετε το «misdemeanor» (παράπτωμα) έγινε «αμάρτημα» στη μετάφραση.

Και ένα τριβιδάκι: στην ταινία αυτή, ο Ρίγκαν έπαιζε τον ρόλο του Κάστερ, του μετέπειτα στρατηγού,  που τον σκότωσαν οι Ινδιάνοι.

Δυστυχώς οι Ινδιάνοι της ταινίας ήταν άστοχοι.

* Και συνεχίζω… σορευτικά.

Σε άρθρο της ΕφΣυν, «εντοπίστηκαν κι άλλοι σοροί».

Σωστή η  ορθογραφία, λάθος το γένος. Μην τα θέλουμε όλα δικά μας!

* Κι ένα ακόμα σινεφιλικό, αν και δεν αφορά υποτίτλους ή άλλο μεταφραστικό λάθος -πάντως, συνδέεται με το προηγούμενο.

Όπως λέει ο σινεφίλος μας:

Το κανάλι Άττικα προβάλλει παλιές ταινίες.

Βλέποντας στο πρόγραμμα προχτές ¨Σάντα Φε» γυρνάω να δω ασπρόμαυρο γουέστερν με Έρολ Φλιν βλέπω έγχρωμο με Μάρλον Μπράντο, το «Η Εκδίκηση ειναι δικη μου (One eyed Jacks).

Μόνο που όσοι ειδαν στο χτεσινό πρόγραμμα πως θα είχε το «Η εκδίκηση είναι δική μου» και πήγαν εκεί, πέτυχαν τον Επιθεωρητή του Γκόγκολ με τον Ντάνι Κέι!

(Εγώ αναρωτιέμαι τι θα δουν όσοι πάνε να δουν τον  Επιθεωρητή! Αν θέλετε να δείτε την ταινία, υπάρχει και στη Βικιπαίδεια.)

* Άρθρο για το σχέδιο ειρήνευσης στην Ουκρανία. Διαβάζω:

Με γρίφο μοιάζει η πρόταση ειρήνης της κυβέρνησης Τραμπ για την Ουκρανία, τόσο για τους Αμερικανούς συμμάχους όσο και για τους Ουκρανούς αξιωματούχου, που προσπαθούν από την Τετάρτη να κατανοήσουν τους όρους της.

Το ότι λείπει το -ς από τους αξιωματούχους είναι παρωνυχίδα,  αλλά προσέξτε  ότι η πρόταση της κυβέρνησης Τραμπ είναι γρίφος «για τους Αμερικανούς συμμάχους».

Οι Αμερικανοί σύμμαχοι των Αμερικανών; Προφανώς American allies, αλλά αυτό είναι σύμμαχοι των Αμερικανών, όχι Αμερικανοί σύμμαχοι…

* Κι αλλο ένα για το ίδιο θέμα. Γράφει το in.gr:

Δηλαδή; Σύμφωνα με το άρθρο 21 της συμφωνίας για την ειρήνη στην Ουκρανία, εκτός από την Κριμαία, το Λουγκάνσκ και το Ντονέτσκ , θα αναγνωριστούν ως ντε φάκτο ρωσικά εδάφη και οι 50 Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής!

(Φυσικά, εννοούσε ότι θα αναγνωριστούν ρωσικά εδάφη και από τις Ηνωμένες Πολιτείες).

Καλά λέγανε ότι ο Τραμπ προωθεί τα συμφέροντα της Ρωσίας!

* Kι ένα απλό ορθογραφικό -αλλά σε συσκευασία, οπότε αξίζει να επισημανθεί.

Προϊόν  ασφαλείας … από  πολυπροπυλαίνιο, λέει.

Όμως, ναι μεν μολυβδαίνιο, αλλά προπυλένιο -και σε όλη την οργανική χημεία  -ένια συναντάμε, αιθυλένιο, πολυστυρένιο και δεν συμμαζεύεται.

* Ο πρωθυπουργός συζήτησε με την Βικτόρια Χίσλοπ για τα γλυπτά του Παρθενώνα και άλλα πολιτιστικά. Η συζήτηση έγινε στα αγγλικά, αλλά το σχετικό ρεπορτάζ της Ναυτεμπορικής στραβομεταφράζει στα ελληνικά, με ουκ ολίγα μαργαριτάρια.

Πχ:

«Μπορούμε προς το Βρετανικό Μουσείο να προσφέρουμε συνεργασία αμοιβαία επωφελής. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν έχουμε νόμιμο ισχυρισμό»

Ως προς το πρώτο,  είπαμε, είναι η εβδομάδα της ακλισιάς. Ο δε  ισχυρισμός προφανώς είναι αξίωση, claim.

Και:

«Διατηρούμε ένα μοναδικό προϊόν σε επίπεδο τι μπορούμε να προσφέρουμε. Η χώρα έχει αφήσει πίσω τους χαλεπούς καιρούς. Όταν μιλάμε για την Ελλάδα ως χώρα προορισμού για τους ταξιδιώτες, έχω τη φιλοδοξία να κάνω την Ελλάδα τον νούμερο ένα τουριστικό προορισμό στον κόσμο σε επίπεδο ποιότητας»

Όταν μιλάμε  για την Ελλάδα,  έχει τη φιλοδοξία. Όταν δεν μιλάμε, η φιλοδοξία παύει; Πάντως,  έχουμε επίπεδο.

* Άλλο ένα  από συζήτηση του κ. Μητσοτάκη στα αγγλικά.

Σχολιάζει ο φίλος μας ο Στάζιμπος:

Βρείτε μου φυσικό αγγλόφωνο να χρησιμοποιεί τη φράση»without raising the thermometer of tension», κι ελάτε να μου πείτε μετά για τα αγγλικά του ΠΘ και των πρώην.

* Μια ακυρολεξία από την Καθημερινή, για τον γιορτασμό της εξέγερσης του Πολυτεχνείου.

Λέει μια νηπιαγωγός: Προσπαθήσαμε να εντρυφήσουμε στα παιδιά πόσο σημαντική είναι η Ελευθερία…»

Αν όντως το είπε έτσι η νηπιαγωγός, ο συντάκτης έπρεπε να το διορθώσει. Το «εντρυφώ» έχει εντελώς άλλη σημασία,  σημαίνει «επιδίδομαι σε πνευματική ασχολία με απόλαυση» -και δεν  είναι  μεταβατικό. Λέμε π.χ. εντρυφώ στη  φιλοσοφία.

Ίσως ήθελε να πει  «να εμφυσήσουμε στα παιδιά», αν και το ρήμα  αυτό συνήθως θέλει αντικείμενο ουσιαστικό, να εμφυσήσουμε το αίσθημα, την πίστη  κτλ. Να μεταδώσουμε  στα παιδιά, επίσης. Ή ακόμα  και το νεοπαγές «να επικοινωνήσουμε», που έχει ήδη σχεδόν καθιερωθεί.

* Και ένα συνηθισμένο,  αυτή τη φορά από το in.gr

Η οδός Αεροπαγίτου, για μια ακόμα φορά, αντί Αρεοπαγίτου από τον  Άρειο Πάγο. Ο λόφος ήταν του Άρεως, όχι του αέρος.

* Στην Ουαλία ένας φαρσέρ ντύθηκε στρατιωτική στολή με όλα τα παράσημα και κατέθεσε στεφάνι στους πεσόντες. Το σχετικό ρεπορτάζ του Πρώτου Θέματος πάσχει μεταφραστικά:

Όπως αναφέρει το gbnews.com, όταν ο τελετάρχης της παρέλασης τον πλησίασε κατά τη διάρκεια της τελετής, ο άνδρας επέμεινε ότι ήταν εκεί εκ μέρους του Λόρδου Υπολοχαγού του Κλουάιντ, μια βαθμίδα που αφορά στον αρμόδιο από το Βασιλικό Ναυτικό για οποιαδήποτε δραστηριότητα στην οποία εμπλέκεται εκπρόσωπος της βρετανικής βασιλικής οικογένειας. 

Από την πλευρά του, ο σημερινός Λόρδος Υπολοχαγός, Χάρι Φέδερσονχόου, διέψευσε αυτόν τον ισχυρισμό, λέγοντας στην εφημερίδα The Sun ότι δεν τον είχε ξαναδεί ποτέ στη ζωή του.

Αυτό το «Λόρδος  Υπολοχαγός» είναι απόδοση του Lord Lieutenant, αλλά πολύ κακή απόδοση. Δεν υπάρχει  Λόρδος Υπολοχαγός, ούτε Λόρδος Λοχαγός. Ο συγκεκριμένος αξιωματούχος είναι Lieutenant με την παλιά σημασία της λέξης, τοποτηρητής ας πούμε -εγώ τουλάχιστον έτσι θα τον  απέδιδα. Ο Lord Lieutenant, Λόρδος τοποτηρητής ας πούμε, είναι  ο προσωπικός εκπρόσωπος του Βασιλιά (ή της  Βασίλισσας) σε μια ορισμένη  περιφέρεια του Ηνωμένου Βασιλείου, που λέγεται lieutenancy. Αρχικά ήταν υπέυθυνος να οργανώνει την πολιτοφυλακή της περιφέρειας,  αλλά τώρα έχει απλώς τελετουργικά καθήκοντα. Και γίνεται λόγος  για τον Λόρδο  τοποτηρητή  του Κλουάιντ  διότι το  επεισόδιο έγινε  στην περιφέρεια Clwyd της Ουαλίας.

* Και κλείνω με μια  αναγγελία, αν και κατόπιν εορτής.

Γίνεται αύριο στο Ηράκλειο αγώνας δρόμου, ο Ηράκλειος δρόμος. Διαβάζω στον σχετικό ιστότοπο:

Όπως βλέπετε, αν το διαβάσατε σήμερα, δεν μπορείτε να πάρετε μέρος στον αγώνα διότι έχει λύξει η προθεσμία συμμετοχής.

Αν όμως έχετε κάνει έγκαιρα αίτηση συμμετοχής,  καλό τρέξημο!