Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Ο άγνωστος ποιητής Άχθος Αρούρης: Οι ραδιοερασιτέχνες

Posted by sarant στο 18 Μαρτίου, 2014


mimis_jpeg_χχsmallΕδώ και κάμποσο καιρό έχω αρχίσει να δημοσιεύω, κάθε δεύτερη Τρίτη, αποσπάσματα από το βιβλίο του πατέρα μου, του Δημήτρη Σαραντάκου, “Ο άγνωστος ποιητής Άχθος Αρούρης” (εκδ. Ερατώ, 1995, εξαντλημένο), που είναι μια βιογραφία του παππού μου, του Νίκου Σαραντάκου (1903-1977), ο οποίος είχε το ψευδώνυμο Άχθος Αρούρης (που είναι ομηρική έκφραση και σημαίνει ‘βάρος της γης’). Η σημερινή είναι η δωδέκατη συνέχεια.  Η προηγούμενη συνέχεια βρίσκεται εδώ.

Βρισκόμαστε στο τέταρτο κεφάλαιο του βιβλίου, που έχει τον γενικό τίτλο «Ένας μέτοικος στη Μυτιλήνη του μεσοπολέμου» και παρακολουθεί τη ζωή του παππού μου από το 1928 που παντρεύτηκε τη γιαγιά μου, την Ελένη Μυρογιάννη, και εγκαταστάθηκε στη Μυτιλήνη.

Το ραδιόφωνο πρέπει να είχε κάνει μεγάλη αίσθηση στον πατέρα μου, που τότε ήταν σε προσχολική ηλικία, αλλά και στον παππού μου, γιατί ιστορίες με το ραδιόφωνο μου έχουν αφηγηθεί και οι δυο τους αρκετές φορές. Μια και το σημερινό κεφάλαιο είναι κάπως σύντομο, βάλθηκα να αναζητήσω στο Διαδίκτυο ίχνη του κυρίου Καζίμιρου Μπούλας, ο οποίος, όπως θα διαβάσετε παρακάτω, είχε μιαν εκπομπή στην ελληνική γλώσσα από το σταθμό της Κρακοβίας, την οποία τελείωνε με το «καλήν καληνύκτα σας». Βρήκα απροσδόκητα πολλά, ακόμα και σε ελληνική σελίδα, όπου βλέπουμε ότι οι εκπομπές άρχισαν τον Δεκέμβριο του 1931 και ότι ο Κ. Μπούλας ήταν πρέσβης (πιθανώς εννοεί πρόξενος) της Ελλάδας στο Κατοτιτσε -μάλλον Κατοβίτσε- και υφηγητής της νεοελληνικής στο πανεπιστήμιο της Κρακοβίας (αλλά μάλλον ήταν της κλασικής φιλολογίας). Τον Καζίμιρο Μπούλας τον βρίσκουμε να δημοσιεύει σε γαλλικό αρχαιολογικό περιοδικό ένα άρθρο για αρχαία ελληνικά αγγεία, ενώ εδώ διαβάζουμε ότι μετά τον πόλεμο πήγε στις ΗΠΑ όπου εργάστηκε σε πανεπιστημιακή βιβλιοθήκη. Κάπου βρήκα και έτος γέννησης και θανάτου, 1903-1970, συνομήλικος του παππού μου ήταν.

Όσο για τη συγκέντρωση συγγενών στο σπίτι για να δουν τη θαυματουργή συσκευή που είχε φτάσει από την Αμερική, θυμήθηκα ένα ξεκαρδιστικό διήγημα του Αζίζ Νεσίν, όπου επίσης όλο το σόι μαζεύεται για να δει και να θαυμάσει μια χύτρα ταχύτητας -την οποία στο τέλος πετάνε χωρίς να καταφέρουν να την ανοίξουν μετά το παρθενικό εκείνο μαγείρεμα. Αλλά και από δική μου εμπειρία, θυμάμαι πως το 1966 που πήραμε αυτοκίνητο είχε μαζευτεί όλη η γειτονιά να παρακολουθεί -και, εννοείται, να δίνει συμβουλές και να σχολιάζει- καθώς η μητέρα μου προσπαθούσε να το βγάλει με την όπισθεν από την αυλόπορτα.

Οι ραδιοερασιτέχνες

Ο φίλοι του ποιητή ανήκαν σε τρεις κατηγορίες: Ήταν διανοούμενοι σαν τον Στρατή τον Παπανικόλα, τον Κίμωνα τον Μιχαηλίδη, τον Βαγγέλη τον Καραγιάννη, ήταν ερασιτέχνες ραδιοτεχνίτες σαν τον Βάσο τον Παπανικόλα, τον Μάριο τον Κρητικόπουλο, τον Θόδωρο τον Σάμιο, (που ήταν επί πλέον γείτονάς του και πρώτος ξάδελφος της Ελένης) και τον Αλέκο τον Κοντήβεη και τέλος ήταν αριστεροί ή κομμουνιστές σαν τον Κλεάνθη τον Χουτζαίο, τον Γιώργο τον Ράσκο, τον Νίκο τον Πασσαλή, τον Αχιλλέα τον Κοντάρα, τον Αντωνάκη τον Καλλιπολίτη και άλλους. Βέβαια πολλοί διανοούμενοι ήταν και αρι­στεροί κι έτσι ο διαχωρισμός των δύο ομάδων δεν ήταν σαφής. Αντί­θετα οι ραδιοερασιτέχνες ήταν κλειστή σέκτα. Δεν είχαν πολλές κου­βέντες, αλλά κλεινόντουσαν είτε στο πατάρι του μαγαζιού του Κοντήβεη, που ήταν κάτω από την Εμπορική Τράπεζα, είτε στο εργαστήριο του Νίκου και πάλευαν με τις ώρες με τα ερτζιανά.

Ο ίδιος, μόλις εξοικονόμησε κάποια χρήματα αγόρασε ένα καλό ραδιόφωνο Φίλιπς, που το αποτελούσαν πέντε κύρια και δυο βοηθη­τικά τμήματα χωριστά μεταξύ τους. Η αλλαγή του μήκους κύματος γινόταν με την εισαγωγή σε κατάλληλη υποδοχή μιας μπομπίνας. Το μεγάφωνο ήταν χώρια και μολονότι το όλο συγκρότημα λειτουργού­σε με το ρεύμα του δικτύου, χρειαζόταν και το ρεύμα μιας μπαταρίας για τον ενισχυτή. Ήταν όμως καταπληκτικής εμβέλειας δέκτης κι ο Νίκος έπιανε στα βραχέα, μεταξύ πλήθους σταθμών, και τους μονα­δικούς που εκπέμπαν τότε και στα ελληνικά: το Μπάρι και τη Βαρ­σοβία [μάλλον Κρακοβία – ΝΣ], από όπου κάποιος κύριος Καζίμιρος Μπούλας τέλειωνε τη σύντομη ομιλία του με τον χαιρετισμό:

«Και τώρα, αγαπητοί ακροαταί, σας εύχομαι καλήν καληνύχτα σας».

Το 1929 σ’ όλο το νησί ήταν ζήτημα αν υπήρχαν δέκα ραδιόφωνα.

Στις δημοτικές εκλογές του 1933 κατέβηκε υποψήφιος του προο­δευτικού χώρου ο γιατρός Γιάννης Μανώλας, στενός φίλος του ποιη­τή από τότε που στην κλινική του, κοντά στο Κιόσκι, ξεγέννησε τη γυναίκα του. Ο Σαραντάκος του σκάρωσε αληθινό ραδιοφωνικό σταθμό που εξέπεμπε στα βραχέα. Από το σταθμό αυτόν ο Μανώλας έβγαλε τον προεκλογικό του λόγο, τον οποίο όπως ήταν φυσικό ελά­χιστοι άκουσαν, καθώς τα ραδιόφωνα στην πόλη εξακολουθούσαν να είναι σπάνια. Ο Νίκος βλέποντας την επίδοση του νεαρού φίλου του, του Μάριου του Κρητικόπουλου, στα ραδιοφωνικά τον προέτρεψε να πάει στην Αθήνα να μάθει καλύτερα τα μυστικά της Τέχνης, συμβου­λή που ο Μάριος ακολούθησε ύστερα από λίγους μήνες.

Εξέχον μέλος της παρέας των ερασιτεχνών ραδιοτεχνιτών ήταν ο Βάσος Παπανικόλας, αδελφός του Στρατή, λοχαγός του πεζικού, που είχε αληθινή μανία με τα ερτζιανά, αλλά πολύ λιγότερες γνώσεις, ιδίως πραχτικές. Ο Βάσος είχε ένα μεγάλο ραδιόφωνο RCA, που του το είχε στείλει ένας άλλος αδελφός του, εγκατεστημένος στην Αμερική. Ήταν αληθινό έπιπλο, σεβαστών διαστάσεων, τριγωνικό, με κυρτές τις δύο πλευρές του και με το σήμα της RCA να προβάλλεται όταν έμπαινε σε λειτουργία σε κόκκινο στρογγυλό πέτασμα στο κέντρο του τριγώνου.

Όταν πήρε το ραδιόφωνο, στη Μυτιλήνη το δίκτυο ηλεκτροδότησης της πόλης λειτουργούσε με συνεχές ρεύμα (το εναλλασσόμενο μπήκε στα μισά της δεκαετίας του ’30). Ο Βάσος μάζεψε όλους τους συγγενείς που κατοικούσαν σε γειτονικά σπίτια ψηλά στο Βουναράκι και τους παρουσίασε το πολύτιμο απόχτημα. Τους εξήγησε πώς λειτουργεί και τους επέστησε την προσοχή, όταν θα χρειαζόταν για λόγους ξεσκονίσματος και άλλων εργασιών καθαριότητας του σπιτιού να αποσυνδέσουν το ραδιόφωνο από το δίκτυο, να ξαναβάζαν την πρίζα κανονικά κι όχι ανάποδα «για να μη καούν οι λάμπες». Στον ενθουσιασμό του όμως κατά την επίδειξη έκανε ο ίδιος το μοιραίο λάθος κι έβαλε την πρίζα ανάποδα, με αποτέλεσμα να καούν οι λυ­χνίες του ραδιοφώνου και να μείνει το όργανο νεκρό επί τρεις μήνες, όσο να του στείλει ο αδελφός του άλλες από την Αμερική, μια που στην Ελλάδα δεν υπήρχαν τότε ανταλλακτικά.

Δυο χρόνια μετά την απόκτηση του ραδιοφώνου, ο Βάσος αποτάνθηκε στον ποιητή ζητώντας τη βοήθειά του σε μια βλάβη που είχε παρουσιαστεί. Το ραδιόφωνο μεταφέρθηκε στο εργαστήριο του Νί­κου, που κατανάλωσε μερικά απογεύματα στην επισκευή της βλάβης. Όταν το ’φτιάξε διεμήνυσε στο φίλο του πως το επόμενο βράδυ θα του το ’φερνε ο ίδιος στο σπίτι του στο Βουναράκι. Πράγματι το άλλο βράδυ, περασμένες εννιά, ο ποιητής με το φίλο του τον Γιώργο τον Ράσκο που ήταν μάλιστα στρατιώτης, μεταφέραν το ογκώδες και βαρύ ραδιόφωνο στο σπίτι του Βάσου του Παπανικόλα, όπου είχαν μαζευτεί πολλοί συγγενείς και φίλοι. Ώσπου να ετοιμαστούν όλα η ώρα πήγε δέκα. Ο Νίκος γύρισε το κουμπί και τότε γίνηκε πάταγος. Αδιόρθωτος φαρσέρ καθώς ήταν, επεσκεύασε μεν τη βλάβη, έκανε όμως και ορισμένες τροποποιήσεις στο κέλυφος του ραδιοφώνου, για να πειράξει λίγο το φίλο του που ήταν γνωστός αντικομμουνιστής. Έτσι αφαίρεσε το, αθέατο όταν το ραδιόφωνο δε λειτουργούσε, σήμα της RCA και το αντικατέστησε μ’ ένα σφυροδρέπανο. Επίσης συντό­νισε το όργανο στο μήκος κύματος της Μόσχας, ο σταθμός της οποίας στις δέκα το βράδυ (μεσάνυχτα ώρα Μόσχας) έπαιζε τη Διεθνή. Έτσι οι κατάπληκτοι και ανυποψίαστοι ακροατές στο σπίτι του Βάσου, μόλις άνοιξε το ραδιόφωνο είδαν να προβάλλεται σε κόκκινο φόντο το σφυροδρέπανο, ενώ ακουγόταν η Διεθνής, ο δε Νίκος με τον Ρά­σκο σηκώθηκαν όρθιοι και χαιρετούσαν με σηκωμένη τη γροθιά. Ο Στρατής ο Παπανικόλας κι η γυναίκα του βλέποντας την έκφραση του αδελφού του έβαλαν τέτοια γέλια, που ακούστηκαν σ’ όλο το Βουναράκι. Ο Βάσος, παρά την υποχρέωση που αισθανόταν για την επισκευή, έκανε μια βδομάδα να μιλήσει του Νίκου.

Advertisements

71 Σχόλια to “Ο άγνωστος ποιητής Άχθος Αρούρης: Οι ραδιοερασιτέχνες”

  1. Καλημέρα! 😉

  2. spiral architect said

    Καλημέρα!
    Θεός ο ποιητής! 😀
    Άραγε οι πρίζες DC της εποχής ήταν κατάλληλα κατασκευασμένες, ούτως ώστε να μην μπαίνουν ανάποδα, ή ο Βάσος έβαζε το καλώδιο στη πρίζα χωρίς φις;
    (τι ψάχνω να βρω κι εγώ …)

  3. atheofobos said

    Και ο πατέρας μου είχε ένα μάλλον προπολεμικό ραδιόφωνο Φίλιπς ,συναρμολογημένο όμως στην Ελλάδα, προφανώς λιγα χρόνια πιο μετά από την εποχή που αναφέρει ο πατέρας σου, γιατί στο ξύλινο κουτί του έγραφε από πίσω πως αυτό έχει κατασκευαστεί από τον Σαρίδη.

  4. Θυμάμαι την πρώτη φορά που έψησε η μητέρα μου στην κουζίνα. Γεμιστά! Παρακολουθούσαμε καθόλη τη διάρκεια, σα να βλέπαμε ταινία.
    Θυμάμαι και την πρώτη πλύση στο πλυντήριο…ποοολλή ζαλάδα!

  5. sarant said

    Καλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια!

    Σκεφτείτε το ραδιόφωνο, που σήμερα το θεωρούμε κάτι παλιακό, τότε ήταν η τελευταία λέξη της οικιακής τεχνολογίας.

  6. Γς said

    Ε, ευκαιρία να (ξανα)βάλω το RCA (ερ-σε-α) μας 😉

  7. Triant said

    Καλημέρα.

    Θυμήθηκα μια πλάκα που είχα κάνει παλιότερα στο λιμάνι. Πήρα το τηλεφωνο ενός φίλου χουντικού (έτσι νομίζει δηλαδή, στην πραγματικότητα είναι από τους πιό αριστερούς ανθρώπους που έχω γνωρίσει) και άλλαξα το φόντο από το πουλί του Παπαδόπουλου σε σφυροδρέπανο.
    Έγινε κατακόκκινος, άφησε το τηλέφωνο κάτω και αρνιόταν να το ακουμπήσει. Έβαλε κάποιον άλλον να πάρει τηλέφωνο τον γιό του να έρθει να του το «φτιάξει». Αφού τον λυπήθηκα και του το επανέφερα μήν μας πάθει και τίποτα.

  8. sarant said

    4: Είδατε πώς είναι το καινοφανές;

    7: Οπότε δεν είναι παράλογη και η αντίδραση του Βάσου.

  9. Δημήτρης Μ. said

    Φυσιογνωμία ο Μπούλας και, απ΄ ό,τι λέει η πολωνική Βίκι, αρκετά γνωστός στην Ελλάδα της εποχής εκείνης. Μεταξύ άλλων τιμήθηκε με το Χρυσό Σταυρό του Τάγματος του Φοίνικα.

    http://pl.wikipedia.org/wiki/Kazimierz_Bulas

  10. Ορίστε και φωτογραφία του κυρίου Καζίμιρου Μπούλα (η δεύτερη): http://glos.umk.pl/2012/12/uciekinierzy/

  11. sarant said

    9-10: Μπράβο, όλα έρχονται στο φως!

  12. για μένα η πολιτική είναι ρόλοι αλλά οποιητής μάλλον ήθελε να πει «προεκλογικό λόγο» εκεί στο κομμάτι με τις δημοτικές εκλογές του 1933

  13. Voulagx said

    «Από το σταθμό αυτόν ο Μανώλας έβγαλε τον προεκλογικό του [λόγο],… »
    Καλημέρα απ’ τον διορθωτή υπηρεσίας!

  14. andam said

    Τι θηρία μηχανήματα ήταν εκείνα τα ραδιόφωνα; τι σταθμούς έπιαναν; Μου φαίνεται ότι τώρα δεν πιάνουν τόσο μακρινούς σταθμούς παρά την τεχνολογία. Σαν σε όνειρο μου θύμισες τον πατέρα μου που κάθε Πρωτομαγιά μέσα στη χούντα έπιανε Μόσχα ….»γκαβαρίτ Μασκβά- σας μιλάει η Μόσχα » καί άκουγε επί ώρες όλη την παρέλαση στη Κόκκινη Πλατεία και έπινε και ενθουσιαζόταν με τα τραγούδια κι η μάνα μου φώναζε ότι θα ακούσει όλη γειτονιά και θα μας φέρει την ασφάλεια…Τι εποχές!

  15. sarant said

    12-13: Ωχ, ευχαριστώ για τη διόρθωση!

  16. spiral architect said

    @5β: Όχι πολύ παλιά, αλλά πάντως πριν την ευρεία διάδοση του διαδικτύου ένα καλό ραδιόφωνο βραχέων με μια εξωτερική κεραία λήψης ιστού ήταν το μέσο για παγκόσμια δικτύωση και ενημέρωση των ραδιοερασιτεχνών.
    Αν δε είχες το κόλλημα και είχες μαζί και πομπό αγορασμένο ή ιδιοκατασκευή κόλλαγες περισσότερο. 😉

  17. (2) Spiral, φαντάζομαι πως μόνο για τα ραδιόφωνα (απ’ όλα τα ηλεκτρικά είδη της εποχής) είχε σημασία η πολικότητα, οπότε μάλλον δεν πρόσεχε κανείς πώς να βάλει την πρίζα. Αλλη θα ήταν η απορία μου: πώς ήξερε ο ευτυχής κάτοχος του ραδιοφώνου πώς να τη βάλει σωστά την πρώτη φορά, ποιος ήταν δηλαδή ο θετικός και ποιος ο αρνητικός πόλος της πρίζας; Έκανε … ηλεκτρόλυση, δοκίμαζε με πυξίδα, ή χρησιμοποιούσαν από τότε καλώδια με μόνωση διαφορετικού χρώματος για το θετικό και το αρνητικό;

    Τις ελληνικές εκπομπές του Μπάρι θυμάμαι να τις αναφέρει και η Διάπλασις των Παίδων.

  18. andam said

    Θυμάμαι μέσα στη χούντα και ειδικά μετά το Πολυτεχνείο οι ραδιοερασιτέχνες κυνηγήθηκαν πολύ από την Ασφάλεια και διέλυσαν πολλούς μερακλίδικους σταθμούς. Ένα ειδικό αυτοκίνητο με μηχανήματα εντοπισμού παράνομων ραδιοσταθμών γυρνούσε όλη την πόλη σε περίεργες ώρες. Αδίκως κυνηγήθηκαν βέβαια γιατί οι περισσότεροι ήταν εντελώς απολίτικοι και απλώς έβαζαν τραγούδια και αφιερώσεις στα κορίτσια. Είχαμε έναν τέτοιο «παράνομο» σταθμό στη γειτονιά μας «Ράδιο Σαντάνα» που τον έπιασαν, κατάσχεσαν τα μηχανήματα και τον πέρασαν κι από δικαστήριο.

  19. Ορεσίβιος said

    Καλημέρα. Θεϊκή φάρσα, με το σφυροδρεπανάκι και τη Διεθνή…

  20. Γς said

    >Στις δημοτικές εκλογές του 1933 κατέβηκε υποψήφιος του προο-δευτικού χώρου ο γιατρός Γιάννης Μανώλας, στενός φίλος του ποιη¬τή από τότε που στην κλινική του, κοντά στο Κιόσκι, ξεγέννησε τη γυναίκα του. Ο Σαραντάκος του σκάρωσε αληθινό ραδιοφωνικό σταθμό που εξέπεμπε στα βραχέα. Από το σταθμό αυτόν ο Μανώλας έβγαλε τον προεκλογικό του λόγο, τον οποίο όπως ήταν φυσικό ελά¬χιστοι άκουσαν, καθώς τα ραδιόφωνα στην πόλη εξακολουθούσαν να είναι σπάνια

    Ελάχιστοι άκουσαν.
    Ποιος ξέρει όμως στην Μεγάλη Αρκτο;

    Τον άκουσαν το 1991 στους πλανήτες της περιοχής του δ της Μεγάλης Άρκτου (58 έτη φωτός μακριά).

    Πέρυσι στο β της Μεγάλης Άρκτου, (80 έτη φωτός)

    Σε δυο χρόνια θα τον ακούσουν στο γ, ζ και ε της Μεγάλης άρκτου που απέχουν 83 έτη φωτός

    Σε 23 χρόνια το 2037 στο η της Μεγάλης Αρκτου (104 έτη φωτός) και

    Σε 42 χρόνια, το 2056, στο α της Μεγάλης Αρκτου (123 έτη φωτός)

  21. sarant said

    20: Καλό!

  22. spiral architect said

    @14: […] Μου φαίνεται ότι τώρα δεν πιάνουν τόσο μακρινούς σταθμούς παρά την τεχνολογία. […]

    Andam, λόγω ποιότητας ήχου ακούμε από αναλογικά ραδιόφωνα κατά κύριο λόγο μόνο στα FM, τα οποία είναι επιφανειακά ραδιοκύματα, χρειάζονται οπτική επαφή πομπού-δέκτη και δεν έχουν μεγάλη εμβέλεια, όσο και μεγάλη ισχύ πομπού να έχουμε, γιατί εμποδίζεται η επικοινωνία πομπού-δέκτη απ’ την σφαιρικότητα της γης. Τα βραχέα και -σε λιγότερο βαθμό- τα μεσαία κύματα, λόγω της διαμόρφωσης πλάτους – AM ανακλώνται στην ιονόσφαιρα (δες το δεύτερο λίκνο εδώ) και έτσι μπορούσαν να ακούσουν στην κατοχή στην Ελλάδα το BBC απ’ το Λονδίνο, τη Μόσχα ή το Κάιρο.
    Το αυτό με την εκπμπή και λήψη στα FM ισχύει και για το επίγειο τηλεοπτικό σήμα, αναλογικό ή ψηφιακό.
    Ελπίζω να (σας) κατατόπισα. 🙂

  23. Γς said

    14:
    >”γκαβαρίτ Μασκβά- σας μιλάει η Μόσχα ”

  24. spiral architect said

    Επειδή η ανάρτηση μού θύμισε πολλά, έψαξα και βρήκα ότι, πάρα τη διάδοση του διαδικτύου, ο ραδιοερασιτεχνισμός δεν έχει πεθάνει. Αντίθετα ζει και βασιλεύει:

    Σύλλογος Ραδιοερασιτεχνών Ελλάδος – SV1GRC – SZ1GRC
    Rasc.gr -Ένωση Ραδιοερασιτεχνών Κρήτης -SV9 Radio Amateur
    SZ1A-Ένωση Ραδιοερασιτεχνών Δυτ. Ελλάδας
    Ψάχνοντας θα βρείτε πολλούς παρόμοιους ιστότοπους και ιστολόγια. 😉

  25. Triant said

    @20
    Αν έχουν χρονομηχανές μπορεί να τον ψηφίσουν κιόλας 🙂

  26. Παναγιώτης Κ. said

    Ραδιόφωνο με μεγάλες μπαταρίες Berec!!!
    Να δώσω μερικές ετικέτες για να ανασκαλέψω μνήμες.
    Δεκαετία του ΄60.Σε χωριό της Ηπείρου.Σταθμός Βορειοδυτικής Ελλάδος δηλαδή Κέρκυρας.Το επίσημο κρατικό πρόγραμμα.Η πραγματική όμως Ελλάδα έβρισκε έκφραση και άκουγε λαϊκά τραγούδια από σταθμούς των βραχέων όπως Άμφισσα, Αμαλιάδα, Σέρρες.
    Ήπειρος: Ραδιοφωνικός σταθμός Τιράνων και εμβληματικά » Βορειοηπειρώτικα» τραγούδια , «τραγούδια από μέσα» ήταν ο χαρακτηρισμός και όλοι καταλαβαίναμε και εκπαιδευόμασταν.Κάτι σαν σημείο αναφοράς για το τι εννοούμε ποιοτικό Ηπειρώτικο τραγούδι.
    Δεκαετία ΄70. Το ραδιόφωνο και οι ξένοι σταθμοί στις δόξες.Δεν ήταν μόνο η δίψα για ειδήσεις.Ήταν και οι φωνές! Ποιός μπορεί να ξεχάσει την μεταλλική φωνή του Αλέξανδρου Σχοινά στην Ντώυτσε Βέλλε στο σχόλιο της Τρίτης.Το BBC με τις ανταποκρίσεις του Λέσλι Φάϊνερ από την Αθήνα και την εκπομπή της Κυριακής «Κάτω από ξένους ουρανούς » με το θεσπίσιο μοιρολόι του Τασου Χαλκιά στην έναρξη του προγράμματος.
    Τα γεγονότα λάβαιναν χώρα στη Σόλωνος και συνολική εικόνα αποκτούσαμε από τους ξένους σταθμούς.
    Ο σταθμός του Παρισιού με τις φωνές του Ριχάρδου Σωμερίτη, της Εύης Δεμίρη και του Φραγκίσκου
    Σομαρίπα θαρρώ πως προστέθηκε αργότερα.
    Και φυσικά » Η Φωνή της Αλήθειας».

  27. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα και τις μνήμες ραδιοφώνου!

  28. andam said

    @22, 23
    στη δεκαετία του ΄40 έτσι ξεκινούσε το πρόγραμμα του σταθμού της Μόσχας
    ( εδώ ανακοινώνεται η επίθεση των Γερμανών στη ΕΣΣΔ)

    ενώ τη δεκαετία του ΄70 που θυμάμαι εγώ ξεκινούσε με την μουσικούλα από το ρολόι της Μόσχας ( μετά συνεχίζεται σε άλλη γλώσσα όχι ρωσικά)

    αυτό που έβαλες εσύ με τη Διεθνή ταιριάζει μάλλον στη εποχή του Ν. Σαραντάκου (παππού). Πάντως ευχαριστώ, είχα καρό να την ακούσω…

    [γιατί εμένα δεν μου ανοίγουν τα you tube όπως σε σας;]

  29. Ηλεφούφουτος said

    Και το γνωστότερο ιστορικά «γκαβαρίτ Μασκβά» με τη φωνή του εκφωνητή Λεβιτάν, που αναγγέλει τη γερμανική εισβολή.
    http://www.youtube.com/watch?v=ZAtRykr2vkg

  30. spiral architect said

    Eπειδή στα νιάτα μου ασχολιόμουν με ηλεκτρονικές κατασκευές (ακόμα η μυρουδιά απ’ την κόλληση-καλάι είναι στη μύτη μου, άσχετα αν μετά με απορρόφησαν τα ρεύματα μεγάλης ισχύος) αν ψάξω στο πατάρι του πατρικού μου -παρεκτός και τα’ χει πετάξει η μητέρα μου- θα βρω τεύχη της Τεχνικής Εκλογής που είχε και ξεχωριστό κεφάλαιο για τους ραδιοερασιτέχνες βραχέων με πίνακες συχνοτήτων εκπομπής και συνθηματική ονοματολογία τύπου SV1GRC ή SZ1GRC για συντονισμό και επικοινωνία.

    Θυμάμαι χαρακτηριστικά φωτογραφίες του ’70 απ ‘ το περιοδικό, με Αφρικανούς ραδιοερασιτέχνες με modular πομπούς και λαμπάτα ραδιόφωνα Φίλιπς με τη χαρακτηριστική μπλε χρώματος λυχνία συντονισμού, τη στιγμή που οι Ευρωπαίοι συνάδελφοι τους είχαν δέκτες με τρανζίστορ ισχύος.

    Πάντως -είτε με λυχνίες, είτε με τρανζίστορ στους δέκτες τους- αμφότεροι επικοινωνούσαν.

  31. andam said

    Συγκινήθηκα με τόσες ραδιοφωνικές αναμνήσεις, ευχαριστούμε Νίκο για την ευκαιρία που μας έδωσες να τα θυμηθούμε…καλή συνέχεια φεύγω τρέχοντας, έχω μαθήματα και παρουσιάσεις μέχρι το βράδυ…

  32. sarant said

    Είπαμε, μέρα αναμνήσεων σήμερα! 🙂

  33. alexisphoto said

    καλησπέρα,
    ο ραδιοερασιτεχνισμός είναι κάτι τελείως διαφορετικό από την ερασιτεχνική ασχολία με το ραδίοφωνο.
    Ο ραδιοερασιτέχνης δίνει εξετάσεις (κανονισμούς, μορς, ηλεκτρολογία) και μετα την επιτυχή ολοκλήρωσή τους παίρνει μοναδικό διακριτικό όνομα (SVxxxxx) σύμφωνα με τον νομό που έδωσε εξετάσεις, παίρνει δίπλωμα ραδιοερασιτεχνη και άδεια κατοχής & χρήσης(εκπμπής και λήψης) ραδοερασιτεχνικού σταθμού (VHF, UHF, βραχαία).
    Σε περίοδο πολέμου ή εκτάκτων αναγκών έχει πολύ συγκεκριμένο ρόλο.
    Συχνά οι ερασιτέχνες του ραδιοφώνου και οι ραδιοερασιτέχνες έχουν κοινές ρίζες ενδιαφερόντων, αλλά είναι τελείως διαφορετικός ο ρόλος τους και η εξέλιξή τους.
    Στην μια περίπτωση μιλάμε για ραδιοφωνική εκπομπή με ό,τι αυτό συνεπάγεται.
    Στην άλλη μιλάμε για αμφίδομη παγκόσμια επικοινωνία σε πραγματικό χρόνο.
    Με τα σημερινά μέσα κοινωνική δικτύωσης είναι μάλλον παρωχημένο αλλά έχει λίγους και καλούς υποστηρικτές.
    Άρα ο τίτλος είναι μάλλον παραπλανητικός -με τα σημερινά δεδομένα τουλάχιστον.
    Ευχαριστώ, 73 de SV9FQG

  34. spiral architect said

    @33:
    alexisphoto – 73 de SV9FQG, ανέκαθεν έδιναν εξετάσεις για εκπομπή οι ραδιοερασιτέχνες;
    (για το ’70 μιλώ, έτσι;)
    Γιατί τώρα τους «εκτός μπάντας» τους κυνηγάει και η ΕΕΤΤ.

  35. spiral architect said

    @33: Προφανώς για τα δεδομένα της εποχής του παππού Σαραντάκου, ερασιτεχνική εκπομπή δεν υφίστατο παρά μόνο λήψη. Οπότε όλους όσους ασχολούνταν τότε με τη λήψη είτε με δέκτες εμπορίου της εποχής, είτε πολύ περισσότερο (οι ψαγμένοι της εποχής) με αυτοσχέδια ραδιόφωνα με πλακάκι γαληνίτη, πηνίο και πυκνωτή, επειδή από την ιδιοκατασκευή τους άκουγαν φωνή και μουσική, τους αποκαλούσαν ραδιοερασιτέχνες.
    Σωστή παρατήρηση πάντως.

  36. alexisphoto said

    @34:
    99% ΝΑΙ. Και μάλιστα όσο πιο παλιά πάμε τόσο πιο αυστηρά ήταν.
    Ο έλεγχος των ικανοτήτων σε κώδικα μορς γινόταν από ασυρματιστές του ναυτικού.
    Με το σκεπτικό ότι σε περίπτωση πολέμου οι σταθμοί μας επιτάσσονται και οι ραδιοερασιτέχνες στέλνουν πεντάδες γραμμάτων σε μορς με σκοπό την παραπλάνηση πιθανών κατασκόπων.
    στην επταετία ήταν «εξορισμού» παράνομοι μιας και υπήρχε πιθανότητα να επικοινωνίσει κάποιος με το ανατολικό μπλοκ και να διαρεύσουν τα κρατικά μυστικά…..
    Σήμερα πολλές από τις εξετάσεις έχουν απλοποιηθεί (ίσως και καταργηθεί).
    Ακόμα είναι παράνομοι όσοι κάνουν χρήση συχνοτήτων χωρίς άδεια. Το αν τους κυνηγάνε ή όχι εξαρτάτε από την εκάστοτε ηγεσία του υπουργείου μεταφορώ κ επικοινωνιών.
    το «73» είναι χαιρετισμός. Το SV9FQG είναι το διακριτικό μου. (φάτσα χαμογελασή – ας μας πει κάποιος πως μπαίνει επιτέλους!)

  37. alexisphoto said

    @35:
    Πολύ πιθανό αυτό που γράφεις.
    Βέβαια, η arrl, ο μεγαλύτερος σύνδεσμος ραδιοερασιτεχνών υπάρχει από το 1914.
    Στην Ελλάδα της εποχής δεν έχω ιδέα τι γινότανε.

  38. spiral architect said

    @36: Απ’ ότι δείχνουν τα λίκνα που έβαλα παραπάνωοι εξετάσεις για δίπλωμα ραδιοερασιτέχνη ισχύουν. Τώρα όμως τα κάθε λογής υπουργεία δεν κάνουν ελέγχους, έχοντας εύσχημα εκχωρήσει τη αρμοδιότητα ελέγχων, πιστοποιήσεων κλπ σε «Ανεξάρτητες Αρχές» (αφήστε κάτω τα εισαγωγικά!) τύπου ΕΕΤΤ, ΡΑΕ, ΕΣΡ κλπ. 😉
    (για φατσούλες εδώ)

  39. Μια που αναφέρθηκε η ARRL, είμαι βέβαιος ότι κάποιοι εδώ μέσα έχουν περάσει πολλές ώρες μελετώντας το Radio Amateur’s Handbook. Βγαίνει άραγε ακόμα, ή έχει αντικατασταθεί από διαδικτυακή έκδοση;

  40. Alexisphoto, η χαμογελαστή φατσούλα μπαίνει ως συνδυασμός : και ) με κενό μπρος και πίσω και χωρίς κενό ανάμεσά τους. Περισσότερες πληροφορίες εδώ.

  41. Πάνος με πεζά said

    Τα μόνα που θυμάμαι, είναι, πρώτον : ένα αυτοσχέδιο ραδιόφωνο σε «κιτ», που είχα στείλει τον πατέρα μου να το πάρει κάπου από τη στοά Φέξη, είχε χαρτονένια «πλακέτα» για κύκλωμα, κάτι πυκνωτές και αντιστάσεις που τις συνέδεες μόνος σου χωρίς κόλληση, και κάτι σαν ελατήριο που το συνέδεες με τη…βρύση ! Φυσικά δεν κατάφερα να το κάνω να δουλέψει και πετάχτηκε ακαριαία.
    Και δεύτερον : η μάνα μου όπως μου έλεγε ότι στην Κατοχή είχαν κάτι σαν ακουστικά με «γαληνίτη», κι ένα σύρμα που το ακουμπούσες στο δρόμο, το «έτριβες» κάπως κι άκουγες ραδιόφωνο… Σας λέει κάτι;

    Γιατί στους δικούς μου ιστορικούς χρόνους, πρόλαβα μόνο τα «Οικόπεδα στο Λιόπεσι και στην Κερατέα – κάθε Κυριακή επισκέψεις με πούλμαν», κι αργότερα τον μέγα Μάριο Blackman, με τη Μονή Μαλεβής…

  42. Εμένα μου βγαίνανε χαμογελαστές φατσούλες χωρίς να το θέλω, ο Αγγςλος μ’ ΄έκανε σοφότερο

  43. Αρχές του 80 πάντως ακόμα ραδιοπειρατές υπήρχανε για οικόπεδα και το δελφινάριο-μια φορά συλλάβανε τον Βέγγο που έπαιζε εκεί επειδή το διαφήμιζε ραδιοπειρατής. Ο εισαγγελέας της βάρδιας στην Αθήνα έβγαινε με το ραδιογωνιόμετρο κι όποιον πάρει ο χάρος !

  44. Triant said

    Θυμάμαι μιά φίλη που μούλεγε για τη δουλειά της, στη γ.γ. Νέας Γενιάς, προ εικοσαετίας: Περνάμε φίνα, μετά τη μιάμιση βάζουμε οικόπεδα και πίνουμε κανά ουζάκι.

  45. alexisphoto said

    @ 38&40: μερσί.
    πανικός!!!
    @39: Η βίβλος των απανταχού ραδιοερασιτεχνών.
    Βγαίνει ακόμα:
    http://www.amazon.com/2014-Handbook-Radio-Communications-Hardcover/dp/1625950004/ref=sr_1_1?ie=UTF8&qid=1395153470&sr=8-1&keywords=radio+amateurs+handbook
    και κάθε έκδοση καλύτερη από την προηγούμενη!

  46. Γς said

    35:
    >με αυτοσχέδια ραδιόφωνα με πλακάκι γαληνίτη, πηνίο και πυκνωτή,

    Ραδιοφωνικός δεκτης

  47. Γς said

    45:
    Ε Υ Α Γ Γ Ε Λ Ι Ο !

  48. Γς said

    Χωρίς πλάκα.
    Με τη τροπή που παίρνει η συζήτηση κάμβ σάιν οφ.
    Κυκλοφορούν και εμφράγματα
    Δεν είμαστε στο 50ιζ, 60ιζ !

    Ες αύριον με πιο ήρεμο θέμα

  49. Γς said

    >κάμβ σάιν οφ.

    κάνω σάιν οφ.

  50. sarant said

    Ευχαριστώ πολύ για τα νεότερα!

    33: Αλέξη, δίκιο έχεις για τον τίτλο -αν έμπαινε σήμερα.

  51. Τι μου θυμίζετε τώρα! Δεκαετία του 70. Ένας φίλος μου έχει κόλλημα με τα ραδιοφωνάκια κι έτσι προσπαθεί να φτιάξει πομποδέκτες από τα κιτ της Τεχνικής Εκλογής και με άλλα που προμηθευόταν με αλληλογραφία από τον Βενιέρη (κυρίως). Προσπαθεί να εκπέμψει κι εγώ ψάχνω στο χωριό αν ακούγεται και πού. Πάντως, για την ιστορία, πέρασε στα ΤΕΙ Καβάλας ηλεκτρολόγων, ασχολήθηκε επαγγελματικά με επισκευή ηλεκτρονικών και σήμερα ακόμα με ηχητικά παλεύει!

  52. Αθηνητσι said

    Ιστορία που ακούω να συμβαίνει συχνά: ραδιοερασιτέχνης στείνει κεραία στο σπιτι του. Οι κεραίες αυτές είναι τεράστιες και μοιάζουν παράξενες, σίγουρα ύποπτες σε αυτούς που δε γνωρίζουν! Η γειτονιά στο ποδάρι, να μαζέψουν υπογραφές να διώξουν την κεραία κινητής τηλεφωνίας που ήρθε στη γειτονιά!

  53. Και βέβαια δεν είναι μόνο αυτά.
    Οι σταθμοί που πιάναμε στο σπίτι ήταν αρκετοί, Α’ και Β’ πρόγραμμα, ΥΕΝΕΔ και διάφοροι περιφερειακοί. Ο πατέρας μου άκουγε ξένους σταθμούς την εποχή εκείνη (επί χούντας δηλ.) Η Φωνή της Αλήθειας (σε διάφορες ώρες) αλλά και η Ντόιτσε Βέλε και το Μπιμπισί (22:40 το πρώτο και 21:00 το δεύτερο). Επίσης Σόφια που είχε μια εκπομπή με μουσική «Σάββατο βράδυ, Κυριακή πρωί).
    Μετά το Πολυτεχνείο υπήρξε μπόλικο κυνήγι να βρεθούν κι άλλοι σταθμοί. Με τα γεγονότα της Κύπρου, μιας και ήταν καλοκαίρι έψαξα και βρήκα μπόλικους. Παρίσι το μεσημέρι στις 2, κι απ’ τις 8 το απόγεμα και μετά με τη σειρά διάφορους που δεν τους θυμάμαι τώρα. Και ήμουνα ο συντονιστή των ραδιοφώνων των καφενείων, μιας και εγώ καταλάβαινα τι γράφανε (μήκος κύματος ή συχνότητα, βραχέα μικρά ή βραχέα μεγάλα κλπ).

  54. Αλήθεια, Νίκο, Κοντήβεη γράφει ή Κοντηβέη; Έχω την εντύπωση πως ο τόνος του είναι στο -ε-, αλλά βέβαια εγώ τους ξέρω με συγκοπή, Κοντ’βέη-δες άρα το χαμένο γράμμα δεν θα είχε τόνο.

  55. sarant said

    Κοντήβεη.

  56. alexisphoto said

    @50
    Ευχαριστώ.
    Ο τίτλος θα μπορούσε να ήταν «οι εραστές του ραδιοφώνου»,
    που σαφώς αντανακλά πιο παραστατικά το κλίμα της εποχής.

  57. atheofobos said

    @46Γς
    Η συσκευή του γαληνίτη ήταν απλή. Μέσα σε ένα ένα μικρό διαφανές δοχείο σαν μπουκαλάκι πενικιλίνης είχε στην μια μεριά τον γαληνίτη και στην άλλη είχε ένα μικρό μοχλό που κατέληγε σε μια λεπτή ακίδα επάνω στον γαληνίτη που κουνώντας την διάλεγες σταθμό.
    Από κάτω είχε τα φις για να το βάλεις στο απλό σύστημα που είχες κατασκευάσει με το πηνίο κτλ βάσει των οδηγιών που κυκλοφορούσαν. Μετά έβαζες τα ακουστικά σου και με έκσταση απολάμβανες τους σταθμούς που έπιανες ενθουσιασμένος σαν παιδί για την κατασκευή σου!
    Το έχω ακόμα αυτό το ραδιοφωνάκι!

  58. Έλεγαν οι παλιοί για τον πρώτο σταθμό στη Θεσσαλονίκη, που είχε και τζίνγκλ:
    -Ράδιο Τσικιρίδη, γκλιν-γκλον.

    Έψαξα, τον έστησε το 1926 αυτυός: Χρίστος Τσιγγιρίδης

    http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A7%CF%81%CE%AF%CF%83%CF%84%CE%BF%CF%82_%CE%A4%CF%83%CE%B9%CE%B3%CE%B3%CE%B9%CF%81%CE%AF%CE%B4%CE%B7%CF%82

    Ο σταθμός στην Κατοχή πέρασε στα χέρια των Γερμανών, μετά τον αγόρασε ο Μάρκος Βαφειάδης, μετα τον πήρε το Ελ. Ίδρυμα Ραδιοφωνίας.
    Είχε μάλιστα μεταφράσει το Αγγλικό Loudspeaker με τον όρο » Μέγας Λέκτης «.

  59. 28, Andam
    Τά μπλεξες λίγο 🙂

    Αυτό το τζίνγκλ το θυμάμαι κι εγώ. Δεν ήτανε το Γκαβαριτ Μασκβά.Ούτε το «Εδώ Μόσχααα» με τη φωνή, νομίζω, της Μπέικου. Ήταν το: Σας μιλούν τα Τίρανα. Γειά. Χαρά.

  60. Μαρία said

    58
    Στην βίκη αντέγραψαν απο δω. Βλέπω και μια ενδιαφέρουσα προσθήκη.
    http://www.radiomuseum.gr/tsiggiridis-06.htm
    Μουσείο ραδιοφ.
    Mετά την απελευθέρωση ο πομπός αγοράσθηκε από τον Μάρκο Βαφειάδη και λειτούργησε για λίγο υπέρ αυτού.
    Το 1945 επιστρέφει στα χέρια του ιδιοκτήτη του…
    Βίκη
    Mετά την απελευθέρωση ο πομπός αγοράσθηκε από τον Μάρκο Βαφειάδη και λειτούργησε για λίγο υπέρ αυτού, κατα τη διάρκεια του εμφυλίου!!!

  61. ΕΦΗ ΕΦΗ said

    Τί κεφάτοι χοϊκοί άνθρωποι! Χωρατατζήδες,ανήσυχες καρδιές και πνεύματα.Γοήτευαν τη ζωή και γοητεύονταν απ΄αυτήν.Ημερώνει και βελάζει στα εσώτερα η μνήμη μ΄ αυτές τις αναδρομές,τις απλά κι όμορφα αφηγημένες.
    Ραδιόφωνα εποχής

  62. sarant said

    Ευχαριστώ πολύ για τα νεότερα σχόλια, όλα πολύ καλά!

  63. Γς said

    Radio Veritas Asia στις Φιλιππίνες και Φίλιπποι Καβάλας

  64. ΠΑΝΟΣ said

    To ’50-’60 τα ραδιόφωνα εξέπεμπαν μόνον στα μεσαία,οπότε απλώναμε κεραία,μέσα και έξω από το σπίτι.
    (Όσοι κάναμε ραδιόφωνο και τιβί,ξέρουμε ότι η μαγική υπεροχή υπέρ τού πρώτου είναι συντριπτική…)

  65. ΠΑΝΟΣ said

    Συμπλήρωμα.Υπήρχαν βέβαια και τα βραχέα.

  66. Γιώργος Γ. said

    Το ραδιόφωνο έχει σημαδέψει τα νιάτα μας!
    Μνήμες ραδιοφώνου http://www.drakotrypa.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=1265:2013-08-25-20-07-49&catid=917:-2&Itemid=142

  67. leonicos said

    Καλά σήμερα θα την περάσω ακούγοντας παλιές αγάπες. Βρε τι μου κάνατε!

  68. leonicos said

    Υπέροχη και η Δρακότρυπα βεβαίως

  69. nirevess said

    Πέρσι γνώρισα έναν Γάλλο ραδιοερασιτέχνη και μου έλεγε πως το μόνο μέρος στην Ελλάδα που δεν έχει βρει ραδιοερασιτέχνη και το ‘χει καημό να «ανταλλάξει χειραψία», είναι το Άγιον Όρος.

  70. Γς said

    Και μια ωραία ανάμνηση μου.
    Η μικρή μου εις δίαυλον εκτάκτου ανάγκης εκπέμπουσα.

  71. sarant said

    70: Ωραία ιστορία είναι αυτή, πρέπει να την έχεις ξαναπεί αλλά δεν πειράζει 🙂

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: