Τα πρώτα μεζεδάκια του 2025

Όπως και την περασμένη βδομάδα, έτσι και τούτη τη φορά δεν έχω κανένα πρόβλημα για τον τίτλο του σαββατιάτικου πολυσυλλεκτικού μας άρθρου. Θα μπορούσα βέβαια να το πω και «Ποδαρικό στα μεζεδάκια», αλλά προτιμώ την αντίστιξη με το προηγούμενο μεζεδοάρθρο, που περιλάμβανε «τα τελευταία μεζεδάκια του 2024».

Και  ξεκινάω με ένα λάθος που το έχουμε δει αμέτρητες φορές. Σε άρθρο του Σκάι για τις υπόγειες λίμνες που βρίσκονται στην υπογειοποιημένη κοίτη του Κηφισού, διαβάζουμε ότι «η Πολιτεία θα πρέπει να ενσκήψει με σοβαρότητα στην υπόθεση».

Αλλά το ρήμα «ενσκήπτω», σύμφωνα με τα λεξικά, χρησιμοποιείται «για δυσμενές ή αρνητικό φαινόμενο που εκδηλώνεται απότομα και απλώνεται με ορμή και σε μεγάλη έκταση». Η καταιγίδα ενσκήπτει, ο καύσωνας, η κρίση, μια επιδημία. Καμιά φορά ενσκήπτει και η Πολιτεία, αλλά όχι για καλό!

Ο συντάκτης προφανώς ήθελε να πει πως η Πολιτεία πρέπει να μελετήσει σοβαρά την υπόθεση, να «σκύψει πάνω από το πρόβλημα». Επειδή όμως το «σκύβω» είναι λαϊκό, και ίσως το θεωρούν και άσεμνο κάποιοι ευλογημένοι, κι επειδή δεν ξέρει ή δεν  του αρέσει το «εγκύπτω», που είναι η λογιότερη  εκδοχή, επιστράτευσε το «ενσκήπτω».

* Συζήτηση για κινηματογράφο και ταινίες στο Φέισμπουκ, όπου κάποιος σχολιαστής απαιτεί από την ταινία του Νόλαν «να αποδίδει τα του Καίσαρι (Ομήρου) τω Καίσαρι (Όμηρο)»

Και γκουγκλίζοντας σοκάρομαι όταν διαπιστώνω πως είναι διαδεδομένο το «τα του Καίσαρι» και όχι μοναδική εμφάνιση, μέχρι και σε… γνωμικολόγιο το βρίσκω.

Προσέξτε πάντως ότι ο σχολιαστής κλίνει σωστά τον  Όμηρο στη γενική και στην αιτιατική (αντί της δοτικής, διότι: στον Όμηρο).

Άρα, ο τύπος «Καίσαρι» μένει άκλιτος, ίσως επειδή θεωρείται ξένος,  λατινικός.

* Διάβαζα αποτελέσματα αγώνων μπάσκετ:

Άλμπα Βερολίνου-Ρεάλ Μαδρίτης 69-80
Μονακό-Αναντολού Εφές 94-75
Μακάμπι Τελ Αβίβ-Ζάλγκιρις Κάουνας 95-78
Αρμάνι Μιλάνο-Ολυμπιακός 83-84

Παρατηρώ ότι το Βερολίνο αντιστέκεται ακόμα στην  ακλισιά, μάλλον επειδή απέχει από το αντίστοιχο τοπωνύμιο «στα ξένα», ενώ το Μιλάνο υποκύπτει, μάλλον διότι η ονομασία της ομάδας στα ιταλικά είναι όντως «Αρμάνι Μιλάνο».

* Τα άχρηστα ή μάλλον παραπλανητικά εισαγωγικά της  εβδομάδας. Στον καλό ειδησεογραφικό ιστότοπο tonisi της  Μυτιλήνης (του νησιού εννοώ) δημοσιεύτηκε η είδηση που βλέπετε:

Πολλοί που το διάβασαν, όταν  αναδημοσιεύτηκε στην ομάδα Υπογλώσσια του Φέισμπουκ, σκέφτηκαν ότι τα «δώρα» θα είναι κάποια δυσάρεστη έκπληξη: απολύσεις ίσως ή κατάργηση παροχών -γι’ αυτό και μπαίνουν σε εισαγωγικά.

Όχι όμως, πιο κάτω διευκρινιζόταν ότι η εταιρεία αποφάσισε να χορηγήσει 15ο μισθό, μπόνους και αύξηση 5% σε όλους.

Τότε, προς τι τα εισαγωγικά; Εκτός αν ο συντάκτης έβαλε εισαγωγικά διότι θεωρεί (και σωστά, ίσως) ότι πρόκειται για κατακτήσεις του συνδικάτου των εργαζομένων και όχι για «δώρα».

* Μου γράφει φίλος του ιστολογίου:

Ψάχνοντας για την Αθηναΐδα Νέγκα, με αφορμή μια ανάρτηση που έκανε, ειρωνική πιστεύω, στις 26-12-2024 για τα διαμερίσματα των 6 μυρίων ευρώ που δεν μπορούν οι κάτοικοι να πάνε λόγω των βοθρολυμάτων στην Ποσειδώνος, έπεσα σε ένα δημοσίευμα που λέει για μια πάθηση που έχει η Νέγκα, και η ίδια την έχει ανακοινώσει και μιλάει για αυτήν: την έλκη.

Και μάλιστα ο υλατζής αμέσως παρακάτω την αναφέρει ως Έλκη,με κεφαλαίο,σου λέει θα είναι από το όνομα αυτού που την ανακάλυψε, όπως πχ η Πάρκινσον ή το σύνδρομο Ντάουν. Βέβαια και στον τίτλο του δημοσιεύματος και παρακάτω που παραθέτουν τα λόγια της ίδιας, μιλάει φυσικά για λεύκη. Υποστηρίζω την θριαμβευτική συμπερίληψη της Έλκης στις νομανσλανδικές ασθένειες!!

Ιδού και οθονιά:

Kάπου στην απομαγνητοφώνηση, η  λεύκη έγινε έλκη -να φταίει ο κορέκτορας ή κάποιο λογισμικό αναγνώρισης φωνής; Μάλλον για παραδρομή του συντάκτη το βλέπω. Σε κάθε περίπτωση, το υπουργείο Υγείας της Νομανσλάνδης παρακαλείται να επιληφθεί του θέματος.

* Η άχρηστη πληροφορία της ημέρας είναι ότι στα αγγλικά και στα γαλλικά η λεύκη έχει το εξωτικό όνομα vitiligo, που  μοιάζει με όνομα  ισπανικής  ομάδας χαμηλών κατηγοριών,  γνωστής από το δελτίο του στοιχήματος. Λατινικό είναι.

* Σε κάποια ομάδα του Φέισμπουκ είδα τη φωτογραφία που βλέπετε.  Προσπαθήστε να διαβάσετε  τι γράφει επάνω στη ζακούνα χωρίς να κοιτάξετε το αγγλικό ή το γαλλικό κείμενο:

Όπως βλέπετε, για κάποιο λόγο χρησιμοποίησαν μόνο τα 14 γράμματα του ελληνικού αλφαβήτου που είναι ίδια (στα κεφαλαία) με εκείνα του λατινικού, κι έτσι η ζακούνα είναι ενικύναυνη!

* Μια περίεργη σύνταξη σε άρθρο του Γ. Λακόπουλου:

Επειδή έχουν κατά νου ένα σχέδιο που θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ακόμη και σατανικό, αν δεν ήταν απλώς παιδαριώδες: να ξαναφέρουν στον ΣΥΡΙΖΑ όσοι συγκρότησαν τη Νέα Αριστερά

Φυσικά «όσους συγκρότησαν» αν και σε κάποια ιδιώματα και στη  μάγκικη  γλώσσα συμβαίνει κάποτε να αντικαθίσταται η αιτιατική από την ονομαστική (π.χ. βλέπω τέσσεροι  παρέα, τους κρυφούς φωτισμοί κτλ.)

Όπως λέει ο φίλος γλωσσολόγος που το στέλνει:

Δεν με ενοχλεί, αν είναι συνήθης αβλεψία. Θα με ενοχλούσε, αν είναι υπερδιορθωση, οφειλόμενη σε ενοχοποίηση της έλξης.

* Φίλος στέλνει λινκ με τον απολογισμό του Αθηναϊκού Πρακτορείου για τους αθλητές που έφυγαν από τη ζωή το 2024. Εκεί, στις 5 Ιουλίου βλέπουμε ότι «Πέθανε σε ηλικία 1090 ετών ο Βικ Σέισας, Αμερικανός τενίστας….»

Σωστός Μαθουσάλας! Βέβαια, και χωρίς λάθος έφτασε τα 109 χρόνια, δεν τα λες και λίγα.

Αλλά το άρθρο, παρόλο που υπογράφεται από συντάκτη,  πρέπει να είναι (κακο)μεταφρασμένο. Και το λέω αυτό διότι, στη νεκρολογία του Ο.Τζ.Σίμπσον (στις 10  Απριλίου) διαβάζουμε  ότι,  κατά τη διάρκεια της δίκης «Σε μια άκρως θεατρική επίδειξη, ο Σίμπσον πάλεψε να φορέσει τα γάντια και υπέδειξε στην κριτική επιτροπή ότι δεν ταιριάζουν».

Κριτική επιτροπή βέβαια υπάρχει ας πούμε στα καλλιστεία και στα αγγλικά λέγεται  jury. Στις δίκες υπάρχει  jury αλλά στα ελληνικά λέμε «οι ένορκοι». Ο Σίμπσον απευθύνθηκε στους ενόρκους και όχι βέβαια σε κριτική επιτροπή. Κι αυτό το λάθος δείχνει πως  ο συντάκτης έκανε λογοκλοπή.

Κάπου είδα και έναν «εθνικοποιημένο Αμερικανό» μπασκετμπολίστα.  Πολιτογραφημένος λέγεται.

* Κι άλλος απολογισμός, όχι για εκλιπόντες αλλά για διάσημους μεγάλης ηλικίας, με αφορμή πάντως τον θάνατο του Τζίμι Κάρτερ. Και διαβάζουμε  σε σχέση με τον Κάρτερ:

Το 1976 κέρδισε το χρίσμα του Δημοκρατικού Κόμματος για τις προεδρικές εκλογές όπου βρήκε απέναντί του τον υποψήφιο των Ρεπουμπλικάνων και τότε νυν πρόεδρο, Τζέραλντ Φορντ.

Αλλά αν ήταν τότε, δεν ήταν «νυν». Μπορεί βέβαια κάποιος να είναι ‘τότε’ και ‘νυν’, αλλά όχι «τότε νυν». Και ο Φορντ ήταν ο «εν ενεργεία πρόεδρος», τότε.

Γκουγκλίζοντας  βρίσκω ότι το «τότε νυν» γράφεται όχι λίγες φορές, πάντως.

* Υπάρχει λέξη «ανθρωποχειρία»; με ρωτάει φίλος και μου στέλνει λινκ από ιστότοπο που ειδικεύεται σε θέματα ασφάλειας τροφίμων.

Στην Κεράλα της Ινδίας, λέει, έδωσαν  χαλασμένα φαγητά στους στρατιώτες, πολλοί έπαθαν τροφική δηλητηρίαση και  κάποιοι μαχαίρωσαν έναν αξιωματικό που τον θεώρησαν υπεύθυνο. Και:

“Στο περιστατικό του στρατοπέδου Thrikkakara, συνελήφθησαν δύο άτομα που συμμετείχαν στην ανθρωποχειρία κατά του αξιωματικού. Η περαιτέρω έρευνα βρίσκεται σε εξέλιξη. Θα κινηθούν νομικές ενέργειες εναντίον όσων εμπλέκονται”, δήλωσε ο Αστυνομικός Επίτροπος, P Vimaladitya.

Η λέξη βγάζει ελάχιστες γκουγκλιές, κυρίως με ινδικά συμφραζόμενα. Φαίνεται πως ανθρωποχειρία σημαίνει απόπειρα ανθρωποκτονίας όταν το θύμα επιζεί, τι να πω.

* Και κλείνω με μια οθονιά μάλλον από το Ταξίδι στ’ αστέρια.

— Ανακουφίστε τον, διατάζει ο πλοίαρχος Κερκ. Υποψιάζομαι ότι Release him θα έλεγε στα αγγλικά!

Κι εδώ τελειώνουν τα πρώτα μεζεδάκια του 2025, αλλά έχουμε μπροστά μας ολόκληρη χρονιά!