Προεδροκηπουρικά μεζεδάκια

Πριν από μερικές μέρες ο πρωθυπουργός ανακοίνωσε ότι θα προτείνει τον  κ. Κων. Τασούλα, ήδη Πρόεδρο της Βουλής, για το αξίωμα του Προέδρου της Δημοκρατίας, χωρίς να εξηγήσει πειστικά για ποιο λόγο δεν ανανεώνει τη θητεία της κ. Σακελλαροπούλου. Η εξήγηση που έδωσε, ότι λόγω του διεθνούς πολιτικού κλίματος χρειάζεται πρόεδρος με σαφή πολιτικά χαρακτηριστικά,  δεν ακούγεται πειστική διότι οι αρμοδιότητες του Προέδρου είναι σαφώς τελετουργικές. Συμβολισμό  έχει μόνο ο ορισμός,  και ο Μητσοτάκης έδειξε ότι θέλει να ενώσει την παράταξή του και να επαναπατρίσει ψηφοφόρους που προτίμησαν τα μικρά δεξιότερα/ακροδεξιά κόμματα στις ευρωεκλογές.

Κατά τα άλλα, παλιότερα λέγανε για τη μοναρχία ότι «ο ανώτατος άρχων δικαιούται να κάνει πρωθυπουργό ακόμα και τον κηπουρό του». Όμως, μετά την τελευταία συνταγματική αναθεώρηση (που ηλιθιως την ξεκίνησε ο ΣΥΡΙΖΑ), έχουμε φτάσει στο άλλο άκρο: Ο πρωθυπουργός μπορεί να ορίσει ανώτατο άρχοντα ακόμα και τον κηπουρό του -και αυτό έκανε, εξού και ο τίτλος του άρθρου μας.

Αλλά εμείς εδώ σήμερα θα δούμε τα γλωσσικά στραβά κι ανάποδα της εβδομάδας.  Και ξεκινάμε με κάτι που δεν είναι ακτιβιστικό.

H οθονιά που βλέπετε είναι από το liberal.gr, ιστότοπο που πρόσκειται στο κυβερνητικό κόμμα και άλλωστε πηγή της είδησης είναι το κρατικό ΑΠΕ-ΜΠΕ, όχι κάποια αντιεξουσιαστική συλλογικότητα.

Στον τίτλο: Συνελήφθη ο παυθέντας πρόεδρος Γιουν (της Κορέας).

Το καθαυτό άρθρο βλέπουμε πως αρχίζει: Τη σύλληψη του παυθέντα προέδρου Γιουν Σοκ-γελ ανακοίνωσαν οι αρχές…..

Ο τύπος «ο παυθέντας» δεν είναι «κανονικός». Η μετοχή αορίστου (της αρχαίας, διότι η νέα ελληνική δεν έχει μετοχές αορίστου) ήταν «παυθείς»: άρα, «συνελήφθη ο παυθείς πρόεδρος» και «του παυθέντος προέδρου», αν υποθέσουμε πως θέλουμε να χρησιμοποιήσουμε αυτόν τον (ανύπαρκτο στη νέα ελληνική) τύπο.

Η νέα ελληνική γνωρίζει μετοχή παρακειμένου, που  ουσιαστικά είναι επίθετο. Πρακτικά δεν βρίσκω καμιά διαφορά ανάμεσα στον «παυθέντα πρόεδρο» και στον «παυμένο πρόεδρο». Όποιος μου βρει μια περίπτωση «παυμένου» που δεν είναι «παυθείς» ή το αντίστροφο, του κάνω το τραπέζι.

Ωστόσο, επειδή επιμένουμε  να χρησιμοποιούμε τις αρχαίες μετοχές αορίστου, χρειάζεται και να τις κλίνουμε κι ας είναι άβολες. Μερικοί τύποι είναι εύκολοι και δεν προσκρούουν στο τυπικό της νέας ελληνικής. Οι παυθέντες, τον  παυθέντα. Από αυτούς τους τύπους, οι χρήστες μεταπλάσανε νέα ονομαστική και γενική του ενικού: ο παυθέντας, του παυθέντα.

Πριν από 20-30 χρόνια, αυτούς τους αναλογικούς (και επισήμως λανθασμένους) τύπους τούς έβλεπε κανείς κυρίως σε ανακοινώσεις αντιεξουσιαστικών οργανώσεων που έκαναν κινητοποίηση  ζητώντας την αποφυλάκιση «του συλληφθέντα» συντρόφου τους. Σήμερα όμως τους βρίσκει κανείς και στις ανακοινώσεις του ΑΠΕ -και πολύ χαίρομαι γι’ αυτό. Βέβαια, έχουν  πολύ παλιότερη ιστορία -το 1910-20, ας πούμε, από τους απαλλαγέντες του στρατού είχε φτιαχτεί ο τύπος «ο απαλλαγέντας» και κάποιος σε ηλικία στρατεύσιμη μπορεί να έλεγε «είμαι απαλλαγέντας» για να δικαιολογήσει ότι κάθεται στα μετόπισθεν αντί να πολεμάει.

Θα πείτε, αν δεχτούμε το «ο παυθέντας», πώς θα κάνουμε το θηλυκό και το ουδέτερο; Η παυθέντα και το παυθέντο;

Όχι, θα συνεχίσουμε να λέμε, όπως σήμερα, η  παυθείσα (που είναι ομαλό) και το παυθέν, που επειδή είναι ασυμμόρφωτο οι περισσότεροι θα το χρησιμοποιούν άκλιτο, όπως σήμερα: του εκδοθέν βιβλίου και τα λοιπά.

Αλλά πολλά είπα, σχεδόν  άρθρο έγραψα, συγγνωμη.

* Κι ένα που μου έστειλε φίλος, λέγοντάς μου πού το βρήκε, αλλά εγώ δεν βρίσκω τη σημείωση που είχα κρατήσει. Προφανώς βέβαια σε τουαλέτα εμφανίστηκε η πινακίδα, νομίζω σε μπαρ:

No peipers

Mικρό το κακό, θα πει κανείς, το εικονόγραμμα προσδιορίζει περί τίνος πρόκειται. Και, τέλος πάντων,  ούτε peipers να πετάτε μέσα.

* Φίλος στέλνει ένα πολύ άσχημα μεταφρασμένο άρθρο, από τον ιστότοπο της ΕΡΤ, που περιγράφει το γύρισμα μιας ταινίας. Αν  ήταν να επισημάνουμε όλα τα κακογραμμένα σημεία θα θέλαμε χωριστό άρθρο -και δεν αξίζει- οπότε σταχυολογώ:

Μια συναρπαστική καταδίωξη αυτοκινήτων, πάνω από την ύπαιθρο

Η δουλειά μέσα στα Porsches, που δεν είχαν σχεδιαστεί για πλήρη επαναφόρτιση όπλων, απαιτούσε ευελιξία

…το μεγαλύτερο από τους Καναρίους Νήσους

ο σχεδιαστής παραγωγής Σεμπαστιέν Ινιζάν κατανόησε απόλυτα τα τοπία της ταινίας, έχοντας περάσει χρόνο στους κορυφαίους διαμαντένιους κόμβους του κόσμου και καταγράφοντας χιλιάδες φωτογραφίες τους….

Επειδή η ταινία έχει να  κάνει με εμπόριο διαμαντιών, εικάζω πως οι διαμαντένιοι κόμβοι είναι diamond hubs, δηλαδή κόμβοι του εμπορίου διαμαντιών. Όχι διαμαντένιες ακρογιαλιές δειλινά!

Ασχολήθηκα όσο ασχολήθηκα, διότι το γονατογραμμένο άρθρο υπογράφεται και διότι δημοσιεύεται στον ιστότοπο της ΕΡΤ, που, διάολε, υποτίθεται ότι διατηρεί κάποιαν αρτιότητα.

* Για τις ακλισιές που λέγαμε  και πριν, φίλος στέλνει οθονιά άρθρου από το Ντοκουμέντο:

…τηλεφώνησε σε πρόσωπο που κινείται κοντά σε άλλο σημαίνων πολιτικό….

Εγώ θα έβαζα ν, «σε άλλον», αφού είναι  πολιτικός και όχι «πολιτικό πρόσωπο», αλλά το βασικό βεβαίως είναι πως εγώ θα έβαζα «σε άλλον  σημαίνοντα πολιτικό».

Βέβαια, δεν  χρειάζεται να  είναι κανείς Ζωρζ Σημαινών για να εξιχνιάσει την ακλισιά του «σημαίνων» πολιτικού: αφού δεν συμμορφώνεται  με το τυπικό της  νέας ελληνικής, θεωρείται ξένο και δεν κλίνεται.

* Κι άλλο ένα στραβομεταφρασμένο και, κυρίως, εντελώς ανεπιμέλητο άρθρο από τον ιστότοπο ertnews, που το στέλνει ο ίδιος φίλος  με πριν.

Πρόκειται για άρθρο για το έθιμο «Πάμε στο μετρό χωρίς παντελόνια» (No trousers tube ride) που το έχουν καθιερώσει πλακατζήδες αγγλοσάξονες που μπαίνουν στο μετρό χωρίς παντελόνι.

Και ενώ δεν  υπάρχει κάποιο τρανταχτό λάθος παρανόησης, το άρθρο είναι γεμάτο με μικρολάθη  επιμέλειας, του τύπου:

Αλλά η Μίριαμ Κορρέα είχε ένας σκοπό, η 43χρονη ήθελε να συμμετάσχει αφού είδε φωτογραφίες των προηγουμένων χρόνων και τα περισσότερα άτομα είχαν λεπτές και λιγνές γυναίκες.

(Εδώ είναι και μεταφραστικό. Το πρωτότυπο έλεγε thin, scantily clad women, δηλαδή λεπτές, ελαφρά ντυμένες γυναίκες (για να μην πούμε μισόγυμνες). Αυτό το «λεπτές και λιγνές» που παραθέτει δυο συνώνυμα, δεν λέει τίποτα).

Και, επιτέλους, τι θα  πει:  το underpants(εσώρουχο) είναι συνώνυμα με τα παντελόνια (trousers) ;

Προσέχω και το «κουλτουριστικές κόντρες». Δεν ξέρω αν  είναι  καλή απόδοση του culture war fights, αλλά θυμάμαι τον φίλο μας τον Μπουκανιέρο που έλεγε πως κακώς δεν έχουμε καθιερώσει το «κουλτουρικός» για το cultural.

* Φίλος στέλνει αυτόν τον  τίτλο και μου γράφει:

Να και μια φορά που τα εισαγωγικά είναι εύστοχα!

Φυσικά, κάνει πλάκα. Εδώ τα εισαγωγικά μπήκαν για να λειτουργήσουν σαν γάντι. Επειδή η έκφραση «ξηλώνεται» είναι πολύ λαϊκή,  τη βάζουμε σε εισαγωγικά για να μη λερώσουμε τα χέρια μας.

Όμως ο φίλος εννοεί ότι στην πραγματικότητα τίποτα δεν θα αλλάξει στην αστυνομική διεύθυνση Χανίων, οπότε το ξήλωμα είναι εικονικό,  άρα θέλει εισαγωγικά.

* Κι άλλα εισαγωγικά σε άρθρο για τον καιρό:

“Στα λευκά” ντύθηκαν οι περιοχές της δυτικής Μακεδονίας,

Γράφει ο φίλος που το στέλνει: Δηλαδή ντύθηκαν οι περιοχές, φούστα-μπλούζα, αλλά όχι ακριβώς στα λευκά, μπορεί του πάγου, μπορεί της άμμου, μπορεί του σύννεφου, κάποια από τις 50 αποχρώσεις του τελοσπάντων.

Πράγματι, γιατί  εισαγωγικά στα λευκά;

* Από διαφήμιση του Πράκτικερ:

Κόψε και μετέφερε ξύλα τον χειμώνα με προϊόντα σε τιμές πάτωμα!

Aν λέγεται το «τιμές πάτωμα», εγώ πάω πάσο. Όσο για την προστακτική «μετέφερε», αν δεν μας αρέσει το κανονικό «μετάφερε» μπορούμε θαυμάσια να το αποφύγουμε και να γίνουμε  και πιο ευγενικοί, χρησιμοποιώντας πληθυντικό: Κόψτε και μεταφέρ(ε)τε.

Βέβαια,  πολλοί θεωρούν κανονικό τον τύπο προστακτικής  «μετέφερε», οπότε πάλι πάω πάσο (δεν έχω καλό χαρτί).

* Ακούστηκε πολύ, επειδή την  πρότεινε ο ΣΥΡΙΖΑ για ΠτΔ, το όνομα της Λούκας Κατσέλη.

Και βέβαια, στη γενική, ακούστηκε πολύ άκλιτο: της  Λούκα Κατσέλη. «Μπορεί να το δούμε και γραμμένο», πρόβλεψε φίλος.

Και φυσικά το  είδαμε, ας πούμε στο πάλαι ποτέ προσεχτικό Βήμα: Η διαδρομή της Λούκα Κατσέλη…

* Αλλά μια και είπαμε για τον ΣΥΡΙΖΑ, πολλοί λένε  ότι τώρα που ανέλαβε  επικεφαλής ο Σωκράτης Φάμελλος το κόμμα έχει ανακάμψει. Και αυτό είναι  πιθανό να ισχύει, αλλά δεν περίμενα τόσο αλματώδη άνοδο.

Διότι διαβάζω: Σκληρή κριτική στην κυβέρνηση του Σωκράτη Φάμελλου από τα Τρίκαλα.

Πότε παραιτήθηκε ο Μητσοτάκης; Πότε έγιναν εκλογές; Πότε ανέλαβε να σχηματίσει κυβέρνηση ο Φάμελλος; Και γιατί τον επικρίνουν σκληρά από τα Τρίκαλα; Και ποιοι;

Ή δεν  λέει αυτό ο τίτλος;

* Μου γράφει φίλος προχτές:

Με αφορμή το σημερινό άρθρο: «Στις ελιές” και συγκεκριμένα την αναφορά στον κότινο, η περιέργεια με οδήγησε στο ενδιαφέρον παλιό (2008) άρθρο του Βήματος «Τα φυτά των Ολυμπιακών Αγώνων”. Αλλά  το Βήμα φροντίζει με συνέπεια να σου προσφέρει υλικό για το Σαββατιάτικο άρθρο. Μας πληροφορεί λοιπόν το άρθρο του Βήματος ότι αντλεί πληροφορίες από το έργο του Θεόφραστου, του μαθητή του Αριστοτέλη από την Ερεσός της Λέσβου. Και επειδή μπορεί να μην το προσέξαμε το επαναλαμβάνει μετά από 8 σειρές.

Αρθρο του 2008 βεβαίως, αλλά και πάλι «από την  Ερεσός»; Ε ρε σος!

* Και ένα της αυτόματης μετάφρασης.

Η οθονιά είναι από ένα βίντεο από ένα ματς ερασιτεχνικών ομάδων στην Ολλανδία που κατέληξε σε γενικευμένη σύρραξη.

Το μεταφραστήρι τις κατηγορίες τις πέρασε για τάξεις του Δημοτικού. Την έχουν δυσκολέψει πολύ την πρωτοβάθμια εκπαίδευση στην Ολλανδία…

* Και πάλι για το «ξήλωμα» (με ή χωρίς εισαγωγικά) στα Χανιά, σε άλλο άρθρο διαβάζουμε ότι ανακοινώθηκε «με ένα λιτό και πομπώδες τηλεγράφημα του Αθηναϊκού Πρακτορείου Ειδήσεων».

Αλλά πώς μπορεί κάτι να είναι ταυτόχρονα λιτό και πομπώδες;

* Θα διοργανωθεί, διαβάζω, στην Αθήνα και στη Λάρισα, διεθνές συνέδριο για την τυτώ, όπου τυτώ είναι είδος κουκουβάγιας, Barn owl στα αγγλικά -πάω στοίχημα πως υπάρχει και λαϊκή  ονομασία αλλά επειδή δεν θα είναι  πολύ τρισχιλιετής  προτιμήθηκε το αρχαίο «τυτώ», που μάλιστα το γράφουν  με κεφαλαίο λες και είναι γυναικείο όνομα.

Και βέβαια η γλώσσα εκδικείται διότι πιο κάτω διαβάζουμε «για τη διαχείριση και  προστασία της Τυτώ» και πιο κάτω πάλι «ειδικός για την οικολογία της Τυτώ», «τον ρόλο της Τυτώ» και δεν συμμαζεύεται!

* Αναρωτιέται φίλος τι σημαίνει ο τίτλος άρθρου στο in.gr:

Mπρους Γουίλις: Πρώτη δημόσια εμφάνιση μετά τη διάγνωση με άνοια για τις φωτιές στο Λος Άντζελες

Η  άνοια, ρωτάει, αφορούσε τις φωτιές; Ή μήπως η άνοια προκάλεσε τις φωτιές και τώρα ο Μπρους Γουίλις εμφανίστηκε για να ζητήσει συγγνώμη -ή για  να τις απολαύσει σαν άλλος Νέρων;

Ή μήπως είναι αυστηρός ο φίλος μου;

* Και κλείνω με διαφήμιση. Το εργαλείο αυτό θα σας φανεί χρήσιμο αν φοράτε μπότες. Εγώ δεν τις συνηθίζω,  και ομολογώ ότι τέτοιο πραγμα δεν  θα χρησιμοποιούσα. Άκου «αποπουτσιστής»!