Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Το ραμόνι και τα λουμπέσα

Posted by sarant στο 24 Φεβρουαρίου, 2009


Τη λέξη «ραμόνι» δεν την έχει κανένα λεξικό. Βέβαια, δεν είναι η μοναδική, κάθε άλλο. Πάρα πολλές λέξεις δεν τις έχουν τα γενικά λεξικά, είτε επειδή είναι πολύ καινούργιες, είτε πολύ παλιές, ή επειδή ανήκουν σε ειδική ορολογία (της πληροφορικής, της ιατρικής, των οικονομικών).

Τότε που είχε γίνει η φασαρία με το λεξικό Μπαμπινιώτη και το λήμμα Βούλγαροι, κάποιος λόγιος, ίσως ο Γεωργουσόπουλος, είχε γράψει ότι ένα λεξικό πρέπει να περιέχει οτιδήποτε έχει μιληθεί στα ελληνικά μέσα στη μακραίωνη ιστορία τους ή κάτι τέτοιο. Η υπερβολή συγχωρείται λόγω της έντασης που επικρατούσε τότε, αλλά μια τέτοια θέση είναι ολοφάνερο λάθος. Ένα γενικό λεξικό δεν μπορεί (και πρακτικά είναι αδύνατο) και δεν πρέπει να συμπεριλάβει τις δεκάδες χιλιάδες λέξεις της ειδικής ορολογίας των επιστημών, ούτε μπορεί να έχει τους εφήμερους όρους της αργκό που γεννιούνται και πεθαίνουν. Την εποχή της φασαρίας για το λεξικό Μπαμπινιώτη, ένας ελληνοκεντρικός (από αυτούς τους πλεονέχτες που έχουν άχτι τον Μπαμπινιώτη γιατί δεν τους έκανε το χατίρι να γράψει ότι το αλφάβητο είναι αυτοχθόνως ελληνικό) είπε εύστοχα ότι «αν πρέπει το λεξικό να έχει ό,τι ειπώθηκε και γράφτηκε, γιατί δεν έχει και τη λέξη ‘φοινικιστής’», υποτιμητικό όρο που χρησιμοποιούσαν οι Δαυλικοί για τους επιστήμονες γλωσσολόγους. Ούτε μπορεί να έχει ένα σημερινό γενικό λεξικό όλες τις λέξεις και όλες τις σημασίες της τρισχιλιετούς, διότι τότε θα έπρεπε να λέει ότι μαλακία σημαίνει «μπουνάτσα» και πολιτική σημαίνει «πόρνη».

Δεν είναι άλλωστε τυχαίο πως το λεξικό Δημητράκου, το μοναδικό που επιχείρησε να καλύψει όλες τις περιόδους της γλώσσας χωρίς σαφή χωρισμό των λημμάτων, είναι σήμερα πολύ δύσκολο να χρησιμοποιηθεί, ενώ λεξικογραφικά θεωρείται παράδειγμα προς αποφυγή έστω κι αν υπήρξε τυπογραφικός άθλος για την εποχή του. Οι παλιότερες λέξεις θα αποθησαυριστούν στα λεξικά της παλιότερης ελληνικής, ενώ η αργκό θα βρει τη θέση της στα ειδικά λεξικά. Παρεμπιπτόντως, η νέα τεχνολογία μαζί με τη λογική των βίκι έχει δώσει ωραίες λύσεις και στην λεξικογραφία από τους χρήστες, όπως κάνουν τα παιδιά στο slang.gr.

Όμως έγραψα πολλά και ακόμα να μπω στο ψητό. Το ραμόνι, με το οποίο άρχισα, εύλογα δεν περιέχεται στα λεξικά γιατί είναι λέξη περίπου ιδιωτική. Όχι όμως ότι πλάστηκε σκόπιμα, σαν τις λέξεις που ευφυέστατα συμπεριέλαβε στο Πλαθολόγιο ο Λύο Καλοβυρνάς, το αθλιόφυτο και το πουπήγιο και το απλυτήρι (ο οποίος Λύο, παρεμπιπτόντως, έχει την τιμή να έχει μηνυθεί από έναν Άγιο επειδή αντέδρασε στα ομοφοβικά του κηρύγματα, του Αγίου εννοώ).

Το ραμόνι είναι λέξη παιδική, περίπου ιδιωτική, και στην προκειμένη περίπτωση δική μου. Μικρός, άκουγα τους γονείς μου να τραγουδούν Θεοδωράκη, τον Επιτάφιο, και να λένε:

Μα το καράβι βούλιαξε κι έσπασε το τιμόνι
και στου πελάγου το βυθό πλανιέμαι τώρα μόνη.

Για κάποιο λόγο, το παράκουσα: πλανιέμαι το ραμόνι. Και, «μπαμπά, τι είναι το ραμόνι;» οπότε έγινε μεγάλο γέλιο.

Με τον ίδιο τρόπο, και ίσως πιο δικαιολογημένα, η αδερφή μου είχε πλάσει τα λουμπέσα, ακούγοντας κάποια 28η Οκτωβρίου το υποχρεωτικό Κορόιδο Μουσολίνι:

Δεν  έχεις διόλου μπέσα, κι όταν θα μπούμε μέσα…

Λέω «ίσως πιο δικαιολογημένα» διότι είχε άγνωστες λέξεις. Οπότε, στην προσπάθειά της να εκλογικεύσει το στίχο, έπλασε τα λουμπέσα, νόμισμα της εποχής ασφαλώς. Άκου θράσος, ο Ντούτσε, να τολμήσει να επιτεθεί στην Ελλάδα ενώ δεν είχε ούτε καν δυο λουμπέσα στο πορτοφόλι του! Πτωχέ Μπενίτο!

Τα λουμπέσα είναι πολύ συχνό δημιούργημα παιδικής παρερμηνείας -έχω καταγράψει κάμποσες περιπτώσεις γνωστών που είχαν ακούσει με τον ίδιο τρόπο τους στίχους αυτούς. Αναζητώντας στο γκουγκλ τη λέξη, έπεσα πάνω σ’ ένα ποστ σε ιστολόγιο (κατά σύμπτωση μάλιστα, ιστολόγιο γνωστού) που έχει συγκεντρώσει όχι μόνο τα λουμπέσα, αλλά και δεκάδες άλλα παιδιόπλαστα, σαν την αιμοβόρα Ζωντανίνα (Θέλει η Ζωντανίνα πίνουν το αίμα τους), ή το εξωτικό Παπουνάνε (Στο Παπουνάνε θα χτυπήσουν οι καμπάνες).

Σε ένα φόρουμ που έχει πια κλείσει, συζητούσαμε για αυτές τις παιδιόπλαστες λέξεις κι εκεί διαπίστωσα ότι το ιδιωτικό κοντεύει να γίνει συλλογικό ή αλλιώς ότι είναι πολλά παιδιά που μοιράζονται την ίδια παρερμηνεία. Για παράδειγμα, είναι πολλοί που έχουν εξομολογηθεί ότι τραγουδούσαν σαν παιδιά τη Ζωντανίνα (ανάμεσά τους, ο Φοίβος Δεληβοριάς σε συνέντευξη ή ο ιστολόγος j95). Και, όπως ίσως ήταν επόμενο, μια φίλη που συμμετείχε στη συζήτηση εξομολογήθηκε ότι κι εκείνη, ακούγοντας τον Μπιθικώτση να τραγουδάει τον Επιτάφιο, απορούσε ποιο ζώο είναι αυτό το ραμόνι που περπατάει στο βυθό της θάλασσας. (Εδώ που τα λέμε, όταν το παιδί ακούει τον Μπιθικώτση, δεν του πάει στο νου να συνδέσει την αντρική φωνή με το θηλυκό «τώρα μόνη»).

Το οποίο ραμόνι χτυπάει πάντα δυο φορές. Πριν από λίγο καιρό, συζητώντας με συνάδελφο που είναι καμιά δεκαριά χρόνια μικρότερος, βρήκα ότι κι εκείνος είχε, σαν παιδί, πλάσει το δικό του ραμόνι, κι εκείνος από τραγούδι του Μίκη, αλλά όχι από τον Επιτάφιο, παρά από τα Τραγούδια του αγώνα -λογικό άλλωστε, αφού είναι μικρότερος δέκα χρόνια. Και στον Ωρωπό, εκεί που λέει: Κλαίει η μάνα τώρα μόνη, κλαιν τα δέντρα τα βουνά, ο φίλος μου συγκινιόταν για το καημένο το ραμόνι που το έκλαιγε η μάνα του. Ίσως επειδή είχε χαθεί και περιπλανιόταν στου πελάγου το βυθό!

Advertisements

170 Σχόλια to “Το ραμόνι και τα λουμπέσα”

  1. Μαρίνος said

    Η δική μου συνεισφορά θα ήταν ο στίχος του Σαββόπουλου «σαν το πύο του βυθού»…
    Αλλά θυμάμαι ότι η Πηνελόπη Δέλτα καταγράφει διάφορες τέτοιες λέξεις στις «Πρώτες Αναμνήσεις» της.

  2. k1 said

    …και η δική μου το «δεν θέλω πια να ξαναρθείς στον Ωροπό» (αντί στ’ομολογώ). Και αναρωτιόμουνα τι το κακό είχε ο Ωροπός και δεν ήθελε να ξαναπάει…

  3. sapere aude said

    «They hae slain the Earl Amurray,
    And Lady Mondegreen»

    The English have a word for it – «mondegreen»:

    http://tinyurl.com/jmnsf

    http://tinyurl.com/aptazw

  4. Μαρία said

    Για σχόλια 2 και 3. Τα παραδείγματά σας έχουν σχέση με την παραφθορά ενός στίχου και όχι την απόλυτη ομοφωνία όπως στο ποστ.
    Ο στίχος του Μαρίνου, όπου η ομοφωνία δε δημιουργεί νέα λέξη,είναι τυπικό παράδειγμα του γαλλικού calembour(στα ελληνικά έγινε καλαμπούρι και πλάτυνε η σημασία) πολύ συχνό στους Γάλλους σατιρικούς, που εκμεταλλεύονται την ομοφωνία για να λογοπαίξουν. (όπως και το δικό μας παιδικό αστείο με την καλόγρια και το φούρναρη: ζει μόνη, ζυμώνει)

  5. ηλε-φούφουτος said

    Πολύ συγκινητικό, Νίκο, που αναφέρεις εμένα και τις συγκινητικές αναμνήσεις μου, αλλά ακόμα πιο συγκινητικό βρίσκω που δεν ήμουν ο μόνος που άκουγα όλα εκείνα τα κουφά. Επειδή μάλιστα την εποχή εκείνη ούτε τον Ωρωπό ήξερα (μα τόσο μικρό ήμανε) νόμιζα ότι ο Θεοδωράκης έλεγε σε κάποιον που ερχόταν για επίσκεψη «μην ξεχνάς τον όροφο» (σε ποιον όροφο να χτυπήσει, δηλαδή).
    Επικοινωνώ και με την αδελφή σου, Νίκο, γιατί κι εγώ «δυο λουμπέσα» καταλάβαινα ότι δεν είχε ο Μουσολίνι, τέτοια ένδεια ο δικτάτωρ!

    Επίσης συγκινήθηκα πολύ όταν βρέθηκα να καταλαβαίνω κι εγώ μαζί με έναν φίλο μου, που μου το ομολόγησε στο άσχετο, ότι στη Φραγκοσυριανή το «Πισκοπιό ρομάντζα» το άκουγα «και στο βρίσκω πιο ρομάντζα» (δεν λέω μέχρι πότε, ντρέπομαι, δεν είναι καν παιδιόπλαστο)!

    Κάποια μέρα, τέλος, πρέπει να γράψω στη Φρικιπαίδεια ένα λήμμα και για τον ξακουστό βιολιτζή Ροβιόλη («με βιολί σαν του Ροβιόλη, να χορέψουν οι διαβόλοι»).

  6. Mindkaiser said

    Είχα πέσει κι εγώ θύμα της μοβόρας Ζωντανίνας στα νιάτα μου. Καθώς το αναλογιζόμουν σε πιο ώριμη ηλικία, απέδωσα την παρανόηση στον τρόπο που είναι γραμμένη η μελωδική γραμμή του κομματιού. Η Ζωντανίνα, ιδιαίτερα στο κατέβασμα του ρεφρέν, αποτελεί το λογικό ενδιάμεσο σταθμό της μουσικής φράσης (εκεί άλλωστε αναπνέει και ο Μπιθικώτσης). Σε αρκετά τραγούδια παρατηρείται υπονόμευση του νοήματος των στίχων για χάρη της μελωδίας αλλά στην προκειμένη, σε έναν τόσο βαθιά αλληγορικό στίχο, το παιδικό μυαλό δημιούργησε Χίμαιρες.

  7. sarant said

    Μαρια, ας μην είμαστε τόσο περιοριστικοί 🙂 άλλωστε το Lady Mondegreen θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι είναι ομόηχο του laid him on the green.

    Τώρα που το είπες, sapere, το θυμήθηκα το mondegreen. Κατ’ αναλογία, λοιπόν, θα τα βαφτίσω κι εγώ Ραμόνια ή ίσως Λουμπέσα!

  8. Εχμ… συγνώμη, ο Ροβιόλης δεν είναι βιολιτζής; Γιατί μόπανε κάποιοι ότι ο στίχος έλεγε «με βιολί-σαντουροβιόλι» αλλά το «σαντουριοβιόλι» δεν είναι κάτι σαν τον τραγέλαφο ή έστω τον αγελαδοσπουργιτόσαυρο;

  9. Καλά γέλασα πάρα πολύ και θυμήθηκα ότι αντίστοιχα μικρή όταν άκουγα συνέχεια για το σταθμό των «Ενόπλων δυνάμεων» (ΥΕΝΕΔ;), επειδή το φωτάκι στο ραδιόφωνο της εποχής ήταν πρασινωπό το είχα συνδυάσει με το φωτιστικό οινόπνευμα που είναι πρασινομπλε και νόμιζα ότι ο σταθμός λεγόταν «οινόπνευμα». Α! και δεν ξέρω αν έχει στα σημειώματά σου το «κουστούμι μέγκλα» που μάλλον πρέπει να προέρχεται από το «made in England»…

  10. Μαρία said

    Παρδόν, δεν κατάλαβα οτι γράφουμε και παραφθορές. Αν είναι έτσι, κι εγώ τη Φραγκοσυριανή την έλεγα χειρότερα (και στο Μπίσκο πιο ραμάντζα…)

    Μια άλλη κλασική παρανόηση απο το ηχογραφημένο στην Αμέρικα:
    Τώρα με το ένα ρε(;) θα σου πάρω καναπέ…
    Μου λύθηκε η απορία, όταν άκουσα στο ράδιο τον Πάνο Σαββόπουλο να αποκαθιστά το σωστό: Τώρα με το NRA,….
    http://en.wikipedia.org/wiki/National_Recovery_Administration

  11. sarant said

    @coolplatanos: Φιλτάτη, καλωσορίσατε!
    @Σκύλος ΒΚ: Και όμως, δεν υπάρχει Ροβιόλης. Σαντουροβιόλι λέει ο στίχος. Και κατά κάποιο τρόπο έχεις δίκιο, διότι το σωστό θα ήταν στον πληθυντικό, αλλά τότε οι διαόλοι θάπρεπε να γίνουν διαόλια. Θέλω να πω, το σαντουροβιόλι δεν είναι σαν τον τραγέλαφο, αλλά σαν το μαχαιροπήρουνο (ή το αιγοπρόβατο ή, για να σου θυμίσω το 1989, τους Κυρκοφλωράκηδες). Σωστό στον πληθυντικό, για να περιγράψει συλλήβδην σαντούρια και βιολιά ή μαχαίρια και πηρούνια, προβληματικό στον ενικό.

  12. […] απόδραση Παλαιοκώστα, καθώς και το κείμενο του για τις “παιδιόπλαστες λέξεις”, όπως τις ορίζει, με το οποίο γέλασα πολύ και ένιωσα μία […]

  13. sapere aude said

    @ Μαρία (σχόλιο 4):

    Μήπως είσαι υπερβολική; Η φωνητική μεταγραφή των δύο φράσεων είναι /leιdιmonδ3gri:n/ και /leιdιmond3gri:n/ όπου 3 = ανεστραμμένο e (schwa).

  14. ηλε-φούφουτος said

    Ελπίζω να μη σας ξενερώνω απότομα αλλά σκέφτομαι μία περίπτωση, σε άλλη γλώσσα, όπου το φαινόμενο του ραμονιού οδήγησε σε καθιέρωση λέξης, έστω περιορισμένης διάρκειας.
    Η γλώσσα είναι η Τσεχική και το τραγούδι δεν ήταν άλλο από τον ύμνο της Αυστριακής Αυτοκρατορίας των Αψβούργων στα Τσέχικα (μέχρι τη διάλυσή της ήταν ο εθνικός ύμνος των Τσέχων).
    Ο πρώτος στίχος της τρίτης στροφής ήταν «Čeho nabyl občan pilný»
    (και ο δεύτερος «Vojín zbraní zastávej»), δηλαδή «ό,τι απέκτησε ο φιλόπονος πολίτης (στρατιώτη, προάσπιζε με το όπλο σου!)». Το γερμανικό αντίστοιχο ήταν: «Was der Bürger Fleiß geschaffen (Schütze treu des Kriegers Kraft)».
    Τώρα, κάτι που η γενική πτώση (εν προκειμένω η αντωνυμία Čeho) στη λαϊκή γλώσσα υποχωρεί ως πτώση για το αντικείμενο, κάτι που το ρήμα byl (= ήταν) είναι πιο συνηθισμένο από το «nabyl» (=απέκτησε), προέκυψε λαϊκή παραλλαγή «Čehona byl občan pilný», δηλαδή «ο Τσέχονα ήταν ένας φιλόπονος πολίτης», το οποίο μπορεί να τραγουδά κανείς μηχανικά, κι ας μη βγαίνει νόημα με τη συνέχεια του ύμνου.
    Και πρόσωπο μεν γνωστό με το όνομα Τσέχονα δεν υπήρχε, ο ανύπαρκτος όμως Τσέχονα τελικά λεξικοποιήθηκε και κατέληξε να σημαίνει μειωτικά, στους έντονα πολιτικοποιημένους εκείνους καιρούς, το συντηρητικό, νομοταγή μικροαστό Τσέχο που είναι πιστός υπήκοος του Κάιζερ (βοηθούσης ίσως και της ηχητικής ομοιότητας με το Čehún, όπως αποκαλούν δηλαδή τους Τσέχους μειωτικά οι λεβέντες, τουλάχιστον κατά τα στερεότυπα, Σλοβάκοι).

    Η λέξη, διαπιστώνω με μια πρόχειρη δημοσκόπηση στους εδώ Τσέχους συναδέλφους μου, έχει σήμερα ξεχαστεί, όχι όμως ολότελα. Εδώ http://bohumildolezal.lidovky.cz/texty/rs1225.html π.χ. βλέπω ένα άρθρο στο οποίο ο συγγραφέας χρησιμοποιεί τον αρχετυπικό κύριο Τσέχονα για να τα χώσει σε συμπατριώτες του για τη στάση τους κατά τη διάρκεια του κομμουνιστικού καθεστώτος.

    Τα ραμόνια λοιπόν μπορούν να λειτουργήσουν και δημιουργικά.

  15. χαρη said

    οντως γέλιο: και εδω και στο σαϊτ τού φιλου σου που αναφερες Νικο. Να πω οτι βρισκω εξαιρετικο το γεγονος οτι πολλες φορες ως παιδια ακουμε το ιδιο πραγμα ενω ουτε γνωριζομαστε και πολλες φορες ντρεπομαστε και να το συζητησουμε (απο όσα διαβασα ας πουμε εχω συμπεσει με πολλους – μαλλον πολλες – οπως καταλαβα και στη Βροντούν και στο Τωρα με το ενα ρε, τουλαχιστον (που δεν ειναι κι απ’ τα πιο αστεια αλλά ειναι χαρακτηριστικη η «βροντουν» ας πουμε για το οτι το ρημα κλινεται καπως καθαρευουσιανικα και ετσι το θεωρησαμε κατι αλλο). Επισης στην πρωινη προσευχη τού δικου μου σχολειου τραγουδαγανε (οι «μεγαλοι») ενα τροπαριο (ξερωγω τι ητανε, δεν το εψαξα ποτέ εκτοτε) που αρχιζε «Ευλογητος συ κυριε ο πανσόφους» (οπου το «ο πανσοφους» δεν μού πηγαινε προς το λατινικο τοτε αλλά μαλλον προς το αρχαιοελληνικο) και επισης επειδη πολλες φορες και οι μεγαλοι (και εκτος ασματων) ακουμε ο,τι μας κατεβει να πω και οτι μια φορα ενας κομμωτης ακουσε το επαγγελμα «πεζογραφος» ως «πεζοναυτης». Α, και ο παπαδιαμαντης εχει κατι πολυ ωραιο που εσεις οι ειδικοι [ 🙂 ]θα το βρειτε, σε καποιο διηγημα τελος παντων αναφερει την εκδοχη ενος λαϊκου τυπου για το Χριστος ανεστη αν θυμαμαι, και ειναι φοβερα ευρηματικη, εβγαζε κανονικο νοημα λεγοντας τελειως άλλα πραγματα, και αν θυμαμαι καλα γινοταν και ολιγον αθεϊστικο το κειμενο. Αυτα, και μενω και υπερευχαριστω

  16. sarant said

    χάρη, στην εκκλησιαστική γλώσσα υπάρχουν πολλά «ραμόνια».

    Αυτό του Παπαδιαμάντη που λες, με χριστός ανέστη κάτι θυμάμαι αλλά πολύ αμυδρά. Υπάρχει ένα άλλο, από τον Χριστό στο Κάστρο, αλλά δεν είναι κανονικό ραμόνι:
    ― Δε μου λες, Αλεξανδρή, τι θα πη, τώρα, στην καταβασία των Χριστουγέννων, «ο ανυψώσας το κέρας ημών»; Ποιος είναι αυτός ο ανυψώσας;
    ― Να, ο ανηψιός σας, απήντα ο κυρ-Αλεξανδρής, μη εννοών άλλως την λέξιν.
    ― Και τι θα πη «Σκύλα Βαβυλών της βασιλίδος Σιών»; ηρώτα πάλιν ο παπάς.
    ― Να, σκύλα, Βαβυλών, απήντα ο ψάλτης, νομίζων, ότι περί σκύλας πράγματι επρόκειτο.

    Αλλά αυθεντικό ραμόνι, κλασικό, υπάρχει στο «Καπλάνι της Βιτρίνας», όπου η ηρωίδα και η αδελφή της ακούγαν το πατριωτικό εμβατήριο
    «Εν τω μέσω φοινίκων μυρίων
    νικηφόρος στρατός προχωρεί»
    και το καταλάβαιναν:
    «Εν τω μέσω φυλής Κολμυρίδων
    νικηφόρος στρατός προχωρεί»
    και απορούσαν ποιοι να’ταν τάχατες αυτοί οι βάρβαροι Κολμυρίδες.
    Θαρρώ μάλιστα πως αν δεν είχε καθιερωθεί πλέον (!) η ορολογία ‘ραμόνι’ θα μπορούσαμε τα φαινόμενα αυτά να τα ονομάζουμε ‘κολμυριδισμούς’.

  17. Μαρία said

    Sapere aude, η προφορά μου στα αγγλικά είναι σαν του Ροβιόλη, οπότε νόμισα οτι η διαφορά είναι μεγαλύτερη.

    Χάρη, τι μπέρδεμα γινότανε με το απολυτίκιο της πεντηκοστής (ο πανσόφους τους αλιείς αναδείξας…); Με τα εκκλησιαστικά όμως μου θύμισες ποντιακό χωριό που όταν ο παπάς έλεγε «Αυτή γαρ ημας έσωσεν…», ο κόσμος το μετέφραζε σε «αυτή η γαρή(=γυναίκα) μας έσωσεν.»

  18. μπουλαλάκης said

    Γεια σου Νίκο! Τι να πρωτοδιαβάσουμε και τι να πρωτοαπολαύσουμε! Μπήκα για μια βόλτα, και κλείνω δυο ώρες παραμονής… Θα πρέπει να κάνουμε βάρδιες, οι πιστοί αναγνώστες, για να σε προλαβαίνουμε τώρα!

    Στρ. Μπουλαλάκης

    ΥΓ. Να προσθέσω ένα εκκλησιαστικό «ραμόνιο», κρητικό (από ένα άρθρο του Ν. Κοντοσόπουλου): Ψέλνει ο παπάς «και αγγέλοις και βροτοίς». Τον ρωτά λοιπόν κάποιος από το εκκλησίασμα: –Κι ίντα σημαίνει, παπά, τουτονά το «βροτοίς»; Σκέφτεται ο παπάς και αποφαίνεται: –Πρέπει πως είναι οι αγγέλοι δυο λογιώ, οι ντρέτοι κι οι σκεβρωτοί!

  19. χαρη said

    καλά κάνεις και ρωτας Μαρια γιατι ξεχασα να βαλω το κανονικο, που πρεπει να ηταν μαλλον «ευλογητός εί κύριε, ο πανσόφους τούς αλιείς αναδείξας» (οπως το λες) (όπου εγω ακουγα «ευλογητός συ ο Πανσόφους» κτλ – και εχω μεινει καταπληκτη με το «βεληνεκες» τών οσων ξερεις – ιδεα μαλιστα δεν ειχα οτι ειναι και τής πεντηκοστης) και τωρα με το βεληνεκες θυμηθηκα κι ενα μεταφραστικο: καποιος γνωστος που δουλευε σε τηλεοπτικο σταθμο μού το’χε πει (με παραπονο), μεταφρασε η κοπελιτσα το «he shot at his range» γουεστερνικά ως «πυροβολησε στο ραντζο του», αλλά γι’ αυτα ο sarant ειναι αρμοδιοτατος… και με την ευκαιρια Νικο, χαρηκα που μού θυμισες τη Ζεη – τού Παπαδιαμαντη δεν θυμαμαι δυστυχως κι εγω πού ητανε, και δεν μπορω τωρα να ψαξω αλλά ηταν σε διαβεβαιω ευρηματικο και ο Π. το ανεφερε οπως κι αυτα που λες, εντελως σοβαρα, κι ετσι γινοταν πιο αστειο –

  20. Dimitris said

    Να προσθέσω και εγώ τον εαυτό μου σε αυτούς που έψαχναν ποια είναι η κυρία «Ζωντανίνα» 🙂

  21. sarant said

    Καλώς ήρθες, Στρατή, να περνάς συχνά!

    Αυτό το «πρέπει πως οι αγγέλοι είναι δυο λογιώ» ίσως προβληματίσει τους μη Κρητικούς. Εδώ το ‘πρέπει’ σημαίνει «φαίνεται» πιθανολογικό, το χρησιμοποιεί αρκετά ο Κονδυλάκης.

  22. ηλε-φούφουτος said

    Μα και στην πρωινή προσευχή κάθε μέρα στο σχολείο, μέχρι το Λύκειο που αρχίσαμε να κάνουμε Αρχαία, ζητούσαμε από το Θεό να μας «αλαρίσει» από του πονηρού (αλαρίσε ημάς από του πονηρού). Δεν την είχαμε δει ποτέ γραμμένη. Την ξέραμε όμως όλοι γιατί την ακούγαμε από την πρώτη μέρα μας στο σχολειό.
    Όταν πια αρχίσαμε να κάνουμε Αρχαία και έγινε κατανοητό ότι δύο λέξεις παίζουν εκεί (αλλά + ρύσαι) μερικοί το παρακάνανε, από αυτούς που ήταν επιφορτισμένοι να λένε την προσευχή απ το μικρόφωνο, και τραβούσανε επιδεικτικά μια παρατεταμένη παύση μετά το αλλά («αλλάα … ΠΑΥΣΗ … ρύσαι ημάς από του πονηρού»), ότι «και καλά εγώ το ξέρω»!

    Ο Ροϊδης στην Πάπισσα Ιωάννα μιλάει για τους αγράμματους παπάδες ανά τη Δυτική Ευρώπη που μην ξέροντας Λατινικά «εβάπτιζον τα βρέφη in nomine Patria, Filia et Spirita Sancta, ήτοι εις το όνομα της Πατρίδος, της Θυγατρός και της Αγίας Πνοής, αντί του Πατρός, του Υιού και του Αγίου Πνεύματος.»

    Πάντως, μιας και μιλάτε για Παπαδιαμάντη, θα πω κι αυτό γιατί μ’ αρέσει κι ας ξεφεύγει λίγο απ’ το θέμα του ραμονιού:
    «Εξοχική Λαμπρή» – ο εν Αθήναις γηραιός και σεβάσμιος Κρητικός ψάλτης ψάλλει το «Άλαλα τα χείλη των ασεβών» με την εξής προσθήκη: «Άλαλα τα χείλη των ασεβών των μη προσκυνούντων, οι κερατάδες!, την εικόνα σου την σεπτήν!»

    Νίκο Σαρ. για σένα είναι αυτό, που ασχολείσαι και με την ασυμφωνία των πτώσεων. Βλέπεις, το φαινόμενο είναι παλιό!

  23. Τιπούκειτος said

    Τώρα που είπε ο Ilefufutus για Λατινικά και Ροΐδη, θυμήθηκα πως ο Ροΐδης πάλι λέει για την Αγία Βερόνικα, ότι δεν υπήρξε ποτέ (όπως άλλωστε τόσοι και τόσοι αγίοι) και πως τ’ όνομά της είναι παρανόηση του Vera icon, «αληθινή εικόνα», παναπεί το αποτύπωμα που άφησε το ματωμένο πρόσωπο του Χριστού πάνω στο μαντήλι της «Βερόνικας». Δεν είμαι σίγουρος όμως ότι πρόκειται για ραμονισμό.

    Πάντως, ο ραμονισμός έδωσε και λέξεις που πολιτογραφήθηκαν κατόπι με πλήρη δικαιώματα, όπως ο μαντράχαλος (<κοτζάμ αντράχαλος) ή ο νοικοκύρης (<τον οικοκύριν).

  24. χαρη said

    τωρα θυμηθηκα κι ενα αλλο εκκλησιαστικο (που πιθανον να μην ανηκει στα καθαρα «ραμονικά», ενας τονος επαιζε μόνο, που απο τη ληγουσα ανεβαινε – αλλά τον ανεβαζε η ιδια η (πολυ ωραια) μουσικη του) λοιπον τον μεγαλοπαρασκευιάτικο θρηνο εγω τον ακουγα «Αι γενναίαι Πάσαι» – και ποιες ητανε αυτες οι Πάσες δεν ηξερα (αποκλειοντουσαν βεβαια τα ποδοσφαιρικα) παντως τις φανταζομουνα αυτες τις κυριες χοντρες ψηλες, στητές (καθοτι γενναιες), και με μαυρα καθοτι πενθουσες

  25. SophiaΟικ said

    Να πω κι εγώ τις δικές μου παρανοήσεις; Κλασσικά, εγώ μικρή μάλλον πίστευα στα σκεύη με μαντικές ικανότητες γιατί άκουγα:
    Κοιτα να με θυμάσαι/ τη νύχτα που κοιμάσαι/ μια ΜΠΟΥΚΑΛΑ το ξέρει/ σ’άγαπω
    Τώρα γιατί η μπουκάλα το ξέρεικαι δεν το ξέρει η χύτρα, δεν ξέρω.

    Επίσης στην Εξοχική Λαμπρή του Παπαδιαμάντη (ή ίσως αλλού;) υπάρχει μια ανάλογη εκδοχή του Χριστός Ανέστη, δυστυχώς δεν τη θυμάμαι καλα, αλλά περιέχει ένα «θανάτων θανατο μπατήσας» και μετα γίνεται τελείως σουρεαλιστικός ο ύμνος.

  26. χαρη said

    μαλλον απο κει το θυμαμαι κι εγω, να ‘σαι καλα, γελασα πολυ με την μπουκαλα 🙂 🙂 🙂

  27. sarant said

    Σοφία, καλώς ήρθες!

    Και να το απόσπασμα του Παπαδιαμάντη:
    Ὁ μπάρμπα-Κίτσος, ἀφοῦ ἠσπάσθη τρὶς ἢ τετράκις τὴν τσότραν, ἤρχισε νὰ ψάλλῃ τὸ Χριστὸς Ἀνέστη, κατ᾿ ἰδιάζοντα αὐτῷ τρόπον, ὡς ἑξῆς:

    Κ᾿στὸ – μπρὲ – Κ᾿ στὸς Ἀνέστη
    ἐκ νεκρῶν θανάτων θάνατον μπατήσας
    κι ἔντοις ἔντοις μνήμασι
    ζωήν, παμμακάριστε!

    Καὶ ὅμως, μεθ᾿ ὅλην τὴν ἰδιορρυθμίαν ταύτην, οὐδεὶς ποτὲ ἔψαλλεν ἱερὸν ἄσμα μετὰ πλείονος χριστιανικοῦ αἰσθήματος καὶ ἐνθουσιασμοῦ, ἑξαιρουμένου ἴσως τοῦ γνωστοῦ ἐν Ἀθήναις γηραιοῦ καὶ σεβασμίου Κρητός, τοῦ ψάλλοντος τὸ «Ἄλαλα τὰ χείλη τῶν ἀσεβῶν…» μὲ τὴν ἑξῆς προσθήκην: «Ἄλαλα τὰ χείλη τῶν ἀσεβῶν, τῶν μὴ προσκυνούντων, οἱ κερατάδες! τὴν εἰκόνα σου τὴν σεπτήν, τὴν ἱστορηθείσαν ὑπὸ τοῦ Ἀποστόλου Λουκᾶ…»

    Ἀληθεῖς ὀρθόδοξοι Ἕλληνες!

  28. simis said

    Κταπληκτικό. Ιδίως αυτό με τον Ροβιόλη ακόμη δεν μπορω να το πιστεψω.
    Στο ιδιο θέμα δείτε και αυτό: http://yannish.blogspot.com/2006/07/blog-post_05.html

  29. Σε μια περικοπή δεν ξέρω τίνος Ευαγγελίου, η οποία διαβάζεται στην ακολουθία του Μυστικού Δείπνου, αναφέρεται
    ….και κλάσας τον άρτον εμοίρασεν…..
    οπότε μια γριούλα σαν άκουσε τον παπά να λέειτέτοια πράματα, παρανοώντας το κλάσας (= κόβοντας)και ΄θεωρόντας το μοίρασεν ως μύρωσεν, σταυροκοπήθηκε και είπε «ωσει καθεαυτήν»
    Χριστούλη μου κι η πόρδη σου μύρο ήτανε

  30. ηλε-φούφουτος said

    Πολλή πλάκα η μπουκάλα, Σοφία!

    Να κι άλλη ζυγιά:

    Χτες κοίταζα το http://aimof.blogspot.com/2008/04/blog-post_25.html και την πλούσια συλλογή του σε ραμόνια και άλλα προϊόντα δημιουργικής ακοής (κατά το «δημιουργική γραφή»), μεταξύ άλλων τη «Συσαρχόντισσα κυρία» από τα κάλαντα της Πρωτοχρονιάς, και σήμερα συνειδητοποίησα ραν-ταν-πλανικά ότι ακόμα δεν ξέρω, πλάκα πλάκα, πώς είναι σωστά τα πρωτοχρονιάτικά κάλαντα. Έτσι τα τραγουδούσα κι εγώ. «συσαρχόντισσα κυρία», «βαστάει κόλλα και χαρτί, ζαχαροκαμπιοζυμωτή» (μπλιάχ!).

    Δεν έχω καλές αναμνήσεις από τα πρωτοχρονιάτικα κάλαντα μικρός. Κάτι αυτή η αηδιαστική ζαχαροκαμπιοζυμωτή κόλλα, κάτι που δεν καταλάβαινα γιατί έπρεπε να με ξυπνάνε πρωί-πρωί χρονιάρες μέρες, να μου δίνουν ένα άχαρο τρίγωνο, να βγαίνω μες στο κρύο και να γυρνάω στη γειτονιά να χτυπάω κουδούνια και να τραγουδάω ακαταλαβίστικα σε διάφορους μίζερους, όπως ένας θείος μου τσιγκούνης που κρυβόταν και έκανε ότι δεν είναι σπίτι και τελικά έπρεπε να το κανονίσουν οι γονείς μου από τα πριν τηλεφωνικά για να μου ανοίξει – ένα χάλι μου φαινόταν.
    Αργότερα, που συνεταιρίστηκα με άλλα παιδιά από τη γειτονιά και πηγαίναμε σ όλους τους αντιπαθητικούς (με το φόβο των σκύλων τους βέβαια) άρχισε να μ’ αρέσει και σπάγαμε μεγάλη πλάκα, ιδίως όταν καμιά γεροντοκόρη μας έδινε ένα πενηνταράκι να το μοιραστούμε και μας έλεγε να φύγουμε για να μην της ενοχλούμε τα ευαίσθητα τύμπανα ή πέφταμε σε καμιά Αγγλίδα ή Κορεάτισσα που δεν καταλάβαινε τι θέλαμε.

  31. sarant said

    Κι άλλο ένα ραμόνι από τη λογοτεχνία αλλά και την πραγματική ζωή:

    Όταν έγινε το πραξικόπημα της 21ης Απριλίου, οι πρώτες ανακοινώσεις της χούντας από το ραδιόφωνο κατέληγαν στερεότυπα: «Ο Πρόεδρος. Τα μέλη.»

    Το έχει γράψει σε διήγημα ο Ιωάννου, αλλά και πολλοί ανώνυμοι το έχουν επιβεβαιώσει, ότι παράκουσαν και αναρωτιόνταν, ποιος είναι αυτός ο κερατάς ο Πρόεδρος Ταμέλης.

  32. Μαρία said

    Ηλε-φούφουτε, αν είχες φάει κουλουράκια απο ζαχαροκάντιο δεν θα έλεγες μπλιαχ. Εγώ έλεγα άλλα κάλαντα, όταν όμως αρρωσταίναμε απο ιλαρά και άλλα εξανθηματικά μας δίναν κουλουράκια απο κάντιο, για να γλυκαθεί η αρρώστια και να φύγει. Οπότε, όταν πρωτάκουσα στην Αθήνα αυτά τα κάλαντα,αναγνώρισα και τη λέξη.
    Α, το λινκ που δίνεις υπάρχει στο ποστ.

    Απο τα Ματωμένα Χώματα της Σωτηρίου είναι γνωστή και η απορία του παιδιού για το πάτερ ημών. Αναρωτιέται για τη σημασία του ερημών,αφού το πατ το ήξερε πολύ καλά απ’ το ξύλο που του ‘ριχνε ο πατέρας του.

  33. χαρη said

    @ Νικο τό βρηκες, θηρίο, αυτο μαλλον θυμομουνα κι εγω – να ‘σαι καλα!
    Οσο για το τα μελη, ειχα ακουσει απο εναν γνωστο που εμενε στην αγγλια τοτε, οτι και πολλες ξενες εφημεριδες την ειχαν πατησει στην αρχη και λεγανε οτι επικεφαλης του πραξικοπηματος ηταν ο Tamelis.

  34. Yannis H said

    Κατ’ αρχήν, τα δικά μου «ραμόνια» έχουν και λογική. Στη Φραγκοσυριανή άκουγα «και στο δίσκο δυο ρομάντζα». Δίσκο τραγουδιού, με δύο όψεις ως γνωστόν και φυσικά, ήταν τραγούδια αγάπης. Και τον άκουγε τον δίσκο με το κορίτσι του («γλυκιά μου Φραγκοσυριανή»). Που είναι το περίεργο;

    Στο φίλο παραπάνω: thanks για το λινκ. Αγαπημένο σχόλιο αναγνωστών από το «Η φαντασία στο πάλκο»: «Έφυγες νωρίς, ούτε που πρόλαβα να χύσω…»

  35. Τιπούκειτος said

    Μόλις θυμήθηκα ότι το «Στο παραθύρι στέκοσουν», όπου κρυβόταν το αποκρουστικό υποβρύχιο ραμόνι του Νίκου, περιέχει κι άλλο ραμόνι, που ίσως να το άκουγα μόνο εγώ σαν ήμανε δέκα χρονών. Εξηγούμαι. Θα θυμάστε τον στίχο «κι εκεί στ’ αφτί σου σπίθιζε η γαζία τ’ αποσπερίτη» (είναι μια από τις μανιέρες του Ρίτσου αυτή, να παρομοιάζει τα αστέρια με λουλούδια, αλλά αυτό είναι άλλου παπά βαγγέλιο). Η ρυθμική γραμμή του τραγουδιού, έτσι όπως το έχει μελοποιήσει ο Θεοδωράκης, επιβάλλει να τραγουδηθούν με την ίδια ανάσα οι συλλαβές «σπίθιζε η γα-» (παύση) κι έπειτα «-ζία τ’ αποσπερίτη». Ο μικρός Τιπούκειτος λοιπόν άκουγε «κι εκεί στ’ αφτί σου σπιθιζέικα (παύση) σία τ’ αποσπερίτη». Νόημα πολύ δεν έβγαινε, αλλά φανταζόμουνα ότι τα Σπιθιζέικα θα ήτανε κάποιο προάστιο της Πάτρας, κάπως σαν τα Βραχναίικα ή τα Ζαρουχλαίικα. Όσο για τη «σία τ’ αποσπερίτη», αν δεν ήταν κύριο όνομα (η Σία), θα επρόκειτο μάλλον για το ναυτικό παράγγελμα («σία κι αράξαμε»).

    Συνεννόηση μπουζούκι, δηλαδή.

    Για να πω την αμαρτία μου πάντως, κι εγώ μέχρι τώρα νόμιζα ότι ο Ροβιόλης ήταν κάποιος περίφημος βιολιτζής…

  36. ηλε-φούφουτος said

    Τυπούκειτε, πάλι καλά που άκουγες και συγκεκριμένη φράση σ αυτό το στίχο, γιατί εγώ μια μουτζούρα άκουγα. Είχα παραιτηθεί, θυμάμαι, απ την προσπάθεια να βγάλω νόημα. Από μια πλευρά, καλό ήταν αυτό, γιατί όταν επιτέλους από έκλαμψη κατάλαβα τι έλεγε εκτίμησα πολύ αυτό το στίχο.

    Κι άλλες τέτοιες μουτζούρες μού θύμισες τώρα από Θεοδωράκη.
    Θυμάμαι μια καλοκαιρινή παρέα με κιθάρα. Όταν πιάσαμε να τραγουδήσουμε το «Γελαστό παιδί» ούτε ένας μας δεν είχε πιάσει τη φράση: «Μον’ να ‘ταν σκοτωμένο (στου αρχηγού το πλάι κλπ)». Όλοι μια μουτζούρα είχαμε στο μυαλό μας στη θέση αυτής της φράσης. Τελικά το τραγουδήσαμε λέγοντας «Δεν ξέρω εδώ τι λέει, στου αρχηγού το πλάι, και μόνον από βόλι Εγγλέζου, αχ και πάει! «

  37. Τιπούκειτος said

    @Ηλεφούφουτε: Νομίζω ότι το «και μόνον από βόλι Εγγλέζου αχ και πάει» που τραγουδούσατε είναι κι αυτό της κατηγορίας ραμόνι-λουμπέσα, διότι ο Ρώτας έγραψε «και μόνον από βόλι Εγγλέζου να’χε πάει»! (Ο παρατατικός είναι ευχετικός, πβ. «μον’ να’ταν σκοτωμένο»)

    Έχω την εντύπωση ότι ο μηχανισμός που παράγει αυτές τις παρερμηνείες λέγεται false parsing στα αγγλικά. Αν διαβάζει κανένας επαγγελματίας γλωσσολόγος, ας μας πει ποιος είναι ο ελληνικός όρος. Το false parsing είναι ιδιαίτερα συχνό στην παιδική γλώσσα. Τα παιδιά μαθαίνουν τη γλώσσα με δοκιμές, συχνά λανθασμένες, και με αυτοδιόρθωση (trial and error). Καθώς προσπαθούν να κατακτήσουν το λεξιλόγιο, κάνουν κάμποσα τέτοια λάθη. Ας πούμε, ένα παιδί ακούει τη φράση «ας παίξουμε τυφλόμυγα», νομίζει ότι το τυ- της λ. τυφλόμυγα είναι αιτιατική άρθρου (τη φλόμυγα, πβ. το άρθρο στη φράση «παίζουμε το κρυφτούλι»), οπότε φυσικότατα λέει «μου αρέσει πολύ η φλόμυγα». Προφανώς ο μηχανισμός συνεχίζει να υπάρχει, σε ημιλανθάνουσα κατάσταση, και στους ενήλικες, εξ ου και ο Ροβιόλης (ο οποίος πάντως δικαιολογείται εν μέρει επειδή στον προηγούμενο στίχο έχει αναφερθεί κύριο όνομα: «του Γιωργάκη η δοξαριά θα σου κόψει τη μιλιά»).

  38. ηλε-φούφουτος said

    @Τιπούκειτε, σωστά νομίζεις αλλά τότε δεν το ξέραμε. Εκ των υστέρων το μάθαμε. Πού ήσουν όταν σε χρειαζόμασταν, να μας το ‘λεγες, να μη γίνουμε ρόμπα;

    Ο μηχανισμός που λες όντως λειτουργεί και στους μεγάλους. Κάπως έτσι βγήκε π.χ. η λέξη «νομάτοι / νοματαίοι». Από τη γενική πληθ. ονομάτων, λένε τα λεξικά. (Έτσι, γιατί κάποιοι υπερβολικοί πάνε να βγάλουν τη γενική πληθυντικού ότι ψυχομαχάει). ΚΑτά το «των ανθρώπων – οι άνθρωποι» προέκυψε «των ονομάτων – οι ονομάτοι», δηλαδή, με επανερμηνεία του κλιτικού παραδείγματος.

  39. Τιπούκειτος said

    Ψυχομαχάει η γενική, ψυχομαχάει, ούτε λόγος!

    Υπερβολικός Τιπούκειτος

  40. Μαρία said

    Δυο παιδικά παραδείγματα απ’ τους γιους φίλων, που είναι πια μαντράχαλοι.
    Ο ένας μπόμπιρας έλεγε η νουρά της γάτας ενώ ο δεύτερος γυρίζοντας απ’ το νηπιαγωγείο είχε την άγνωστη λέξη ζγιε. Σκεφτήκαμε στην αρχή μήπως άκουσε κανένα γαλλικό αλλά όταν τον ρωτήσαμε να πας πει πού άκουσε τη λέξη, μας απάντησε «πουτάνας γιε». Πολύ προχώ ο μικρός.
    Και με τη γαλλική λιαιζόν γίνεται χαμός κι όχι μόνο με τα πιτσιρίκια.

    Τιπούκειτε σου έστειλα σχόλιο με ημέηλ.

  41. Τιπούκειτος said

    Μαρία, είναι αυτό που λέγαμε πριν, ότι η λιαιζόν δημιουργεί λέξεις που κατόπιν πολιτογραφούνται και μπαίνουν και στα λεξικά (νοικοκύρης, μαντράχαλος κτλ.). Στη συγκεκριμένη περίπτωση, η νουρά φαίνεται απλός «ραμονισμός» ενός παιδιού. Στα κυπριακά όμως υπάρχει ο νούρος, που θα πει βέβαια ουρά.

  42. Μπουκανιέρος said

    @Τιπού και Ηλεφού

    «»ΚΑτά το “των ανθρώπων – οι άνθρωποι” προέκυψε “των ονομάτων – οι ονομάτοι”,»»

    Αν θέλουμε να είμαστε ακριβείς πρέπει να γράψουμε «»κατά το «των ανθρώπων – οι ανθρΏποι»».
    Αλλά αυτό το κατέβασμα του τόνου στην ονομαστική πληθ. των σε -ος έχει θεωρηθεί πολύ μπασκλασαρία (που λέει κι ο νοικοκύρης).

    Και, ναι, η γενική ψυχομαχάει, κι όχι μόνο στον πληθυντικό. Διαφορετικά, για ποιο λόγο να θεωρείται τόσο σικ ώστε όλα σχεδόν τα ρήματα να συντάσσονται με γενική στα κομιλφό;; (όπως έχει επισημάνει πολλές φορές, και πάλι, ο νοικοκύρης)

    ΥΓ Με τον διαβόητο Ροβιόλη, κι εγώ έχω μπερδευτεί.
    Αλλά δεν είχα ακόμα γνωρίσει άνθρωπο που να μην ακούει/καταλαβαίνει σωστά το «Γελαστό παιδί»

  43. Μαρία said

    Προς Τιπούκειτον τον σχολαστικόν. Στα ελληνικά δεν υπάρχει λιαιζόν αλλά συμπροφορά. Άλλο enchainement και άλλο liaison.

    Μπουκανιέρος, το γελαστό παιδί οι νεότεροι το μαθαίνουν στο σχολείο, μετά την καθιέρωση της 17ης Νοεμβρίου ως σχολικής γιορτής και έτσι το μαθαίνουν σωστά. Όσοι όμως το ξέραμε απο προφορική παράδοση ή του αλλάζαμε τα φώτα ή εφαρμόζαμε τη μέθοδο ηλε-φούφουτου «δε ξέρω γω τι λέει».
    Τώρα που το σκέφτομαι, μήπως και οι λαϊκές παρετυμολογίες κάπως έτσι δε πρέπει να προέκυψαν. (δε καταλαβαίνω αιγο- ,το κάνω αγιόκλημα)

  44. Τιπούκειτος said

    @Μαρία, δεκτή ευχαρίστως η παρατήρηση. Το liaison το χρησιμοποίησα καταχρηστικά: έχεις δίκιο, ο όρος κυριολεκτείται μόνο για τα γαλλικά (lezenfants κτλ.). Αλλά πώς να πούμε το false parsing που διευκολύνεται από την παρουσία «παραγωγής», όπως λ.χ. το εφελκυστικό -ν που πάει και κολλάει στον οικοκύρη και τον νοικοκυρεύει ή το -μ του κοτζάμ που κολλάει στον αντράχαλο και τον κάνει μαντράχαλο; Το «συμπροφορά» μού φαίνεται υπερβολικά αόριστο σαν όρος.

    @Ηλεφούφουτος (σχόλιο υπ’αριθ. 43, κάθετος παύλα και κάτι ψιλά): Δεν φταίω γω, φταίτε σεις που δεν με καλέσατε στο μπητς πάρτι! 🙂

  45. sarant said

    Παιδιά, η νουρά δεν είναι καινουργιο, υπάρχει από παλιά -και ο νώμος.

  46. ηλε-φούφουτος said

    @Μπουκανιέρε έχεις δίκιο, «α(ν)θρώποι» έπρεπε να πω αλλά το χρήμα και η αριστοκρατική καταγωγή δεν κρύβονται (-:

    @Μπουκ και Τιπου για τη γενική υπερβάλλετε. Στα Γερμανικά π.χ., όπου η γενική έχει σχεδόν παραδώσει το πνεύμα και είναι όντως πτώση κομ-ιλ-φο, για κάθε συντακτική της χρήση έχει αναπτυχθεί μια εναλλακτική δομή, π.χ. με εμπρόθετο προσδιορισμό. Στα Ελληνικά ποια δομή βλέπετε να αντικαθιστά τη γενική στο «το σπίτι του Γιάννη» ή «τίνος είσαι συ;»

    Η γενική είναι ΕΝ ΜΕΡΕΙ προβληματική αλλά όχι επειδή ο συντακτικός της ρόλος επιτελείται από κάτι άλλο, παρά επειδή σε κάποιες κλιτικές κατηγορίες ο ομιλητής δεν ξέρει τι να κάνει με τον τόνο (π.χ. πισίνα – πισίνων ή πισινών;). Στα ονόματα όπου το πρόβλημα αυτό δεν υπάρχει, η γεν. πληθ. χρησιμοποιείται από οποιονδήποτε ανεξαρτήτως κοινωνικής προέλευσης, μορφωτικού επιπέδου, ποδοσφαιρικής ομάδας κλπ. Το «ανθρώπων» μάλιστα βλέπετε ότι έχει τόσο δυναμισμό ώστε παρασύρει και την ονομαστική να αλλάξει θέση τόνου και φτιάχνει (ή φτειάχνει, αν αγαπάτε) καινούργιες λέξεις.

    Αν ψυχομαχάει η γενική, θα ψυχομαχάει για πολύν πολύν καιρό, και θα έχει ένα θάνατο τόσο αργό και οδυνηρό, που ούτε στο χειρότερο οχτρό μου!

  47. ηλε-φούφουτος said

    @Μαρία, εμείς κάναμε σχολικές γιορτές για το Πολυτεχνείο αλλά το συγκεκριμένο τραγούδι δεν μας το έμαθε κανείς, με τα γνωστά τραγικά αποτελέσματα. Έτσι κι αλλιώς, οι καθηγητές δεν ασχολούνταν καθόλου με τη γιορτή. Στα παιδιά την αναθέτανε και όσοι καθηγητές θέλανε βοηθούσανε με δική της πρωτοβουλία.

  48. ηλε-φούφουτος said

    @Μπουκ Τυπου, Συγγνώμη, άκυρο το «συμπαρασύρει την ονομαστική». Μάλλον η αιτιατική «α(ν)θρώπους» έβαλε εκεί το χεράκι της.

  49. Μαρία said

    συμπροφορά, φαινόμενο κατά το οποίο τα γειτονικά φωνήεντα ή σύμφωνα δύο λέξεων προφέρονται μαζί, χωρίς να μεσολαβεί παύση μεταξύ τους. Λεξικό Ιδρ. Τριαντ.
    με τα γνωστά αποτελέσματα, νουρές, συμπαθείς νοικοκυραίους αλλά και μπρίζες, απο την ηχηροποίηση του άηχου συμφώνου, όταν συμπροφέρεται με το άρθρο στην αιτιατική. Αυτό το τελευταίο κάποιοι πολύ χάι τύποι για να το αποφύγουν, καθότι τα μπ, ντ, γκ είναι βαρβαρικά, όταν ζητάνε την πιτζάμα τους, μάλλον την πιζάμα τους, λένε πρώτα «την», παίρνουν βαθιά αναπνοή και μετά «πιζάμα».

    Ηλε-φούφουτε, το γελαστό παιδί μπήκε στο πρόγραμμα στη μ.ΠΑΣΟΚ εποχή, τώρα που το ξανασκέφτομαι. Τα πρώτα χρόνια θεωρούνταν ακόμη κομμουνιστικό όπως και το μελοποιημένο Άξιον εστί. Θυμάμαι μαθητές της περίφημης ΜΟΔΝΕ που έλεγαν για συμμαθητές τους «αυτοί τραγουδάνε κομμουνιστικά τραγούδια», π.χ. ένα το χελιδόνι.

  50. Μπουκανιέρος said

    @Μαρία (43)
    Σχεδόν κατάφερες να με βγάλεις τζόβενο! Όχι όμως, δεν πρόλαβα τη θεσμική γιορτή στις 17Ν – αποχή κάναμε και μάλιστα με πολλά εμπόδια και φόβους. Αλλ’ αφού θυμάσαι τη ΜΟΔΝΕ, μάλλον συνομήλικοι θάμαστε.
    Στα σοβαρά τώρα: σοφή η παρατήρησή σου για τις παρετυμολογίες. Κι επειδή οι παρετυμολογίες συχνά-πυκνά βάζουν το χεράκι τους στην ετυμολογική πορεία μιας λέξης, είναι πολλές φορές μάταιο να ψάχνουμε για τους «κανόνες» της αλλαγής.

    @Ηλεφού (il est fou!)
    Παραδέχομαι ότι η έκφραση «ψυχομαχάει» είναι ρητορική υπερβολή. Θα έλεγα λοιπόν, πιο σωστά, ότι η γενική έχει εξασθενίσει πολύ και συνεχίζει να εξασθενίζει. Υποθέτω, επίσης, ότι η κατάχρηση της γενικής στον, ας πούμε γραφτό, λόγο είναι αντίδραση στην εξασθένιση αυτή – κι επιπλέον ότι δε θα της κάνει και πολύ καλό μακροπρόθεσμα. Τι θ’απογίνει δεν ξέρω, δεν έχω προφητικά χαρίσματα.
    Πρέπει κι εσύ να παραδεχτείς, θαρρώ, ότι παρόλο που δεν έχει αναπτυχτεί μια εναλλακτική δομή-πασπαρτού, ο κόσμος καταφέρνει να χρησιμοποιεί κανονικά λέξεις χωρίς γενική (παγάκι, πλακάκι) ΧΩΡΙΣ να συνειδητοποιεί την έλλειψη αυτή. Αν οι περισσότεροι (ή πολλοί, ή έστω αρκετοί, ή και λίγοι μόνο) δεν το συνειδητοποιούν, αυτό σημαίνει ότι δε νιώθουν την έλλειψή της – δηλ. σημαίνει ότι «το λένε κάπως αλλιώς», με εναλλακτικές συντακτικές δομές όπως λες. Το ίδιο ισχύει για τις προβληματικές γενικές πληθυντικών – και το πρόβλημα δεν είναι μόνο η αβεβαιότητα του τόνου.
    Από την άλλη, υπάρχουν λέξεις ή κλιτικές κατηγορίες όπου (συμφωνώ μαζί σου) η γενική σχηματίζεται και χρησιμοποιείται κανονικά από όλο τον κόσμο – ακόμα και «λαϊκές» περιπτώσεις όπως τα ανισοσύλλαβα. Υποψιάζομαι όμως ότι και σ’ αυτές η συντακτική συχνότητα της γενικής μειώνεται.
    (Συγγνώμη για τη φλυαρία, δεν κατόρθωσα να το συμπυκνώσω σε λιγότερα).

  51. Απόστολος said

    Να προσθέσω κι εγώ μια παιδική μου απορία … Προσπαθώντας να απομνημονεύσω το «Πιστεύω», έμπλεκα πάντα στο άρθρο για τα Πάθη τους Χριστού …
    Ήταν «… και παθόντα και ταφέντα …» (αυτό είναι το σωστό) ή «… και παθέντα και ταφόντα …» (αυτό είναι το λάθος);
    Έλεος! Αντιμετάφεση δύο φωνηέντων είναι … Ο μνημονικός κανόνας, μετά από δυο-τρεις αυστηρότατες επιπλήξεις από το Θεολόγο μας, μου βγήκε από ένα «ραμόνι». Ο Χριστός ήταν Θεός άρα δε χρειαζόταν να έχει «τα φόντα» για τίποτα … :-)))
    Σας ευχαριστώ κι εγώ για μία περιήγηση στο χώρο του παιδιάστικου (όχι μόνο) αλαλούμ … :-)))

  52. Αγγελική said

    Χαχαχαχαχα!
    Sarant είσαι άπαιχτος! (Και οι υπόλοιποι!)
    Αλλά πάω στοίχημα ότι τη «μελιγκίτητα» δεν την ξέρεις.

  53. sarant said

    Καλημέρα Αγγελική -δεν την ξέρω την μελιγκ…
    Για λέγε!

  54. Για τον μικρούλη μου μέχρι και πέρυσι, οι κούνιες λέγονταν »σκούνιες» (στις κούνιες), η ουρά »νουρά» (την ουρά) κι ο ώμος »νώμος» (στον ώμο)! Επίσης το γνωστό τραγούδι Ο πιο καλός τραγουδιστής που ξαναβγήκε πριν από λίγα χρόνια με τον Κοργιαλά, ήταν η… χαρά τού ραμονιού: ο ένας άκουγε »γειά σουου, γειά σουου, ποιος σου έκλεψ’ αστέρα μεε τη χαρά σου», ο άλλος »γειά σουου, γειά σουου, ποιος σου έκλεψ’ ας ξέρα μεες στη χαρά σου», όμως -όπως είναι φυσικό- κανείς δεν έβγαζε νόημα! Μα τι διάβολο, λέει εδώ; αναρωτιόμασταν! Μέχρι που κάποια στιγμή μας έκοψε να ψάξουμε τα λόγια στο Διαδίκτυο και βγάλαμε επιτέλους άκρη! :-))

  55. Αγγελική said

    Λοιπόν, Sarant και παρέα, λάβετε δύο εις ένα :

    Ένα απ΄τα ομαδικά παιχνίδια μας όταν ήμαστε μικρά, ήταν να χωριζόμαστε σε 2 ομάδες που παρατάσσονταν η μια απέναντι από την άλλη σε δύο γραμμές με το κάθε χέρι κάθε μέλους της ομάδας να κρατάει σφιχτά το χέρι του διπλανού του. Μετά από κάποια ανταλλαγή … μυστήριων φράσεων ένα από τα μέλη της μιας ομάδας έπρεπε να πέσει με φόρα πάνω στην άλλη ομάδα και να σπάσει τη γραμμή της.

    Τα μυστήρια λόγια ήταν :

    – «Μέλισσα, μέλισσα»
    – «Μελιγκίτητα»
    – «Πρόγκον έστειλα»
    – «Εις ποίον;»
    – «Στον/στην τάδε»

    Ο/Η τάδε ήταν που έπρεπε να σπάσει τη γραμμή της αντίπαλης ομάδας.

    Η μελιγκίτητα ήταν μάλλον «μέλι γλυκύτατο». Η λέξη «πρόγκον» (ή κάπως έτσι) παραμένει μυστήριο!!! Μπορεί κανείς να την ετυμολογήσει;

  56. Μόλις τώρα διαπίστωσα ότι η »νουρά» αναφέρθηκε ήδη από τη Μαρία στο 40 και σχολιάστηκε από τον Τιπούκειτο στο 41 κι από τον κ. Σαραντάκο -μέσα κι ο »νώμος»- στο 45! Παγκόσμια… αποκλειστικότητα έδωσα δηλαδή με το σχόλιό μου!!(Αμηχανία…)

  57. Τρία ραμόνια από ελληνικά τραγούδια που έχω «ακούσει με τα μάτια μου»:

    . Αν σ΄ αρνηθώ σκυλόψαρο αντί Αν σ΄ αρνηθώ φιλώ σταυρό, από το Αν σ΄ αρνηθώ αγάπη μου του Πλέσσα με τη Βάνου (πρώτη εκτέλεση Χατζής, μγν. Αρβανιτάκη)
    . Σ΄ έχουνε νυστάξει αντί σ΄ έχουνε μη στάξει, από το Το γκρίζο γατί με την Αλίκη
    . Είσαι το σησαμόλαδο μέσ’ στην καρδιά μου αντί Είσαι το σι μπεμόλ ακόρντο στην καρδιά μου, από το Μωρό μου φάλτσο του Ρακιντζή

    Το Ντύσου πρόστυχα και βγάλε το καλσόν σου (έχει και άλλο, πιο τολμηρό παρακάτω) είναι μάλλον συνειδητή παραφθορά και όχι ραμόνι.

    Τρία ραμόνια από πασίγνωστα αγγλόφωνα τραγούδια:

    . The girl with colitis goes by αντί The girl with kaleidoscope eyes, από το Lucy in the sky with diamonds των Beatles
    . There’s a bathroom on the right αντί There’s a bad moon on the rise, από το Bad moon rising των Creedence Clearwater Revival
    . I am a rock, I am in Thailand αντί I am a rock, I am an island, από το I am a rock των Simon and Garfunkel

    Φαντάζομαι το Δεν αντέχω, θα τη σφάξω αντί I can’t get no satisfaction δεν πιάνεται για ραμόνι, ούτε διάφορα του Τζιμάκου, ούτε και το πρόσφατο Αγαμία αντί Mamma mia των Kiss μαδιάμ.

    Ούτε το In-a-gadda-da-vida των Iron Butterfly είναι ραμόνι, αλλά αποτέλεσμα της εκφοράς τού In the garden of Eden σε συνθήκες σούρας και μαστούρας.

    Το εξίσου κρυπτικό και ακατάληπτο Araba-gan-y-q-keh sony-gard-n του Γιάννη Γιοκαρίνη (έτσι ακριβώς είναι γραμμένο στο οπισθόφυλλο του «Φόρα παρτίδα», 1984) δεν είναι παρά το αντίστοιχο του I never promised you a rose garden.

    Υπάρχουν και σκόπιμα ραμόνια, όπως το «αχταπόδια, αστακοί» που διαλαλεί ο πλανόδιος ψαράς στο τραγούδι του Άκη Πάνου με τον Μιχάλη Μενιδιάτη.

    Και, για να μην ξεχνάμε και τους ΑΗΠ, ο Αρχιμήδης είπε το περίφημο Μη μου τους κύκνους τάρανδε 😀

  58. sarant said

    Κλπ, στα ημισκόπιμα ραμόνια είναι και το Oye como va του Σαντάνα, όπου το:
    Oye como va mi ritmo
    Bueno pa’ gozar mulata

    ερμηνεύεται
    Θέλω παγωτά, κυρ Νίκο
    θέλω παγωτά, κουράδα

  59. Στα νομάτοι / νοματαίοι (38), νουρά (40), νώμος (45), προσθετέοι και οι Νυδραίγοι του Μακρυγιάννη.

  60. Μαρία said

    Αγγελική, στο ίδιο παιχνίδι οι φράσεις που ανταλλάσσαμε ήταν:
    Τα μέντα, μέντα.
    Τα μελιγκίτικα.
    Κι εγώ παρήγγειλα να μου τα στείλεις.
    Με ποιον;
    Με όποιον θέλεις.

    Αλλά δε βλέπω κάποιο ραμόνι στις ακατάληπτες φράσεις.

  61. ΑΠ said

    Μαρία, τα μέντα και τα μελιγκίτικα τι ειναι;

    Δε βλέπεις ραμόνι; Ίσως κάτι δεν κατάλαβα εγώ.

  62. (57) Και, για να μην ξεχνάμε και τους ΑΗΠ, ο Αρχιμήδης είπε το περίφημο Μη μου τους κύκνους τάρανδε

    Και «δόσμου παστό και θα στο τηγανίσω». Όμως «το πετρωμένον φαγείν αδύνατον».

  63. SophiaΟικ said

    Αναβιώνω το νήμα για να πω ότι ακούγοντας πρόσφατα το «Πές της το μ’ένα γιουκαλίλι» ανακάλυψα ότι τελικά αυτό το τραγούδι έχει τον μεγαλύτερο αριθμό ραμονιών για μενα. Μικρή ήμουνα όταν παιζόταν στα ραδιόφωνα, η άρθρωση του Μητσία δεν είναι η ιδανικότερη κι εχει και δυσκολες λεξεις (για μικρό παιδί). Βγήκε ένα αλλοπροσαλο αποτέλεσμα, και το περίεργο είναι ότι δε με παραξένευε τόσα χόρνια. Τα ραμόνια ακολουθούν…

    Πρώτα πρώτα, δεν καταλάβαινα γιατί ο φωτογράφος γκρινιάζει. Δεν ποζάρουν καλά οι πελάτες;
    Έπειτα, ήμουνα σίγουρη ότι το ασμα απευθύνεται σε κάποια Άννα και ότι περιείχε σουρεαλιστικούς στοχασμούς για τη μοίρα που παγώνει τα πουλιά στα δέντρα, και για το ότι είναι αδύνατο να παρεις τον ίσιο δρόμο άμα ειναι ίσιος.
    Άννα, θα ναι η ζωή μας ίσια
    πώς να την παίρναμε κατόπι;
    Πάγωσε η μοίρα το σπουργίτι
    πρέπει να στριψει σε μια κόχη.

    Νόημα; Τι νόημα; γιατι πρέπει να βγάζει νόημα; Αυτο με το σπουργίτι είναι σίγουρα επιδραση του σχολείου 🙂
    Το αξιοσημείωτο έιναι ότι περασαν από τότε 30+ χρονια και δεν έτυχε ποτέ μα ποτέ να μου περάσει από το μυαλό ότι δεν το ακουω καλά. Τι να πω περα από τον άλλο στίχο που δεν ακουγα καλά (δεν εχει μείνει και κανένας): βαρέθηκα πια τα ρολόγια.

  64. Συνεννόηση Λοΐζος, που λέγαμε!

  65. ppan said

    Είχα κι εγώ ένα ραμόνι στον Σαββόπουλο:
    «Μην μιλάς άλλο γι΄αγάπη, η αγάπη΄ναι παντού, στην καρδιά μας στην ματιά μας και στ΄αχείλι του αηδονιού». Προσοχή, όχι «στα χείλη», δεν ήταν αρκετά ποιητικό όπως το «αχείλι». Ήμουν ιδιαίτερα αδύνατη στην ζωολογία, μου φαίνεται.

  66. sarant said

    Τ’ αχείλι τ’ αηδονιού -ποιητικότατο!

    Σοφία, το δικό σου είναι πολυραμόνι, άψογο!

  67. SophiaΟικ said

    64: Και μη χειρότερα, δύτη.
    Ακούγοντας το αλλη μία πάντως απορώ πως δε με είχε παραξενεψει τότε το γιουκαλίλι και δεν έγινε εκεί το ραμόνι. Τι θα μπορούσε να έιναι το γιουκαλίλι; Μα φυσικά λουλούδι όπως το «πείτε το με λουλούδια» της Ιντερφλόρα.
    Πάντως τα πιο πολλά ραμόνια μου έιναι με τον Μητσιά. άρα φταίει κι ο Μητσιάς- ή φταίει απλά οτι είχε μεγάλο σουξε την εποχή που ήμουνα στην ηλικία των ραμονιών.

  68. Κουρουκουκου said

    Το πιο κλασσικό ραμόνι που μπορώ να θυμηθώ είναι όταν άκουγα στην θρησκευτικά την πασίγνωστη ρήση του Χριστού «Πάτερ, άφες αυτοίς ού γαρ οίδασι τι ποιούσι».Ποτέ δεν κατάλαβα γιατί ο Χριστός μιλούσε για γαρίδες εκείνες τις μαρτυρικές ώρες :p

    Απορώ πραγματικά πως δεν έχει αναφθερθεί,πάντα πίστευα οτι η γνωστή γαρίδα θα είχε κάψει πολύ κόσμο.

    Για την Φραγκοσυριανή που έχει ήδη αναφερθεί,μέχρι τώρα νόμιζα οτι το τραγούδι λέει «και στο δίσκο δυό ρομάτζα» :p

  69. sarant said

    Καλώς ήρθες αγαπητέ, το Ραμόνι είναι κλασικό νήμα και ανασταίνεται κάθε τόσο!

    Το «στο δίσκο δυο ρομάντζα» ξέρω ότι το έχουν ραμονιάσει κι άλλοι. Τις γαρίδες του Χριστού τις λέγαμε για πλάκα στο σχολείο, αλλά όχι ραμονικά, εσκεμμένα.

  70. ἄ τί ὡραῖο νῆμα!

    εἶχα κι ἐγὼ πολλὰ ῥαμόνια.

    τραγουδοῦσε ὁ Νταλάρας «μάτι νὰ μὴ μὲ δῇ» κι ἄκουγα «μὰ τὴν Νινευή».

    λέει τὸ τραγούδι «μὲ βιολὶ σαντουροβιόλι» κι ἐγὼ μικρὸς καταλάβαινα: «μὲ βιολὶ σὰν τοῦ Ῥοβιόλη».

    ἐπίσης ἐκεῖ ποὺ τραγαδάει ἡ Ἀρβανιτάκη «Αἰγινα θὰ πιάσουμε καὶ Σύρα κι Ἀμοργό» τὸ Αἰγινα τὸ ἀκουγα σὰν ἔγινε καὶ παρακάτω δὲν καταλάβαινα.

    κι ἐπίσης στὸ «τὰ κορμιὰ καὶ τὰ μαχαίρια» έκεῖ ποὺ λέει «κάποιο φονικὸ θὰ γίνῃ» ἐγὼ ἄκουγα «κάποιο φονικὸ φακίρη»

    τὰ πιὸ γνωστὰ ἐκκλησιαστικὰ εἶναι τὸ οὐ τυρὶ τὸ Σάββατο (οὐ τηρεῖ τὸ Σάββατον), ὁ ἅγιος Γαργεννήτωρ (τοῦ γὰρ γεννήτορος ἡ φωνὴ), τὰς στείρας (τὰς θύρας) Ἀνέστη Χριστὸς καὶ πεντακόσιοι δαίμονες (καὶ πεπτώκασι δαίμονες).

    δικά μου ἐκκλησιαστικὰ ὑπῆρχαν ἀλλὰ δὲν μπορῶ νὰ θυμηθῶ κανένα.

    #45 εἶναι ἀλήθεια ὅτι σὰν τὴν νουρὰ καὶ τὸν νῶμο φτιάχτηκε ὁ νήδυμος ἤδη ἀπ’ ἀρχαιοτάτων χρόνων;

  71. sarant said

    Έτσι φαίνεται, από το «έχεν ήδυμον ύπνον»!

  72. Sraosha said

    Τώρα το είδα!

    Λοιπόν, ένα δικό μου:

    Η Κατερίνα κι η Ζωή, καπληδονάκι η Ζηνοβία

    Ένα της αδερφής ενός φίλου:

    Και σιχαμένη μου πατρίδα μακρινή

    Κι ένα μιας φίλης:

    Σαν ακούσαν οι αρχόντοι του παιδιού την αφοβιά
    ξεκινάνε οι Κουδόντοι και με λιονταριού καρδιά

    Εντυπωσιάστικα που δεν υπάρχει Ροβιόλης.

    Ευτυχές το Νέον Έτος!

  73. Ηλεφούφουτος said

    #72 «Σαν ακούσαν οι αρχόντοι του παιδιού την αφοβιά
    ξεκινάνε οι Κουδόντοι και με λιονταριού καρδιά»

    Εγώ πάλι «με λιονταριού βρομιά» άκουγα.

  74. Μπουκανιέρος said

    Τελικά, οι ροβιολιστές είμαστε πλήθος αμέτρητο – αν γίνει σχετικό δημοψήφισμα θα το κερδίσουμε άνετα.

  75. sarant said

    Σραόσα, καλή χρονιά!
    Στο ραμονικό αρχιπέλαγος, όπου ζουν οι Κουδόντοι και οι Κολμυρίδες, όλοι ακούνε μουσική του Ροβιόλη (ο οποίος, μην ξεχνάμε, κατοικεί στην Οδό Γραφημώνος).

    Αλλά δεν μου είπες, σαν τι πράγμα ή ζώο ή… φανταζόσουν το «καπληδονάκι»;

  76. SophiaΟικ said

    Αχ, γέλασα και σήμερα!
    Το καπληδονάκι που το λέγαν Ζηνοβία να υποθέσω ότι είναι πτηνό του ραμονικού αρχιπελάγους, με χειλη (65), που στρίβει στις κόχες (63);
    Ροβόλης ρουλζ, ειπαμε! Γιαίτ εδώ που τα λέμε, ποιος χρησιμοποιεί τη λέξη σαντουροβιόλι; τι σημαίνει; είναι όργανο με σχήμα βιολιου που το παίζεις με ξυλάκια; Είναι σαντούρι που το κρατάς στο λαιμό και το παιζεις με δοξάρι;

    πάντως από τους τραγουδιστές οι πιο ραμονογενεις πρέπει να είναι όπως εχω πει, ο Μητσιάς και η Αρβανιτάκη, λόγω κακής εκφοράς του λόγου. Μια που αλλού αναφέρεις το Λαπαθιώτη, στο μελοποιημενο «καημός αλήθεια να περνώ» κλπ με το πρώτο άκουσμα ήταν όλο «τι λεέι εδω, δεν το έπιασα;;;»

  77. Sraosha said

    Φαντάζομαι ότι σαντουροβιόλι είναι σαντούρι+βιολί, όπως μαχαιροπήρουνο είναι μαχαίρι+πηρούνι. Πώς τα λεν αυτά τα σύνθετα, μαέστρο;

    Όντως, το καπληδονάκι το φανταζόμουν κάτι σαν αηδονάκι-σπουργιτάκι.

  78. γουγλίζοντας τὸ σαντουροβιόλι ἀνακάλυψα ὅτι ὁ συγκεκριμένος στίχος πρῶτον πρκάλεσε τοὺς ἴδιους προβληματισμοὺς καὶ σὲ ἄλλες διαδικτυακὲς συζητήσεις στὸ παρελθὸν καὶ δεύτερον πὼς ἐνέπενευσε καὶ ὄνομα μουσικοῦ σχήματος: http://www.rembetiko.gr/forums/showthread.php?t=20146

  79. Μπουκανιέρος said

    Το γιουκαλίλι πάντως υπάρχει.
    Ή έτσι ελπίζω.

  80. SophiaΟικ said

    Φυσικά
    Μίνι κιθαρίτσα χαβανέζικη.

  81. SophiaΟικ said

    Έδωσα κι ένα λινκ μετον Έλβις να παίζει γιουκαλίλι, αλλά μου το έφαγε…

  82. Μπουκανιέρος said

    Ε, καλά, ξέρω. Αλλ’ απ’ όταν μπήκε στη ζωή μου το σαντουροβιόλι τίποτα πια δεν είναι βέβαιο με τα όργανα.

  83. μοῦ ἄρεσε τὸ «ῥαμονογενεῖς» καὶ τὸ «ῥοβιολιστές». Δέσποτα πρέπει νὰ καθιερώσῃς στήλη μὲ τὸ σαραντακικὸ λεξιλόγιο. τέτοια κελεπούρια εἶναι κρῖμα νὰ χαθοῦν στὸ χρονοντούλαπο τῆς διαδικτυακῆς ἱστορίας.

    Ὅταν ἕνας ῥοβιολιστὴς ἀκούῃ ῥαμονογενεῖς ἐκτελέσεις τὸ ἀποτέλεσμα ἐνδέχεται νὰ εἶναι Λοΐζος.

  84. sarant said

    Κορνήλιε, δεν το είχα σχολιάσει πιο πριν λόγω διαλείπουσας σύνδεσης, αλλά το ‘ραμονογενείς’ είναι ανακριβές προκειμένου για τραγουδιστές -καλύτερα πες ‘ραμονογόνοι’.

  85. SophiaΟικ said

    Φτού, όντως, έχω ξεχάσει τα ελληνικά μου, ραμονογόνοι τραγουδιστές, ραμονοδιψείς και ραμονοβόροι οι αναγνώστες των σχολίων.

  86. Α πολύ χαίρομαι που ξαναπιάσαμε το νήμα με τα ραμόνια. Σύντροφε Σραόσα (#77), νομίζω ότι τα μαχαιροπίρουνα, γυναικόπαιδα, σαντουροβιόλια κτλ. λέγονται παρατακτικά σύνθετα, αλλά ας μας το βεβαιώσει κανένας γλωσσολόγος, ιδίως αν είναι απ’ αυτούς που παριστάνουν πως δεν είναι. 🙂

  87. Μαρία said

    Πλάκα μας κάνεις, Τιπού, που θες και γλωσσολόγο; Έτσι δε τα λέει η σχολική γραμματική; Άντε επειδή θες ντε και καλά ειδικό, ο Φάουστ μας τα έμαθε και στα σανσκριτικά: dvandva.

    Σοφία, μη στενοχωριέσαι για τα ελληνικά σου, όλοι λένε σεισμογενής περιοχή αντί σεισμογόνος.

  88. ὄντως ῥαμονογόνοι εἶναι τὸ ὀρθόν. καὶ μετὰ ἔρχονται οἱ ὑπερραμονογόνοι.

  89. Απολαυστικό το άρθρο και το νήμα – για πολλά λουμπέσα! (Πώς και δεν τά ‘χα προσέξει νωρίτερα;)

    Κανα-δυό ακόμα:
    – «…τον είδα στη ζωή να μάχεται,
    μα πάντα ανήκει Τοντωνίδα»
    Μικρός φανταζόμουν οτι ο Τοντωνίδας πρέπει να ήταν κάποιος δεινός μαχητής, πιθανόν ξάδερφος του Λεωνίδα… Ο ήρωας του ποιήματος πρέπει να ανήκε στην ομάδα του ηρωικού Τοντωνίδα, ή κάτι τέτοιο.
    – (Σε ελληνορθόδοξη εκκλησία στην Αμερική, με ισπανόφωνο ελληνομεξικάνο ιερέα:) «Γιατί μπαμπά λέει ‘σι Κύριε’ και δεν λέει ‘σι σενιόρ’;»

  90. sarant said

    Ναι Μιχάλη, το ραμονονήμα είναι διαχρονικό!

    Αυτό το σι σενιόρ είναι άψογο!

  91. ὁ Τοντωνίδης κι ὁ Ῥοβιόλης πῆραν φύλλο πορείας γιὰ νὰ καταταγοῦν στὴν στρατειὰ τῶν ἀνυπάρκτων.

  92. στὸ τάγμα τῶν ῥαμονογενῶν (ἔτσι ἐδῶ).

  93. #87: Μαρία, ποιος είναι ο Φάουστ;

  94. Ουπς! Ξανάπεσα στο ραμόνι!
    Αλλά, πείτε μου, γιατί το κάνατε αυτό; Γιατί «σκοτώσατε» τον Ροβιόλη μας; Τι σας έκανε; Τον είχαμε τόσο συμπαθήσει!…
    #72, Sraosha: Εγώ άκουγα:
    Η Κατερίνα, η Ζωή, σαν τρυγονάκι η Ζηνοβία!
    Μεροληπτούσα υπέρ της Ζηνοβίας, παινεύοντας μονάχα αυτήν με τη… χαριτωμένη (μου φαινόταν) παρομοίωσή της με τρυγονάκι, και εξαφανίζοντας τ’ Αντιγονάκι, σε πείσμα του Βάρναλη, που είχε επιλέξει αυτήν να ξεχωρίσει από τις άλλες, αποκαλώντας τη με το υποκοριστικό της…

  95. Μαρία said

    Τιπού, το έχουμε ξαναπεί, ο Σετάτος.

  96. Μαρία said

    Τιπού είσαι πολύ ξεχασιάρης:
    https://sarantakos.wordpress.com/2009/05/13/portokalos1/#comment-4336

  97. sarant said

    Αγαπητέ Λευτέρη, το «σαν τρυγονάκι η Ζηνοβία» πρέπει να είναι συχνότατο ραμόνι, τουλάχιστον για όσους άκουγαν σε μικρή ηλικία το τραγούδι αυτό του Μίκη.

  98. Άλλο ραμόνι, ο πρώτος στίχος των δύο κουπλέ του Κυρά Ζωή (1974) με τον Μητροπάνο:

    Μοιράσαμ’ ένα χώραφο, κυρά ζωή τα βάσανα (αντί Πήρα σαν ένα χωρατό, κυρά ζωή τα βάσανα)

    Λογικό. Αφού λέμε αμπελοχώραφο, μπαμπακοχώραφο, καπνοχώραφο, γιατί να μη στέκει μόνο του και το χώραφο;

  99. sarant said

    Βασανοχώραφο!

  100. Immortalité said

    Μα καλά πόσα έχω χάσει… Το σαντουροβιόλι το άκουγα αλλά θα το ομολογήσω γιατί αμαρτία εξομολογημένη μισή αμαρτία, ότι στο τραγούδι «Στο παραθύρι στέκοσουν» από τον Επιτάφιο, ο Τιπού μπορεί ν’ακουγε Σπιθιζέικα αλλά εγώ ήμουν χειρότερη και άκουγα στη Μπιζέικα και μέχρι τώρα γραμμένο δεν είχα καταλάβει τί λέει… (ξέρω ντροπή μου)αλλά πάλι όχι τόσο γιατί το έβαλα στο γιουτιουμπ σε τρεις εκτελέσεις και πάλι νόημα δεν βγάζει έτσι που πάει η μελωδία…

    Επίσης ο μπαμπάς μου στο τραγούδι της Αρβανιτάκη » πρόσωπο με πρόσωπο» (από το μένω εκτός) στο στιχο «και στης φωτιάς το στρώμα να πέσω είμ’ ικανή» ακουγε να «πέσω ημιθανή» και αναρωτιώταν γιατί δεν έλεγε ημιθανής…

    Αλλά αυτό που μου φάνηκε πιο φοβερό απ’όλα και το άκουσα στο ραδιόφωνο είναι ένα τυπος που ομολόγησε ότι σε συναυλία του Παπάζογλου σηκώθηκε και φώναξε :»Πες το τρεις λύκοι αδέσποτοι ρεεεεεεε» (τρελή κι αδέσποτη παρ’όλη την αγάπη)
    Και από τοτε έμεινε. Οποτε κάποιος δεν καταλαβαίνει κάτι που ακούει κοιτιόμαστε και λέμε «τρεις λύκοι αδέσποτοι»… Πολύ γέλιο 🙂

  101. sarant said

    Ιμόρ, γέλασα πάρα πολύ με τους τρεις αδέσποτους λύκους, να είσαι καλά!

  102. Immortalité said

    Εγώ να δεις Νίκο δεν μπορούσα να παρω ανάσα… 🙂

  103. Immortalité said

    Το θυμήθηκα προχτές που γράφαμε για τις παροιμίες και τον Παναή που συμπεριφερόταν όπως ο «Μαύρος Γάτος» του Παπακωνσταντίνου (τον οποίο κοίτα σύμπτωση παίζει τώρα το Δεύτερο!!!) Λοιπόν δεν ξέρω αν είναι στην ραμονοκατηγορία αλλά όταν ακουγα το τραγούδι αυτό στον στίχο που λέει «κι αν είστε κάποιος άρχοντας και παρεξηγηθείτε στα όργανά μου μια χαρά χωράει να γραφτείτε» νόμιζα ότι αναφερόταν στα όργανα της ορχήστρας… (ξέρω ξέρω… 😳 )

  104. Νομίζω ότι δεν αναφέραμε ένα ραμόνι που, από την εμπειρία μου, πρέπει να είναι αρκετά διαδεδομένο. Στο γνωστό ρεμπέτικο «Μικρός αρρεβωνιάστηκα» υπάρχει ένα δίστιχο που λέει «Και βγήκε η απόφαση πως είμαι παντρεμένος | να κουβαλώ καθημερνώς σα γάιδαρος στρωμένος». Εκείνο το «να κουβαλώ καθημερνώς» εγώ (για χρόνια), αλλά και αρκετοί γνωστοί μου το ακούγαμε «αρκουμπαλοκαθήμενος» ή κάτι τέτοιο τελοσπάντων. Το «-καθήμενος» ήταν πάντως σταθερό συστατικό όλων των ραμονιών.

  105. @103: Ιμμόρ, καλά σε είχα κόψει εγώ για κορίτσι από σπίτι. Τι θα γίνει με κείνο το πιάνο που λέγαμε; 🙂

  106. sarant said

    Καλημέρα Τιπούκειτε κουβαλητή!

  107. @106: Ορίστε, αρχίσαμε τις μπηχτές στον τίμιο και ταλαιπωρημένο οικογενειάρχη… 🙂 🙂 🙂

  108. @106 (bis): Καλημέρα σου και σένα, Νικοκύρη!

  109. babis said

    Το άκουσα πριν απο λίγο και θυμήθηκα το ενδοξότερο ραμόνι της παιδικής μου ηλικίας:

    κάτι πλούσιο και παράξενο
    σαν το πύο του βυθού.

  110. sarant said

    Μπάμπη, πολύ γέλασα, δεν το είχα σκεφτεί!

  111. Νατάσσα said

    Στους Λαϊκούς Βάρδους του Πάνου Γεραμάνη τηλεφώνησε κάποτε ένας Έλληνας από την Αμερική να ζητήσει «ένα τραγούδι του Καζαντζίδη, δε θυμάμαι τον τίτλο, εκείνο που λέει Κι αν χιονίζει και αν βρέχει τ’ αγριογούρουνο αντέχει»…

  112. sarant said

    Εδώ που τα λέμε, το αγριογούρουνο είναι σαφώς ανθεκτικότερο απ’ το αγριολούλουδο!
    Ένας γνωστός μου έλεγε «το αγριοκούνελο θα τρέχει», αλλά δεν ραμόνιζε, απλώς παρωδούσε.

    109-110: Τώρα που το ξαναβλέπω, το είχε αναφέρει ο Μαρίνος στο 1!

  113. Γιώργος Νικολόπουλος said

    Στέλνω λοιπόν και ένα δικό μου, για τη μέλλουσα ανάσταση του ραμονικού νήματος.

    Για πολλά χρόνια άκουγα το τραγούδι «Τι να φταίει τι να φταίει που δεν πήγαμε μπροστά, δε μετρήσαμε το κύμα και τον άνεμο σωστά» σαν «…δε μέτρησα με το κιμά και τον ανεμοστρόβα…»

    Φταίει βέβαια και το ίδιο το τραγούδι λίγο, γιατί όταν τονίζεις
    «Τι να φταιεί
    τι να φταιεί
    που δεν πηγά
    με μπροστάά
    δε μετρησά
    με το κυμά
    και τον ανέ
    μο σωστάά»
    δε μπορείς να περιμένεις να καταλαβαίνει κάποιος τι λες…

  114. rodia said

    Οταν ημουνα παιδακι ακουγα ενα στίχο από το γνωστο (τότε) τραγουδι «ενας φιλος ήρθε απόψε απ’ τα παλιά» με το Σώτο Παναγόπουλο ως εξης:

    Ενας φίλος ήρθε απόψε απ’ τα παλιά
    φορτωμένος με χιλιάδες αναμνήσεις
    είχε μπρίζα στα σγουρά του τα μαλλιά
    και μου είπε πως απόψε θα γυρίσεις

    Φανταζόμουν λοιπόν τί σόι μπρίζα να ήταν αυτή που τον καθιστουσε ικανό να προφητεύει και, πιθανότατα, να ήταν η αιτία που είχαν σγουρήνει τα μαλλιά του -σύμφωνα με εικόνες/γελοιογραφίες της εποχής που παρουσίαζαν με κατσαρά και ορθωμένα μαλλιά όσους παθαίναν ηλεκτροπληξία!
    Ισως, τώρα που το σκέφτομαι, να ήταν πρόδρομος του κινητού. 😉

  115. bernardina said

    Eγώ πάλι, μικρή τραγουδούσα ντουέτο με την αδελφή μου (κάνοντας τρίο με τον Φράνκι :lol:)

    Αει στο γερο-Πατσουμάου,(τρις)
    Πατσουμάου νεραντζιά

    (Let’s forget it for tomorrow.
    but tomorrow never comes)

    Βέβαια και μεγαλύτεροι δεν πηγαίναμε πίσω. Σταχυολογώ από ραμόνια δικά αλλά και διάφορων φίλων:

    Πιο δυνατά να σ’ αγαπήσω
    πριν σε ψηφίσω (πολιτικοποιημένη νεαρή ομογενής εκ Τζιμπουτί)

    Όμως τζάμπα και η λάμπα… (αχ, άσπλαχνε)

    Καμαρούλα μια σταλιά
    δύο επί τρία
    όχι και λατρεία
    δίχως και φιλιά (ε, ναι, είναι απαράδεκτο!)

    Σαν να ‘μουνα υπόδικος
    και περιμενοδίκης (της ίδιας συνομοταξίας με τον ειρηνοδίκη)

    Ρίξε στο κορμί μου σπιθονάκι φονικό (τελευταίας τεχνολογίας των λέιζερ)

    Ι’m Mary Coulomb
    (I’m ready for love) Συμμαθήτρια στο λύκειο, σαφώς επηρεασμένη από τον Νόμο του Κουλόμπ

    Εχω κι άλλα. Όταν υποχωρήσει λίγο ο Άικ θα σας τα μεταφέρω.

    ΤΙ ΔΕΝ ΥΠΗΡΞΕ ΠΟΤΕ Ο ΡΟΒΙΟΛΗΣ; Με τσακίσατε….

  116. Γιώργος Νικολόπουλος said

    Τώρα θυμήθηκα το «να ζήσεις … και χρόνια πολλά», που πάντα στις γιορτές οι μισοί το λένε σωστά (της γνώσης το φως) και οι μισοί λάθος (της νιότης το φως), με αποτέλεσμα σε κάθε μία ανεξαιρέτως γιορτή που έχω πάει τα τελευταία χρόνια να ακούγεται από όλους μαζί «της νιόσης το φως»

  117. Γιώργος Νικολόπουλος said

    Και ένα παλιό αλλά ωραίο (ελπίζω να μην υπάρχει κι’ αυτό κάπου εδώ από χρόνια και ξαναλέω τα ίδια):

    Πριν πάρα πολλά χρόνια υπήρχε ένας ηθοποιός με το όνομα Κακούρης, ο οποίος συχνά ξεχνούσε τα λόγια του. Σε μια σκηνή λοιπόν έπρεπε να πει «τρέμε κακούργε!». Ο υποβολέας επειδή τον έβλεπε να καθυστερεί άρχισε να του ψιθυρίζει «τρέμε κακούργε!» Ο Κακούρης αντί να μιλήσει αρχίζει να τρέμει. Ο υποβολέας το ξαναλέει, ο Κακούρης τρέμει περισσότερο, ο υποβολέας το ξαναλέει και στο τέλος ο Κακούρης γυρίζει και του λέει «τρέμω διάολε, πόση ώρα να τρέμω επιτέλους;»
    Η εξήγηση είναι ότι ο καημένος άκουγε «τρέμε Κακούρη!»

    Απ’ όσο ξέρω δεν είναι ανέκδοτο αλλά πραγματικό περιστατικό.

  118. bernardina said

    (Let’s forget it for tomorrow.
    but tomorrow never comes)

    Φυσικά το σωστό είναι «Let’s forget about tomorrow ‘for tomorrow never comes», για τον Κρισέικς!:lol:

  119. «Πες της το μ’ ένα γιουκαλίλι» (του Σεφέρη, μάλιστα) και βέβαια μικρός μη έχοντας ξανακούσει το γιουκαλίλι νόμιζα πως το τραγούδι λεγόταν «πες της το μ’ ένα αγιοκαλύβι».

    Βέβαια μεγάλωσα και το γιουκαλίλι το έμαθα. Αλλά μόλις σήμερα, ψάχνοντας στο Ίντερνετ τους στίχους του ποιήματος, ανακάλυψα πως ο τελευταίος στίχος είναι «και τη θυμάμαι με το βήχα». Ακόμα και μέχρι τώρα είχα στο μυαλό μου «και τη θυμάμαι με ροβίχια»…

  120. sarant said

    Και τι ήταν τα ροβίχια; (Υπομονή ως τη Δευτέρα για άλλα ραμόνια!)

  121. Μόλις έκατσα επιτέλους να διαβάσω όλα τα posts, και βλέπω πως κι’ άλλοι μίλησαν για το γιουκαλίλι (63). Τώρα που το σκέφτομαι, στην αρχή κι’ εγώ δεν πρέπει να καταλάβαινα σχεδόν κανένα στίχο…

    57: άλλοι το άκουγαν «ντύσου πρόχειρα και βγάλε το μαγιώ σου»…

    54: το «Ο πιο καλός τραγουδιστής» ακόμα δεν έχω μπορέσει να καταλάβω τι λέει… Θα πάω να ψάξω κι’ εγώ τους στίχους…

    40: μια φίλη μου που είχε πρώτη φορά παρακολουθήσει ματς μετά με ρώταγε τι σημαίνει «θρύλε μπυντέ πουτανασκέ»

    30: τα κάλαντα νομίζω οι 10 στους 10 τα λένε λάθος…

  122. Και ένα ακόμη: η γιαγιά μου τον Αη-Γιάννη τον Πρόδρομο τον έλεγε πάντα «ο Άγιος Ιωάννης ο Αποκεφαλιστής» (από το αποκεφαλισθείς) και εξηγούσε μάλιστα ότι ο Ιωάννης ήταν μεγάλος στρατιώτης του Χριστού και αποκεφάλιζε όλους τους άπιστους.

  123. Α ναι, και για τον Ροβιόλη που μιλάνε όλοι: εγώ είχα ψυλλιαστεί ότι δεν υπάρχει Ροβιόλης, αλλά νόμιζα πως το τραγούδι λέει «με βιολί σα ντουροβιόλι».
    «Τι είναι το ντουροβιόλι;» θα πείτε. Γιατί, το σαντουροβιόλι το είχε ξανακούσει κανείς;

  124. Υποθέτω ότι ραμόνια είναι και οι λέξεις που περνάνε λάθος σε άλλη γλώσσα. Εκτός από το περίφημο «κανγκουρώ» (δεν το αναφέρω γιατί φαντάζομαι είναι γνωστό σε όλους), πολλοί ίσως να μη γνωρίζουν ότι «τραγιάσκα» σημαίνει στα ρουμάνικα «ζήτω». Σε μια κοινή ελληνορουμάνικη γιορτή (φαντάζομαι στους Βαλκανικούς πολέμους) οι Ρουμάνοι πετούσαν τις τραγιάσκες τους στον αέρα και φώναζαν «τραγιάσκα Ρομάνια», και βέβαια οι δαιμόνιοι έλληνες (που δεν είχαν ξαναδεί τραγιάσκα) κατάλαβαν ότι έτσι λέγεται αυτό το είδος καπέλλου…

  125. ΣοφίαΟικ said

    Ο αποκεφαλσιστης έχει μεγάλη περαση. Θυμάμαι το πρωτοάκουσα όταν ήμουνα δημοτικό, στο δρόμο που μιλάγανε κάποιοι δυνατα. Μου έμεινε γιαίτ η γιαγιά μου είχε βάλει κατι γέλια…

  126. Διαβάζετε τον Jacques Prévert said

    Η σημερινή (24/01/2011) παραπομπή του Ροβιόλη (https://sarantakos.wordpress.com/2011/01/24/roviolis/) στο παρόν άρθρο, με έκανε να εντρυφήσω (με καθυστέρηση 2 σχεδόν χρόνων, μη έχοντας τότε ανακαλύψει ακόμα το blog) και πραγματικά δεν το μετάνιωσα!…

    Να πω μαζί με τον Ηλε-φούφουτο (# 5) πως, το ίδιο κι εγώ, για πολλά χρόνια το έβρισκα «πιο ρομάντζα», πως είχα μια «συσαρχόντισσα» που βάσταγε μια κόλλα «ζαχαροκαμπιοζυμωτή»! Επίσης, το δικό μου παιδικό ραμόνι ήταν «μεσ’ στον ψεύτικο ντουνιά παίξε μου την πλοπενιά! Αλλά το ρεκόρ μου είχε σημειωθεί στην Μπαλάντα του Αντρίκου (Βάρναλης-θεοδωράκης) : Είχε την τέντα ‘ξωπιαστή η βάρκα του καβούρη!!! Αντρέα. Και σ’ένα μήνα δυστυχώς, έρριξε κά'(δηλ. κάτω) τον μπάρμπα Αντρέα!!! Τέλος, όταν μάθαινα γαλλικά, τους στίχους του Αζναβούρ (από το Comme ils disent)»je pique aussi à la machine», τους άκουγα ως «je piquossis à la machine» (θεωρούμαι έτσι ο εφευρέτης του γαλλικού ρήματος piquossire) 🙂

    Και κάτι σχετικό-άσχετο, οικογενειακό. Όταν η κόρη μου ήταν γύρω στα 5 με 6, της είπα μια μέρα που με είχε τσαντίσει : Κάνε παιδί να δεις καλό. Με κοίταξε λίγα δευτερόλεπτα και μου απάντησε : Και συ, κάνε μπαμπά να δεις κακό!

  127. Ἀχιλλέας Τζάλλας said

    Γιὰ νὰ ξαναζωντανέψω τὴν κουβέντα, νὰ ἀναφέρω ἕνα ἐκκλησιαστικὸ ραμόνι, ποὺ ὁδήγησε στὴν δημιουργία νέου ἁγίου, τοῦ περιφήμου Ἁγίου Κουτούτου. (Τὸ βιβλίο τὸ ὁποῖο τὸ ἀναφέρει ἐκδόθηκε στὴν Κρήτη τὸ ’70· γιὰ νὰ δοῦμε… θὰ τὸ βρῇ κἀνείς 😉

  128. Ἀχιλλέας Τζάλλας said

    Ἐγώ, ἀδαὴς ὤν, ἔβαλα ἐρωτηματικὸ κι ἔκλεισα τὴν παρένθεση. Περιέργως, ταίριαξε…

  129. Μαρία said

    127
    Το βιβλίο ή τον οίκο;

  130. sarant said

    Περιμένω με αγωνία την απάντηση… αλλά ας περιμένουμε λίγο μήπως το βρει κανείς!

  131. Ἀχιλλέας Τζάλλας said

    Ὅλα.

  132. Ἀχιλλέας Τζάλλας said

    Τὸ προηγούμενο γιὰ τὸ 129

  133. Μαρία said

    Το πώς προέκυψε το ραμόνι είναι οφθαλμοφανές (με τη βοήθεια και της λέξης κουτούτο) αλλά το βιβλίο πρέπει μάλλον να το πάρει το ποτάμι.

  134. ΤΑΚ said

    Να υποθέσω ότι επρόκειτο για το «Υπέρ του αγίου κουτούτου», αλλά το βιβλίο δεν το ξέρω.

  135. ΤΑΚ said

    Μου έφαγε το οί επειδή το είχα βάλει σε αγκύλες: οί κου τούτου, εννοούσα.

  136. Ἀχιλλέας Τζάλλας said

    Βεβαίως, ὁ Ἅγιος Κουτοῦτος προέκυψε ἀπ’ τὸ «ὑπὲρ τοῦ ἁγίου οἴκου τούτου».

    Τὸ βιβλίο τιτλοφορεῖται «Ὁ Λεξιθήρας», καὶ εἶναι γραμμένο ἀπ’ τὸν Γιάννη Ἔ. Σταυρακάκη, πρώην ἐπιθεωρητῆ δημοτικῶν σχολείων. Τυπώθηκε στὰ Χανιὰ τὸ ’73 (β΄ ἔκδοση, ἡ πρώτη ἦταν τὸ ’49). Ἀντιγράφω ἀπ’ τὸν πρόλογο:

    «Ἀρχίζουμε μὲ τὸ τρισχαριτωμένο αὐτὸ βιβλιαράκι (ἔτσι ἐχαρακτήρισε ὁ Ν. Καζαντζάκης τὴν πρώτη του ἔκδοση τοῦ 1949) ὄχι μόνο γιατὶ προκαλεῖ καὶ στὸν πιὸ σοβαρὸ ἀναγνώστη ἀκράτητα γέλια, ἀλλὰ κυρίως γιατὶ ἐξετάζει μὲ τὸν καλύτερο τρόπο ἕνα ἀπὸ τὰ πιὸ σημαντικὸ προβλήματα τοῦ Ἑλληνισμοῦ: ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΗς ΔΙΓΛΩΣΣΙΑΣ ΜΑΣ.»

    Τὸ βιβλίο κλείνει μὲ τὶς προτάσεις τῶν Συνεδρίων Ἐπιθεωρητῶν, γιὰ δημοτική, μονοτονικὸ καὶ ἱστορικὴ ὀρθογραφία, καθὼς καὶ τὴν διδασκαλία τῆς ἀρχαίας γραμματείας ἀπὸ μετάφραση (δεῖτε γιὰ τὸ τελευταῖο καὶ τὸ «Ἀνοῖξτε τὰ παράθυρα», τοῦ Λαμψίδη).

  137. Μαρία said

    136 Ο άγιος δηλαδή ήταν σχολικό μαργαριτάρι;

  138. ΤΑΚ said

    Πολύ ενδιαφέρον ακούγεται!
    Θα το αναζητήσω.

  139. sarant said

    Πάρα πολύ ενδιαφέρον το βιβλίο, Αχιλλέα!

  140. #3, #4 21. Mondegreen

  141. sarant said

    Καλό, έχει και το πετριχώρ.

  142. ππ said

    140: Πολύ ωραίο!

  143. Μαρία said

    140 Ωραίο. Μόνο το 5. ξέρω.

  144. Στο τουίτερ έχει ραμόνια από χτες. Χρειάζεστε λογαριασμό για να τα δείτε όλα

  145. Η ετικέτα είναι #MisheardLyricsGr

  146. Zazula said

    Μην ξεχνούμε και το περιβόητο πτηνό, το πουλί «πισεσί»: http://j.mp/pisesi

  147. George liantos said

    «Φτωχολογιά που απ τον πηλό βγάζεις λουλούδι» εγώ το άκουγα «απ το μηλό βγάζεις λουλούδι», μα πως βγάζει απ το μήλο λουλούδι αναρωτιόμουν. «Καμαρούλα μια σταλιά δυο επί τρία όχι και λατρεία», δηλαδή σκεφτόμουν, μια τον έδιωχνε μια τον λάτρευε. Κι αυτό το τραγούδι του Χορν με την Κοντού που λέει «κι η κάθε μου η έννοια σαν απόχη μεταξένια» το άκουγα «σαν ποχή μεταξένια», δηλαδή μεταξένια εποχή. Ακόμα δεν είμαι σίγουρος τι λέει.

  148. ( η ) Δενιτάνιση, ήταν θεριό που κοίτουνταν στη θάλασσα και μάλιστα η γοργόνα η αδελφή του Μεγαλέξανδρου….. : )

    http://www.mygreek.fm/el/video-clip/17451/Den-itan-nisi-(Zontana)

  149. sarant said

    Χαχά, καλό!

  150. ΕΦΗ ΕΦΗ said

    κι ύστερα το βραδάκι
    μεθείς με ρακη (ή μεράκι)
    στα καπηλειά
    σ έπινα κοριτσάκι
    σαν το κρασάκι
    γουλιά-γουλιά.

    Τότε, προ Αθήνας, μου φαίνονταν έτσι κι αλλιώς αλαμπουρνέζικοι οι στίχοι αυτοί, διότι: εκεί κάτω, τρώμε γουλιά-γουλιά, το κρασάκι το πίνουμε ρουφιά-ρουφιά. Μια γουλιά ψωμί, κρέας, άρτος αλλά μια ρουφιά καφές,νερό κρασί. Λέμε,» ο γέρος θέλει την καλή γουλιά» (καλή μπουκιά, καλό φαγάκι). Και γουλιδιάζω=κάνω κομματάκια :Να με καλέσεις κοπελιά όντε θα κάμεις γάμο, να γουλιδιάσω το γαμπρό στα γόνατά μου απάνω.

    Σ.Σ Μεθυσμενάκι, λέει; υπάρχει, υπήρχε τέτοια λέξη προηγουμένως;

  151. Γς said

    150:
    >να γουλιδιάσω το γαμπρό στα γόνατά μου απάνω.

    Και τι βρήκε να πει ένας φοιτητής μου μπρος σ’ όλο το έτος;
    -Είχατε στα γόνατά σας τη γυναίκα μου κύριε!
    Αμάν! Πάγωσα.
    Ηθελε να πει ότι η πεθερά του ήταν παλιά γειτόνισσά μου, άρα έχει γλείψιμο από χέρι.

  152. laertiss said

    ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ…….. ενα το χελι Δωνη κι ανοιξη ακριβη…

  153. Aγάπη said

    και μετά από τόσον καιρό – για το ιστολόγιο – και τόσα χρόνια σχεδόν πενήντα και βάλε, θυμήθηκα μια δική μου παρανόηση
    Ξέρουμε τη Ρήνη – πού ‘σουν το πρωι, ρωτάει το τραγούδι και την αποκαλεί «νεραντζοφιλημένη».
    Πολύ μικρή το άκουγα ως «ναι, ραντζοφιλημένη». Όταν, μετά από κάποια χρονια, έμαθα τί άλλο κάνουν οι άνθρωποι στα κρεβάτια και στα ράντζα εκτός από το να κοιμούνται, αναρωτιόμουν αν δέν ήταν πιο άβολο το «άλλο» στο ράντζο.
    Αυτό το τραγούδι εννοώ

  154. Κώστας said

    Το έχω ακούσει από πολλές κυρίες που πηγαίνουν τακτικότατα στην εκκλησία. «Σήμερα είναι το Αγίου Ιωάννη του αποκεφαλιστή». Δεν λέω ότι είναι ακριβώς ραμόνι, αλλά ρε παιδιά όχι και άγιος ο Jihadi John.

  155. Υπέροχο ραμόνι με μπόλικη λουμπέσα!

  156. sarant said

    155 Νάσαι καλά που το έβαλες εδώ να μην ξεχαστεί -το είχα δει κάπου αλλά δεν το είχα κρατήσει!

  157. agapanthos said

    Ραμόνι σε κόμιξ

    http://www.socomic.gr/2015/05/proteleutaioi-kanivero/

  158. sarant said

    157 Πολύ καλό!

  159. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    ΡΑΜΟΝΙΩΝ ΣΥΝΕΧΕΙΑ

    Ἀρμενίζοντας στὰ πελάγη τοῦ ἱστολογίου ξώκειλα ἐδῶ, σ’ ἄλλο ἕνα «νησὶ τῶν θησαυρῶν». Ἀνασκαλεύοντας λοιπὸν τὰ κατακάθια τοῦ μυαλοῦ μου ἀναδύθηκαν κι ἄλλα ραμόνια.
    Τὰ πρῶτα εἶναι ἑλληνοϊταλικὰ (κατὰ διήγηση φιλικοῦ μου ἑλληνοϊταλικοῦ ζευγαριοῦ):
    Ὅταν πρωτογνωρίστηκαν οἱ δυὸ συμπεθέρες δὲν σχημάτισαν τὴν καλύτερη ἐντὺπωση ἡ μία γιὰ τὴν ἄλλη. Ἡ μὲν ἰταλίδα ἐπειδἠ ἄκουσε τὴν ἑλληνίδα συμπεθέρα νὰ ρωτάει «ποῦ νὰ κάτσω», ἡ δὲ ἡ δὲ ἑλληνίδα ὅταν ἄκουσε τὴν ἰταλίδα συμπεθέρα νὰ λέει «che puzza!» γιὰ μιὰ δυσάρεστη μυρωδιὰ. Σχημάτισαν καὶ οἱ δύο τὴν ἐντύπωση πὼς ἡ συμπεθέρα τους ἦταν «ἐξώλης καὶ προώλης» γιὰ νὰ λέει δημοσίως καὶ μεγαλοφώνως «cazzo» καὶ «πούτσα» ἀντιστοίχως.
    Ἄλλο ραμόνι ποὺ ἄκουγα ἀπὸ παιδιὰ τὴν ἀξέχαστη ἐποχὴ τοῦ Euro 2004 ἦταν ἡ «Πορτοκαλία» ποὺ ὅπως φαίνεται πήγαινε πιὸ καλὰ στὰ παιδικὰ αὐτιὰ ἐπειδὴ, πιθανῶς, σήμαινε καὶ κάτι ποὺ ἤξεραν. Ἔχω ἀκούσει, ἐπίσης ἀπὸ παιδὶ, τὴ «Σφουγγαρία» ἀλλὰ δὲν ξέρω ἄν ἦταν δικὸ του δημιούργημα ἤ τὸ εἶχε ἀκοὺσει ἀπὸ τὴν Βλαχοπούλου σὲ μιὰν ἑλληνικὴ ταινία (Ἡ θεία μου ἡ χίπισσα).
    Τέλος δυὸ ραμόνια ἀπὸ τὴ μακαρίτισσα τὴν πεθερά μου: «Παχουλίδου» γιὰ τὴν Πατουλίδου καὶ «Λιγουρέζος» γιὰ τὸν Λυκουρέζο. Πιθανῶς εἶχε «σωματοποιήσει» τὰ δυὸ ἐπώνυμα, στὴ μὲν ἀθλήτρια γιὰ τὰ τροφαντὰ της μπούτια, στὸν δὲ δικηγόρο γιὰ τὴν ἐν γένει παρουσία του.

  160. sarant said

    159 Πρέπει να γράψουμε ένα άρθρο για τις περιπτώσεις που μια λέξη είναι βρομόλογο σε άλλη γλώσσα

  161. Vasi said

    Στον Βραζιλιανο Κανιβέρο που αναφέρθηκε, εγω θυμάμαι άλλη παραφθορά. Στο «Θα’ρθούνε οι Μαράκες». Ελπίζω να μην ήμουν ο μόνος που σαν παιδί άκουγε κάτι άλλο.

    Μετά, γηράσκω αεί διδασκόμενος και είμαι σοκαρισμένος για το ότι ό Βαμβακαρης δεν έπιασε το δισκάκι με τον Μπάρι Γουάιτ της εποχής για να ρίξει την Φραγκοσυριανή. Ειλικρινά νόμιζα ότι έλεγε «και στον δίσκο δυο ρομάντζα» μέχρι πριν λίγα λεπτά.

    Τελος πάντων, το αγαπημένο μου ραμονί ήταν το «Σε μια νύχτα μου’χεις κάνει το φτωχό κορμί σαν τον Πέτρο που τον κάψαν χίλιοι κεραυνοι». Που το έιχα εκλογικεύσει κιόλας. Ότι για να αναφέρει μόνο τον μικρό μιλά για τον Απόστολο Πέτρο ο οποίος αρνήθηκε τον Χριστό στα γεραματα και ο Θεός εξοργισμένος τον έκαψε. Ακόμα και όταν κατάλαβα ότι αντί για τον Πέτρο μιλούμε για ένα ατυχο ανώνυμο δέντρο, ακόμα και όταν έμαθα τον βίο του Πέτρου, η αντίληψη έχει εμπεδωθεί τόσο πολυ στο μυαλό μου που νομίζω ότι η ιστοριά του Κεραυνοβολημένου Αποστόλου υπάρχει σε κάποιο απόκρυφο Ευαγγέλιο ή σε κάποιο Βυζαντινό θρύλο.

  162. ❤ Ραμονιάδα! ❤

  163. Νέο Kid Al Kuwaiti said

    162. Ρε συ Σκύλε!… δεν μπορεί να το έγραψες αυτό ! 🙂 Ρε τί Delescu Venda ρε μάστορα!

  164. Νέο Kid Al Kuwaiti said

    162. Kαι το πήδημα, σε τί εξυπηρετεί την οικονομία του «ανεκδότου»; 😆

  165. 😀 😀 😀

  166. 163, δεν τόγραψα εγώ, στο νέτ το βρήκα

    164 μα ο Δήμος είναι ερωτικός συνθέτης

  167. Πέπε said

    @164:
    Το σκέφτηκες αμέσως αυτό ή σε δεύτερη φάση;

    Γιατί εμένα μου πήρε κάμποσο μέχρι να συνειδητοποιήσω -ανάμεσα στο ερωτικό στόρι και στις δαιδαλώδεις λεπτομέρειες που περίμενα να δω πού θα καταλήξουν- ότι ούτε το στρατιωτικό κατάστημα κολλάει πουθενά! 🙂 (Μόνο ίσως κάπως συνειρμικά με το 1Μ – Μ1…)

  168. athanax said

    160 Δεν ξέρω αν το έκανες τελικά το άρθρο για τις λέξεις που είναι βρισιά σε άλλη γλώσσα.
    Ζευγάρι φίλων μου Ισπανών που καταλαβαίνουν καλά ελληνικά (αλλά όχι και τέλεια) φιλοξενούνται στην Ελλάδα στο σπίτι άλλου φίλου που λείπει στο εξωτερικό. Πηγαίνει η μητέρα του να τους δώσει τα κλειδιά, και επ’ευκαιρία τους λέει «Σας έστρωσα μαζί. Είστε αντρόγυνο;» Οι φίλοι μου κοιτιούνται με τρομαγμένη έκπληξη και ωρύονται: «Όχι, όχι, είμαστε κανονικοί άνθρωποι.» Στα ισπανικά η λέξη androgyno διατηρεί την αρχική της σημασία, του ερμαφρόδιτου.

  169. sarant said

    Καλό!
    (Όχι, δεν το έγραψα -ακόμα;- το άρθρο αυτό)

  170. Μαρία said

    Αφού είστε νιόπαντρος, θα σας δώσω μια καργιόλα, είπε ο Σαλονικιός ξενοδόχος στον πατέρα φίλου απο χωριό της Μεσσηνίας, που ήρθε για γαμήλιο ταξίδι στη Σαλονίκη περί το ’48, ΄49. Κι ο πατέρας του φίλου μου του όρμηξε προσβεβλημένος.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: