Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Το φρούτο απ’ την Περσία, ξανά

Posted by sarant στο 27 Ιουλίου, 2015


Autumn_Red_peachesΤαξίδευα χτες και δεν πρόλαβα να ετοιμάσω άρθρο, οπότε επαναλαμβάνω ένα ακόμα από τα παλιά άρθρα μου για τα οπωρικά. Πριν από λίγο καιρό είχα επαναλάβει το φρούτο (ή τα φρούτα) από τη Συρία, τώρα έχει τη σειρά του το φρούτο από την Περσία, που ακόμα δεν έχει περάσει η εποχή του: εννοώ το ροδάκινο.

Το αρχικό άρθρο είχε δημοσιευτεί πριν από τέσσερα χρόνια κι ένα μήνα, τον Ιούνιο του 2011, και στη συνέχεια συμπεριλήφθηκε στο βιβλίο μου Οπωροφόρες λέξεις. Στην τωρινή αναδημοσίευση έχω προσθέσει στο αρχικό άρθρο κάμποσα πράγματα.

Και θα ξεκινήσουμε από τον τίτλο. Γιατί το είπα «φρούτο από την Περσία»;

Όπως έχουμε ξαναπεί, οι αρχαίοι Έλληνες, αλλά και οι Ρωμαίοι, χρησιμοποιούσαν σε πολλές περιπτώσεις το μήλο (malum) σαν γενικό όρο για τα οπωρικά, προσθέτοντας ένα προσδιοριστικό επίθετο για να δηλώσουν άλλα φρούτα.

Έτσι, για παράδειγμα, το βερίκοκο το ονόμασαν αρμενιακόν μήλον, αν και η ονομασία δεν έπιασε. Το χρυσό ροδάκινο το είπαν περσικόν μήλον, και η ονομασία έπιασε στα λατινικά, όπως θα δούμε παρακάτω, όχι όμως στα ελληνικά. Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα με τη σειρά. Η ροδακινιά είναι ιθαγενής της Κίνας, στα μέρη μας όμως τα ροδάκινα ήρθαν από την Περσία, πιθανότατα με τις εκστρατείες του Αλέξανδρου.

Ο Θεόφραστος, στο σύγγραμμά του για την ιστορία των φυτών,  αναφέρει την περσική μηλέα, ενώ ο Αθήναιος παραθέτει άφθονες αναφορές που ασφαλώς ή πιθανώς εννοούν τα ροδάκινα, μεταξύ των οποίων και ένα απόσπασμα από έργο του Αντιφάνη, όπου ένας νέος προσφέρει σε μια κόρη να δοκιμάσει «χρυσά μήλα», και της λέει πως «νεωστί γαρ το σπέρμα τούτ’ αφιγμένον εις τας Αθήνας παρά του βασιλέως» (δηλαδή πρόσφατα ήρθε από την Περσία), και η κοπέλα τα παινεύει λέγοντας πως τα νόμισε μήλα των Εσπερίδων. Πρέπει βέβαια να πούμε πως ο Αθήναιος θεωρεί ότι ο διάλογος αφορά τα κίτρα, που και αυτά, όπως έχουμε πει  στο σχετικό άρθρο τα έλεγαν «μηδικά μήλα», αλλά είναι πολύ πιθανότερο να νοούνται τα ροδάκινα γιατί προσφέρονται ως εκλεκτό έδεσμα –κάτι που μάλλον αποκλείει τα (σχεδόν μη φαγώσιμα) κίτρα.

Περσικά μήλα λοιπόν τα ροδάκινα, και όπως πολύ συχνά συμβαίνει το ουσιαστικό έπεσε και ονομάστηκαν σκέτα περσικά. Αλλά και στα λατινικά, malum persicum το είπαν το ροδάκινο κι εκεί το επίθετο ουσιαστικοποιήθηκε και το φρούτο έμεινε να λέγεται persicum, στον πληθυντικό persica. Κι απ’ αυτόν τον πληθυντικό, που θεωρήθηκε ενικός θηλυκού γένους, ονομάστηκε, με τις ανάλογες αλλοιώσεις, το ροδάκινο σε όλες σχεδόν τις ευρωπαϊκές γλώσσες: peach στα αγγλικά, pêche στα γαλλικά, Pfirsisch στα γερμανικά, pesca στα ιταλικά· κι αν στις παραπάνω λέξεις μόνο ο ετυμολόγος μπορεί να αναγνωρίσει την περσική αρχή, τα ολλανδικά (Perzik) ή τα ρώσικα (πέρσικι) ή μερικές ιταλικές διάλεκτοι (persica) διατηρούν ολοζώντανη την ανάμνηση.

Στα ελληνικά όμως λέμε ροδάκινο, λέξη που δεν έχει σχέση ούτε με τα ρόδα ούτε με την… Κίνα, την πραγματική πατρίδα του καρπού. Όσο κι αν δεν φαίνεται διά γυμνού οφθαλμού, η λέξη είναι δάνειο από τα λατινικά, και μάλιστα από μια συγκεκριμένη ποικιλία ροδάκινα, όψιμα, μεγάλα και  σκληρόσαρκα, που ονομάζονταν duracina (ίσως επειδή καλλιεργούνταν στο Δυρράχιο, αν και αμέσως παρετυμολογήθηκαν από το λατινικό durus, σκληρός), και πέρασαν στα ελληνικά ως δωράκινα ή δοράκινα (και οι δυο ορθογραφίες παραδίδονται σε κείμενα της ελληνιστικής εποχής).

Η ονομασία αυτή όμως δεν ρίζωσε, ίσως διότι δεν σήμαινε τίποτε στα ελληνικά, και πολύ γρήγορα τα δοράκινα με αντιμετάθεση, και ασφαλώς με την παρετυμολογική επίδραση από τα ρόδα, έγιναν ροδάκινα, λέξη που εμφανίζεται  πρώτα στο γλωσσάριο Λέξεις βοτανών, που ψευδώς αποδίδεται στον Γαληνό, όπου διαβάζουμε ότι: «μήλα περσικά ήτοι τα ροδάκινα». Ο Ιερόφιλος, ένας «διαιτολόγος» της πρώιμης βυζαντινής εποχής (τον τοποθετούν μεταξύ 4ου και 7ου αιώνα), στο σύγγραμμα «Πώς οφείλει διαιτάσθαι άνθρωπος εφ’ εκάστω μηνί», που εξετάζει τι πρέπει να τρώμε κάθε μήνα, λέει ότι τον Ιούλιο είναι ωφέλιμα τα υγρά οπωρικά, δηλαδή σταφύλια εκτός από τα μαύρα, καθώς και «άπιον, μήλον, δαμάσκηνον, ροδάκινον». Τα ροδάκινα τα συστήνει και για τον Σεπτέμβριο. Αλλά και ο Αλέξανδρος ο Τραλλιανός, που σίγουρα έγραψε τον 6ο αιώνα, αναφέρεται πολλές φορές σε «ροδάκινα».

Από τότε ως σήμερα, ροδάκινα λέμε και γράφουμε, επί 1500 ή 1800 χρόνια –ωστόσο, και εδώ θα γκρινιάξω λίγο και σας παρακαλώ να με συγχωρήσετε, το λεξικό Μπαμπινιώτη πριν από μερικά χρόνια άρχισε να λανσάρει την ορθογραφία ρωδάκινο, την οποία θεωρεί «συνεπέστερη και ετυμολογικά ορθότερη» διότι ο τύπος «δωράκινον» μαρτυρείται από την ελληνιστική εποχή. Θεωρώ τερατώδη τη λογική αυτή, τόσο γενικά, διότι δίνει δικτατορικά δικαιώματα στην ετυμολογία περιφρονώντας βάναυσα τη χρήση, όσο και, πολύ περισσότερο, στην προκειμένη περίπτωση, όπου αφενός ο τύπος δωράκινον συνυπήρχε με τον τύπο δοράκινον (είναι βέβαια συχνότερος: στο TLG μετράω 18 δωράκινα και μόνο 4 δοράκινα) και αφετέρου οι ίδιοι οι συγγραφείς της ελληνιστικής και βυζαντινής εποχής μόνο ροδάκινα και ροδακινέα έγραψαν και καθόλου *ρωδάκινα, τουλάχιστον σύμφωνα με το TLG! Δηλαδή, για να διαφυλάξουμε το «ετυμολογικό ίνδαλμα» του ωμέγα από το δωράκινον (που, στο κάτω της γραφής, είναι λαθεμένος σχηματισμός), περιφρονούμε 18 αιώνες χρήσης, περιφρονούμε την ωραία οπτική ομοιότητα με τα ρόδα, φτιάχνουμε μια λέξη-Φρανκενστάιν που δεν έχει καμιά εσωτερική λογική, και μετά παραπονιόμαστε που τα παιδιά γράφουν με γκρίκλις και προειδοποιούμε πως θα το πληρώσουν ακριβά! Για να μην είμαι μονομερής, πρέπει να αναγνωρίσω ότι και ο άγιος Κριαράς, στο δικό του λεξικό *ρωδάκινο γράφει, αλλά το λεξικό του Κριαρά δεν έχει ανακηρυχτεί πέμπτο ευαγγέλιο σαν του Μπαμπινιώτη. Τέλος της γκρίνιας.

Στη βυζαντινή εποχή λοιπόν τα ροδάκινα αναφέρονται ανάμεσα στα άλλα οπωρικά, π.χ. στον Πτωχοπρόδρομο που μακαρίζει τους κηπουρούς που καλλιεργούν «συκίτζια και ροδάκινα, ροδίτζια, μυγδαλίτζια», στον Πωρικολόγο ο Ροδάκινος βρίσκεται σχετικά ψηλά στην ιεραρχία των πωρικών με το αξίωμα του πρωτοστάτορα, ενώ τον 18ο αιώνα ο Καισάριος Δαπόντες, στον Κανόνα περιεκτικόν πολλών εξαιρέτων πραγμάτων θεωρεί εκλεκτότερα τα ροδάκινα της Πόλης.

Πάντως, πρέπει να πούμε ότι η ονομασία «δοράκινο» δεν έχει χαθεί εντελώς. Στην Κέρκυρα, αλλά και στην Ήπειρο, ακόμα όμως και στον Κολινδρό λεγόταν παλιότερα, ίσως και λέγεται ακόμα. Επίσης, στην Κοζάνη και στη Νάουσα (τουλάχιστον) καταγράφεται ο τ. «δρόκινο», που πρέπει να προέκυψε από το δοράκινο. Και για να κλείσουμε με τις άλλες ονομασίες, στην Κέρκυρα ακούγεται και ο τ. «πέρσουκα», από κάποια ιταλική διάλεκτο δάνειο -και υπάρχει και η παροιμία «πέρσι ήτανε πέρσουκα», με τη σημασία «πέρσι ήταν αλλιώς τα πράγματα», κάτι σαν το last year που λένε πολλοί.

Το ροδάκινο έχει παρουσία στη δημοτική ποίηση, μαζί όμως με άλλα οπωρικά και σε δεύτερη μοίρα, ενώ στη φρασεολογία μας σχεδόν απουσιάζει· δεν υπάρχει καμιά πολύ γνωστή παροιμία ή ιδιωματική φράση με το ροδάκινο, εκτός από την στερεότυπη παρομοίωση για το νεανικό δέρμα ή «το μάγουλο (σαν) ροδάκινο», για φρέσκο, κρουστό, νεανικό μάγουλο, αλλά κι αυτή η έκφραση λέγεται επίσης για το βερίκοκο. Στο slang.gr βρίσκω ότι ροδακινάκι λέγεται στην ερωτική λογοτεχνία το αιδοίο ή τα οπίσθια, αλλά αυτό μου φαίνεται πρόσφατο δάνειο από τα αγγλικά. Σε δυο-τρεις παλιές συλλογές παροιμιών βρίσκω την ξεχασμένη  παροιμία Εβγήκε το ροδάκινο, άρχισε το νυχτέρι, επειδή, λέει, από τον Αύγουστο οι ράφτες και οι λοιποί τεχνίτες άρχιζαν να δουλεύουν και τις πρώτες ώρες της νύχτας.

Ροδάκινα υπάρχουν σε πολλές ποικιλίες, αν και πολλές έχουν εκλείψει, όπως τα λεμονάτα ή οι μαστοί της Αφροδίτης. Ίσως έχουν εκλείψει από την αγορά και οι μαλακοί και νοστιμότατοι γιαρμάδες (ή γερμάδες), όπως διαβάζω σε άρθρο εφημερίδας, πάντως, πολλοί αποκαλούν «γιαρμάδες» όλα αδιακρίτως τα ροδάκινα. Η λέξη γιαρμάς προέρχεται από τα τούρκικα, από το ρήμα yarmak που θα πει σχίζω. Yarma şeftali είναι λοιπόν στα τούρκικα το ροδάκινο που σχίζεται εύκολα, που ο πυρήνας του αφαιρείται εύκολα, το εκπύρηνο. Το ροδάκινο γενικώς στα τούρκικα είναι şeftali (λέξη περσικής αρχής, που κατά λέξη σημαίνει κάτι σαν ‘τραχύ δαμάσκηνο’), κι αν προσέξατε την ομοιότητα με την κυπριακή σεφταλιά, δεν είναι τυχαία, από την τουρκική λέξη για το ροδάκινο πήρε και η σεφταλιά το όνομά της (δείτε εδώ παλιότερο σχόλιο του Κ. Καραποτόσογλου).

Στην Άπω Ανατολή, που είναι η γενέθλια γη του, το ροδάκινο θεωρείται ότι συμβολίζει τη μακροζωία, ή ακόμα και την αθανασία, και έχει άφθονες πολιτισμικές αναφορές. Υπάρχουν άλλωστε και κινέζικες ποικιλίες που τώρα τελευταία καταφθάνουν στις ευρωπαϊκές αγορές, όπως τα πλακουτσά ροδάκινα.

Το ροδάκινο χρησιμοποιείται πολύ και στη ζαχαροπλαστική. Θα αναφέρω το πες Μελμπά (pêche Melba), το παγωτό που φτιάχτηκε προς τιμή της μεγάλης ντίβας της όπερας Νέλι Μέλμπα. Θα την τονίσουμε στην παραλήγουσα εφόσον ήταν Αυστραλή, αλλά το παγωτό στη λήγουσα, αφού το έφτιαξε ο Γάλλος σεφ Εσκοφιέ (ο οποίος εμπνεύστηκε κι άλλες τρεις συνταγές από την αυστραλέζα σοπράνο και τους έδωσε το όνομά της).

Από βοτανολογική άποψη, ποικιλία του ροδάκινου είναι και τα νεκταρίνια, δεν πρόκειται δηλαδή για διαφορετικό καρπό, ούτε για διασταύρωση ροδάκινου με άλλο φρούτο, παρόλο που, όπως θυμάμαι, παλιότερα τα έλεγαν και μηλοροδάκινα, ενώ στα αγγλικά τα λένε και plum peaches, δαμασκηνοροδάκινα. Διαβάζω στο Διαδίκτυο ότι η νεκταρινιά είναι γνωστή στην Ελλάδα από την αρχαιότητα, πράγμα που ασφαλώς δεν ισχύει. Το νεκταρίνι πάντως υπάρχει εδώ και κάμποσους αιώνες. Η λέξη nectarine στα αγγλικά καταγράφεται από το 1616, γλυκό σαν νέκταρ λοιπόν το νεκταρίνι που επομένως στα ελληνικά είναι αντιδάνειο. Στο Φυτολογικό λεξικό του (έκδοση 1914) ο Γεννάδιος αναφέρει την μηλοροδακινέα ανάμεσα στις ποικιλίες της ροδακινιάς, αλλά η εντύπωσή μου είναι ότι στο εμπόριο τα νεκταρίνια εμφανίστηκαν μετά το 1970. Σήμερα η ονομασία «μηλοροδάκινο» έχει υποχωρήσει πολύ, νομίζω. Πάντως, βρίσκω ποίημα του Μαλακάση (δημοσιευμένο στον Νουμά το 1901) που αρχίζει με το εξής τετράστιχο:

Πώς μαραγκιάζουνε τα γιαλιστερά μηλοροδάκινα
σαν πέφτουν κάτ΄ απ΄ τη ροδακινιά,
και να μην έχουν – κρίμα! – για σημάδι απάνω τους
και να μην έχουν μια δαγκαματιά..

Μια και μπήκαμε στην ποίηση, να πω ότι βρίσκω ένα νεανικό ποίημα του Παλαμά, με τίτλο «Αύγουστος».

Μέσ’ από μια ροδακινιά ξανθή
ο Αύγουστος τις χάρες του σκορπίζει
Σαν το χλωρό ροδάκινο μυρίζει
σαν το χλωρό ροδάκινο ανθεί.

Φαίνεται πως αναφέρεται σε ροδάκινο όψιμης ποικιλίας, σαν αυτό της φωτογραφίας  (είναι βέβαια και η αλλαγή του ημερολογίου στη μέση, σχεδόν μισός μήνας). Έχει γράψει για το ροδάκινο και ο Σεφέρης: Κι όμως τ’ αγάλματα λυγίζουν κάποτε, μοιράζοντας τον πόθο στα δυο, σαν το ροδάκινο αλλά και ο Σικελιανός:

ο καλός μου Λόγος
ποτισμένος τη δροσιά,
που ωσά βαρύ ροδάκινο μες στο νερό
αστράφτει όμοια ασημένια σφαίρα,

Βαρύ ροδάκινο, ευωδιαστό, όμοια ασημένια σφαίρα –καλημέρα!

131 Σχόλια to “Το φρούτο απ’ την Περσία, ξανά”

  1. Πάνος με πεζά said

    Καλημέρες !

    Και το χωριό Ροδάκινο, στην Κρήτη, με το φαράγγι και την παραλία του…


  2. Ἀρχιμήδης Ἀναγνώστου said

    Καλημέρα, νομίζω ὅτι μηλοροδάκινο λέγεται ἀκόμη τὸ νεκταρίνι στὴ βόρειο Ἑλλάδα. Τὴ λέξη τὴν ξέρω ἀπὸ μικρὸς χάρη σὲ μιὰ Σαλονικιὰ φίλη τῆς μητέρας μου ποὺ ἐρχόταν στὸ ἐξοχικὸ ὅταν κάναμε διακοπὲς καὶ παίζαμε σκράμπλ.
    Πάντως μοῦ ἔτυχε μιὰ φορὰ ποὺ ἔπαιζα τρίβιαλ μὲ φίλους ἡ ἐρώτηση «ποιανῶν φρούτων εἶναι διασταύρωση τὸ νεκταρίνι;» Ἐγὼ φυσικὰ ἀπάντησα μήλου καὶ ροδάκινου καὶ ἔχασα. Ὅμως ἡ σωστὴ ἀπάντηση στὸ τρίβιαλ δὲν ἦταν ὅτι εἶναι ξεχωριστὸ εἶδος, ἀλλὰ στὴ θέση τοῦ μήλου ἦταν κάποιο ἄλλο φροῦτο ποὺ δὲν συγκράτησα. Δὲ λέω ὅτι οἱ ἀπαντήσεις τοῦ τρίβιαλ εἶναι ὅλες σωστές, τὸ ἀντίθετο θὰ ἔλεγα, ἔχει πολλὲς κοτσάνες, ἀλλὰ εἶναι ἀπολύτως βέβαιο ὅτι δὲν πρόκειται γιὰ διασταύρωση;

  3. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    Tα σιεφταλιά (ενικός: To σιεφταλί) τα έβγαλε ένας τούρκος σεφ Αλή(ς). Σεφ+Αλή=σεφταλί.

  4. sarant said

    Kαλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια!

    3: Κιντ, τη θεωρία αυτή την πίστευα κι εγώ και την αναφέρω στο προηγούμενο άρθρο, αλλά έχει πειστικά αποδειχτεί ότι δεν ισχύει. Δες αν θες τα σχόλια του προηγούμενου άρθρου (του 2011)

    2: Να μας πουν οι βοτανολόγοι 🙂

  5. atheofobos said

    Και ένα εξ ίσου ζουμερό συγκρότημα!

  6. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    4β. Νεονατσουλισμός… (για πλάκα τόγραψα…no hard feelings for the «homo egritous linguisticus «…)

  7. a said

    περσινα ξυνα βερυκοκα

  8. sarant said

    6: Είσαι κακός 😉

    7: Και ούτε καν περσινά

  9. Ἀρχιμήδης Ἀναγνώστου said

  10. Γς said

    4:
    Δεν είναι διασταύρωση. Είναι ροδακινιά που λόγω κάποιας τυχαίας αλλαγής στα γονίδιά της έμεινε … σπανή [χωρίς τρίχες].

    Σαν τον ταβερνιάρη, που μ έστελνε ο μπάρμπας μου να του φέρω κρασί.

    http://caktos.blogspot.gr/2013/05/blog-post_4038.html

  11. Γιάννης Ιατρού said

    @3 / 6 Καλημέρα! Δηλαδή όπως λέμε construction manager (of souvlaki) = τυλιχτής 🙂

  12. Η φαφούτα τρώει φρούτα
    και για μας ούτε γιαρμάς

    Είχαν γράψει κάποτε στο κτίριο της Αρχιτεκτονικής ΕΜΠ

  13. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    8β.>>: Και ούτε καν περσινά,
    ούτε ξυνά κι ούτε βερύκοκα 🙂

    Σ’ ένα κλαδί μαγιάτικο
    πιάστηκε μια εσάρπα
    την είδε το ροδάκινο
    και ρόδισε η σάρκα.

    Σ’ ένα κλαδί μαγιάτικο
    πιάστηκε τ’ όνειρό μου
    και πέσαν τα ροδάκινα
    μπρος στο παράθυρό μου.

  14. Sarant said: «η ονομασία «δοράκινο» δεν έχει χαθεί εντελώς. Στην Κέρκυρα, αλλά και στην Ήπειρο, ακόμα όμως και στον Κολινδρό λεγόταν παλιότερα, ίσως και λέγεται ακόμα. Επίσης, στην Κοζάνη και στη Νάουσα (τουλάχιστον) καταγράφεται ο τ. «δρόκινο», που πρέπει να προέκυψε από το δοράκινο».

    Στα χωριά της περιοχής Νιγρίτας το ροδάκινο λέγεται μέχρι σήμερα (και) δοράκ’νο. Επίσης τα μηλοροδάκινα ή νεκταρίνια λέγονταν παλαιότερα «γκουλιόμπαρα ροδάκ’να».

  15. ΚΑΒ said

    Η Ελιά, η Ροδιά, η Ροδακινιά
    το Πεύκο, η Λεύκα, ο Πλάτανος
    ο Δρυς, η Οξιά, το Κυπαρίσσι.

    Το Δοξαστικόν, Άξιόν εστι, Ελύτης.

    Πιο ωραία είναι τα ροδάκινα από τους γιαρμάδες.

  16. cronopiusa said

    1.

    Ήταν το αγαπημένο ξενοδοχείο του Ρασούλη!!!

    Πολύ ζουμερό κι ωραίο το σημερινό…

    …χάρη στην αλληλεγγύη, φάγαμε και μεις ροδάκινα!

    (περσινό βίντεο, δεν βρήκα κανένα φετινό)

  17. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα!

    12 Σαν να το θυμάμαι αυτό

    14 Αυτό το γκουλιόμπαρα θα πει γυμνά ή κάτι τέτοιο, έτσι;

  18. Γιάννης Ιατρού said

    Είχα διαβάσει και κάτι άρθρα για τις ενδιαφέρουσες θεραπευτικές ιδιότητες έχουν τα κουκούτσια από τα ροδάκινα (κι από άλλα φρούτα βέβαια, όπως το βερίκοκο κλπ.).
    Είχαν ξεκινήσει και κάποιες πρωτοβουλίες να τα συγκεντώνουν και να παράγουν βιοαέριο απ΄αυτά (μαζί με άλλα φυτικά κατάλοιπα) στη βόρειο Ελλάδα που ήσαν τα συσκευαστήρια και η παραγωγή κομπόστας. Δεν ξέρω τι απέγινε τελικά μ΄αυτό.
    Επίσης θυμάμαι ότι παιδιά φτιάχναμε καίγοντάς τα ένα μαύρο χρώμα και μουτζουρωνόμασταν μ΄αυτό. Ήταν πολύ καλύτερο από την καπνιά 🙂

  19. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    15.Πιο ωραία είναι τα ροδάκινα,
    προπαντός τα λευκόσαρκα,αλλά αν είναι κι ο γιαρμάς καλός,θεϊκό πράγματι φρούτο.
    Φέτος ανακάλυψα ξερά ελληνικά ροδάκινα,στην πλατεία Λαυρίου σ΄ένα παλιό και καλό ζαχαροξηροκαρπάδικο(έχει ποικιλία και καλής ποιότητας προϊόντα-από κει παίρνω τα καλύτερα κάστανα απ το Σιρικάρι καθώς και εξαιρετικά καρύδια). Ελληνικά αποξηραμένα ροδάκινα, μέτριο μέγεθος,κομμένα στα δυο.Τα πήρα μες το χειμώνα ,με πάθος χωρίς να σκεφτώ,ούτε να ξέρω πώς να τα χρησιμοποιήσω.Τα μούλιασα σε λίγο νερό κάμποση ώρα,μαλάκωσαν κι απέκτησαν όλο τους το άρωμα και τη γλύκα.Τα έβαλα αυτοσχεδιάζοντας,με το μοντέρνο τρόπο πια,που μ΄αρέσει όμως,στη σαλάτα με διάφορα πράσινα μαρουλοειδή και σπόρους κι έδεσαν θαυμασιότατα 🙂

    Η ροδακινιά, διήγημα (πικρό) του Έρμαν Έσσε (πόσο χάρηκα που το βρήκα και ηλεκτρονικά)
    https://books.google.gr/books?id=A0SEBQAAQBAJ&pg=PT134&lpg=PT134&dq=%CE%B5%CF%81%CE%BC%CE%B1%CE%BD+%CE%B5%CF%83%CF%83%CE%B5+%CF%81%CE%BF%CE%B4%CE%B1%CE%BA%CE%B9%CE%BD%CE%B9%CE%B1&source=bl&ots=tjdvXYGS0Q&sig=b-Hvob4YRyG0Lv1YK64-A0Zq2jQ&hl=el&sa=X&ved=0CB8Q6AEwAGoVChMIk7K954H7xgIVRPRyCh05pgLa#v=onepage&q=%CE%B5%CF%81%CE%BC%CE%B1%CE%BD%20%CE%B5%CF%83%CF%83%CE%B5%20%CF%81%CE%BF%CE%B4%CE%B1%CE%BA%CE%B9%CE%BD%CE%B9%CE%B1&f=false

  20. Βασίλης Ορφανός said

    «Στην Κρήτη η ροδακινιά αποκαλείται και κιοφτελιά. Η ποικιλία που ευδοκιμούσε στο νησί έκανε καρπούς μικρούς, αλλά πολύ νόστιμους, που τους αποκαλούσαν κιοφτέλια». [ποσθέτω εγώ: και πολύ μυρωδάτους]
    Από άρθρο του Σάκη Κουβάτσου στην εφημ. Χανιώτικα Νέα
    http://www.haniotika-nea.gr/116150-ygeia-botana/

    Ο Πάγκαλος (Περί του γλωσσικού ιδιώματος της Κρήτης, B΄ έκδ., 1997, Γ΄ τόμος, σ. 326) έχει το λήμμα: «κεφτελιά και τσεφτελιά,η (αγνώστου ετύμου): Η ροδακινέα». Ο Πιτυκάκης (Το γλωσσικό ιδίωμα της Ανατολικής Κρήτης, 1983, Α΄ τόμος, σ. 449) έχει: «Κιοφτελιά, η: Η ροδακινιά και οι καρποί κεφτέλια. Ανεξακριβώτου ετύμου». Ο Αντ. Τσιριγωτάκης (Θησαυρός της κρητικής διαλέκτου, Ηράκλειο 2008, σ. 284) λημματογραφεί το κιόφτελο: «είδος μικρού γιαρμά κρητικής προέλευσης και το δέντρο κιοφτελιά».
    Κατά τη γνώμη μου, από το şeftali, με πιθανή φωνητική επίδραση από τη λέξη «κιοφτές», για το σχήμα και το μέγεθος (τα κιοφτέλια είναι μικρότερα από τους γιαρμάδες).

  21. sarant said

    20: Βρίσκω πολύ πιθανή την εικασία σου.

  22. smerdaleos said

    @Νίκο: Στα ελληνικά όμως λέμε ροδάκινο, λέξη που δεν έχει σχέση ούτε με τα ρόδα ούτε με την… Κίνα, την πραγματική πατρίδα του καρπού. Όσο κι αν δεν φαίνεται διά γυμνού οφθαλμού, η λέξη είναι δάνειο από τα λατινικά, και μάλιστα από μια συγκεκριμένη ποικιλία ροδάκινα, όψιμα, μεγάλα και σκληρόσαρκα, που ονομάζονταν duracina (ίσως επειδή καλλιεργούνταν στο Δυρράχιο, αν και αμέσως παρετυμολογήθηκαν από το λατινικό durus, σκληρός),
    —-

    Νίκο, νομίζω πως το Δυρράχιο δεν έχει καμία σχέση με το dūracinus = «σκληρόσαρκος» όπως σωστά έγραψες (dūrus acinus = «σκληρό φρούτο»).

    Ο Πλίνιος χρησιμοποιεί το επίθετο dūracinus και για άλλα φρούτα (λ.χ. κεράσια) και είναι πολύ δύσκολο ένας σύγχρονος του Πλινίου Λατίνος να μπέρδευε το durrach- του Durrachium (βραχύ u, διπλό rr, ch = «χ» που οι λόγιοι και παλαιότεροι Λατίνοι σίγουρα ξεχώριζαν από το απλό υπερωικό, ασχέτως αν εν τέλει ταυτίστηκαν στην ύστερη δημώδη λατινική λ.χ. μᾱχάνᾱ > māchina, μηχανικός > mēchanicus) με το dūrac- του dūracinus (μακρό ū, ένα r, απλό υπερωικό).

    machina – μᾱχάνᾱ

    mechanicus – μηχανικός

    Στο βικιλεξικό γράφει ότι το επίθετο dūracinus πρωτοαπαντά περιγράφοντας το σταφύλι που τρώγεται μεν, αλλά δεν είναι ακόμα αρκετά μαλακό για να γίνει κρασί:

    Originally applied to the grape, when it was fit only for eating, not wine-making. The term was later applied to other fruits with a central stone, such as the peach.

  23. Ιάκωβος said

    Οι Κινέζοι, όντως, έχουν περί πολλού το ροδάκινο και τη ροδακινιά. Συμβολίζει τον έρωτα, τη μακροζωία και άλλα. Στη μυθολογία τους υπάρχουν και τα Ροδάκινα που όποιος τα τρώει γίνεται αθάνατος και τα καλλιεργεί η Θεά της Δύσης και προσπαθεί να τα κλέψει ο Βασιλιάς των πιθήκων.

    Έχω παρακολουθήσει και τις τρείς ώρες νιαούρισμα της περίφημης Όπερας του Πεκίνου(του Κουν Τζου για την ακρίβεια) με τίτλο Η Βεντάλια με τα Άνθη της ροδακινιάς,με θέμα την πτώση των Μιγκ. Η ιδέα ήταν πως οι σταγόνες αίμα της παλακίδας πάνω στη βεντάλια, μετατρέπεται από το πινέλο ενός λόγιου σε ζωγραφισμένα ροδάκινα.

    Λεπτότητες, απλοϊκές όπως πάντα, που σήμερα στην Κίνα αντικαθιστώνται από ένα πιο απτό πνεύμα. Αυτά τα ροδάκινα έτσι παρουσιασμένα κάνουν θραύση κάθε χρόνο, σε μια γιορτή που έχουνε εκεί, αντίστοιχη του Αγίου Βαλεντίνου

  24. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    19β.και το ποίημα βέβαια!

    Ροδακινιά, ροϊδακινιά συνήθως στη λαϊκή γλώσσα,όπως μηλίτσα,ροδιά,λεμονιά,είναι το νέο όμορφο κορίτσι στα δημοτικά τραγούδια.
    Ροϊδιά μου,μικρή ροϊδακινιά μου, επωδός σε δημοτικά τραγούδια,της τάβλας,του γάμου κλπ.

    Φεγγάρι μου που πας ψηλά,
    ροϊδακινιά μου

  25. sarant said

    22-23 Ευχαριστώ, πολύ ωραία σχόλια!

  26. «Στο slang.gr βρίσκω ότι ροδακινάκι λέγεται στην ερωτική λογοτεχνία το αιδοίο ή τα οπίσθια, αλλά αυτό μου φαίνεται πρόσφατο δάνειο από τα αγγλικά.»

    Εγώ το θυμάμαι για ονομασία του αιδοίου στον Τρυποκάρυδο (Still Life with Woodpecker) του Τομ Ρόμπινς:

    half-shellfish half-peach that occupied the warm, watery bowl of her lower regions.
    https://books.google.co.th/books?id=O-Z1-eAQzPIC&lpg=PA3&hl=el&pg=PA20#v=onepage

    Για περισσότερα περιμένω τον Γς να μας διαφωτίσει. 😉

  27. leonicos said

    Γς ο αδιόρθωτο, στο 10, έγραψε πάλι. Πού θυμήθηκε το τρινάλ ο γεροταρνανάς; Θυμάμαι που ρώτησα κάπορτε τη μάνα μου ‘μαμα, δεν πουλάνε πια τρινάλ; Μόνο τάιντ;’ Κι εκείνη μου απάντησε: Τώωωωωωωωωωωρα!

  28. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    Όνειρα /Α.Κουροσάβα
    Οι ψυχές στις ροδακινιές

  29. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    28. πληρέστερο
    1990-ΟΝΕΙΡΑ-2-Οπωρώνας Ροδακίνων

  30. leonicos said

    Για τις επόμενες τρεις ώρες κλείνω τηλέφωνα κλπ για να παρακολουθήσω την παράσταση του Ιάκωβου στο @23.

    Όχι και νιαούρισμα βέβαια! Αλλά το καταλαβαίνω πώς το έγραψε.

    Μοναδικό Ιακωβε. Βέβαια δεν παίρνεις τα πρωτεία από την Κρόνι, αλλά αν προσπαθήσεις σ’ αυτή την οδό…

  31. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    Ροδακινιά ξανθή

  32. Αφιερωμένο στον Γς:
    Find the peach!

  33. 3, …Σεφ+Αλή=σεφταλί…

    Και σεβνταλής ο σεφ Αλί. 🙂

  34. cronopiusa said

    αγαπητέ Λεώνικε,

    πάρε ένα ροδάκινο και μουσικούλα χωρίς σορόπι…

    καλό απόγευμα

  35. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα -γευστικότατα!

  36. Γς said

    32:

    if by peach u mean ass…..

    Βερύκοκα, λέμε τώρα, υπάρχουν. Λεφτά δεν υπάρχουν 😦

  37. Y. G. said

    Πολυ ενδιαφερουσα αναρτηση!

    «…Pfirsisch στα γερμανικά…»

    Pfirsisch –> το σωστο ειναι Pfirsich

  38. Corto Maltese said

    Κάποια χρονιά την δεκαετία του ’80 (με τον Ανδρέα στο απώγειό του), το Υπουργείο Παιδείας μοίρασε χιλιάδες τόνους χυμού ροδάκινου στα σχολεία σε μεγάλες μεταλλικές συσκευασίες. «Σοσιαλιστική» πολιτική της εποχής για να μην πάνε χαμένα τα φρούτα στις χωματερές!

  39. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    Θυμάμαι από την δεκαετία του 60, την γιαγιά μου στο Σοφικό Έβρου, που έλεγε τα ροδάκινα ορδάκνα, και έβαζα τα γέλια. Το κακό, είναι πως θυμάμαι ακόμα το υπέροχο άρωμα και την υπέροχη γεύση που είχαν όταν τα έκοβα από τις ροδακινιές στον κήπο, άρωμα και γεύση που αν δεν έχουν εκλείψει, σίγουρα σπανίζουν στις λαϊκές και στα σούπερ μάρκετ. Γιαρμάδες θυμάμαι επί χούντας, λέγανε τα μεγάλα κίτρινα ροδάκινα, που τα ξεφλουδίζαμε και όταν τα δαγκώναμε γέμιζε το στόμα μας και η φανέλα μας από το χυμό τους, τόσο ζουμεροί ήταν, όσο για την νοστιμιά τους, ΑΛΛΟ ΠΡΑΜΑ. Έχω την εντύπωση, πως με την αλλαγή (την σοσιαλιστική ντε) χάθηκαν οι γεύσεις και τα αρώματα από τα φρούτα, κυρίως οι γεύσεις, είναι έτσι ή δεν ξέρω να διαλέγω;

  40. 39

    Λάμπρε, το αυτό με τις ντομάτες στο χωριό. Άθλιες εμφανισιακά αλλά όταν τις έκοβες μύριζε φρεσκάδα όλη η κουζίνα. Νόμιζα πως είχα χάσει τη γεύση μου, εξαιτίας του τσιγάρου, αλλά μετά έμαθα πως είναι παλιές ποικιλίες, που αντικαταστάθηκαν από νέες, ανθεκτικότερες αλλά όχι και γευστικότερες. 😦

  41. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    Ροδάκινο κομπόστα του Μιγκέλ Μιούρα

  42. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    Αύγουστος.
    Το ροδάκινο
    τη ζάχαρη αντιμετωπίζει,
    κι ο ήλιος μέσα στο απόγευμα
    όπως κουκούτσι σε καρπό.

    Το καλαμπόκι ανέγγιχτο φυλάσσει
    το κίτρινο και σκληρό του γέλιο.

    Αύγουστος.
    Τ’ αγόρια τρώνε
    μαύρο ψωμί κι άφθονο φεγγάρι.

    Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα, Αύγουστος, μτφ. Άρης Δικταίος.

  43. Ιάκωβος said

    Λεώνικε, φχαριστώ για τα καλά σου λόγια, βέβαια η Κρόνι είναι άφθαστη, εμένα μου το στείλανε σε CD και τυχαία, ψάχνοντας το βρήκα και στο ΥΤ και το ανέβασα.(Έχω βρεί και πλάνα του περίφημου Μέι Λανφαν, εδώ κάνει το χορό των σπαθιών από το Αντίο παλλακίδα μου) https://www.youtube.com/watch?v=IX1jeboDkQo). Νιαουρίσματα το λέω γιατί αυτά τα γκλισάντι στους διαλόγους, δεν τα έχει συνηθίσει το αυτί μας. Έτσι κι αλλιώς η μαγκιά τους υποτίθεται είναι οτι ακολουθούν την προσωδία των τεσσάρων τόνων της κινέζικης γλώσσας. Υποθέτω οτι κάπως έτσι πρέπει να ήταν στην Ελληνική τραγωδία η παρακαταλογή, που δεν ήταν ούτε πρόζα, ούτε άρια, αλλά μουσική απαγγελία βάσει της αρχαίας προσωδίας.

    Τα Κινέζικα οπερετικά είναι πολύ ενδιαφέροντα μ’ αυτό το συνεχές ουνίσονο, το τόσο ακριβές.

    Αλλά σε εμάς, Λεώνικε που καταγόμαστε από αρχαίους λαούς,εμείς οι Έλληνες, Εβραίοι, Τούρκοι, Άραβες( αλλά και κείνοι οι βάρβαροι Δυτικοί με τον εργασιομανή Μπαχ και τις αντιστίξεις με σαράντα φωνές) όλο αυτό των Κινέζων δε μας φαίνεται και λίγο πρωτόγονο και κολλημένο; Δηλαδή τόσες χιλιάδες χρόνια αυτή η Άπω Ανατολή γιατί δεν μπόρεσε να ξεφύγει από τις πέντε νότες;

    Και το ποιητικό μέρος, όλο λουλούδια και πουλιά και πάλι λουλούδια και ανθη και πεονίες και το ριπίδισμα του ανέμου πάνω στα λουλούδια, αμαν, γκαγκανιάσαμε.

    Ρίξε ρε φίλε και καμιά χοντράδα αλλά Σοφοκλή ή και Σέξπιρ, με τυφλώματα και αίμα. Φαίνεται σα να θέλουν πάση θυσία να αποδείξουν ότι δεν είναι βάρβαροι, ότι είναι εκλεπτυσμένοι. Ίσως να επειδή υπήρχε πολύ αίμα και πόλεμος στη ζωή τους, μάλλον δε θα θέλανε να τα δούνε και στη σκηνή.

    Και τη μάχη ακόμα τη δίνανε εντελώς στυλιζαρισμένη, παρόλο που το Κουγκ φου στην Όπερα του Πεκίνου βρίσκεται παντού.

  44. Πάνος με πεζά said

    Είπαμε στις ποικιλίες τα ροδάκινα-σαμπρέλες «papagayos»;

  45. Γς said

    42:
    >Αύγουστος.
    Τ’ αγόρια τρώνε
    μαύρο ψωμί κι άφθονο φεγγάρι.

    http://caktos.blogspot.gr/2014/07/blog-post_30.html

  46. Γιάννης Ιατρού said

    @44 Τι λέει ρε φίλε! 4-12€/κιλό;;;;;;; Από 1€ στα κανονικά ροδάκινα, το πολύ, σήμερα στην αγορά; Δεν είμαστε καλά!

  47. Γς said

    44:
    Στου Σκλαβενίτη τα πρωτοείδα [όπως κι εσύ φαντάζομαι].

    -Α, πως είναι έτσια;
    -Σαν αιμοσφαιρια δρεπανοκυτταρικής αναιμίας

  48. Γιάννης Ιατρού said

    @45 Γς, να τ’ ακούνε/διαβάζουν κάτι φυντάνια (μας) σήμερα, που τρώνε μόνο το 1/2 του πάχους της φέτας…. (κι μετά μας άκουσε η μισή γειτονιά, και το ‘φάγαν όλο το φαϊ τους) 🙂

  49. sarant said

    Eυχαριστώ για τα νεότερα!

    Αυτά τα πεπλατυσμένα ροδάκινα τα έχω δει εδώ και μερικά χρόνια, τα έχω δοκιμάσει, καλά είναι -αλλά δεν είναι να τα πάρεις στα σοβαρά, με τέτοιο σχήμα 😉

  50. Πάνος με πεζά said

    Ναι, είναι πανάκριβά…Μεγαλώνουν κάτω από επιδέξιους κ@…. 🙂

  51. Δεν υπάρχει και μια όπερα του Προκόφιεφ, «Η αγάπη και τα τρία ροδάκινα»;

  52. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    Άνθη ροδακινιάς είναι διαλεχτό άρωμα σε μεγάλη γκάμα από κολώνιες και συναφή μυριστικά. Το άρωμα δε του ίδιου του ροδάκινου, από τα πιο θελκτικά σε σαμπουάν,σαπούνια,λάδια,αντηλιακά και λοιπά ανάλογα προϊόντα.Πιστεύω κοσμαγάπητο. Το δε τσάι ροδάκινου, τόσο ευωδιαστό που φτιάχνει η διάθεσή σου και μόνο από τον εξαίσιο αχνό.
    Είχαμε μια ποικιλία κατακίτρινα,μέσα κι έξω, μέτριου μεγέθους μεγάλης ευωδιάς και νοστιμιάς.Συνήθως τα τρώγαμε μοιράδι με τα σκουλήκια που τους επιτίθενταν από άγουρα ακόμη.
    Το δέντρο έβγαζε στον κορμό κάτι μελί σβώλους σαν πηχτός ζελές που τους έβραζαν σε ντενεκέδια τα μεγαλύτερα αγόρια ,με λίγο νερό νομίζω,ανακατεύοντας συνεχώς κι έκαναν μια φυσική παχύρρευστη γερή κόλλα που θυμάμαι να τη χρησιμοποιούν στις κακοπαθημένες ράχες των βιβλίων και των τετραδίων αλλά και σε άλλες μυστήριες αγορίστικες κατασκευές. Τέτοια κόλλα έβγαζαν κι από αμυγδαλιές αλλά της ροδακινιάς ,που ήταν πιο σκούρα, μοσχοβόλαγε.
    Εδώ για τα πατικωτά ροδάκινα, που τα λέει ούφο:
    http://www.athinorama.gr/umami/food/articles/?id=2005111

  53. 39 (και όχι μόνο). Το 1967 αγόρασαν οι γονείς μου ένα (ελαιό)κτήμα που πέρναγε κοντά του ένα λαγκάδι και σκέφτηκαν να βάλουν κάνα οπωροφόρο. Διάλεξαν ροδακινιές. Μετά από μερικά χρόνια αρχίσαμε να μαζεύουμε, αλλά δεν ήταν για πολύ. Η μυρωδιά και η γεύση τους ήταν άλλο πράγμα. Ακόμα τα θυμάμαι. Και μια μαρμελάδα….

    Πάντως, χτες στη Σμύρνη (την παλιά, όχι την Νέα 🙂 ) έφαγα κάτι ζουμερά, μοσχοβολιστά και ευμεγέθη ροδάκινα (γιαρμάδες τα είπατε; ποτέ δεν έμαθα να τα ξεχωρίζω) άλλο πράγμα. 3 στο κιλό (που έκανε 2 λίρες δηλ. 0,7€).

  54. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    43. 🙂
    Πεονίες;

  55. Γς said

    52:

    >αλλά και σε άλλες μυστήριες αγορίστικες κατασκευές

    των ξόβεργων συμπεριλαμβανομένων…

  56. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    Από το Θουκυδίδη στα ροδάκινα
    «Αντί να καλλιεργώ τη γλώσσα… καλλιεργώ ροδάκινα»

  57. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    Ο κλέφτης ροδακίνων

  58. sarant said

    53 Βλέπω τριγυρίζεις ασύστολα 🙂

  59. Γς said

    Σεμνά και ταπεινά

  60. Βλακείες έγραφα στο 51, πορτοκάλια όχι ροδάκινα. Την ωραία βουλγάρικη ταινία του 57 την είχα βρει και ολόκληρη στο γιουτούμπη.

  61. sarant said

    Σε μπέρδεψε ο κλέφτης του 57 🙂

  62. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    53.>>(στη Σμύρνη) έφαγα κάτι ζουμερά, μοσχοβολιστά και ευμεγέθη ροδάκινα
    Στην Προύσα ο ποιητής δε μπόρεσε:
    Εἶσαι ὁλομόναχος
    Στίχοι: Ἀσὶζ Νεζίν
    Μουσική/Ἑρμηνεία: Ἀργύρης Μπακιρτζῆς
    Εἶσαι ὁλομόναχος
    Δὲν εἶν᾿ στὸ χέρι σου νὰ δίνεις προσταγή
    Ροδάκινα νὰ φᾶμε δὲν μπορέσαμε
    Οὔτε τὶς ὄμορφες νὰ δοῦμε
    Ἀπ᾿ τὰ μεταξωτά της νὰ φορέσουμε
    Στὴν Κάπλιτζα* νὰ μποῦμε δὲν μπορέσαμε
    Σ᾿ αὐτὴν τὴν πόλη τῶν θελγήτρων ὁλομόναχοι…

    * Κάπλιτζα: Τὰ περίφημα λουτρὰ τῆς Προύσας

  63. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    48 – Αν δεν φάνε τίποτα τα φυντάνια για δυό μέρες, μετά θα τρώνε το φαγητό τους χωρίς να το καταλαβαίνει κανείς, ήσυχα ήσυχα κι απλά, οι φωνές ποτέ δεν έφεραν τελικό αποτέλεσμα με τα φυντάνια, μόνο εφήμερο.

  64. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    40 – Ναί και στα λαχανικά γενικώς το ίδιο χάλι επικρατεί. Θυμάμαι μικρός που έκανα αθλητισμό σε υψηλό επίπεδο, έτρωγα ωμά λαχανικά, καρότα, λαχανο, κουνουπίδι, ντομάτες κλπ, και ήταν ζουμερά, τώρα ρε παιδί μου στεγνά και άγευστα, άσε που τα λάχανα είναι μικρά και σφιχτά, αηδία σκέτη.

  65. 63

    Παιδιά δεν έχω (ευτυχώς γι αυτά και για μένα) αλλά συμφωνώ με το Λάμπρο.
    Δωράκι:

  66. Ιάκωβος said

    54, ΕΦΗ-ΕΦΗ

    Παιώνια.΄Αγγλισμός το …πεονία που έγραψα, από το peony.(και όχι από τίποτ’ άλλο)

    Ούτε το ξέρω το λουλούδι, πες, πες, τό ΄μαθα από τους κινέζους. Αντιπροσωπεύει, λέει τη ψυχή της Κίνας. Υπάρχει και όπερα Κουν Τζου, «Το κιόσκι με τις παιώνιες».

    Βλέπω ότι οι νεο-λαντιντά Έλληνες λένε ότι η παιωνία είναι καλή για στολισμό γάμου.

    Εδώ ταιριάζει το ρητό:
    Άσπρο κώλο πούχει η νύφη,
    νάχαμε και μεις οι γύφτοι.

  67. Γιάννης Ιατρού said

    @63, 65 Αλλιώς το εννοούσα ρε παιδιά. Το ότι το κοντά στη φλούδα δεν το καταδέχονταν, που γράφει και ο Γς στο 45 … 🙂
    http://caktos.blogspot.gr/2014/07/blog-post_30.html

  68. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    20. >>κιοφτελιά και κιοφτέλια
    Δεν το συνάντησα καθόλου. Κιοφτέρι λέμε ένα γλυκό που γίνεται με το ζουμί του σταφυλιού,μουσταλευριά απλωτή που την ξεραίνουν και την κόβουν κομμάτια που βαστούν μέχρι το χειμώνα. Σαν νταμάκια κυδωνόπαστου.
    Το λινκ που μας δώσατε με το άρθρο του Σάκη Κουβάτσου στην εφημ. Χανιώτικα Νέα ,αναφέρει μια χρήσιμη πληροφορία που πρακτικά οι περισσότεροι έχουμε διαπιστώσει και που πρέπει να σκεφτόμαστε όταν ψωνίζουμε ροδάκινα:όπως τα ψωνίζουμε,έτσι μένουν,δεν γλυκαίνουν με τις μέρες.
    «Τα ροδάκινα δεν διαθέτουν αποθέματα αμύλου και δεν γίνονται περισσότερο γλυκά μετά το κόψιμο τους. Αν το ροδάκινο κοπεί πράσινο ή άγουρο δεν πρόκειται να ωριμάσει αρκετά. Θα ξεθωριάσει το χρώμα του και θα ζαρώσει.»

  69. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    52 – «Είχαμε μια ποικιλία κατακίτρινα,μέσα κι έξω, μέτριου μεγέθους μεγάλης ευωδιάς και νοστιμιάς.Συνήθως τα τρώγαμε μοιράδι με τα σκουλήκια που τους επιτίθενταν από άγουρα ακόμη.»
    H φύση σοφά τα έχει πλασμένα όλα, και η μοιρασιά είναι από τις μέγιστες σοφίες της. Κάπου τα μπέρδεψε με το ανθρώπινο μυαλό κι όταν αυτό ρετάρισε, ανακάλυψε το πλεόνασμα, με τη διαφορά πως με το πλεόνασμα, εκτός του ότι δημιουργήθηκε και η πλεονεξία, δημιουργήθηκε και το έλλειμμα, που αν θές να έχεις πλεόνασμα, ή θα πρέπει να δημιουργείς έλλειμμα σε άλλους, ή να το επιβάλεις.

  70. Lopez said

    Το αγγλικό peach από το λατινικό persicum? Τι μαθαίνει κανείς!

    Παρεπιπτώντος αντίθετα με τις υπόλοιπες γλώσσες της Ευρώπης, στα ισπανικά πήραν άλλο δρόμο. Στην Ισπανία melocotón. Στις δε λατινικές χώρες το λένε durazno. Όταν το πρωτοάκουσα λέω τι περίεργη λέξη, αλλά προφανώς είναι από το duracinus όπως και το ροδάκινο μας! Απορώ βέβαια πως κατέληξαν σε αυτόν τον όρο στη Λατ. Αμερική

  71. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα!

    66 Δεν την ήξερα!

  72. sarant said

    70 Αυτό με το durazno δεν το ήξερα και είναι πολύ ενδιαφέρον.
    Το δε melocoton είναι από το malum cotoneum, όπου η δεύτερη λέξη είναι το κυδώνι.

  73. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    67 – Γράψε λάθος πολυχρονεμένε αφέντη (χαμόγελο) αλλά για τις φωνές ισχύει. Εμείς πάντως, αυτό που κάναμε γενικώς με το φαγητό με την μεγάλη μας κόρη την Ελεωνόρα από τα 2,5 χρόνια της, ό,τι δεν έτρωγε αμέσως, τη ρωτάγαμε μιά φορά, θα το φάς; αν έκανε το λάθος και έλεγε όχι, το τρώγαμε εμείς και μας κοίταζε έκπληκτη, και μερικές φορές έβαζε τα κλάματα, αλλά εμείς γελούσαμε. Σε κάνα δυό μήνες, κατάλαβε ότι έχει να κάνει με ζώα, και δεν ξανατόλμησε να πεί όχι για πείσμα, όταν το έλεγε όντως δεν ήθελε, και φυσικά δεν την πιέζαμε. Η Δανάη δεν μας δημιούργησε ποτέ πρόβλημα με το φαγητό, μάλλον θα της ενημέρωσε η αδερφή της ότι το περιβάλλον είναι ζούγκλα (χαμόγελο).

  74. 17, sarant said: «14 Αυτό το γκουλιόμπαρα θα πει γυμνά ή κάτι τέτοιο, έτσι;»

    Ακριβώς. Χωρίς χνούδι, λείο (προφανώς σλαβικής προέλευσης)

  75. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    70 – Mη νομίζεις, κοντοχωριανοί είμαστε όλοι στον μικρό μας πλανήτη, διαδίδονται τα νέα γρήγορα (χαμόγελο).

  76. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    66. Ωραίο ήταν!
    Την παιώνια την έμαθα κι εγώ όταν πριν χρόνια έφερα χώμα ψηλά από την Πάρνηθα και βγήκε την άλλη χρονιά ένα ωραίο αγριολούλουδο και ψαχνόμασταν τί σόι λουλούδι είναι αυτό και οδηγηθήκαμε στην παιώνια που είναι πάμπολλα τα είδη της ,από χαμολούλουδο μέχρι δέντρο. Στο χωριό θυμάμαι που μας έφερνε ο θείος μου ,από το Λάπαθο πολύ ψηλά που ανέβαινε για κυνήγι κάτι φορές, κάτασπρα πανέμορφα ματσάκια σαν τριαντάφυλλα χωρίς αγκάθια κι εμείς τα λέγαμε χιώνες.Χρόνια μετά,με το αγριανθάκι από την Πάρνηθα,ανακαλύψαμε στο ψάξιμο ότι και οι χιώνες ήταν ένα άλλο είδος παιώνιας.
    Πολυτέλειες, στην εποχή της φούσκας ο στολισμός του γάμου με παιώνιες.Έφερνε ένα ανθοπωλείο εδώ στη γειτονιά, ένα φεγγάρι κάθε άνοιξη,άγριες λέει,από τη βόρεια Εύβοια.(Ούτε τσιπούρες να ήταν 🙂 )

  77. Gpoint said

    Τελικά τα ροδάκινα είναι μια λύση για το θερος

  78. Βασίλης Ορφανός said

    68
    Μπορείτε να δείτε κι αυτό: http://www.patris.gr/articles/142143?PHPSESSID=#.VbaNd7Ptmko
    Για τα ροδάκινα στα παιδικά μου χρόνια ήξερα μόνο τη λέξη «κιοφτέλια», διότι μόνο αυτή η ποικιλία υπήρχε στην περιοχή μου (περίχωρα Ηρακλείου). Πρόσφατα είδα ένα τέτοιο δέντρο σε χωριό κοντά στην Ιεράπετρα, γεμάτο άκουρους ακόμη καρπούς. Ρώτησα έναν (κάπως ηλικιωμένο) περαστικό τι είναι και μου απάντησε: «Κιοφτελιά». Και αμέσως συμπλήρωσε (σαν επεξήγηση): «Ροδακινιά».
    Τα κιοφτέρια (συνήθως στον πληθυντικό) είναι μια άλλη λέξη για τη μουσταλευριά γενικώς, τουλάχιστον στην περιοχή Ηρακλείου. Αυτό που περιγράφετε είναι τα «ξερά κιοφτέρια».
    Η λέξη είναι αντιδάνειο: κοπτή [σησαμίς], η > κοπτάριον, το > διαλεκτ. (ποντιακό) κοφτάρ’ το > τουρκ. köfter, με πολλές φωνητικές παραλλαγές (βλ. Christos Tzitzilis, Griechische Lehnwörter im Türkischen, Βιέννη 1987, σ. 66). Από το τουρκ. köfter > το ελλ. κιοφτέρι(α).

  79. Βασίλης Ορφανός said

    68
    άγουρους, βέβαια, και όχι… ακούρευτους καρπούς!

  80. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    Αντιγράφω χωρίς να ξέρω για την ακρίβεια όλων των πληροφοριών
    γιατί παρακάτω βλέπω και ονειροκρίτη 🙂
    {…}
    Στην Κίνα η ροδακινιά θεωρείται σύμβολο της αθανασίας, ο ανθός της δε συμβολίζει την άνοιξη, την αναγέννηση της φύσης και τη γονιμότητα. Ο Αρποκράτης, γιος του Όσιρη και θεός της σιωπής και της παιδικής ηλικίας, θεωρούσε το ροδάκινο ιερό κι έτσι, λέγεται, ότι προέκυψε η παρομοίωση των παιδικών παρειών με ροδάκινα, συνώνυμα του βελούδινου δέρματος. Μαγεία προσδίδουν οι ανατολικοί λαοί στο ροδάκινο, σε αντίθεση με τους δυτικούς. Στην Κίνα, για παράδειγμα, ο θεός της μακροζωίας εικονίζεται να ξεπροβάλλει μέσα από ένα ροδάκινο. Ο Βουδισμός θεωρεί το ροδάκινο έναν από τους τρεις ευλογημένους καρπούς μαζί με το κεδρόμηλο και το ρόδι. Ο Ταοϊσμός θέλει το ροδάκινο να είναι ο καρπός της αθανασίας. Και στην Ιαπωνία η ροδακινιά λατρεύεται ως προστάτιδα κατά των μοχθηρών δυνάμεων, ενώ όταν ανθίζει γίνεται σύμβολο της αναγέννησης. Γενικώς, για τις ανατολικές κουλτούρες, η ροδακινιά είναι «Το Δένδρο της Ζωής του Επίγειου Παράδεισου».

    Στο χριστιανικό πολιτισμό και στους συμβολισμούς του, το ροδάκινο είναι ο καρπός της Σωτηρίας και γι’ αυτό εικονίζεται συχνά σε πίνακες της Παρθένου με τον Ιησού μωρό. Ο Ιταλός νατουραλιστής αλλά και θρησκευτικός ζωγράφος Καραβάτζο έχει εικονίσει ροδάκινα σε πολλά έργα του όπως και ο Ρενουάρ.

    Δεν νοείται, πάντως, καλοκαίρι χωρίς τη γεύση του ροδάκινου στο στόμα. Οι παλιοί το έλεγαν «στήθος της Αφροδίτης». {…}

    http://phivosnicolaides.blogspot.gr/2010/11/blog-post_12.html

  81. Γς said

    67:

    Και μετά τα φρουά γκρα και τα τέτοια ήρθαν τα φρούτα.
    Είχε και καρπούζι.
    Κι ένα από τα δυο ματσό πουρά άρχισε να κόβει τη φέτα το καρπούζι όλο και πιο βαθειά.
    Και λέει στον άλλο:

    -Θυμάσαι τότε που φτάναμε μέχρι τη φλούδα;

    Κι ο άλλος λέει στα γκομενάκια:

    -Εννοεί τότε που μικροί φτιάχναμε καραβάκια από τις φλούδες

  82. 58 Ε, όλα τα καλά έχουν ένα τέλος. Γι’ αυτό το καλό, το τέλος έρχεται αύριο. Αλλά μετά πού θα πάει. Θα ‘ρθουν άλλα καλά 🙂

    Το κόλπο είναι πως τέλειωσε το δάνειο του σπιτιού. Τα παιδιά δουλεύουν. Λεφτά στις τράπεζες δεν θέλουμε, άρα τα τρώμε στις βόλτες.

  83. ΕΦΗ-ΕΦΗ said

    78.Δεν αμφέβαλα καθόλου ότι υπάρχει και λέγεται η κιοφτελιά αλλά παραδόξως δεν διασταυρώθηκα μαζί της.Δεν τη λένε κι οι δικοί μου. Δε θα επιχωριάζει προς τις (μικρές) μπάντες μας, ή χάθηκε από την αχρησία αφού δεν έχουμε πια ροδακινιά, θαρρώ ούτε μια, καθώς είναι μπίζηλο δεντρό.

  84. Γς said

    80:
    >Ο Ιταλός νατουραλιστής αλλά και θρησκευτικός ζωγράφος Καραβάτζο

    Καραβάτζιο

  85. Αύριο έγραψα, αλλά ήδη λέει 28 το καλαντάρι, άρα σήμερα. Μέχρι να νυχτώσει θα έχω επιστρέψει στην (καλοκαιρινή) βάση μου.

    Με την ευκαιρία, ας ευχηθώ και χρόνια πολλά στην κυρά που έχει γενέθλια σήμερα!

  86. Γς said

    80:

    >όπως και ο Ρενουάρ.

  87. Γιάννης Ιατρού said

    @81 Γς 🙂

  88. Βάταλος said

    Αγαπητοί κύριοι, επιτρέψατε και εις τον γέροντα Βάταλον να εκφράση ωρισμένας απόψεις επί της παρούσης αναρτήσεως…

    1) Διατί, άραγε, ο ρέκτης κ. Σαραντάκος, ενώ μνημονεύει τον γερο-Κριαράν που γράφει «ρωδάκινον», δεν λέγει λέξιν διά το περίφημον Βυζαντινόν Λεξικόν του Ε.Α. Σοφοκλέους A Glossary of later and Byzantine Greek (εξεδόθη τω 1860 και είναι απείρως εγκυρώτερον του «Μεσαιωνικού Λεξικού του ανθέλληνος Κριαρά, όστις και το καταλεηλάτησεν!) το οποίον αποκαλύπτει πως και οι Βυζαντινοί εχρησιμοποίουν την λέξιν «Δωράκινον» συχνότερον από το «ρωδάκινον» (ό έγραφον πάντοτε με ωμέγα;)
    https://books.google.gr/books?id=FTtEAAAAcAAJ&pg=PA267&dq=%CE%B4%CF%89%CF%81%CE%AC%CE%BA%CE%B9%CE%BD%CE%BF%CE%BD&hl=el&sa=X&ved=0CB8Q6AEwAGoVChMIuaymzZz8xgIVBL0UCh1I9Qlg#v=onepage&q=%CE%B4%CF%89%CF%81%CE%AC%CE%BA%CE%B9%CE%BD%CE%BF%CE%BD&f=false

    2) Επιτρέψατε εις τον γερο-Βάταλον να αναφερθή εις εν προσωπικόν του θέμα, το οποίον – όμως – είναι άκρως επίκαιρον και θα απασχολή συνεχώς το αποβλακωμένον Ρωμέικον τους προσεχείς μήνας: Έχει αρχίσει μία ενορχηστρωμένη εκστρατεία των Ρωμιών (ακόμη και από το παρόν Σαραντάκειον Ιστολόγιον εις κάποιο άλλο νήμα!..) να κατασυκοφαντήσουν την μέχρι μυελού οστέων Ελληνολάτρισσαν επικεφαλής της Τρόϊκας, Δηλίαν (Ντέλια) Μοράρου – Βελκουλέσκου, την οποίαν ήδη αποκαλούν «Δρακουλέσκου», έν αισχρόν ψευδώνυμον που πρωτοεχρησιμοποίησαν οι Ρωμιοί της Κύπρου. Ο γέρων Βάταλος έχει γνωρίσει προσωπικώς την Δηλίαν Βελκουλέσκου και τους Ελληνολάτρας γονείς της, οι οποίοι (επί εποχής Τσαουσέσκου, παρακαλώ!) την εβάπτισαν Ντέλια λόγω της λατρείας των προς την νήσον Δήλον και την Θεάν του Κυνηγίου Δηλίαν Αρτέμιδα!.. ΙΔΟΥ και τα πειστήρια από το χθεσινόν «Πρώτον Θέμα»

    3) Η Ντέλια (Δηλία) Βελκουλέσκου είναι ακόμη πιο όμορφη από ό,τι δείχνουν αι φωτογραφίαι της και είναι αληθές ότι ΚΑΤΕΚΑΥΛΩΣΕ όλους τους Κυπρίους την εποχήν που έσωζε την Νήσον της Αφροδίτης από την χρεοκοπίαν. Ρωτήσατε να μάθετε: Πολλοί αξιωματούχοι της Κυπρέικης κυβερνήσεως ηυνανίζοντο κρυφίως μέσα από το πανταλόνι των όταν κατέφθανε διά τας διαπραγματεύσεις, ενώ αι (κακάσχημοι, ως επί το πλείστον) Κυπριώτισσες την εμίσουν θανασίμως δι’ ευνοήτους λόγους.

    4) Ο γέρων Βάταλος εγνώρισε κατ’ αρχάς τον εξαίρετον σύζυγόν της, κορυφαίον ογκολόγον Βίκτωρα Βελκουλέσκου
    https://en.wikipedia.org/wiki/Victor_Velculescu, ότε προ τριετίας ηναγκάσθη να ταξιδέψη εις το Μέρυλαντ της Βαλτιμόρης διά να θεραπεύση τον καρκίνον του στήθους που έπληξε την γραίαν Βατάλαιναν (ήτο τότε 65 ετών). Να μη σας τα πολυλογώ, ενώ οι ιδικοί μας άχρηστοι Ρωμιοί ιατροί είχον καταδικάσει την σύζυγόν μου ωμιλούντες δι’ επιθετικόν καρκίνον που θα την στείλη εις τον τάφον, ο Βίκτωρ ουχί μόνον την διέσωσε, αλλά και αποφύγαμε την κοπήν του στήθους της!..

    5) Περαίνων, σας αποκαλύπτω ότι ο Βίκτωρ Βελκουλέσκου είναι φανατικός οπαδός της Ευγονικής και γενετιστής. Ήδη εις τας ΗΠΑ τον κατηγορούν ως φυλετιστήν που θέλει να εισάγη εις την Ιατρικήν τας μεθόδους του Αδόλφου Χίτλερ. Και αυτό διότι υποστηρίζει ότι ο ίδιος καρκίνος αλλιώς δρά εις έναν άνθρωπον και αλλιώς εις άλλον, συνεπώς δεν θα πρέπει να ακολουθώμε την ιδίαν μέθοδον θεραπεία2 όπως συμβαίνη μαζικώς εις το αποβλακώμενον Ρωμέικον, διά να θησαυρίζουν αι φαρμακευτικαί εταιρείαι…

    6) ΙΔΟΥ τι έγραψε χθές το «Πρώτον Θέμα» διά τον Βίκτωρα. Είναι παραπάνω από βέβαιον ότι η Δηλία Βελκουλέσκου (οι γονείς της μού είχον αποκαλύψει ότι η οικογένεια έχει ελληνικάς ρίζας από την Μολδοβλαχίαν, από την μεγάλην οικογένειαν των Μωράρων, εξ ού και η Ελληνολατρεία που την δέρνει…) θα είναι πρώτη είδησις τους επομένους μήνας εις το Ρωμέικον. Θυμηθήτε το: Πολλοί Ρωμιοί θα κατακαυλώσουν «για πάρτη» της, όπως ακριβώς συνέβη και εις την Νήσον της Αφροδίτης

    Μετά πάσης τιμής
    Β.

  89. sarant said

    82-85 Eμ, να κουρέψουν τα ταξίδια δεν γίνεται! Να χαίρεσαι την κυρά!

  90. smerdaleos said

    @88, Βάταλο: του «Μεσαιωνικού Λεξικού του ανθέλληνος Κριαρά, όστις και το καταλεηλάτησεν!
    ——

    Ο Κριαράς πάλι τι σου έφταιξε βρε Βάταλε;

  91. Γς said

    88:

    Αμάν αγαπητέ μου.
    Τι εκφράσεις;
    Και σιγά το εκπάγλου ωραιότητος αντικείμενο του πόθου.

    Ασ’ τα να πάνε. Ματαιότης ματαιοτήτων τα πάντα ματαιότης.

    Όχι ο Γς δεν σοκαρίστηκε από τα «κατεκαύλωσε», «ηυνανίζοντο κρυφίως μέσα από το πανταλόνι των» και τα άλλα.

    Αλλά με το περιστατικό της συζύγου σας που

    >ηναγκάσθη να ταξιδέψη εις το Μέρυλαντ της Βαλτιμόρης [=τη Βαλτιμόρη του Μέρυλαντ] διά να θεραπεύση τον καρκίνον του στήθους της.

    Αυτό είναι που με σόκαρε.
    Εχοντας δυο φορές φτάσει στο αμήν και «ιαθείς» ισάριθμες φορές, αυτές τις μέρες ανακαλύπτω επισκεπτήριά του. Φτου κι απ την αρχή εξετάσεις και ίσως αυτή τη φορά είναι η «τρίτη και φαρμακερή»

    Ε, και τι έγινε;
    Και πάλι μάγκες!

  92. Σωτήρς said

    Στις σκανδιναβικές γλώσσες μόνο στα σουηδικά κρατάει τη χώρα προέλευσης το ροδάκινο. Στις άλλες θυμίζει τη γερμανική ρίζα.

    σουηδικά: persika
    νορβηγικά & δανέζικα: fersken
    ισλανδικά: ferskja

    Και έχουνε τα πιο άνοστα ροδάκινα που έχω φάει μέχρι τώρα. Σαν το Πρώτο Θέμα που διαβάζει ο μπαρμπαΒάταλος.

  93. Σωτήρς said

    Επίσης φέτος έχει αρχίσει και δίνει το νέο, μεγάλο περιβόλι στο χωριό. Μέχρι τώρα έχουμε καταφέρει να μαζέψουμε μόνο μια λεκάνη βανίλιες γιατί στα ροδάκινα, βερίκοκα έπεσαν σύννεφο οι μπουμπζάδες ή μπάμπουρες ή χρυσόμυγες.
    Δεν έχω ξαναδεί τόσες πολλές μαζεμένες. Έφαγαν όλα τα φρούτα και τώρα περιμένουν τα ωριμάσουν κάτι σταφύλια και τα σύκα. Άμα φάνε και τα φθινοπωρινά θα τα εξολοθρεύσω ένα ένα. Είναι τόσο βραδυκίνητα αλλά και όμορφα τα άτιμα.

  94. Gpoint said

    Σωτήρ’ οι μπάμπουρες κο οι σφήκες έχουν κάτι σαν φυλετική μνήμη, άπαξ κι ανακάλυψαν το περιβόλι σου δύσκολα φεύγουν ενώ μπορεί το διπλανό να μην το πλησιάζουν !!!

  95. sarant said

    93 Λες η ομορφιά τους να είναι το βιολογικό αντίμετρο στην βραδύτητά τους;

  96. Ριβαλντίνιο said

    @ 67 Γιάννης Ιατρού
    «Αλλιώς το εννοούσα ρε παιδιά.»

    Μπερδεύτηκαν λίγο. 🙂

    @ 88 Βάταλος
    «Βίκτωρ Βελκουλέσκου»

    Πωωωω, ναι ρε μεγάλε, τον ξέρω και εγώ ! Είναι καταπληκτικός. 🙂

  97. Γς said

    95:
    Ομορφια;
    Μαύρη κι άραχνη.

    Μιλάω για το μπάπουρα και τον γαμπρό που μόλις είχε έρθει να κάνει μήνα του μέλιτος στο Νέο Οίτυλο (Τσίπα).

    Είχε πάει ο χριστανός μ ένα μηχανάκι πάνω στην Τσίμοβα (Αρεόπολη) να πάρει κάτι, όταν μπήκε ο μπάμπουρας στο σορτσάκι του και τον τσίμπησε στο εργαλείο!

    Στην αρχή πονούσε και μετά πρήστηκε πολύ πάρα πολύ.
    Τον πήγαν στο Νοσοκομείο της Σπάρτης.
    Δεν ξέρω τι απόγινε.
    Πάντως η νύφη δεν πρέπει να πέρασε καλά. Καθόλου καλά 😦

  98. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    Όλα τα φασιστοειδή διεθνώς και εξαπανέκαθεν (των Τσαουσεσκοειδών συμπεριλαμβανομένων…) ήταν «θαυμαστές του αρχαίου ελληνικού «πνεύματος» » . Τους νέους Έλληνες δεν αντέχουν…

  99. smerdaleos said

    @88, Βάταλο: Ο γέρων Βάταλος έχει γνωρίσει προσωπικώς την Δηλίαν Βελκουλέσκου και τους Ελληνολάτρας γονείς της, οι οποίοι (επί εποχής Τσαουσέσκου, παρακαλώ!) την εβάπτισαν Ντέλια λόγω της λατρείας των προς την νήσον Δήλον και την Θεάν του Κυνηγίου Δηλίαν Αρτέμιδα!.. ΙΔΟΥ και τα πειστήρια από το χθεσινόν «Πρώτον Θέμα»
    —-

    Για το επίθετό της Βελκουλέσκου δεν μας είπες τίποτε Βάταλε.

    Εδώ σε θέλω!

  100. Ιάκωβος said

    94, Gpoint
    οι μπάμπουρες κο οι σφήκες έχουν κάτι σαν φυλετική μνήμη

    Δεν είναι φυλετική μνήμη. Τα έντομα συνενοούνται με φερομόνες.Πάει πχ ένα μυρμήγκι, κι αν καθήσει στην περιοχή όπου υπάρχει τροφή ακολουθεί τη μυρωδιά κι άλλο ένα , και μετά προσελκύονται πιο πολλά κλπ.

    Οι μέλισσες συνεννοούνται με το χορό. Αυτή που η κυψέλη έστειλε για κατόπτευση, γυρνάει πίσω και με έναν χορό δείχνει στις άλλες τις γωνίες της κατεύθυνσης σε σχέση με τον ήλιο, κι εκείνες τις απομνημονεύουν. Έτσι βρίσκουν και το δρόμο για να γυρίσουν πίσω στην κυψέλη.

  101. Tsopanakos said

    Περί Δηλίας: η εν λόγω κυρία γεννήθηκε και μεγάλωσε στο Σιμπίου ή Hermannstadt ή Nagyszeben της Τρανσυλβανίας. Όσοι έχουμε πάρε-δώσε με Ρουμάνους, έχουμε προσέξει ότι όσοι κατάγονται από αυτή την περιοχή με τα τριπλά τοπωνύμια φέρουν περήφανα λατινικά ονόματα ή έστω ονόματα που απαντούν στη λατινική λογοτεχνία και τη ρωμαϊκή ιστορία, όπως Οβίδιος, Λιβία, Αντωνία και… Δηλία, αφού
    το τελευταίο έμεινε στην αιωνιότητα χάρη στην Delia του Τίβουλλου. Ο λόγος της ρωμαιολατρείας έχει φυσικά σχέση με τις διαδικασίες εθνικής αφύπνισης των Ρουμάνων και την προσπάθεια να αποδειχθεί η αδιάκοπη λατινικότητα της Τρανσυλβανίας. Το ότι η οικογένεια της Βελκουλέσκου μπορεί να αγαπάει την Ελλάδα δε πρέπει να μας κάνει καμία εντύπωση, αφού οι Ρουμάνοι γενικά μας πάνε λόγω Φαναριωτών και Ορθοδοξίας, δηλ. επειδή είμαστε Ρωμιοί, χοχοχο!

  102. Γς said

    100:

    Καλά είναι σαΐνια οι μέλισσες στο να βρίσκουν το δρόμο τους

    http://caktos.blogspot.gr/2015/05/10-2015-0626.html

  103. Ιάκωβος said

    Georgios Bartzoudis

    17, sarant said: «14 Αυτό το γκουλιόμπαρα θα πει γυμνά ή κάτι τέτοιο, έτσι;»
    Ακριβώς. Χωρίς χνούδι, λείο (προφανώς σλαβικής προέλευσης)

    Και γιατί όχι από το γκιουλ μπα’άρ (gül bahar) με κάποιο τρόπο; Η είναι πορτακάλογλουϊσμός; Ο Δύτης ίσως ξέρει.

    Γς, όπως ο Ρενουάρ
    Είχε ζωγραφίσει τόσα ροδάκινα, που λέγανε οτι τα ζωγράφιζε σε άκοπο καμβά και τα πούλαγε μετά με το κιλό.Πόσα θες ;Οχτώ; Τόσο. Να τ’ αφήσω;

    Οι ιμπρεσιονιστές θαύμαζαν τους ανατολίτες ζενίστες ζωγράφους και το πως ζωγραφίζανε τη φύση. Πχ Εξι λωτοί.Κινέζου ζωγράφου, συγκεταλέγεται στους Εθνικούς Θησαυρούς της Ιαπωνίας.


    ___________________

    Τον Εσκοφιέ είναι η δεύτερη φορά που τον έκουσα, μέσα στα κείμενα του Νικοκύρη. Η πρώτη ήταν στην ταινία Το Δείπνο της Μπαμπέτ, από το διήγημα της Κάρεν Μπλίξεν.

    Μαγείρισσα Γαλλίδα, βοηθός του Εσκοφιέ, μετά την κομμούνα του Pαρισιού, βρίσκεται εξόριστη σε μπουρτζοβλαχοχώρι της Δανίας, ανάμεσα στους φανατικούς και στερημένους και μίζερους προτεστάντες οπαδούς του Ίννερ Μίσιον. Ξοδεύει όλη την περιουσία της για να τους κάνει ένα πολυτελές τραπέζι, αντάξιο του δασκάλου της, και κείνοι, πρώτη φορά,( foodgasm) βλέπουν το φως το αληθινό.

  104. sarant said

    103 Πορτοκαλογλουισμός είναι 😉

    Να ήταν εδώ η Μαρία (που λείπει σε διακοπές) θα μας έλεγε και για την πίτα τη γυμνή που φτιάχνουν (χωρίς φύλλο; ) που τη λένε γκουλουμπαρίνα (και κολομπαρίνα)

  105. smerdaleos said

    Πάντως το επίθετο το ανδρός της Velculescu νομίζω πως σημαίνει «ο γιος του Veliko».

    Το σλαβικό όνομα Veliko (λ.χ. Veliko Stoyanov) προέρχεται από το επίθετο velikŭ = «μεγάλος, τρανός» που στην Τσεχική κατέληξε velky.

    To -ul- που ακουλουθεί το θέμα vel(i)k- απαντά συχνά σε σλαβικά ονόματα που έχουν υιοθετηθεί από ομιλητές της Ανατολικής Βαλκανικής Ρωμανικής (Ρουμανικά, Βλαχικά), αλλά δεν ξέρω αν πρόκειται για το επιθηματικό άρθρο -ul της ΑΒΡ (λ.χ. om > omul = «ανθρωπος-ο» = «ο άνθρωπος») ή αν προέρχεται από το υποκοριστικό λατινικό επίθημα -ulus (λ.χ. Graeculus = «μικρός Γραικός», Romulus κλπ).

    Λ.χ. Rado (χαϊδευτικό των ονομάτων τύπου Radovan, Radomir κλπ) > Radul > Radulović/Radulov κλπ.

    Το ρουμανικό επίθημα -escu δείχνει ότι το επώνυμο είναι πατρωνυμικό επίθετο (Velcul-escu = «(ο γιος) του Vel(i)ko/Velkul). O πρόγονος του ρουμανικού -escu είναι το λατινικό -iscus που προέρχεται από το ΙΕ *-iskos (επίθημα που σχηματίζει συσχετιστικά επίθετα) που έχει δώσει μεταξύ άλλων το αγγλικό -ish και το σλαβικό επίθημα -ski.

    Λ.χ. Ιταλικό Roma, Romani > Romanesco = «αυτό(ς) που σχετίζεται με την πόλη της Ρώμης ή τους κατοίκους της».

  106. smerdaleos said

    @105, Συμπλήρωμα: περί του -ul-

    Vlad Călugărul = Βλαντ ο Καλόγερος

  107. Νίκος Α. said

    Καλησπέρα.
    Το λίνκ για τους γερμάδες δεν δουλεύει.

  108. Ριβαλντίνιο said

    @ 97 Γς
    «μπάπουρας»

    Ο μπάμπουρας είναι ο σκούρκος ?
    ———————————————————-

    @ 99, 105 smerdaleos
    «Βελκουλέσκου»

    H παίκτρια Adriana Vilcu που είχε πέρυσι η Πανάθα (η αγνή και η ατρόμητη ) έχει επίθετο που μοιάζει με του Βελκουτέτοιου.

    «Rado»

    Το όνομα του παικταρά μας του (Τα)Raduljica έχει σχέση με το Rado ?
    https://en.wikipedia.org/wiki/Miroslav_Raduljica

    ———————————————————————-
    @ 101 Tsopanakos
    » οι Ρουμάνοι γενικά μας πάνε λόγω Φαναριωτών και Ορθοδοξίας, δηλ. επειδή είμαστε Ρωμιοί, χοχοχο!’

    Δεν μας αγαπάνε. Τους Φαναριώτες μας τους έβριζαν ως καταπιεστές και στην Επανάσταση μας πρόδωσαν. Γι’αυτό και εμείς τους καθαρίσαμε τον Βλαδιμηρέσκου τους !!!

  109. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    91 τέλος – Αυτός είναι ο πραγματικός Γς, γι΄αυτό τον πάω με χίλια, τα σέβη μου ΜΕΓΑΛΕ.

  110. Ριβαλντίνιο said

    @ 106 smerdaleos
    «Călugărul»

    Και να θυμηθούμε και την μάχη του Călugăreni (1595), όπου o στρατός του Μιχαήλ του Γενναίου νίκησε την τουρκιά. Τον Μιχαήλ τον Γενναίο είχε βοηθήσει στην αντιτουρκική του κίνηση και ο δικός μας επίσκοπος Τυρνόβου Διονύσιος.

    https://en.wikipedia.org/wiki/Battle_of_C%C4%83lug%C4%83reni

    Ο Μιχαήλ ο Γενναίος ένωσε για λίγο την Βλαχία με τις Τρανσυλβανία και Μολδαβία και πολλοί Ρουμάνοι τον θεωρούν μορφή της ρουμανικής εθνικής αφύπνισης και ενοποίησης. Άλλοι όμως λένε ότι αυτά είναι μπούρδες και δεν υπήρχε ακόμη η παραμικρή ρουμανική εθνική συνείδηση, η οποία άρχισε να εμφανίζεται τον 18ο αι. μέσα από την αντιπαλότητα με τους Ούγγρους και σε συνδυασμό με κοινωνικά αιτήματα, τον Διαφωτισμό κ.α.

  111. sarant said

    107 Αυτό είναι το κακό με τα λινκ, αλλάζουν…

  112. Νίκος Α. said

    Δε ξέρω κατά πόσο είναι σχετικο. Από το slang:
    – Η φαφούτα τρώει φρούτα και για μας ούτε γιαρμάς.

  113. smerdaleos said

    @108, Ριβ.:

    H παίκτρια Adriana Vilcu που είχε πέρυσι η Πανάθα (η αγνή και η ατρόμητη ) έχει επίθετο που μοιάζει με του Βελκουτέτοιου.
    —-

    Αυτό μπορεί να είναι από το πρωτοσλαβικό vĭlkŭ = «λὐκος» αν και είναι λίγο απίθανο να διατηρήθηκε από τότε (~ 800 μ.Χ.) αμετάθετο. Ίσως από το μεταγενέστερο μετατεθειμένο παλαιοσλαβωνικό vlĭkŭ ή το ακόμα μεταγενέστερο «μηδενόβαθμο» vl.kŭ που προέκυψε μετά την απώλεια του yer (λ.χ. Τσεχικός Ποταμός Vltava) το οποίο παραφθάρθηκε στο στόμα των Ρουμάνων.

    https://en.wiktionary.org/wiki/Appendix:Proto-Slavic/v%D1%8Clk%D1%8A
    https://en.wiktionary.org/wiki/%D0%B2%D0%BB%D1%8C%D0%BA%D1%8A#Old_Church_Slavonic
    https://en.wikipedia.org/wiki/Vltava

    —-
    @Ριβ: Το όνομα του παικταρά μας του (Τα)Raduljica έχει σχέση με το Rado ?
    —-

    Όχι μόνο με το γενικό Rado, αλλά με το Radul που συζητάμε ειδικότερα. Όπου βλέπεις σλαβικό όνομα σε Radul- … υπάρχει κάποιος πρόγονος Radul.

    Λ.χ. ο παλιός γιουγκοσλάβος τριποντάκιας Zdravko Radulović (γεννήθηκε στο Μαυροβούνιο, επέλεξε Κροατική ταυτότητα) … μάλλον είχε πρόγονο κάποιον Μαυρόβλαχο Radul.

    https://en.wikipedia.org/wiki/Zdravko_Radulovi%C4%87

  114. Σωτήρς said

    108:
    Όχι, σκούρκος είναι αυτή η μεγάλη στρουμπουλή «μέλισσα»;
    Το μπάμπουρας νομίζω χρησιμοποιείται για πάνω από ένα έντομο. Γενικά τα έντομα που τρώνε φρούτα τα λέμε «ζούμπορος/οι». Από κοντά και ο μπούμπζας. Εγώ μίλησα για τη χρυσόμυγα/ζίνα/μπάμπουρας/μπούμπζας …

    Η Βουλγάρα γειτόνισσα λέει ότι δεν έχει ξαναδεί χρυσόμυγες και σιχαινόταν κιόλας όταν τους πιάναμε. Μας κοίταξε περίεργα όταν τις είπαμε ότι μπορείς να τους περάσεις μια κλωστή, και να τους κάνεις σβούρες να ακούς το μπζζζ …
    Δεν την γοήτευσαν τα χρυσοπράσινα χρώματα του μπούμπζζζα μάλλον.

  115. Σωτήρς said

    Για τους Τρανσυλβανούς Ρουμάνους:
    Επειδή είχαμε στο τμήμα δυο τέτοιους, ποτέ δεν συστήνονταν ως Ρουμάνοι. Πρώτα ως Τρανσυλβανοί και μετά Ρουμάνοι. Και δώστου να λένε για τις γερμανικές ρίζες και τις λατινικές.

  116. Tsopanakos said

    @108
    ΟΚ, ιστορικά και ιστοριογραφικά μάλλον έχεις δίκιο. Όμως από κουβέντες που είχα με Ρουμάνους, μου δόθηκε η εντύπωση ότι τους θαυμάζουν και ότι πολλά μέλη της ρουμανικής ελίτ καμαρώνουν για την απώτερη ελληνική (= φαναριώτικη) καταγωγή τους.

  117. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    Τα «Φρούτα» απ’την Περσία καθαρίσαν 2 μπάτσους σήμερα στη Σίτρα… Σίτρα Ιράν Μανάμα Βιετνάμ!
    Ωραια πράγματα! Γουστάρω πανικό στους δυτικούς εξπάτς, να φύγουν καμιά 20αριά χιλιάδες εγγλέζοι, να πάρουμε κανα φραγκάκι κι εμείς οι παρακατιανοί βαλκάνιοι που είμαστε παληκάρια στις επάλξεις…

  118. Ριβαλντίνιο said

    @ 116 Tsopanakos

    Στον Πάσσαρή μας πάντως δεν φέρονται καλά . 😦 🙂 🙂

    —————————————-

    @ 114 Σωτήρς
    A, ωραία. Σ’ευχαριστώ πολύ.

    @ 115 Σωτήρς
    Αν έλεγαν για γερμανικές ρίζες μπορεί να είναι απόγονοι εκείνων των Σαξόνων που κατασυκοφάντησαν τον Δράκουλα. 🙂

    ——————————————————————

    @ 113 smerdaleos
    Σ’ευχαριστώ πολύ για τις αναλυτικότατες πληροφορίες !

  119. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    Λίκνος για το 117:
    http://gulfnews.com/news/gulf/bahrain/2-policemen-killed-in-terror-attack-in-bahrain-1.1557198
    (πάσχουν και αυτοί από εισαγωγικομανία Νικοκυρη, ή είναι η ιδέα μου; 🙂 )

  120. 119

    Όχι, εδώ (εκεί) σωστά μπήκαν τα εισαγωγικά γιατί δεν είναι ακόμα σίγουρα τα κίνητρα της ενέργειας. 😎

  121. 119

    να φυλάς το «ροδακινάκι» σου σαπέρα
    γλίτωσες από το Μαρί, μην την πατήσεις στην Τύλο.

  122. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    120. Ναι, μπορεί να ήταν «προσωπικά» τα κίνητρα…μπορεί οι μπάτσοι να ήταν μπλεγμένοι σε κύκλωμα τζόγου ,ηρωϊνης και τζόνυ γουόκερ μπλακ λέημπολ… 😆

  123. sarant said

    117-119 Κάτι μεγάλες φασαρίες δεν είχαν γίνει αντιπρόπερσι;

  124. 123

    Ναι, με σκοτωμούς κι ένα επικό βίντεο με μολότωφ https://www.youtube.com/watch?v=NniIgQNsphk

  125. Νέο Kid L'errance d'Arabie said

    124. Πέρασα πριν καμια ώρα από τη στροφή της Σίτρας. Ωραίο θέαμα! Μπατσικά, νοσοκομειακά και 2-3 light tanks με πυργίσκους και πολυβόλα και κανόνια.

  126. Απαππαααα… Κλείσε τα τζάμια του Land Cruiser (τέτοιο οδηγάς, ε;) και πέρνα γρήγορα με τα IDs στο στόμα!

  127. Ρουμλ. said

    Αν και απελπιστικά αργά!
    Λίγο βορειότερα του Κολινδρού, στον κάμπο, υπήρχε «του δουρόκ’νου»= δουρόκινο =δορόκινο

  128. cronopiusa said

    Καλή σας μέρα,

    εγώ ψηφίζω τον βασιλιά των αγρίων

    και είμαι με τις/τους ερωτευμέν@ς δάσκαλ@ς

  129. Και ένα τραγούδι με ροδακινιές που το αγαπώ πολύ με αφορμή το υπέροχο άρθρο σας.

  130. sarant said

    127 Ποτέ δεν είναι αργά -τοπωνύμιο εννοείτε;

    129 Καλώς ήρθατε, ευχαριστούμε!

  131. gbaloglou said

    26 ροδακινόστρακο

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: