Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Όλη νύχτα εδώ (η μαρτυρία του Γιώργου Σορολοπίδη)

Posted by sarant στο 17 Νοέμβριος, 2019


17 του Νοέμβρη σήμερα, 46 χρόνια από τη μέρα της φονικής καταστολής της εξέγερσης των φοιτητών στο Πολυτεχνείο. Το ιστολόγιο συνηθίζει να δημοσιεύει τις μέρες αυτές κείμενα σχετικά με «το Πολυτεχνείο», είτε λογοτεχνικά είτε μαρτυρίες. Για παράδειγμα, πρόπερσι είχαμε δημοσιεύσει τη μαρτυρία του φίλου μας Δημήτρη Μαρτίνου, ο οποίος ήταν τότε φοιτητής της σχολής Χημικών Μηχανικών και είχε άμεση συμμετοχή.

Σήμερα θα βάλω μιαν ακόμα μαρτυρία, που περιλαμβάνεται σε ένα βιβλίο που κυκλοφόρησε πολύ πρόσφατα. Πρόκειται για το «Όλη νύχτα εδώ», που εκδόθηκε από τις εκδόσεις Καστανιώτη σε επιμέλεια του ιστορικού Ιάσονα Χανδρινού και φιλοδοθεί ν’ αποτελέσει, όπως λέει ο υπότιτλος, Μια προφορική ιστορία της Εξέγερσης του Πολυτεχνείου.

Περιλαμβάνει 80 μαρτυρίες ανθρώπων που συμμετείχαν με τον ένα ή τον άλλο τρόπο στην εξέγερση (εδώ μπορείτε να δείτε τα ονόματά τους) ενώ προτάσσεται εκτενής εισαγωγή του Χανδρινού.

Ομολογώ πως δεν μου ήταν εύκολο να διαλέξω ποια μαρτυρία να δημοσιεύσω. Κάποια από τα πρόσωπα που καταθέτουν τη μαρτυρία τους είναι γνωστοί μου, κάποιοι φίλοι, ένας είναι και συγγενής’ αποφάσισα να αποφύγω όσους γνωρίζω προσωπικά καθώς και όσους έχουν σήμερα πρωταγωνιστικό πολιτικό ή άλλο ρόλο στη δημόσια ζωή -για να μην εκτραπεί η συζήτηση στο παρόν.

Διάλεξα τη μαρτυρία ενός λιγότερο γνωστού προσώπου, του Γιώργου Σορολοπίδη, που είναι πάντως αρκετά γνωστός στους παροικούντες την εκδοτική Ιερουσαλήμ αφού είναι διευθυντικό στέλεχος των εκδόσεων Καστανιώτη. Τη μαρτυρία αυτή τη διάλεξα επειδή μάς δίνει μια εικόνα από το φοιτητικό-αντιδικτατορικό κίνημα στη Βιομηχανική Πειραιώς (τώρα ΠαΠει), μια ανώτατη σχολή που, λόγω της απόστασης από το κέντρο της Αθήνας (όπου βρίσκονταν τότε όλες οι ανώτατες σχολές) δεν βρέθηκε στον προβολέα της επικαιρότητας.

Ο Χανδρινός πριν από κάθε μαρτυρία προτάσσει σύντομα στοιχεία για το πρόσωπο που τη δίνει και για το πότε πάρθηκε η μαρτυρία.

ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΟΡΟΛΟΠΙΔΗΣ

1953, Αθήνα, φοιτητής Ανωτάκης Βιομηχανικής, Αντι-ΕΦΕΕ/ΚΝΕ
Αθήνα, 29 Οκτωβρίου 2018 [01:17:11]

Πριν φτάσουμε στην πρώτη μέρα, θέλω να σου πω μερικές πληροφορίες για μας της Βιομηχανικής. Θα καταλάβεις το «γιατί». Εκεί στον Πειραιά ήμασταν αποκομμένοι από το επίκεντρο των γεγονότων, από το τρίγωνο ΑΣΟΕΕ-Πολυτεχνείο-Νομική και από τους τοπικούς φοιτητικούς συλλόγους, που όλοι τους είχαν τα γραφεία τους στο κέντρο της Αθήνας. Η σχολή απείχε εκατό μέτρα περίπου από το κτίριο της Ασφάλειας Πειραιά. Κατά συνέπεια, η παρακολούθησή μας ήταν πολύ πιο εύκολη και πιο στενή. Με το που εμφανιζόμασταν στη σχολή, γινόμασταν αμέσως αντιληπτοί από τους ασφαλίτες που έκαναν συνεχείς βάρδιες πρωί-απόγευμα. Κυκλοφορούσαν στους διαδρόμους και στους ορόφους, άνοιγαν τις πόρτες των αιθουσών, όπου γίνονταν μαθήματα, και κοιτούσαν μην είναι κάποιος από εμάς, ή άραζαν στο ένα από τα δύο καφενεία που ήταν απέναντι από την είσοδο, πιάνοντας πάντα τα τραπεζάκια που ήταν κοντά στις τζαμαρίες. Μόλις έβλεπαν κάποιον ή κάποια από εμάς, μας παρακολουθούσαν προκλητικά. Αρκετές φορές μάς στρίμωχναν σε κάποιον διάδρομο και μας απειλούσαν, μας έλεγαν να φύγουμε, άλλοτε μας έριχναν μουλωχτές ή μας τραβολογούσαν για λίγες ώρες στην Ασφάλεια για «εξακρίβωση» στοιχείων. Έτσι, όποτε ήταν να κατέβουμε στη σχολή για να προετοιμάσουμε και να προπαγανδίσουμε μια συνέλευση, να μπούμε στις αίθουσες για να μιλήσουμε ή να κολλήσουμε μια ανακοίνωση, παίρναμε μέτρα παραπλάνησης, ώστε να τους καθυστερήσουμε. Και η αποχώρησή μας ήταν πάντα δύσκολη γιατί πολλές φορές μάς σταματούσαν αρκετά μέτρα μακριά από τη σχολή, σε κάποιον από τους γύρω δρόμους. Λόγω λοιπόν της «γεωγραφικής» απομόνωσης της σχολής, δεν σκεφτήκαμε ποτέ να κάνουμε κατάληψη. Από την άλλη, η γεωγραφική απομόνωση, σε συνδυασμό με την αυξημένη επικινδυνότητα, συνέβαλε στο να διαμορφώσουμε εμείς της Αντι- ΕΦΕΕ μια πιο πειθαρχημένη σχέση μεταξύ μας, αλλά και με τα άλλα παιδιά που ανήκαν σε άλλες αντιδικτατορικές οργανώσεις μια ενότητα στην πράξη, χωρίς οι αντιπαραθέσεις μας να γίνουν ποτέ ιδιαίτερα οξείες. Ακόμα και μετά την Μεταπολίτευση […].

Από το τελευταίο δεκαήμερο του Οκτωβρίου είχαμε ξεκινήσει τη μεθοδική ανάπτυξη έντονης δραστηριότητας. Από την πρώτη μέχρι τις 14 Νοεμβρίου κάναμε τρεις συνελεύσεις: Το πρωί της 1ης Νοεμβρίου έγινε η πρώτη. Αποβραδίς είχαμε μαζευτεί στο σπίτι του Φιλιππάκη (με τον οποίο ήμασταν τότε γείτονες στην Καλλιθέα – τα σπίτια μας απείχαν δυο τετράγωνα) για να κανονίσουμε τα της συνέλευσης, το ποιοι θα μιλούσαν, τι θα έλεγαν, ποιοι θα προτείνονταν στην Επιτροπή Αγώνα. Αυτά από κοινού με την ΠΠΣΠ. Συμφωνήσαμε να προταθούν ο Στάθης Βλάσσης, ο Κώστας Κατσάμπης, ο Μανώλης Κυριάκης, η Βίκυ Μανώλογου, η Ελένη Παπαδοπούλου, εγώ, ο Διονύσης Τσακνής και ο Γιώργος Φιλιππάκης. Εφτά οργανωμένοι ή επιρροές της Αντι-ΕΦΕΕ και μία της ΠΠΣΠ, η Παπαδοπούλου. Στη συνέλευση, όμως, είχαμε μια έκπληξη. Αυτοπροτάθηκε και ένας ακόμα, κάποιος Χρήστος Ψυχογιός, τον οποίο κανείς δεν τον γνώριζε, ούτε τον είχαμε προσέξει άλλη φορά, και όπως καταλαβαίνεις, παραξενευτήκαμε. Ωστόσο, φερόμενοι δημοκρατικά (γέλια), αποδεχτήκαμε τη συμμετοχή του και δώσαμε το όνομά του στη δημοσιότητα μαζί με τα δικά μας. Φυσικά, στις μεταξύ μας συναντήσεις, που ακολούθησαν, δεν τον φωνάζαμε (γέλια).

Η δεύτερη συνέλευση έγινε στις 5 Νοέμβρη, στις 11:00 το πρωί. Δεν θυμάμαι κάτι ιδιαίτερο για αυτή. Στις 12 του μήνα, το πρωί, πήγαμε, ως Επιτροπή Αγώνα, στον Πειραϊκό Σύνδεσμο, όπου γίνονταν τα μαθήματα του πρώτου έτους, μιλήσαμε στους νεοεισαχθέντες και τους καλέσαμε στη συνέλευση που είχαμε προαναγγείλει για την Τετάρτη 14 Νοέμβρη. Μιλήσαμε και στους δευτεροετείς και μετά πήγαμε στην Κοσμητεία για να ζητήσουμε άδεια για τη συνέλευση, που, έτσι κι αλλιώς, είχαμε αποφασίσει να κάνουμε.

Τετάρτη στις 14 Νοέμβρη, ώρα 17:00, κάναμε τη μαζικότερη και μαχητικότερη συνέλευση από όλες όσες είχαμε κάνει μέχρι τότε. Και μάλιστα, με άδεια της Συγκλήτου και με την παρουσία ενός εντεταλ μένου καθηγητή της. Το μεγάλο αμφιθέατρο της σχολής γέμισε ασφυκτικά, καθώς και το κλιμακοστάσιο. Το ρεπορτάζ του Μηνά του Παπάζογλου στα Νέα, που δημοσιεύτηκε την άλλη μέρα, μιλούσε για περίπου χίλιους όιακόσιους φοιτητές. Εμείς είχαμε δώσει το νούμερο. Λίγο υπερβολικό; Μπορεί (γέλια). Πάντως, η λεπτομερής έκθεση της Ασφάλειας, που αναφέρεται στη συγκέντρωση και βρέθηκε στο φάκελο του Φιλιππάκη, αναφέρει τριακόσια με πεντακόσια άτομα. Σίγουρα ήμασταν παραπάνω. Η εννιαμελής Επιτροπή Αγώνα που εκλέχτηκε την 1η του μηνός διευρύνθηκε με δύο ακόμα μέλη: τον Μηνά Σταυρακάκη και τη Ρούλα Κωστούλα.

Η συνέλευση ολοκληρώθηκε αφού πρώτα, όπως λέει η προαναφερόμενη έκθεση της Ασφάλειας σου το διαβάζω επί λέξει (διαβάζει): «εψάλη ο “Εθνικός Ύμνος” (δύο στροφαί) άνευ του οφειλόμενου σεβασμού (η υπογράμμιση από κάποιον ασφαλίτη) και τα άσματα “Πότε θα κάμει ξαστεριά”, “Μαύρη ζωή που κάνουμε” και “Γιού- πι-για, γιούπι-για, γιούπι-για”, και εν συνεχεία απεχώρησαν της σχολής ησύχως» (γέλια). Καθόλου «ησύχως» δεν αποχωρήσαμε. Προς το τέλος της συγκέντρωσης είχε έλθει η Αγγελική Ξύδη, που έμενε στο Νέο Φάληρο και ήμασταν τότε ζευγάρι, μαζί με τη Βέρα Δαμόφλη, και μας είπαν ότι στο Πολυτεχνείο συγκεντρώνεται κόσμος. Δεν θυμάμαι πώς το είχαν πληροφορηθεί. Χωρίς δεύτερη σκέψη, κάναμε την αναγγελία, και ένα μεγάλο μέρος από όσους συμμετείχαμε στη συνέλευση κατηφορίσαμε συντεταγμένα προς τον Ηλεκτρικό φωνάζοντας συνθήματα. Μπήκαμε στο συρμό χωρίς να βγάλουμε εισιτήριο. Από την Ομόνοια φτάσαμε στο Πολυτεχνείο διαδηλώνοντας, χωρίς να γνωρίζουμε το τι θα βρούμε εκεί. Πρέπει να ήμασταν πολύ πιο πάνω από διακόσια άτομα, που προστεθήκαμε συντεταγμένα σε όσους είχαν ήδη μαζευτεί στο Πολυτεχνείο από τους πολυτεχνίτες και τις άλλες σχολές της Αθήνας. Αποτελέσαμε, δηλαδή, μια επιπλέον κρίσιμη μάζα. Αυτό είναι κάτι που θέλω να επισημάνω, γιατί, στις διάφορες μαρτυρίες για το πως άρχισαν να συγκεντρώνονται φοιτητές στο Πολυτεχνείο την πρώτη μέρα, το γεγονός αυτό δεν αναφέρεται καν.

Αλλοι από εμάς μπήκαν στο προαύλιο, άλλοι μείνανε έξω περιμένοντας τη γραμμή, ε, κι ακολούθησε η γνωστή ταλάντευση. Μένουμε ή φεύγουμε; Η γραμμή «διορθώθηκε» στην πράξη και μείναμε. Από το σημείο αυτό και μετά, όλα έδειχναν σαν να γίνονται και να συντονίζονται από μόνα τους. Δεν υπερβάλλω. Αλλά και δεν είναι εύκολο να το περιγράψει κανείς. Χωρίς αυτό να σημαίνει ότι έπαψαν οι παραταξιακές αντιθέσεις για το περιεχόμενο, τη διάρκεια και την κατάληξη της εξέγερσης. Απλώς, ο καθένας και η καθεμιά, αυτενεργώντας, βρήκε το ρόλο του και εντάχτηκε αυτόβουλα στις οργανωμένες δραστηριότητες μιας κατάληψης αρχικά, που μετεξελίχτηκε σε Εξέγερση με έψιλον κεφαλαίο.

Εμείς ως σχολή εγκατασταθήκαμε στο φαρμακείο του Πολυτεχνείου, που βρισκόταν τότε στο κτήριο Γκίνη, όπως μπαίνεις, στις πρώτες αίθουσες δεξιά. Το είχαμε ως τόπο συγκέντρωσης και ορμητήριο. Εκεί τις επόμενες μέρες συγκεντρώναμε και τα φάρμακα που μας έφερνε ο κόσμος απ’ έξω. Κατεβάζαμε, θυμάμαι, από το παράθυρο της Στουρνάρη ένα κουτί με σκοινάκι και τα ανεβάζαμε πάνω. Στη συνέλευση που κάναμε εκλέξαμε για εκπροσώπους μας στη Συντονιστική τον Γιώργο [Φιλιππάκη] και τον Φίλιππο Καραβά, παλιό μέλος της Αντι-ΕΦΕΕ, αργότερα ΠΓΙΣΠ. Θυμάμαι ότι, δύο φορές που ο Φιλιππάκης πετάχτηκε στο σπίτι του για να κάνει μπάνιο, τον αντικατέστησα εγώ (γέλια). Μετά βολεύτηκε με ένα μπάνιο που βρήκε στο γραφείο ενός καθηγητή. Με τον Φίλιππο χάσαμε την επαφή την ίδια μέρα. Πήγε αλλού, με τους δικούς του.

Το ίδιο βράδυ ο Φιλιππάκης ανέλαβε την οργάνωση της περιφρούρησης από τη Συντονιστική, το να υπάρξει μια στοιχειώδης επίβλεψη στις πύλες και στους άλλους χώρους. Στην αρχή, τα περισσότερα παιδιά ήταν από τη Βιομηχανική, που τα ξέραμε και τους είχαμε εμπιστοσύνη. Στην πορεία, συνέβαλαν και πολλά άλλα παιδιά από τις άλλες σχολές […].

Τη δεύτερη μέρα -είχε νυχτώσει-, εκεί που περιπολούσαμε και μιλούσαμε για διάφορα με τον Φιλιππάκη, τον Σταυρακάκη, τον Βασίλη Καμπά, ίσως και έναν δυο ακόμα συμφοιτητές μας, που δεν θυμάμαι τώρα τα ονόματά τους, περάσαμε έξω από την πόρτα του κυβερνητικού επιτρόπου του Πολυτεχνείου. Όλοι μας κάναμε ταυτόχρονα την ίδια σκέψη. Σπάσαμε την κλειδαριά, μπήκαμε, κλείσαμε πίσω μας την πόρτα και αρχίσαμε να ψαχουλεύουμε. Στις βιβλιοθήκες δεν βρήκαμε τίποτα το ενδιαφέρον. Σπάσαμε τα συρτάρια του γραφείου του, τα αδειάσαμε ένα ένα και ξεδιαλέξαμε όσα έγγραφα μας φαίνονταν ότι είχαν ενδιαφέρον. Εκτός από τα έγγραφα που απαλλοτριώσαμε, με σκοπό να τα βγάλουμε έξω για να τα δώσουμε στην οργάνωση, βρήκαμε: δυο τρία περιοδικά πορνό, ξένα, εισάγωγής, ένα μαστίγιο ιππασίας και έναν μεγάλο στρατιωτικό φακό. Τα δύο πρώτα τα αφήσαμε στη θέση τους. Το φακό τον απαλλοτρίωσε πανευτυχής ο Φιλιππάκης. Εγώ έβαλα τα χαρτιά κάτω από το πουκάμισό μου και βγήκαμε. Συνεννοηθήκαμε με τον Φιλιππάκη να βρει κάποιον από την καθοδήγηση για να τα βγάλουμε τα χαρτιά έξω και συνεχίσαμε να τριγυρίζουμε. Δεν θυμάμαι ποιος σκέφτηκε πρώτος ότι είχαμε γεμίσει τον τόπο με τα αποτυπώματά μας. Το να γυρίσουμε και να αρχίσουμε να σκουπίζουμε όπου είχαμε ακουμπήσει ήταν ανώφελο. Ευτυχώς, έπειτα από καμιά ώρα κάποιοι είδαν την παραβιασμένη πόρτα, μπήκαν κι, αυτοί και σε πολύ λίγο το γραφείο του έγινε λαμπόγυαλο. Μέχρι και την επόμενη μέρα πρέπει να πέρασε από αυτό, τουλάχιστον από μια φορά, η πλειονότητα της κατάληψης.

Με τα χαρτιά τώρα, επειδή χάσαμε στο μεταξύ τον Φιλιππάκη, σκεφτήκαμε -νομίζω εγώ το πρότεινα- να τα βάλουμε σε μια σακούλα και να τα κρύψουμε. Για την ακρίβεια, να τα θάψουμε. Αν θυμάμαι καλά, όντως τα θάψαμε στους θάμνους μεταξύ της κεντρικής πύλης και του κτιρίου της Καλών Τεχνών. Τελικά, κάποια στιγμή ο Φιλιππάκης συνεννοήθηκε με τον Δημήτρη τον Καραγκουλέ, γνωρίζονταν και από το Σύλλογο Χίων Φοιτητών. Τα ξεθάψαμε και του τα δώσαμε. Το αν έφτασαν εκεί που θέλαμε να φτάσουν, δεν το ρώτησα ποτέ. Άλλωστε, ακόμα και μετά την πτώση της Χούντας, για ασαφείς συνωμοτικούς λόγους (γέλια), το ζήτημα αυτό το αφήσαμε να ξεχαστεί, ουδέποτε το δημοσιοποιήσαμε […].

Το απόγευμα της Παρασκευής, δεν θυμάμαι ώρα, η Αριάδνη [Αλαβάνου] και η Αγγελική μού ζήτησαν να πάω μαζί τους για να επισκεφτούμε τους παλαιούς πολιτικούς και τον δημοσιογράφο της Βραδυνής Βασίλη Βασιλείου, που υπέγραφε τα άρθρα του με τα αρχικά ΒΑΣ ΒΑΣ. Στους μεν πολιτικούς για να τους ζητήσουμε να πάρουν θέση και να κατέβουν στο Πολυτεχνείο για συμπαράσταση, στον δε Βασιλείου για να πάρουμε πληροφορίες για τις προθέσεις της Χούντας.

Δεν θυμάμαι το πώς προέκυψε η ιδέα για τους πολιτικούς. Εννοώ αν ήταν μια κατεύθυνση η οποία ήρθε από την καθοδήγηση της Αντί-ΕΦΕΕ, που βρισκόταν απ’ έξω, και πέρασε ως γραμμή της Συντονιστικής ή κάποιος δικός μας στη Συντονιστική πήρε τη γραμμή και ανέθεσε την «αποστολή» στην Αγγελική. Ρωτώντας πρόσφατα τον Θανάση τον Σκαμνάκη, μου είπε ότι κάποια στιγμή ο Κώστας Τζιαντζής, γραμματέας Σπουδάζουσας της ΚΝΕ τότε, πρότεινε να τεθεί το θέμα στη Συντονιστική Επιτροπή. Ο Θανάσης το είπε στον Αρτέμη τον Ψαρομηλιγκάκη, τον σύνδεσμο που μετέφερε τη γραμμή στα δικά μας μέλη της Συντονιστικής. Κανείς δεν θυμάται να τέθηκε η πρόταση στη Συντονιστική, είναι όμως πολύ πιθανό η «αποστολή» να ανατέθηκε στην Αγγελική, χωρίς η ίδια να μας πει λεπτομέρειες. Όπως είναι πιθανό -υπόθεση κάνω- να πήγαν και άλλοι να τους βρουν, όπως μου λες ότι σου ’χουν πει κι άλλοι. Το τι συνέβη στη συνάντηση, το θυμάται καλύτερα η Αριάδνη. Εγώ, μόλις και μετά βίας θυμήθηκα το γεγονός, μιλώντας μαζί της ενόψει της κουβέντας μας. Αργότερα, στη δίκη για το Πολυτεχνείο, ο Κανελλόπουλος και ο Μαύρος είπαν ότι το βράδυ της Παρασκευής, την ώρα που κι εμείς βγήκαμε από το Πολυτεχνείο για να πάμε να τους βρούμε, βρίσκονταν στα γραφεία της Επιτροπής Αγώνα για την Αποκατάσταση της Δημοκρατικής Νομιμότητας, που βρίσκονταν στην οδό Ομήρου 52. Σε αυτά τα γραφεία πρέπει να πήγαμε με τα πόδια. Δεν θυμάμαι, στις συνθήκες κιόλας που επικρατούσαν ήδη στους δρόμους, να μετακινηθήκαμε με μεταφορικό μέσο. Το διά της εις άτοπον απαγωγής συμπέρασμά μου ενισχύεται και από το ότι ο Κανελλόπουλος κατέθεσε στη δίκη ότι μετά τις 22:00 το βράδυ πήγε στο σπίτι του, στην οδό Ξενοκράτους 15. Μαζί με τον Μαύρο και τον Έβερτ. Εμείς, μετά και τη δεύτερη επίσκεψη, είχαμε γυρίσει στο Πολυτεχνείο αρκετά νωρίτερα.

Όπου τέλος πάντων και να τους είδαμε, η Αριάδνη θυμάται ότι ήταν εκεί και ο Δημήτρης Παπασπύρου, ο γνωστός και ως Παλάντζας. Η απάντηση του Παλάντζα, ότι αυτοί συμπαραστέκονται μεν, αλλά δεν κατεβαίνουν στο «πεζοδρόμιο», είναι μια από τις πιο χαρακτηριστικές ίσως αποδείξεις της καιροσκοπικής και κατά βάθος φοβικής στάσης των προδικτατορικών πολιτικών απέναντι στο φοιτητικό κίνημα. Και μάλιστα, σε μια κορυφαία στιγμή του. Ήθελαν το φοιτητικό κίνημα ως έναν ελεγχόμενο μοχλό για να αντλούν αφορμές και να κάνουν δηλώσεις περί ανάγκης ελεγχόμενης επανόδου στη «δημοκρατική ομαλότητα», στην ουσία, σε μια προδικτατορικού τύπου «δημοκρατία», ολίγον -αναγκαστικά- πιο φιλελεύθερη, στην οποία θα έκαναν και πάλι κουμάντο οι ίδιοι. Το φρεσκαρισμένο παλιό πολιτικό σύστημα, που, με την όλη αντικομμουνιστική μετεμφυλιακή στάση του, οδήγησε στην επιβολή της Χούντας. Νομίζω ότι δεν έχει διερευνηθεί και δεν έχει μελετηθεί επαρκώς η στάση των προδικτατορικών πολιτικών απέναντι στο αντιδικτατορικό φοιτητικό κίνημα, ούτε ο ρόλος του συγκροτήματος Λαμπράκη στη διαμόρφωση της «βελούδινης αποκατάστασης της δημοκρατίας».

Τέλος πάντων, φύγαμε για τη δεύτερη επίσκεψη, στον Βασιλείου, για να μάθουμε τι ξέρει για την επικείμενη καταστολή της εξέγερσης. Το σπίτι του βρισκόταν στην αρχή της Βαλαωρίτου, στο νούμερο 1, αν δεν κάνω λάθος. Όροφο δεν θυμάμαι. Όταν μπήκαμε, πέσαμε πάνω στην κόρη του, που έφευγε με μια φίλη της για να πάνε σάντουιτς και φρούτα στο Πολυτεχνείο. Τις αποτρέψαμε, γιατί ήδη στους γύρω δρόμους μύριζε μπαρούτι. Ο Βασιλείου μάς πέρασε στο σαλόνι. Θυμάμαι ότι -άχρηστη η πληροφορία, αλλά θα την πω, γιατί δεν είχα ξαναδεί κάτι ανάλογο- φoρoύσε μια μακριά ρομπ ντε σαμπρ, σκούρα βυσσινί, από αυτές με τα χρυσά κορδόνια (γέλια). Εκεί, λοιπόν, μας είπε ότι έμαθε -από τη βρετανική πρεσβεία νομίζω- ότι θα χτυπούσαν από ώρα σε ώρα και ότι οι Ευέλπιδες, που στρατωνίζονταν τότε στην Ευελπίδων, είχαν ήδη διαταχτεί να ζώσουν το Πολυτεχνείο σε σχηματισμό βεντάλιας. Μπροστά μας μάλιστα τηλεφώνησε στον εκδότη της Βραδυνής, τον Αθανασιάδη, και εκείνος τού επιβεβαίωσε ότι ετοιμάζονταν να εισβάλουν μέσα στις επόμενες ώρες.

Φύγαμε από εκεί και, δεν θυμάμαι από ποιους δρόμους, φτάσαμε στην πύλη της Στουρνάρη. Η ώρα πρέπει να ήταν μεταξύ 20:00 και 21:00 το βράδυ, είχαν αρχίσει να πέφτουν δακρυγόνα και να ακούγονται πυροβολισμοί. Η πύλη ήταν κλειστή και οχυρωμένη όπως και οι άλλες, η κεντρική και της Τοσίτσα. Ούτε να βγεις ούτε να μπεις μπορούσες. Αποφασίσαμε τότε να μπω εγώ, πηδώντας τα κάγκελα, για να μεταφέρω τα καθέκαστα. Η Αριάδνη και η Αγγελική έμειναν απ’ έξω μέχρι που εμφανίστηκαν τα τανκ. Έψαξα τον Φιλιππάκη, αλλά δεν τον βρήκα. Έχω την εντύπωση ότι εκείνες τις τελευταίες ώρες η Συντονιστική είχε πάψει να συνεδριάζει, να λειτουργεί συλλογικά […].

Δεν έχουμε ακόμα φτάσει στη μέση και σ’ έχω ταράξει στα «δεν θυμάμαι» (γέλια). Και να φανταστείς ότι προσπάθησα τις τελευταίες μέρες να συμμαζέψω αυτά που θυμάμαι, να τα βάλω σε μια τάξη, για να μη σου πετάγομαι από το ένα στο άλλο. Έχω παρατηρήσει, πάντως, ότι σ’ αυτές τις ενθυμήσεις, που πρέπει να βάλεις τη μνήμη και την κρίση σου σε μια τάξη, δεν ξέρεις από πού να αρχίσεις και πού να τελειώσεις. Ή όλα όσα θυμάσαι θα σου έρθουν μεμιάς και θα τα πεις νεράκι, ή θα μπλοκάρεις, νομίζοντας ότι δεν θυμάσαι τίποτα. Στις παλιές συντροφικές παρέες, όποτε ξαναβρισκόμαστε, πού και πού, χωρίς την παρουσία ξένου ακροατή, όπως εσύ καλή ώρα (γέλια), είναι αλλιώς. Η κουβέντα για τα παλιά μπορεί να ξεκινήσει από ένα πείραγμα ή από μια ερώτηση, «τι κάνει ο τάδε;» ας πούμε. Και εκεί θα δεις ότι το ίδιο γεγονός, στο οποίο όλοι μας ήμασταν παρόντες και συμβάλαμε, στο μέτρο των δυνατοτήτων και του ρόλου που παίξαμε ο καθένας στο να συμβεί, δεν το θυμόμαστε με τον ίδιο τρόπο. Καμιά φορά έχουν διαγραφεί από τη μνήμη μας ακόμα και βασικές παράμετροί του. Και έτσι, ο καθένας αφηγείται πλευρές του γεγονότος και εμμένει σε λεπτομέρειες που καμιά φορά οι. υπόλοιποι δεν τις θυμούνται καθόλου, λες και δεν ήτανε κι αυτοί εκεί. Είναι κάπως σαν το σύνδρομο Ρασομόν-την έχεις δει τη ταινία του Κουροσάβα; Ο καθένας, σκόπιμα ή μη, θυμάται και αφηγείται με βάση τη δική του, στενά προσωπική, για να μην πω ιδιοτελή αντίληψη των γεγονότων, τη δική του πρόσληψη της Ιστορίας, που λέτε κι, εσείς οι ιστορικοί πιο κομψά […].

Είχαμε μείνει στην επιστροφή από τους πολιτικούς. Δεν είχα πού να πω τις πληροφορίες που κόμιζα, αλλά, έτσι κι αλλιώς, ήταν πια άχρηστες. Η προετοιμασία της εισβολής του τανκ, δακρυγόνα και πυροβολισμοί στο ψαχνό από ελεύθερους σκοπευτές, βρίσκονταν πια σε κλιμακούμενη εξέλιξη. Κάποια στιγμή πήγα στην έδρα μας, στο φαρμακείο. Οι περισσότερες και οι περισσότεροι, κατάκοποι, είχαν γλαρώσει… Ύστερα από λίγη ώρα ακούσαμε μια βουή, μαζί με κάτι που έφερνε σε ποδοβολητό. Άνοιξα την πόρτα και κόντεψα να πέσω πάνω σε έναν ΛΟΚατζή, που έτρεχε προς το αμφιθέατρο του Γκίνη φωνάζοντας: «Βγείτε έξω!» Αυτό που συγκρότησα ήταν η αναψοκοκκινισμένη μούρη του και η έντονη ακμή στο πρόσωπό του. Τότε διαπίστωσα ότι είχε αρχίσει ήδη η έξοδος. Όσες και όσοι κατέβαιναν από τον πάνω όροφο ή έβγαιναν από το αμφιθέατρο του Γκίνη, κρατιόνταν μεταξύ τους, σε αλυσίδα. Ειδοποίησα τα παιδιά και όλοι μαζί μπήκαμε στο ανθρώπινο ποτάμι που έβγαινε από την πύλη της οδού Στουρνάρη.

Πολύ γρήγορα χωρίσαμε. Αλλοι ακολούθησαν το ρεύμα που πήγαινε προς την πλατεία Εξαρχείων, άλλοι πρόλαβαν και μπήκαν σε πολυκατοικίες επί της Στουρνάρη, απέναντι από το Πολυτεχνείο, και άλλοι, όπως εγώ, ο Διονύσης [Τσακνής], ο Μηνάς [Σταυρακάκης], η Βίκυ [Μανώλογλου] και η Άννα [Μάρκου] περάσαμε απέναντι στην οδό Τζωρτζ. Λίγα μέτρα μετά, στο αριστερό μας χέρι, είδαμε σπασμένη την είσοδο της πολυκατοικίας που βρίσκεται στο νούμερο 34 και κόσμο να μπαίνει μέσα. Μπήκαμε και εμείς. Ανεβήκαμε από τις σκάλες μέχρι τον τελευταίο όροφο, χτυπώντας μαζί με αυτούς που προηγήθηκαν, αλλά και αυτούς που συνέχιζαν να μπαίνουν, τα κουδούνια. Καμία πόρτα δεν άνοιξε. Εκ των υστέρων, διαπίστωσα ότι ήταν κτίριο κυρίως γραφείων. Προσπαθήσαμε να σπάσουμε την πόρτα της ταράτσας, αλλά δεν τα καταφέραμε. Μείναμε για κάμποσα λεπτά στα σκαλιά μην ξέροντας τι να κάνουμε. Κάποια στιγμή πρότεινα να φύγουμε, να προσπαθήσουμε να απομακρυνθούμε εκμεταλλευόμενοι το ότι η έξοδος συνεχιζόταν. Έτσι όπως έμπαιναν συνεχώς και άλλοι, αναζητώντας μια θέση στις σκάλες, φοβόμουνα ότι θα αυτοπαγιδευτούμε. Ο Διονύσης και ο Μηνάς δεν συμφώνησαν. Η Βίκυ, η Άννα κι εγώ αποφασίσαμε, τελικά, να φύγουμε. Βγήκαμε από την πολυκατοικία και χωθήκαμε στο ρεύμα που κατευθύνονταν προς την πλατεία Εξαρχείων. Και από τα δεξιά και από τα αριστερά υπήρχαν ΛΟΚατζήδες, ΕΣΑτζήδες με πολιτικά, αστυνομικοί που κρατούσαν κλομπ, λυσσασμένοι ασφαλίτες και πράκτορες από το παρακείμενο κολαστήριο της Μπουμπουλίνας, αλλά και τεταρταυγουστιανοί παρακρατικοί του Πλεύρη. Οι περισσότεροι από αυτούς κρατούσαν καδρόνια. Έβριζαν και βαρούσαν στα τυφλά. Όποιον αναγνώριζαν ή δεν τους άρεσε η φάτσα του, τον τραβούσαν έξω.

Ανοίγω εδώ μια παρένθεση: Λίγη ώρα μετά, έξω από την πολυκατοικία σταμάτησε μια κλούβα και τους μάζεψε όλους, ανάμεσά τους τον Διονύση και τον Μηνά, και τους πήγαν στην Ασφάλεια. Κλείνω την παρένθεση.

Στο ύψος της Νοταρά είδαμε κάτι συμπαγείς σκιές προς την πλατεία, φοβηθήκαμε και στρίψαμε αριστερά. Τρέχοντας στα τυφλά, γωνία με την Τοσίτσα, νομίζω, πέσαμε πάνω σε έναν μανάβη που έφευγε με το φορτηγάκι του για τη λαχαναγορά του Ρέντη. Ήταν σκεπαστό, με μουσαμάδες. Τον παρακαλέσαμε να μας βγάλει από την επικίνδυνη ζώνη. Έπειτα από μια μικρή ταλάντευση, ο άνθρωπος ανταποκρίθηκε. Και μας είπε να ανέβουμε. Σκαρφαλώσαμε στην καρότσα και καθίσαμε στο βάθος. Ξεκίνησε και ύστερα από λίγες στροφές βγήκε στη Μετσόβου, έστριψε δεξιά για να βγει στην Μπουμπουλίνας, κι εκεί μπροστά από τον Άγιο Βασίλειο κοκκάλωσε. Σήκωσε το μουσαμά που τον χώριζε από την καρότσα και έντρομος μας είπε να κατέβουμε. Μπροστά του, επί της Αλεξάνδρας, ήταν μια μικρή ομάδα ΛΟΚατζήδων γύρω από ένα τεθωρακισμένο που έκλεινε κάθετα το δρόμο. Το είδαμε κι εμείς. Μες την απελπισία μας, τον παρακαλέσαμε να κάνει πίσω και να πάει από άλλο δρόμο. Αρνήθηκε. Μας είπε ότι τον είχαν δει και κοιτούσαν προς το μέρος του. Ήταν κι αυτός πανικόβλητος. Εμείς επιμείναμε, επέμενε κι αυτός και στο τέλος μάς είπε ότι, αν δεν κατεβαίναμε, θα τους φώναζε.

Τι να κάνουμε, πηδήξαμε από την καρότσα και τρέξαμε για να μπούμε στον Αγιο Βασίλειο. Όλες οι πόρτες του θεόκλειστες. Αρχίσαμε πάλι να τρέχουμε και από τη Μετσόβου μπήκαμε στα στενά των Εξαρχείων. Ύστερα από λίγο, δεν θυμάμαι σε ποιον δρόμο ακριβώς (Ζάίμη; Νοταρά;), πάντως δεν είχαμε απομακρυνθεί πολύ, ακούσαμε ένα σιγανό «παιδιά, από δω, ελάτε». Η φωνή είχε έλθει από τη μισάνοιχτη είσοδο μιας πολυκατοικίας. Ήταν μια γυναίκα, στην τωρινή ηλικία μου, αυτή μάς φώναξε, μ’ ένα άλλο ζευγάρι ενοίκων – θολά θυμάμαι τον άντρα που ήταν κοντόχοντρος και καραφλός. Μπήκαμε χωρίς δεύτερη σκέψη και, χωρίς να τους κοιτάξουμε καν, αρχίσαμε να ανεβαίνουμε τρέχοντας τις σκάλες. Φτάσαμε ξέπνοοι στον τελευταίο όροφο και βγήκαμε στην ταράτσα. Πήγαμε κατευθείαν στο πλυσταριό, αλλά ήταν κλειδωμένο. Σωριαστήκαμε τότε χάμω, με την πλάτη στον τοίχο του πλυσταριού. Για όσο μείναμε εκεί, λιγότερο από μισή ώρα, αυτά που ακούσαμε, μυρίσαμε και είδαμε από ψηλά χαράχτηκαν στη μνήμη μου για πάντα. Από την πλευρά του Πολυτεχνείου έφτανε μια ακαθόριστη βοή. Καπνοί, μυρωδιά από αποκαΐδια και δακρυγόνα, σποραδικοί πυροβολισμοί, λάμψεις και κρότοι φωτοβολίδων, ερπύστριες να στριγγλίζουν, παραγγέλματα και παρελάσεις διμοιριών των ΛΟΚ που φώναζαν: «Ελλάς Ελλήνων Χριστιανών» και «Ζήτω ο Παπαδόπουλος». Ήταν κι ο ουρανός φοβιστικός, καταλαβαίνεις…

Κάποια στιγμή, η ηλικιωμένη γυναίκα που μας είχε φωνάξει ανέβηκε και μας κάλεσε να κατεβούμε στο σπίτι της. Δεν θυμάμαι τον όροφο. Έμενε μόνη της, πάντως. Η μοναδική ανάμνηση που έχω από το πρόσωπό της είναι η καλοσυνάτη καθησυχαστική της έκφραση. Αλλα χαρακτηριστικά της δεν θυμάμαι, ούτε το όνομά της. Μας φίλεψε και μας έβαλε να κοιμηθούμε στο σαλόνι. Την άλλη μέρα το πρωί μάς είπε ότι μπορούσαμε να μείνουμε όσο θέλουμε, μέχρι να ησυχάσουν τα πράγματα. Αρνηθήκαμε. Εκεί χωρίσαμε με τη Βίκυ και την Άννα. Πρέπει να σου πω πόσο έχω μετανιώσει που δεν έψαξα να τη βρω αυτή τη γυναίκα μετά την πτώση της Χούντας.

Ξεμαλλιασμένος, με τσαλακωμένα ρούχα κι όπως ήμουνα με μαλλιά και γένια, πέρασα βλακωδώς μπροστά από τον φρουρό, έναν ασφαλίτη με πολιτικά, που ήταν στο φυλάκιο του κολαστηρίου της Μπουμπουλίνας, αυτό που βρισκόταν επί της οδού Ζάίμη. Τη στιγμή που κοιταχθήκαμε, είπα μέσα μου: Τι βλακεία έκανα! (γέλια) Έφτασα, δεν θυμάμαι πώς, στη Νεάπολη των Εξαρχείων και κάνοντας κύκλους κατέληξα στην πλατεία Αμερικής. Εκεί ήταν το σπίτι όπου θα κρυβόμουν. Ένα παλιό τρίπατο του Μεσοπολέμου, όπου νοικιάζαμε με τον φίλο και σύντροφο Νίκο Αρμελίνο ένα δωμάτιο. Έπρεπε να γίνει το Πολυτεχνείο, για να διαπιστώσουμε ότι μερικές εκατοντάδες μέτρα πιο κάτω ήταν το Αστυνομικό [Τμήμα] της Αχαρνών (γέλια). Μου το επιβεβαίωσε εκείνη τη μέρα και ένας ηλικιωμένος ένοικος του ορόφου μας, με τον οποίο είχαμε τυπικές συμπάθειες, όταν τον ρώτησα γιατί πετάει συνέχεια από πάνω ένα ελικόπτερο. Ήξερε γιατί ήτανε -τότε μου το είπε- συνταξιούχος αστυνομικός (γέλια). Στο δωμάτιο αυτό έμειναν για λίγες μέρες και άλλοι συμφοιτητές και σύντροφοι, ο Μανώλης ο Κυριάκης και ο Κώστας ο Κατσάμπης σίγουρα.

Προς το μεσημέρι, και ενώ οι συγκρούσεις συνεχίζονταν, βγήκα να τηλεφωνήσω στη μάνα μου. Σε έναν κάθετο της Μηθύμνης, μάλλον στην Ιεροσολύμων, όπως μπαίνεις από τη Μηθύμνης αριστερά, στο ισόγειο μιας πολυκατοικίας ήταν ένα ψιλικατζίδικο. Δεν χρειαζόταν να μπεις μέσα για να ψωνίσεις. Είχε ένα παράθυρο από όπου σε εξυπηρετούσε και από το πεζοδρόμιο. Σε ένα φαρδύ πρεβάζι είχε και το τηλέφωνο. Ήταν από αυτά τα κόκκινα, αν τα πρόλαβες. Δεν είχα δυο τρία λεπτά που μιλούσα με τη μάνα μου. Εκεί που προσπαθούσα να την καθησυχάσω ότι είμαι καλά κι ότι δεν έχω πάθει τίποτα, ένα λευκό συμβατικό αυτοκίνητο της Ασφάλειας, με τέσσερις μέσα, σταμάτησε στα πέντε μέτρα από εκεί που στεκόμουν. Το πίσω από τον οδηγό παράθυρο άνοιξε, πρόβαλε η κάννη ενός μακρύκαννου όπλου και ακούστηκε ένας πυροβολισμός. Η σφαίρα βρήκε στη γωνία ενός μπαλκονιού στον τρίτο όροφο. Ακούστηκε μια στριγκλιά, κάποια γυναίκα σε πιο πάνω όροφο άπλωνε ρούχα, σοβάδες και κομμάτια μάρμαρο έπεσαν στο πεζοδρόμιο. Σαν να μην είχε συμβεί τίποτα, ο ασφαλίτης έκλεισε το παράθυρο και το αυτοκίνητο εξαφανίστηκε.

Εγώ είχα μείνει ακίνητος και άφωνος. Η μάνα μου, έντρομη, μου φώναζε τι ήταν αυτό που ακούστηκε, εγώ να της λέω: «τίποτα, η εξάτμιση από ένα μηχανάκι», αυτή να βάζει πάλι τις φωνές ανάκατες με παρακάλια, ρώταγε πού ήμουν για να ’ρθει να με πάρει, καταλαβαίνεις. Για να την ησυχάσω, της είπα ότι το βράδυ θα πέρναγα από το σπίτι. Δεν πήγα γιατί, έτσι κι αλλιώς, είχε κηρυχθεί στρατιωτικός νόμος που απαγόρευε την κυκλοφορία μετά τις 16:00 το απόγευμα.

Όταν ξαναβγήκα στη Μηθύμνης, είδα επί της Πατησίων κόσμο μαζεμένο να κοιτάζει προς το Πολυτεχνείο. Γίνονταν ακόμα σποραδικές διαδηλώσεις. Πήγα να δω και έπεσα πάνω στον Ψαριανό… Ναι, τον γνωστό. Ήμασταν συμφοιτητές, αλλά δεν γνωριζόμασταν και καλά. Αυτός ήταν τότε με τον Ρήγα Φεραίο, δεν ξέρω αν ήταν οργανωμένος… Πιάσαμε την κουβέντα και σε πολύ λίγο βρεθήκαμε καθισμένοι στα κάγκελα που περιέκλειαν τα παρτέρια της πλατείας Αμερικής να τσακωνόμαστε για τη διάσπαση του ’68. Μέχρι που ξαφνικά ο κόσμος άρχισε να τρέχει κυνηγημένος από ένα μικρό τεθωρακισμένο που έτρεχε σαν δαιμονισμένο. Αυτή η εικόνα μού έχει μείνει. Όταν έστριψε με όλη του την ταχύτητα στη Μηθύμνης, πήρε μαζί του τη γωνία του πεζοδρόμιου. Εκεί το βάλαμε κι εμείς στα πόδια και πήγε ο καθένας εκεί που πήγε […].

Τι άλλο να σου πω; Δεν ξέρω. Ίσως δυο τρεις γενικές παρατηρήσεις.

Έχω τη γνώμη ότι, όταν μιλάς για αυτό το ανεπανάληπτο μέχρι στιγμής γεγονός, οφείλεις να αποστασιοποιηθείς από το σήμερα και τις εμπειρίες και τη δυνατότητα κρίσης που απέκτησες μεγαλώνοντας και ωριμάζοντας μέσα στη ζωή, και να παραμείνεις στα γεγονότα όπως θυμάσαι ότι τα έζησες τότε, κάτω από τη σημαία υπό την οποία ήσουν στρατευμένος τότε. Άσχετα αν αργότερα διαφώνησες από τα αριστερά ή τα δεξιά. Αν έφυγες ή διαγράφηκες, αν εντάχτηκες κάτω από άλλη σημαία, ή ιδιώτευσες. Άσχετα, αν θέλεις, από το πώς διαχειρίστηκες μετέπειτα τις απογοητεύσεις ή τις φιλοδοξίες σου. Διαφορετικά, γίνεσαι πλαστογράφος της ίδιας σου της ιστορίας και άρα ανυπόληπτος.

Το Πολυτεχνείο ήταν μια εξέγερση που κατάφερε να συνδυάσει το αυθόρμητο με την αυτοοργάνωσή της στην πράξη. Από τη στιγμή που επέβαλε την ύπαρξή της, η ενθουσιώδης δυναμική της ήταν τέτοια που κανείς δεν σκεφτόταν το τι θα γινόταν μετά.

Από την άλλη, πάντως, είναι άξιο βαθύτερης μελέτης και ερμηνείας το πόσο γρήγορα, μετά την πτώση της Χούντας, ξεχάσαμε το ουσιώδες διαρκές μήνυμα της Εξέγερσης. Όλα τα κόμματα και οι οργανώσεις που συνέβαλαν στην πραγματοποίησή της, ανεξάρτητα από την πρόσκαιρη αρχική τους θέση, επιδόθηκαν σε μια σφοδρή, ανελέητη θα έλεγα, αντιπαράθεση για το ποιος ήθελε ή δεν ήθελε από την αρχή να γίνει ή για το κάτω από ποιες συνθήκες προέκυψε το λάθος της Πανσπουδαστικής No 8. Και μάλιστα, ανάγοντάς τα όλα αυτά στην ιδεολογικοπολιτική πολεμική που κυριαρχούσε τότε ανάμεσα στις κύριες εκδοχές του παγκόσμιου κομμουνιστικού κινήματος: τη σοβιετική, την κινεζική, την τροτσκιστική… Και όμως, παρά τις ανούσιες, όπως αποδείχτηκε στα επόμενα χρόνια, μηχανιστικές αντιπαραθέσεις, πάρα τις προσπάθειες όλων των κυβερνήσεων της Μεταπολίτευσης να μετατραπεί η Εξέγερση του Πολυτεχνείου σε μια άνευρη σχολική γιορτή, με γενικόλογο περί ελευθερίας και δημοκρατίας περιεχόμενο, τα εξεγερτικά μηνύματά του εξακολουθούν να εί-ναι επίκαιρα γιατί, απλούστατα, παρέμειναν ανεκπλήρωτα.

Να σου πω και κάτι άλλο; Είναι τυχαίο, νομίζεις, ότι, όποτε πάει το μυαλό σου σε εκείνες τις μέρες, με την όποια αφορμή, ο ενδιάμεσος χρόνος εκμηδενίζεται; Αυτό που σου λέω δεν είναι μόνο δική μου ιδέα, το ’χω συζητήσει και με άλλους. Τα συναισθήματα, με όλη την αντιφατικότητα και πολυπλοκότητά τους, που ένιωσες τότε, σε καταλαμβάνουν στο φτερό. Δεν ξέρω πώς αλλιώς να σ’ το πω. Νομίζεις πως ήταν μόλις χθες, κι ας μη θυμάσαι τα πάντα στις λεπτομέρειές τους. Το γεγονός ότι υπήρξες μια μονάδα αυτής της ανεπανάληπτης -μέχρι στιγμής- εξέγερσης αρκεί για να σου ανασύρει μεμιάς στη μνήμη σου όλους τους συμβιβασμούς που έκανες, από ανάγκη ή συνειδητή επιλογή, στη μετέπειτα ζωή σου. Δεν θέλω να ακουστώ βαρύγδουπος, σε καμία περίπτωση, αλλά για μένα το Πολυτεχνείο παραμένει ένας ανυπότακτος εξεγερμένος που προσπαθούν να τον θάψουν ζωντανό, αλλά αυτός, με κάθε αφορμή, τα καταφέρνει και δραπετεύει από το μαυσωλείο του και τους χαλάει τη βεβαιότητα με την οποία μάς δηλητηριάζουν με όλα τα μέσα που διαθέτουν: ότι, πέρα από αυτή την άθλια πραγματικότητα που ζούμε, δεν υπάρχει άλλη εναλλακτική.

 

166 Σχόλια to “Όλη νύχτα εδώ (η μαρτυρία του Γιώργου Σορολοπίδη)”

  1. Νέο Kid said

    Τιμή και Δόξα στο Πολυτεχνείο!

  2. Γς said

    Μάλιστα
    Καλημέρα
    άλλη μια χρονιά πιο μακριά το Πολυτεχνείο
    Χρόνια Πολλά

    Και του χρόνου

  3. Νέο Kid said

    Όπως μπαίνεις στου Γκίνη πρώτη-δεύτερη πόρτα δεξιά ήταν όντως ακόμα το ιατρείο (για φαρμακείο δεν είμαι σίγουρος) μέχρι και το 87-88 τουλάχιστον.

  4. Γιάννης Ιατρού said

    Καλημέρα

    Μαρτυρίες από εκείνες τις ημέρες έχουν καταγραφεί πολλές και όμως, η κάθε μία από αυτές είναι ξεχωριστή.
    Το ίδιο ξεχωριστή είναι και η όποια συμμετοχή και η ιστορία του καθενός που έζησαν από κοντά τα γεγονότα εκείνες τις μέρες του Νοεμβρίου του 1973.

  5. Κοοπτάτσια στις «δημοκρατικές» εκλογές. Δεν πληρώσαν εισιτήριο στον ηλεκτρικό. Βανδαλισμοί στο γραφείο του κυβερνητικού επιτρόπου. Καταφεύγουν στα Εξάρχεια και στις ταράτσες. Πάντα ίδιοι αυτοί οι αριστεροί! 🙂

    Να, σοβαρά τώρα, τέτοια κείμενα θα άξιζε να μπουν στα σχολεία, φτάνει με τους λυρισμούς.

  6. Γιάννης Ιατρού said

    Οι δρόμοι κι οι περιοχές στην μαρτυρία του Γ.Σ. !!! Πόσο γνωστές!
    (Στη Μετσόβου μενάμε από το 1961 και στην 1η παράλληλο της Ιεροσολύμων, στην Πλ. Αμερικής, ήταν το πατρικό της γυναίκας μου).

  7. rizes said

    17 ΝΟΕΜΒΡΗ 403 Π.Χ.
    https://vgiannelakis.wordpress.com/2018/11/16/17-%ce%bd%ce%bf%ce%b5%ce%bc%ce%b2%cf%81%ce%b7-403-%cf%80-%cf%87/

  8. Σ said

    Πάρα πολύ ωραίο. Συγκινήθηκα. Ιδίως με τις τελευταίες παραγράφους.

  9. Παναγιώτης Κ. said

    Ο πατέρας μου, γεννημένος το 1921, δεν μιλούσε για τα γεγονότα της δεκαετίας του 1940 όπου είχε σε αυτά κάποιον ενεργό ρόλο. Κλίμα για εκείνη την περίοδο εισέπραξα από τις αφηγήσεις της μάνας μου και της γιαγιάς μου. Την ίδια στάση είχαν για κείνη την περίοδο και οι συνομήλικοι του πατέρα μου. Αν τους ρωτούσες, έπαιρνες λιγόλογες απαντήσεις και σε καμιά περίπτωση δεν υπήρχε κάτι το ηρωικό σε αυτές. Μπορεί να μην ήταν καλοί αφηγητές. Ποιος ξέρει;
    Πάντως για μένα αυτό το πράγμα ήταν μια απορία.Πως συμβαίνει να μη μιλούν γιαυτή την μεστή σε γεγονότα περίοδο,περίοδο που εγώ προσωπικά την έκανα σκοπό της (υπόλοιπης) ζωής μου καθότι την μελετώ με…φανατισμό!
    Σύμφωνα με δική μου μέθοδο πολλά πράγματα που δεν ανήκουν στον κόσμο των εμπειριών μου προσπαθώ να τα κατανοήσω δια της… αναλογίας και να τι εννοώ…

    Δεκαετία του 1970. Φοιτητής στην Αθήνα. Μέσα στο το βουητό αυτών των χρόνων. Εντούτοις δεν μου βγαίνει να κάθομαι να μιλάω γι αυτά τα χρόνια. Αν με ρωτήσουν οι νεότεροι δίνω κάποιες σύντομες απαντήσεις. Κάποτε έκανα και μια σχετική επετειακή ομιλία στο σχολείο. Το ίδιο όμως κάνουν και οι συνομήλικοί μου. Ούτε αυτοί έχουν την επιθυμία να μιλούν.
    Συμπέρασμα: Αν εξαιρέσουμε κάποιους πολιτικούς και συγγραφείς που έζησαν τα γεγονότα της εποχής τους και μιλούν γι αυτά ο πολύς κόσμος έχει τη δική μου στάση που είναι ίδια με την στάση του πατέρα μου κ.ο.κ

    Τελευταία διάβασα μια συνέντευξη του ιστορικού Βερέμη ο οποίος μιλούσε για μια παλιά συνέντευξη που είχε πάρει μαζί με τον άλλο ιστορικό τον Κολιόπουλο από τον Χαρίλαο Φλωράκη. Κάποιες ερωτήσεις τους αφορούσαν και τις ζόρικες πλευρές του Εμφυλίου. Ζόρικες πλευρές χαρακτηρίζω π.χ το σχέδιο Λίμνες, ο Γιαννούλης, ο Γεωργιάδης, το πέρασμα της Νιάλας, η Μουργκάνα, η υπερορία κ.λπ. Εδώ που τα λέμε, όλη η δεκαετία του 1940 είναι μια πολύ ζόρικη περίοδος!
    Η αντίδραση του Χαρίλαου: Αφήστε τα αυτά…
    Μια αντίδραση όχι από διάθεση συγκάλυψης αλλά διότι ήταν στενάχωροι καιροί.
    Και ο πρωταγωνιστής Χαρίλαος δεν ήθελε να μιλάει για το τότε.

    Το γεγονός ότι έχεις ζήσει κάποια γεγονότα πριν σαράντα και πλέον χρόνια, δεν σε απαλλάσσει από τον κόπο της μελέτης τους μέσα από επίσημα κείμενα και επίσημες καταγραφές. Είναι αλήθεια ότι έχεις καλύτερη πρόσληψη όλων αυτών σε σχέση με εκείνον που δεν τα έζησε.

  10. Γιάννης Κουβάτσος said

    Καταπληκτική μαρτυρία και σκέτο θρίλερ η διαφυγή από το Πολυτεχνείο. Όταν ξέρεις καλά αυτές τις γειτονιές και τους δρόμους τους, είναι σαν να παρακολουθείς σε ταινία την αγωνιώδη πορεία τους προς τη σωτηρία. Και βέβαια η κατακλείδα τα λέει όλα:
    «το Πολυτεχνείο παραμένει ένας ανυπότακτος εξεγερμένος που προσπαθούν να τον θάψουν ζωντανό, αλλά αυτός, με κάθε αφορμή, τα καταφέρνει και δραπετεύει από το μαυσωλείο του και τους χαλάει τη βεβαιότητα με την οποία μάς δηλητηριάζουν με όλα τα μέσα που διαθέτουν: ότι, πέρα από αυτή την άθλια πραγματικότητα που ζούμε, δεν υπάρχει άλλη εναλλακτική.»

  11. Γιάννης Κουβάτσος said

    Μια ωραία ταινιούλα που προβάλαμε στο σχολείο… Για παιδιά αλλά και για μεγάλους:

  12. Γιάννης Κουβάτσος said

    Μια συνέντευξη του συγγραφέα για το βιβλίο του:
    https://www.oneman.gr/keimena/diabasma/megala_keimena/apo-th-gwnia-averwf-kai-marnh-pyrovolousan-ta-paidia-sthn-pathsiwn.5640335.html?utm_source=Sport24&utm_medium=BoN_mob_hp&utm_campaign=24MediaWidget&utm_term=Pos2

  13. Πάντως τα παιδιά που μπήκαν (;) στις πολυκατοικίες της Στουρνάρη δεν θα καλοπέρασαν. Εβλεπα τα γεγονότα αφ’ υψηλού από το ρετιρέ ενός γνωστού μου μέχρι και την Πέμπτη. Την Παρασκευή δεν μας άφησαν να μπούμε οι ασφαλίτες και από τον γνωστό μου που κατέβηκε να μας δει μάθαμε πως στην ταράτσα ήταν ακροβολισμένοι ασφαλίτες. Ετσι ήξερα πως θα γινότανε έφοδος το βράδυ χωρίς να έχω επαφή με δημοσιογράφους και πρεσβείες, τα παρακολούθησα από Μάρνη και Πατησίων μέχρι που αρχίσανε οι στρακαστρούκες οπότε πήγα σπίτι κι άκουσα την λίγη συνέχεια ραδιοφωνικώς.
    Οντως όταν συμβαίνουν σοκαριστικά γεγονότα ο καθένας άθελά του προσθέτει, διαστρεβλώνει ή αφαιρεί κατά το δοκούν. Ψυλλιάζομαι πως το ίδιο -σε μικρότερο βαθμό-κάνει και η κάμερα !!

  14. sarant said

    Kαλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια και για τις συμπληρώσεις και τα λινκ!

    Χαίρομαι που βρήκατε ενδιαφέρουσα τη μαρτυρία.

  15. […] 17 του Νοέμβρη σήμερα, 46 χρόνια από τη μέρα της φονικής καταστολής της εξέγερσης των φοιτητών στο Πολυτεχνείο. Το ιστολόγιο συνηθίζει να δημοσιεύει τις μέρες αυτές κείμενα σχετικά με “το Πολυτεχνείο”, είτε λογοτεχνικά είτε μαρτυρίες. Για παράδειγμα, πρόπερσι είχαμε δημοσιεύσει τη μαρτυρία του φίλου μας Δημήτρη Μαρτίνου, ο οποίος ήταν τότε φοιτητής της σχολής Χημικών… — Weiterlesen sarantakos.wordpress.com/2019/11/17/17n/ […]

  16. gerontaspso said

    Συγκλονιστικη μαρτυρια, μαλλον θα παρω το βιβλιο!
    πιθανη οσιαριά:
    *καθένας και η καθεμιά, αντενεργώντας –> αυτενεργώντας?

    Ερώτηση (απο πολυ νεοτερο, συγγνωμη για την αγνοια): Ο Φιλιππακης ειναι ο Φιλιππακης της «Ορθοδοξης Αληθειας»???

  17. atheofobos said

    13
    Την Παρασκευή δεν μας άφησαν να μπούμε οι ασφαλίτες και από τον γνωστό μου που κατέβηκε να μας δει μάθαμε πως στην ταράτσα ήταν ακροβολισμένοι ασφαλίτες.

    Μου έλυσες μια απορία που είχα από εκείνα τα χρόνια , για τα δακρυγόνα, την οποία είχα γράψει πριν 12 χρόνια στο ποστ μου
    17 ΝΟΕΜΒΡΗ –ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ ΜΑΡΤΥΡΙΑ
    http://atheofobos2.blogspot.com/2007/11/17.html
    Μετά το τέλος της εκπομπής κατέβηκα με το αυτοκίνητο μέχρι τη πλατεία Εξαρχείων και έφτασα μέχρι την Πατησίων. Στην γωνία Πατησίων και Στουρνάρη ήταν κάθετα τοποθετημένο ένα λεωφορείο από τους φοιτητές , η ατμόσφαιρα μύριζε δακρυγόνα, φωτιές υπήρχαν στους κάδους, οι πόρτες του Πολυτεχνείου ήταν κλειστές και οι δρόμοι άδειοι από κόσμο αλλά και από αστυνομία προς την μεριά των Εξαρχείων .
    Η όλη ατμόσφαιρα σου δημιουργούσε την σκέψη ότι κάτι άσχημο θα γίνει.
    Το τρομακτικότερο δε ήταν ότι χωρίς να υπάρχει πουθενά μαζεμένος κόσμος δακρυγόνα έσκαγαν αραιά και πού χωρίς να βλέπεις από πού πετάγονται .

  18. Στα 35 χρόνια παίρνεις σύνταξη ή τουλάχιστον έπαιρνες στην εποχή μου, το 2009 άρχισα να βλέπω διαφορετικά την επέτειο, πιο ρομαντικά. Δεν είχε νόημα να ξαναγράφεις τα ίδια, όλα είχαν ειπωθεί και εμπεδωθεί κατά το δοκούν, η δε πορεία…άστο καλύτερα.
    η ρομαντική πλευρά, εδώ !

  19. Χαρούλα said

    Δάσκαλε τι διαμάντι είναι αυτό(#11)!!! Έκλαψα, αλλά χαλάλι τους!
    Οι μαρτυρίες πιά δεν με συγκινούν συναισθηματικά. Απλά έχουν ιστορικό ενδιαφέρον για μένα.
    Ευχαριστούμε για την δημοσίευση. Πιό πολύ όμως τους ευχαριστούμε για την πράξη τους. Και κάποιους από αυτούς(τους περισσότερους) για την ψύχραιμη εκτίμηση των γεγονότων.

  20. leonicos said

    ανυπότακτος εξεγερμένος

    η μεγάλη σκέψη, η αξεπέραστη αντίληψη

    που προσπαθούν να τον θάψουν ζωντανό,

    αυτό που δεν θα έχει ποτέ σημασία, όσο υπάρχει το πρώτο

  21. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    Έλειπε, νομίζω, ένα τέτοιο βιβλίο με συγκεντρωμένες 80 (!) μαρτυρίες. Και πολύτιμο γιατί θα φωτίζει, υποθέτω, πολλές και διαφορετικές πλευρές του γεγονότος. Στα υπόψη…

    …το Πολυτεχνείο παραμένει ένας ανυπότακτος εξεγερμένος που προσπαθούν να τον θάψουν ζωντανό, αλλά αυτός, με κάθε αφορμή, τα καταφέρνει και δραπετεύει…
    – ή να τον οικειοποιηθούν για να τον δείχνουν φτιασιδωμένο, κατά πως συμφέρει τη γνωστή –παλιά και νέα- πολιτική τάξη, δηλ. παραμορφωμένο.

    …Μετά βολεύτηκε (ο Φιλιππάκης) με ένα μπάνιο που βρήκε στο γραφείο ενός καθηγητή.
    – Τι ακριβώς θέλει να πει ο αφηγητής; Καθηγητής με ιδιωτικό μπάνιο; 🙂

    – Μηνάς Σταυρακάκης και Μανώλης Κυριάκης: Δυο γνωστοί μας εδώ στο Ηράκλειο, για διαφορετικούς λόγους ο καθένας, μια και ακολούθησαν τελείως αντίθετους δρόμους…

    11. Καταπληκτικό!

    16.
    Όχι. Ο Γιώργος Φιλιππάκης που αναφέρει ο Γ.Σορ. είναι γνωστός δημοσιογράφος και συνδικαλιστής της ΕΣΗΕΑ (συνταξιούχος σήμερα).

  22. Λάζαρος Μ. said

    Ο Δημήτρης Ψαρράς πάντως, στην Εφημερίδα των Συντακτών, άσκησε κριτική στην πλημμελή επιμέλεια του βιβλίου, λόγω της αφιλτράριστης παράθεσης δηλώσεων που παραχαράσσουν τα γεγονότα και την ιστορική μνήμη, όπως υποστηρίζει: https://www.efsyn.gr/politiki/219224_i-dikaiosi-ton-tanks

  23. sarant said

    22 Eίδα και στην Αυγή μια κριτική στο ίδιο πνεύμα, για την ίδια μαρτυρία του στρατιωτικού.

    16 Καλά λες, διορθώνω.

  24. ΚΩΣΤΑΣ said

    Εξαιρετική αφήγηση-μαρτυρία και κατά την άποψή μου απολύτως ειλικρινής. Μια τυχαία στιγμή που κάνεις τη σωστή επιλογή, χωρίς καλά-καλά να συνειδητοποιείς πόσο σημαντική είναι αυτή η επιλογή σου και τι ενδεχόμενες συνέπειες μπορεί να έχεις στη συνέχεια… μη αποκλειόμενου και του θανάτου σου.

    Και προ πάντων η σημερινή διαχείριση του γεγονότος. Σεμνός, λιτός και απέριττος , χωρίς «να γίνεσαι πλαστογράφος της ίδιας σου της ιστορίας και άρα ανυπόληπτος…»

    Ευχαριστούμε Νικοκύρη.

    ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ σε όλους/ες με ελευθερία και δημοκρατία πάντα.

  25. Theo said

    Καλημέρα!

    Πολύ ενδιαφέρουσα η αφήγηση του Γ. Σ (ιδιαίτερα, ο επίλογος). Λιτή, ειλικρινής, χωρίς κορώνες και ύμνους. Αν εξαιρεθούν οι επαγγελματίες πολιτικοί, έτσι μιλούν συνήθως σχεδόν όλοι όσοι ήσαν μέσα στο Πολυτεχνείο τη μέρα εκείνη. Και νομίζω πως το κάνουν από σεμνότητα περισσότερο αλλά και από αντίδραση στις φανφάρες των ποικίλων εορτασμών.

    Ευχαριστώ, Νικοκύρη!

  26. Αφώτιστος Φιλέλλην said

    Αφηγημα μου , δημοσιευμενο το 2010 στο ποιειν.

    Αναγνώσεις

    Αφωτίστου Φιλέλληνος, Σχέδιο αφηγήματος «ΔΕΚΑ ΕΞΙΜΙΣΗ ΝΟΕΜΒΡΗ»
    Νοέ 17
    Καταχώρηση από: Σωτήρης Παστάκας

    (ΕΝΩ ΕΧΕΙ ΔΙΑΝΥΘΕΙ Η ΜΙΣΗ ΜΕΡΑ ΤΗΣ 16 ΝΟΕΜΒΡΗ
    ΚΑΠΟΙΑ ΑΛΛΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΣΥΜΒΑΙΝΟΥΝ ΠΡΙΝ ΕΡΘΕΙ Η 17 ΝΟΕΜΒΡΗ 1973)
    ΚΑΙ ΑN ΓΙΝΟΤΑΝ ΕΤΣΙ;

    Σκηνή πρώτη :
    (Παρασκευή απόγευμα 16 Νοεμβρίου 1973)

    Μετά από τριήμερη κατάληψη του Πολυτεχνείου, και εξαιτίας της καταπίεσης, της πρωτόγνωρης φτώχειας και των προβλημάτων λόγω της πρώτης ενεργειακής κρίσης, ο λαός της Αθήνας, έχει συγκεντρωθεί στο κέντρο της πόλης και οι πιο επαναστατικοί ήδη έχουν καταλάβει κρατικά κτίρια.

    Βέβαια, φάνηκε κάτι περίεργο : ανάμεσα στο επαναστατημένο πλήθος που ήδη από το βράδυ της Πέμπτης είχε καταλάβει κρατικά κτίρια, είχαν ανακατευτεί και έλληνες φοιτητές από την Ιταλία και την Γαλλία, με μερικούς “φιλέλληνες” επαναστάτες από τον Μάη του 68, φέροντες όπλα που τα είχαν εισάγει σταδιακά και λαθραία τα καλοκαίρια, από το ’70 κι ύστερα, την περίοδο των διακοπών.

    Δυό μελαχροινές κοπέλες η Μαρίνα και η Αρετή και δύο φοιτητές, o Λάκης με λεπτά χαρακτηριστικά και κατσαρά μαλλιά κι ο Μάκης, συντοπίτης των δυό φοιτητριών, κοντός με ελάχιστο λαιμό απ’ όπου φύτρωνε ένα πελώριο κεφάλι, από την κατάληψη του Πολυτεχνείου μιλάνε με έναν αγριεμένο νέο φοιτητή που γυάλιζε το μάτι του, τον Λέοντα.

    Ο Λέων, ήταν ο γεροδεμένος μοναχογιός αριστερού μικροεργολάβου, ντυμένος με αμπέχωνο, χοντρό μπουτζίν και άρβυλα, αξύριστος. Έσερνε μια μπετόβεργα μήκους ενός μέτρου, διαμέτρου 12 χιλιοστών, που την είχε προσάγει για αυτοάμυνα μαζί με τσέρκια από κοντινή οικοδομή για να κάνει “φιόγκο” τις πόρτες της περίφραξης του ΕΜΠ.
    Πρώτος μίλησε o Λάκης :

    – “Ο αέρας μυρίζει μπαρούτι , πρέπει να διαλύσουμε την κατάληψη”.
    – “Μα τι λετε τώρα , ο λαός έχει ξεσηκωθεί, δεν μπορούμε να κάνουμε πίσω θα γίνουμε ρεζίλι”, είπε ο Λέων
    – “Είσαι προβοκάτορας”, του είπε προκλητικά o Λάκης.

    Ήδη από την Τετάρτη, οι οργανωμένοι φοιτητές προσπαθούσαν να σταματήσει η κατάληψη, γιατί δεν μπορούσαν να ελέγξουν το αυθόρμητο.

    Η Μαρίνα, μία νοστιμούλα φοιτήτρια, μέλος της ΑΝΤΙΕΦΕΕ , κόρη αξιωματικού της χωροφυλακής, με ένρινη φωνή του είπε :

    -“Συνάδελφε έχει δίκιο ο Λάκης, αν δεν φύγουμε θα χυθεί αίμα.”
    -“Πρέπει να κρατήσουμε τις Θερμοπύλες”, είπε ο Λέων και σκέφθηκε ότι έπρεπε να δέσει με πρόσθετους φιόγκους από τσέρκια τις σιδερένιες πόρτες της Στουρνάρη και της Τοσίτσα
    -“Είσαι προβοκάτορας”, επανέλαβε ο Λάκης.

    Ο Λέων εκνευρίσθηκε, οι φλέβες στο λαιμό του διογκώθηκαν, ένοιωσε κάτι σαν να τον τσίμπησε αλογόμυγα και ουρλιάζοντας «φύγε ρε πούστη μη σε σκοτώσω» πήρε στο κυνήγι τον Λάκη στην αυλή του κτιρίου των Μηχανολόγων-Ηλεκτρολόγων, αλλά ο Λάκης ήταν ταχύτατος και άρχισε να κάνει κύκλους γύρω από τις μπασκέτες. Σύντομα, ο Λέων αντιλήφθηκε το γελοίον του πράγματος και παράτησε το κυνηγητό.

    [….]

    http://www.poiein.gr/2010/11/17/aouossooio-oeeyeeciio-16-12-iiyianc/

  27. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    Γειά σας.

    Κάποιες κοινές, μὲ τὸν συγγραφέα, μνῆμες τῶν ἡμερῶν.

    – Ἡ ἀμφιταλάντευση κλεινόμαστε στὸ Πολυτεχνεῖο ἢ κάνουμε ἔξοδο καὶ μαχητικὴ διαδήλωση τὸ ἀπόγευμα τῆς Τετάρτης.

    – Τὰ πορνὸ περιοδικὰ ποὺ βρέθηκαν στὸ γραφεῖο τοῦ κυβερνητικοῦ ἐκπροσώπου. Δὲν τὰ εἶδα, ἀλλὰ διαδόθηκε εὐρύτατα ἀπὸ τὰ παιδιὰ ποὺ τὰ βρῆκαν.

    – Ἡ ἔξοδος ἀπὸ τὴ μεριὰ τῆς Στουρνάρα μετὰ τὴν εἴσοδο τοῦ τάνκ. Εἶχαν κόψει τὰ κάγκελα δίπλα στὴν πλαϊνὴ πόρτα.

    – Τὰ μπλόκα ἀστυνομίας καὶ παρακρατικῶν στὴ Στουρνάρα, τὸ χτύπημα μὲ καντρόνια στὶς ὁμάδες ποὺ ἀνέβαιναν πρὸς τὰ Ἐξάρχεια, ἀγκαζέ, μὲ τὶς κοπέλες στὴ μέση.

    – Ἡ σύλληψη ὅσων κρύφτηκαν στό κλιμακοστάσιο τῆς πολυκατοικίας τῆς ὁδοῦ Τζώρτζ, σπάζοντας τὸ τζάμι τῆς εἰσόδου. Ἔτσι τὴν πάτησαν κάποιοι φίλοι.

    Ἡ – συγκινητικὴ – παροχὴ ἀσύλου ἀπὸ ἄγνωστους ἀνθρώπους τῆς γύρω περιοχῆς.

    Αὐτὰ πρὸς τὸ παρόν.

  28. Αφώτιστος Φιλέλλην said

    26. Σκηνή πρώτη : Αφηγηση του Λεοντα (2010). Οι υπολοιποι γνωστα προσωπα της ελληνικης πολιτικης ζωης. Ολες οι λοιπες σκηνες ειναι προϊον μυθοπλασιας.

  29. Georgios Bartzoudis said

    (α) «…μαρτυρία … του Γιώργου Σορολοπίδη…».
    # Ειλικρινής, με τον εαυτό του ο Σορολοπίδης. Ούτε στο …σορολόπ το έριξε ούτε σε αναλήθειες. Παρόλο που («ποιητική» αδεία) άκουσε «πυροβολισμούς στο ψαχνό από ελεύθερους σκοπευτές», κανέναν φόνο δεν είδε στη «μέρα της φονικής καταστολής της εξέγερσης των φοιτητών στο Πολυτεχνείο», που …ανακάλυψε και πάλι ο Νοικοκύρης! (εντάξει, τα είπαμε και πέρυσι, νομίζω και φέτος).
    Πάντως, ο Δύτης των νιπτήρων (σχόλιο 5) άρπαξε την ευκαιρία: «…τέτοια κείμενα θα άξιζε να μπουν στα σχολεία». Δηλαδή να μάθουν τα παιδιά πως και γιατί ένας «αγωνιστής» κομμουνιστής μεταλάσσεται σε διευθυντικό στέλεχος της ελεύθερης οικονομίας. Πολύ …συντηρητικός ο σύντροφος. Εγώ θα πρότεινα να διδάσκονται στην πρώτη Δημοτικού τα …άπαντα του Λένιν.

    (β) Η εξέγερση των φοιτητών στο Πολυτεχνείο, έχει από μόνη τη σημασία της. Δεν χρειάζεται κανένα ψευδές περιτύλιγμα, με «φόνους» που έγιναν «στου Καραγκιόζη τον γάμο».
    – Και μόνο ως σχέτη εξέγερση απέναντι σε έναν αδυσώπητο κατασταλτικό μηχανισμό της χούντας, είναι μια ηρωϊκή πράξη (εντάξει: Με συμμετοχή ΚΑΙ των κομμουνιστών).
    – Το κύριο πρακτικό αποτέλεσμα της φοιτητικής εξέγερσης ήταν ή πρόκληση ανωμαλίας μέσα στον μηχανισμό της χούντας που είχε σαν αποτέλεσμα την πτώση του Παπαδόπουλου και την έλευση του Ιωαννίδη. Η χούντα έγινε βεβαίως πιο σκληρή αλλά και πιο ανόητη. Κατέρρευσε και αυτοκαταργήθηκε με το πραξικόπημα κατά του Μακαρίου. Και μέσα από το δράμα της Κύπρου ήρθε η δημοκρατία στην Ελλάδα. Η «αστική» βεβαίως (και η μόνη) δημοκρατία.

  30. Γιάννης Κουβάτσος said

    22: «Ασφαλώς όλες οι μαρτυρίες είναι πολύτιμες. Και απ’ αυτόν τον κανόνα δεν εξαιρούνται οι «ανεπιθύμητες» ή ακόμα και οι εξόφθαλμα αναξιόπιστες. Από τη μαρτυρία του χουντικού στρατιωτικού μαθαίνουμε τον τρόπο που έχει προσλάβει η δική του πλευρά τα δραματικά γεγονότα. Ομως δεν είναι δυνατόν να μην παρατίθεται ούτε μια υποσημείωση που να προειδοποιεί τον αναγνώστη για τη διαστρέβλωση της ιστορίας.»
    Έχει δίκιο ο Ψαρράς, έτσι πρέπει να παρουσιάζονται οι μαρτυρίες. Όχι λογοκρισίες αλλά όχι και ασχολίαστες παπαρολογίες.

  31. π2 said

    Ωραία η μαρτυρία, και ο προβληματισμός για τις σχετικές αφηγήσεις στον επίλογο, που σχετίζονται και με την ευρύτερη προβληματική της προφορικής ιστορίας.

    Η κριτική του Ψαρρά είναι κάπως υπερβολική. Δεν έχω δει το βιβλίο, αλλά αν πρόκειται όντως για απομαγνητοφωνήσεις, στόχος είναι ακριβώς η παράθεση των προσωπικών οπτικών, που εξ ορισμού περιλαμβάνουν σκόπιμες ή αθέλητες διαστρεβλώσεις. Το κέρδος από τις πρακτικές και τις μεθόδους της προφορικής ιστορίας αυτό ακριβώς είναι. Θα χρειαζόταν μια διακριτή μελέτη για την ανάδειξη της διαφορετικότητας των αφηγήσεων, των λαθών, των παραλείψεων, των ψεμάτων (όπως στο συγκεκριμένο παράδειγμα).

  32. spyridos said

    27

    Το έχω διαβάσει αρκετές φορές το δικό σου και αμέσως σκέφτηκα αυτές τις ομοιότητες αλλά και ομοιότητες ύφους.

  33. Νίκος Κ. said

    Εξαιρετικό!

    Μετά την πτώση της δικτατορίας οι αντιπαραθέσεις ανάμεσα στις αριστερές οργανώσεις ήταν ένα καλό άλλοθι (για όλους) ώστε να καλυφθεί η ιδεολογική ένδεια απέναντι στα προβλήματα της ζωής που άλλαζε «δίχως να κοιτάζει τη δική μας μελαγχολία».

    Γι αυτό και θα αντιγράψω δύο (σχετικά κατά τη γνώμη μου) αποσπάσματα από το σημερινό κείμενο:

    «… συνέβαλε στο να διαμορφώσουμε εμείς της Αντι- ΕΦΕΕ μια πιο πειθαρχημένη σχέση μεταξύ μας, αλλά και με τα άλλα παιδιά που ανήκαν σε άλλες αντιδικτατορικές οργανώσεις μια ενότητα στην πράξη, χωρίς οι αντιπαραθέσεις μας να γίνουν ποτέ ιδιαίτερα οξείες. Ακόμα και μετά την Μεταπολίτευση»

    «Από την άλλη, πάντως, είναι άξιο βαθύτερης μελέτης και ερμηνείας το πόσο γρήγορα, μετά την πτώση της Χούντας, ξεχάσαμε το ουσιώδες διαρκές μήνυμα της Εξέγερσης. Όλα τα κόμματα και οι οργανώσεις που συνέβαλαν στην πραγματοποίησή της, ανεξάρτητα από την πρόσκαιρη αρχική τους θέση, επιδόθηκαν σε μια σφοδρή, ανελέητη θα έλεγα, αντιπαράθεση …»

  34. spyridos said

  35. Αφώτιστος Φιλέλλην said

    Μια ενδιαφερουσα αναλυση για τον ρολο της ανενταχτης νεολαιας

    […]

    Η μαθητιώσα, η εργαζόμενη, η νεολαία των γηπέδων και των σφαιριστηρίων, οι αλήτες, οι τεντιμπόηδες και οι γιεγιέδες, ήταν που έσπευσαν πρώτα απ’ όλους να στηρίξουν τους πρώτους φοιτητές που μπήκαν στο Πολυτεχνείο, τον πρώτο πυρήνα της κατάληψης, την πρώτη μέρα. Αυτοί και αυτές υποχρέωσαν τις οργανωμένες φοιτητικές νεολαίες να μπουν κι εκείνες στο Πολυτεχνείο και να στείλουν στο διάβολο τις Κεντρικές Επιτροπές και τους σχεδιασμούς τους για το μέλλον τους εντός της μελλοντικής φιλελευθεροποιημένης δικτατορικής Ελλάδας. Να στείλουν στο διάβολο τις αναλύσεις για τις συνθήκες, για τα μέσα της πάλης, για το ποια προτάγματα είναι οπορτουνιστικά και μαξιμαλιστικά και ποια όχι. Αυτή η άγρια νεολαία είχε και τη μερίδα του λέοντος στη λίστα των νεκρών.

    Παρά ταύτα, κανείς και καμία δεν κλείστηκε στο Πολυτεχνείο για να πεθάνει και να γίνει σύνθημα στα πανό μας. Πιθανότατα σήμερα εμείς δεν μπορούμε να κατανοήσουμε αυτό που τους ώθησε σε μια τόσο θαρραλέα κίνηση, ειδικά εκείνους τους πρώτους, τους λεγόμενους προβοκάτορες. Σίγουρα όμως ήταν η δίψα για μια ζωή που να αξίζει κι όχι η μεταθανάτια δόξα. Και ίσως, μια εκτίμηση της κατάστασης και μια πρόσληψή της που διαφέρει στο μυαλό εκείνων που δεν το είχαν γυμνάσει στην πεποίθηση πως οι εκτιμήσεις είναι δουλειά άλλων, πιο ειδικών και αρμοδίων για αυτές.

    Συνιστά αναντίρρητη αλήθεια ότι οι πρώτοι φοιτητές που κλείστηκαν μέσα στο Πολυτεχνείο, ο αρχικός πυρήνας της κατάληψης που εξελίχθηκε σε ανοιχτή εξέγερση κατά της χούντας, εκτός από αλήτες για τον εθνικό κορμό και το καθεστώς, υπήρξαν για ένα 24ωρο και προβοκάτορες, στο μυαλό, στο στόμα και τις γραφίδες του λεγόμενου οργανωμένου ταξικού κινήματος. Κάτι βαλτοί δηλαδή, με «οπορτουνιστικά και άκαιρα συνθήματα», σε μια συγκυρία που για τις παράνομες μεν, οργανωμένες δε αριστερές νεολαίες, ακόμα και το «Κάτω η Χούντα» θεωρούνταν μαξιμαλιστικό -ή «πολιτικό», όπως το έκριναν οι οργανωμένες πρωτοπορίες- σύνθημα, για να τεθεί ανοιχτά και δημόσια.

    Οι πρώτοι «300 του Πολυτεχνείου», ως «αυτόνομοι» (ή «τροτσκιστές» ή «αριστεριστές»), προφανέστα δεν έφεραν το βάρος της ιστορικής ήττας του Εμφυλίου να τους φρενάρει, να τους κάνει προσεκτικούς ή ρεαλιστές.

    Δεν κουβαλούσαν τις φριχτές εμπειρίες του Γράμμου, των μετεμφυλιακών διώξεων, της εξορίας, ούτε το ιστορικό τους βάρος ως διάδοχοι εκείνων που τις είχαν. Είχαν την αναίδεια και την αποκοτιά εκείνων που δεν ξέρουν τι τους περιμένει αν χάσουν, εκείνων που δεν είχαν ηττηθεί ξανά στο παρελθόν, εκείνων που δεν υπολογίζουν τα πλην και τα συν της υποσχεθείσας «φιλελευθεροποίησης» του καθεστώτος. Αυτή η αναίδεια και αποκοτιά αρκούσε για να φαντάζουν ως προβοκάτορες στα μάτια εκείνων που ενώ είχαν κληρονομήσει ένα αντάρτικο που έφτασε πιο κοντά από ποτέ στην ανατροπή του αστισμού, μια απλή διαμαρτυρία μπορούσε να τους στείλει σε ένα ξερονήσι. Ήταν άγνωστοι -ακόμα- στην Ασφάλεια, αλλά ήταν επίσης άγνωστοι και στους φακελωμένους αριστερούς και κομμουνιστές της εποχής.

    Εξαιτίας τους όμως, χάρη στην απαράμιλλη τόλμη και αδιανόητη αποκοτιά τους, τα δύο ΚΚΕ σύρθηκαν από τη στάση της συκοφαντίας σε αυτήν της στήριξης μιας τροχιάς χωρίς επιστροφή. Και μολονότι μετέπειτα έγιναν τιμητές της εξέγερσης, αυτή δεν συνιστά αυτό με την οποία την επένδυσαν κατόπιν: την «κορύφωση της αντιδικτατορικής πάλης». Δεν συνιστά κορύφωση καμιάς «λαϊκής αντίστασης στην λαομίσητη χούντα». Δεν υπήρξε λαϊκή αντίσταση κατά της χούντας στην εφταετία, και η χούντα δεν ήταν λαομίσητη. Η εξέγερση του Πολυτεχνείου αποκαθήρε την ελληνική κοινωνία.

    Η εξέγερση του Πολυτεχνείου ως εκ τούτου στέκεται ψηλότερα κι από τη μυθική διάσταση που της επένδυσε κατόπιν η επίσημη Αριστερά και το ΠΑΣΟΚ. Η πρωτοφανής εισβολή του αυθόρμητου λαϊκού παράγοντα -και πρώτα και κύρια της νεολαίας- στο πεδίο της πολιτικής, μακριά από και κόντρα σε κομματικούς υπολογισμούς και μεσιτεύσεις, σπάζοντας παραδοσιακές διαμεσολαβήσεις και θεσμίζοντας οριζόντια, ενάντια σε συντριπτικούς συσχετισμούς, έφερε -εκ του αποτελέσματος- την πιο βαθιά τομή στην ιστορία του νεοελληνικού κράτους: ήταν η απαρχή της δραστικής εξέλιξης που έστειλε τους καραβανάδες για πρώτη φορά στο παρασκήνιο της πολιτικής ζωής, περιορίζοντάς τους σε αυτό που διαισθητικά εντοπίζουμε σήμερα ως βαθύ κράτος.

    Αιώνια δόξα και τιμή στους προβοκάτορες του Πολυτεχνείου, νεκρούς και επιζήσαντες. Δεν άξιζαν σε αυτόν το λαό τότε, και ο λαός αυτός δεν είχε να επιδείξει τίποτα που να αξίζει περισσότερο από κείνους. Ή όπως είπε κάποιος φοιτητής σε κάποιον άλλον την ώρα που τα τανκς έριχναν την πύλη: «τι θλιβερό που είναι να πεθάνουμε με την υπόκρουση του εθνικού ύμνου…».

    https://www.babylonia.gr/2019/11/17/ki-omos-i-chounta-teleiose-to-73/

  36. sarant said

    27 Γεια σου Μήτσο, ενδιαφέρον που επισημαίνεις (αναμενόμενα) κοινά στοιχεία.

  37. ΣΠ said

    35 Και μολονότι μετέπειτα έγιναν τιμητές της εξέγερσης

    Χρειάστηκε να το διαβάσω δύο φορές για να καταλάβω τι εννοεί. Λάθος χρήση του «τιμητές».

  38. nikiplos said

    Καλημέρα… Η Χούντα ήταν (ελπίζω) το τελευταίο επεισόδιο του εμφυλίου. Το βολικό ήταν η βελούδινη δημοκρατία, η αποκατάσταση με το παλαιό κατεστημένο, ενεργό-αναγκαίο. Το πολυτεχνείο ανέτρεψε λίγο αυτό το σκηνικό. Συνέβαλε καθοριστικά και η Κύπρος, όμως το Πολυτεχνείο πιστεύω πως εξώθησε εκ των πραγμάτων τόσο τους Ευρωπαίους, όσο και τους εγχώριους κεντρώους πολιτικούς να αποκοπούν από τον ομφάλιο λώρο του μετεμφυλιακού κράτους.

    Μια απορία: Πως κατάλαβε ο αφηγητής ότι ήταν τεταρταυγουστιανοί του Πλεύρη? Είχαν στολή?

  39. ΚΑΒ said

    35. ὧν οὐκ ἦν ἄξιος ὁ κόσμος

  40. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    @Spyridos (32), Sarant (36). Φυσικὸ εἶναι νὰ συμφωνοῦμε στὰ βασικά. Τοὑλάχιστον ὅσοι δὲν τὰ βλέπουμε μέσα ἀπὸ σκοπιμότητες.

    Τὰ ἴδια γεγονότα ζήσαμε, τὰ ἴδια, πάνω-κάτω, μυαλὰ κουβαλούσαμε,

  41. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    Καὶ κάτι ἀκόμα.

    Πολλοὶ ἔχουν λοιδορήσει τὴ γενιὰ τοῦ Πολυτεχνείου, ἐπειδὴ κάποια προβεβλημένα στελέχη της ἐξαργύρωσαν τὴ συμμετοχή τους μὲ θέσεις καὶ ἀξιώματα.

    Ἡ μεγάλη πλειοψηφία, ὅμως, κράτησε ἀξιοπρεπῆ στάση χωρὶς νὰ ἐπιδιώξει δημοσιότητα, προβολή, ἢ κάποιου εἴδους ἀνταλλάγματα.

    Θυμᾶμαι μὲ συγκίνηση τὰ λόγια ἑνὸς φίλου τοῦ πατέρα μου, συνασθενῆ του στὸ σανατόριο στὰ χρόνια τοῦ Ἐμφυλίου.
    Μᾶς ἐπισκέφτηκε στὸ σπίτι, μόλις ἡσύχασαν κάπως τὰ πράγματα.

    «Αὐτὰ τὰ παιδιὰ μᾶς ξεντρόπιασαν. Ἦταν οἱ μόνοι ποὺ εἶχαν τὸ κουράγιο νὰ ξεσηκωθοῦν. Ὅταν τοὺς βλέπουμε στὸ λεωφορεῖο πρέπει νὰ σηκωνόμαστε καὶ νὰ τοὺς δίνουμε τὴ θέση μας. Ὡς ἔνδειξη σεβασμοῦ.»

  42. Γιάννης Κουβάτσος said

    42: Δυστυχώς, ο πρώτος πρόεδρος της Τρίτης Ελληνικής Δημοκρατίας είχε άλλη άποψη από τον φίλο του πατέρα σου, τον «άριστο» Κωνσταντίνο Τσάτσο:
    «Η στάση μου κατά τη διάρκεια της δικτατορίας ήταν απλώς αξιοπρεπής. Ούτε βόμβες έφτιαχνα, ούτε βγήκα στο πεζοδρόμιο. […] Οταν έγινε το Πολυτεχνείο, ούτε πήγα επί τόπου, ούτε συγκινήθηκα. Από την πρώτη στιγμή κατάλαβα ότι αυτά τα πεζοδρομιακά ξεσπάσματα δεν κλόνιζαν τη δικτατορία και ότι, όπως στα χρόνια της Κατοχής, υποκρύπτανε κομμουνιστικές επιδιώξεις επικίνδυνες για το μέλλον. Εχω τη συνείδησή μου ήσυχη ότι δεν συνήργησα στην κατασκευή του μύθου του Πολυτεχνείου. Λυπάμαι τα 5-6 παιδιά που σκοτώθηκαν έξω και μακρυά από το Πολυτεχνείο, διότι μέσα στο Πολυτεχνείο δεν σκοτώθηκε κανείς» (Κωνσταντίνος Τσάτσος, «Λογοδοσία μιας ζωής», τ. Β΄, Εκδόσεις των Φίλων, Αθήνα 2000, σ. 393).

  43. Γιάννης Κουβάτσος said

    Το 42 στο 41, όλο τα μπερδεύω. ☺
    Και να συμπληρώσω στο 42 πως όταν αποκτάει κάποιος αξιώματα, και μάλιστα ύπατα, χάρη στον αγώνα και το αίμα των άλλων, θα πρέπει τουλάχιστον να τους σέβεται και ας είναι μπανάλ λαϊκούρες, πολύ μακριά από τους «άριστους» του τόπου.

  44. Γιάννης Κουβάτσος said

    42: Ο «άριστος» Κωνσταντίνος Τσάτσος, σουλουπώνω κάπως την ασυνταξία.

  45. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    41 – «Πολλοὶ ἔχουν λοιδορήσει τὴ γενιὰ τοῦ Πολυτεχνείου, ἐπειδὴ κάποια προβεβλημένα στελέχη της ἐξαργύρωσαν τὴ συμμετοχή τους μὲ θέσεις καὶ ἀξιώματα.

    Ἡ μεγάλη πλειοψηφία, ὅμως, κράτησε ἀξιοπρεπῆ στάση χωρὶς νὰ ἐπιδιώξει δημοσιότητα, προβολή, ἢ κάποιου εἴδους ἀνταλλάγματα.»

    Αυτό που της καταλογίζω, είναι που μεγάλωσε τα παιδιά της χωρίς αντιστάσεις στον καπιταλιστικό καταναλωτισμό.

  46. Capten Vilios said

    Γίνεσαι πλαστογράφος της ίδιας σου της ιστορίας και άρα ανυπόληπτος.
    Έτσι να λέμε πια τα σύκα: σύκα, και τη σκάφη: σκάφη

  47. ΣΠ said

    41
    https://www.reader.gr/specials/i-genia-toy-polytehneioy-ti-kanei-simera-i-syntonistiki-epitropi-tis-katalipsis-toy-1973

  48. ΣΠ said

    42
    Ο Μιχαήλ Στασινόπουλος δεν ήταν ο πρώτος πρόεδρος της Τρίτης Ελληνικής Δημοκρατίας;

  49. Γιάννης Κουβάτσος said

    Προσωρινός πρόεδρος, για λίγους μήνες.

  50. Γιάννης Ιατρού said

    41, 42, 43, 44
    Ε, τσάτσος λέμε!

    ΥΓ: Μόλις έμαθα πως ο Μαρινάκης αποχωρεί από το πρωτάθλημα. Στην κυβέρνηση όμως θα παραμείνει κανονικά 😋

  51. Μαρία said

  52. sarant said

    50 ΥΓ ??

  53. ΣΠ said

    52
    http://www.gazzetta.gr/football/superleague/article/1415370/olympiakos-na-paremvei-i-politeia-allios-apohoroyme

  54. sarant said

    53 Ευχαριστώ -άλλο πάλι και τούτο, να φωνάζει ο Μαρινάκης!

  55. Μαρία said

    Η οδός Σπ. Τρικούπη είναι Σπυρίδωνος ή Σπύρου; https://www.documentonews.gr/article/thn-ekanan-taratsa-ta-mat-diplh-epixeirhsh-se-polykatoikies-sta-exarxeia-kai-7-syllhpseis-photosvideo
    Χωρίς πλάκα πρόκειται για διαφορετικά πρόσωπα και πιθανολογώ οτι είναι Σπυρίδωνος.

  56. Γιάννης Κουβάτσος said

    «Σπύρου Τρικούπη» γράφει συνάδελφος, όπου του ζητείται η οδός. Υπήρχε ένας Σπύρος Τρικούπης, λόγιος και πολιτικός, «φονευθείς υπό των κομμουνιστών», αλλά δεν νομίζω ότι του έχουν αφιερώσει οδό. «Σπυρίδωνος Τρικούπη» πρέπει να είναι κανονικά.

  57. Γιάννης Κουβάτσος said

    54: Το είδαμε κι αυτό: να ζητάει ισονομία ο Ολυμπιακός. 😂

  58. ΣΠ said

    55
    Την ήξερα για Σπύρου Τρικούπη και νόμιζα ότι ήταν για τον Σπυρίδωνα Τρικούπη. Δεν ήξερα ότι ήταν διαφορετικά πρόσωπα.

  59. Γιάννης Ιατρού said

    55: Σπύρου

  60. Μαρία said

    59
    Μερσί. Ο Σπυρίδων δεν έχει το δρόμο του στην Αθήνα;

  61. mitsos said

    Καλησπέρα
    Νίκο πολύ ωραία η μαρτυρία που διάλεξες.
    Ευχαριστούμε ( εγώ και η κόρη μου )
    Για κάποιους όμως από τους εδώ σχολιαστές σου μάλλον χρειάζεται η συνέντευξη που έδωε ο οδηγός του τανκ (νομίζω λεγόταν Σκευοφύλακας) πριν μερικά χρόνια σε εφημερίδα, αλλά υπάρχει και στο διαδίκτυο.
    Αν δεν τους αγγίξει ούτε εκείνη …. δεν σώζεται η κατάσταση.

    Εύχομαι
    Ποτέ ξανά φασισμός και χούντα στην Ελλάδα.
    Δυστυχώς όμως βλέπω πως ο αγώναςγια την Δημοκρατία είναι μάλλον διαρκής. Κάθε γενιά πρέπει να επιβεβαιώνει η ίδια την δύναμη της να κρατά μακριά φασισμό , καταστολή, ολοκληρωτικές πρακτικές και πολέμους.

  62. Γιάννης Ιατρού said

    60: Μάλλον όχι, στη Θεσσαλονίκη έχει, ένα δρομάκι

  63. nikiplos1 said

    56@ Εκτελέστηκε ως Όμηρος από τον ΕΛΑΣ στα Δεκεμβριανά. Εικάζω ότι έτυχε και δίκαιης δίκης μάλλον. Χωρίς άλλους σε αυτά είμαστε μανούλες.

  64. nikiplos1 said

    55@ Αντικειμενικά η περιοχή έχει δώσει ονοματοδοσίας δρόμων που αφορούν κυβερνήτες της περιόδου του 21 όπως Ζαΐμης, Ανδρέας Μεταξάς, Μποτασης Νοταράς, Τοσίτσας κ.α. Μήπως λοιπόν πρόκειται για μία βολική αμφίσημη ασάφεια?

  65. Γιάννης Κουβάτσος said

    Κι όμως Σπυρίδωνος Τρικούπη λεγόταν παλαιότερα και από κάποια εποχή και έπειτα επικράτησε το Σπύρου Τρικούπη.

  66. Γιάννης Ιατρού said

    65: Εγώ που έμενα Μετσόβου, Σπύρου θυμάμαι να την λέγαμε. Αλλά προφανώς πρόκειται για τον «Σπυρίδωνα».

  67. Μαρία said

    65
    Πράγματι. Και απ΄ότι φαίνεται δεν υπάρχει επίσημη μετονομασία. Μάλλον πρόκειται για δημοτικιστικό ακτιβισμό 🙂

    Μια ανάσα από το Πεδίον του Άρεως, η απόληξη της Σπυρίδωνος Τρικούπη, που πλέον λέγεται Σπύρου Τρικούπη σύμφωνα με τις πινακίδες, είναι σαν μια αστική ενδοχώρα του πάρκου. https://www.kathimerini.gr/1028150/article/politismos/polh/mia-palia-polykatoikia-kai-h-ayra-toy-hlia-venezh

  68. Γιάννης Ιατρού said

    Στον Πειραιά έχουν λύσει κομψά το πρόβλημα 🙂 🙂

  69. Γιάννης Ιατρού said

    Στην Αθήνα, λίγο πιό κάτω, στα νούμερα 24-32 γράφει «Σπυρίδωνος» μιά παλιά ταμπέλα… 🙂

  70. sarant said

    Ο νεότερος Σπ. Τρικούπης, ο σφαγιασθείς υπό των κομμουνιστών, ήταν βέβαια από την ίδια οικογένεια με τον Σπυρίδωνα Τρικούπη. Φίλος του Λαπαθιώτη στα νιάτα του, εκδότης του λογοτεχνικού περιοδικού Δάφνη. Μετά έβαλε μυαλό κι έγινε βουλευτής και υπουργός του Λαϊκού Κόμματος, όπως και ο πατέρας του. Είχε και γιο βουλευτή και υπουργό, έτσι πάνε αυτά.

  71. Γιάννης Ιατρού said

    χαχα, ρε τι φτιάχνει ο κόσμος (Καλλιδρομίου σήμερα. Πρωτοβουλία των κατοίκων) 🙂

  72. nikiplos said

    71@ κάθε χρόνο το ίδιο μενού ο κυρ-Μιχάλης… ήμουνα νιός και γέρασα… Α ξέχασα φέτος οι μετρ φορούν μπλέ… 🙂

  73. ΚΩΣΤΑΣ said

    Στη Θεσσαλονίκη έχουμε Χαριλάου και Σπυρίδωνος Τρικούπη, όχι όμως Σπύρου.

    Αν κρίνω από την εμπειρία που απέκτησα, μελετώντας τους δρόμους της γειτονιάς μου, πιθανολογώ και μια τρίτη εκδοχή πέραν του δημοτικιστικού ακτιβισμού. Να υπήρξε μετονομασία κατά την περίοδο της δικτατορίας, τότε δόθηκαν ονόματα εκτελεσθέντων στην περίοδο του εμφυλίου.

    Παρεμπιπτόντως, η ομηρία μετά τα Δεκεμβριανά υπήρξε ακόμη ένα μελανό σημείο του εμφυλίου που όμως δεν απασχόλησε πολύ την ιστοριογραφία και ως γεγονός είναι ελάχιστα γνωστό. Και στη Θεσσαλονίκη υπήρξε η ομηρία, πάνω από 1000 άτομα οδηγήθηκαν στην Αριδαία (τότε Αρδέα), τελικά η μεγάλη πλειοψηφία γλύτωσε με την παρέμβαση του Διεθνούς Ερυθρού Σταυρού. Μεταξύ των ομήρων και ο Γ. Μπακατσέλος, πρώην υπουργός πολλών κυβερνήσεων και παππούς; της συζύγου του Β. Βενιζέλου.

  74. Λευκιππος said

    Λίγα επεισόδια σήμερα, καθώς οι περισσότεροι προτίμησαν να καθήσουν στην τηλεόραση και να δουν τον Τσιτσιπα να νικάει τελικά.

  75. Γιάννης Ιατρού said

    73β Καλή ιδέα, αλλά πιστεύεις πως η χούντα θα έδινε/άλλαζε το όνομα στη δημοτική (Σπύρος), έστω και για να τιμήσει αυτόν που εννοείς;

  76. Γιάννης Ιατρού said

    74: Μέχρι και drone έβαλε η αστυνομία και έλεγχε μ΄αυτά τις ταράτσες πολυκατοικιών …

  77. ΚΩΣΤΑΣ said

    75 Δεν νομίζω ότι το Σπύρος είναι μετατροπή στη δημοτική, είναι το κανονικό του, το βαφτιστικό του, Σπύρο τον έχει και η Βικι στο σχετικό λήμμα.

    https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A3%CF%80%CF%8D%CF%81%CE%BF%CF%82_%CE%A4%CF%81%CE%B9%CE%BA%CE%BF%CF%8D%CF%80%CE%B7%CF%82

  78. Μαρία said

    73
    Τα ‘χεις μπλέξει. Ομηρία στη Θεσσαλονίκη δεν υπήρξε και δεν έχει άμεση σχέση με τα Δεκεμβριανά. Ήταν δοσίλογοι ή θεωρούμενοι δοσίλογοι κρατούμενοι απ’ τον ΕΛΑΣ στο στρατόπεδο Παύλου Μελά. Εκτενώς έχει ασχοληθεί ο Δορδανάς στη γερμανική στολή στη ναφθαλίνη.

  79. Γιάννης Ιατρού said

    77: Το βαφτιστικό, πόσο μάλλον στην εποχή που έζησε, δεν μπορεί να ήταν άλλο εκτός από Σπυρίδων. Το Σπύρος από εκέι προέρχεται. Η Βίκι το έχει έτσι προφανώς για να ξεχωρίζει από τον άλλο, τον συνονόματο.

  80. Μαρία said

    Ξύλο μετα μουσικής.

  81. sarant said

    79 Κι εγώ έτσι λέω

  82. ΚΩΣΤΑΣ said

    78 Δεν διάβασα το συγκεκριμένο του Δαρδανά, ναι κρατούνταν στο στρατόπεδο Παύλου Μελά, η μετακίνηση προς την Αρδέα άρχισε στο 1ο 15/θήμερο του Γενάρη του 1945, προστέθηκαν και άλλοι πλην των κρατουμένων και ως όμηροι χαρακτηρίζονταν τότε και αυτοί.

    https://greekcivilwar.wordpress.com/2016/12/20/gcw-742/

  83. Γιάννης Κουβάτσος said

    Όπως λέμε Κωνσταντίνο Καραμανλή τον θείο και Κώστα τον ανιψιό, για να τους ξεχωρίζουμε. Τώρα προέκυψε και τρίτος, αλλά τόσοι που είναι πού να βρεθούν υποκοριστικά; Μήπως Κώτσος; ☺

  84. ΚΩΣΤΑΣ said

    79 Είπα τη γνώμη μου, δεν έχω περισσότερα στοιχεία για να επιμείνω. Τι μου νοιάζει εμένα; Ψάξτε το εσείς οι Αθηναίοι. 😉

  85. Μαρία said

    79
    Κι όμως και η εγκυκλοπαίδεια του Ηλίου Σπύρο τον αναφέρει. Το λήμμα αρχίζει με το «πολιτευτής γεννηθείς εν Αθήναις το 1892» και τελειώνει με το «Εφονεύθη απαχθείς ως όμηρος υπο των κομμουνιστοσυμμοριτών κατα το κίνημα του Δεκεμβρίου του 1944».
    Όλα τα τρικουπικά λήμματα υπογράφονται απ’ τον Ν. Ευαγγελόπουλο.

    Έχω δυο γειτόνισσες γεννημένες τη δεκαετία του ’30. Στην ταυτότητα η μία γράφεται Γιαννούλα κι η άλλη Σαρούλα.

  86. Γιάννης Ιατρού said

    86: άκυρο αυτό με την τροπή Γ -> Σ (διαφορετικά τα ονόματα)

  87. Γς said

    80:

    >Μεγάλες στιγμές ούτε σε σενάριο ταινίας … στο κτήριο που γίνεται επιχείρηση των ματ παίζει από διαμέρισμα κλασική μουσική στο διαπασών

    Α, το’ χω κάνει κι εγώ

    https://caktos.blogspot.com/2010/12/1977-beethoven.html

  88. Μαρία said

  89. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Τον Χανδρινό τον άκουσα προ ημερών στο ραδιόφωνο για τις συνθήκες μετανάστευσης Ελλήνων ανειδίκευτων εργατών στη Γερμανία επί Κατοχής κλπ. Δαιμόνιος. Είπα λίαν προσεχώς θα πάρω βιβλίο του. Με αυτή τη μαρτυρία (ωραία επιλογή-μας έβαλε στη βράση των γεγονότων), θα επισπεύσω προσθέτοντας και το σημερινό.

  90. Γς said

    83:

    Κωνσταντίνος, Κώστας, Κώτσος

    Καραμανλήδες και Κυβέλοι:

    https://caktos.blogspot.com/2013/09/blog-post_24.html

  91. Λάζαρος Μ. said

    Στο σημερινό φύλλο της Εφημερίδας των Συντακτών υπάρχει διευκρινιστική, αυτοκριτική τοποθέτηση του Ιάσονα Χανδρινού για όσα του καταμαρτυρούν σχετικά την επιμέλεια του βιβλίου.

  92. Alexis said

    Καλημέρα.
    Τώρα το διάβασα, πολύ δυνατή και ζωντανή μαρτυρία, περιγράφει τα γεγονότα έτσι όπως μόνο κάποιος που τα έζησε από πρώτο χέρι μπορεί!

  93. nikiplos said

    Καλημέρα…

    @45
    Εδώ η ίδια αυτή η γενιά ηλικιακά και ανεξαρτήτως πολιτικού προσανατολισμού, έπεσε με τα μούτρα στον καταναλωτισμό, δεν θα δίδασκε έτσι έμμεσα τα παιδιά της, αλλά και τις νεότερες γενιές?
    Βέβαια δεν είναι εγχώρια μόνο αυτή η συμπεριφορά… Η άλωση της ιδιωτικής τηλεόρασης, επέβαλε μια νέου τύπου κουλτούρα, καθώς αναπόδραστα αυτή ερχόταν να προβάλλει τη χλίδα τα φράγκα και τις γκόμενες (δηλαδή γυναίκες κυρίως ως σεξουαλικά αντικείμενα του πόθου).

    Βοήθησε σε αυτό βέβαια και το credit economy που προσφέρθηκε, από τις ίδιες εγχώριες τράπεζες που αρνούνταν τα επιχειρηματικά δάνεια στον μέσο ελεύθερο επαγγελματία. ( αυτό από μόνο του θα έπρεπε να δημιουργήσει υποψίες, αλλά δεν…) .

    [Σε μια αποστροφή του λόγου του ο Άκης Πάνου είχε πει στα μέσα 90ς: «Στην Ελλάδα ο κάθε Αλήτης μπορεί να ιδρύσει μια Τράπεζα. Αυτό θα είναι η καταστροφή μας»].

    Έτσι άρχισαν οι δόσεις. Πρώτα για το αυτοκίνητο ΙΧ ιδιωτικό παρακαλώ. Δεν έπαιρνες δάνειο με χαμηλό επιτόκιο, αλλά για να καταναλλώσεις έπαιρνες, κι ας ήσουν ξεβράκωτος. Τράπεζα Χίου και Κρήτης έδιναν επιτόκια για αγορά αυτοκινήτου. Ο Στέφανος Μάνος επιδοτούσε με απόσυρση 1.000.000 δρχ τον οποιονδήποτε είχε σε μια μάντρα ένα σαράβαλο ακόμη κι αν δεν κινούταν το όχημα.

    Οι γονείς μου δανείστηκαν το 1988 20μύρια και πλήρωσαν στην Τράπεζα 60 μετά από 10 χρόνια, όταν αποπλήρωσαν το δάνειο… Ξαφνικά στα 1992, είχαν πρόσβαση 10 και 20 μύρια, χωρίς τις διατυπώσεις που χρειάστηκαν για το πρώτο αυτό δάνειο των 20μυρίων – είχαν κάνει την αίτηση από το 1983.

    Όχι όλα αυτά δεν δημιούργησαν υποψίες το 1992-1996 σε κανέναν… Κανείς δεν απορούσε. Όχι… Όλοι έσπευσαν να αγοράσουν ένα καταλυτικό κουπέ. Όλοι έσπευσαν να πάρουν δάνειο και να αποκτήσουν την πολυπόθητη πιστωτική κάρτα… Να αποκτήσουν την πολυπόθητη γιγάντια ΤιΒή της εποχής να βλέπουν τον Ευαγγελάτο πλακέ…

  94. nikiplos said

    Με αφορμή την επέτειο να προσθέσω πως τακτικά δεν βλέπω ειδήσεις. Εχθές είδα εξ ανάγκης καθώς ήμουν στην μητέρα μου, στον Alpha. Λοιπόν 1 λεπτό συνολικά για την πορεία, κανένα πλάνο κοντινό και μετά σε πλήρη συμμόρφωση, όλη η εξέλιξη για την επιχείρηση των ΜΑΤ σε μια πολυκατοικία, για κουκουλοφόρους που τριγυρνούσαν και θα έριχναν μολότοφ από ταράτσα κλπ…

    Ήμουνα νιός και γέρασα, αλλά τόσην απροκάλυπτη χυδαιότητα δεν την περίμενα.

    Κάποιοι αφελώς φρονούν πως όλα τούτα δεν θα έχουν κόστος στο μέλλον…

  95. sarant said

    91 Eυχαριστώ, δεν το ήξερα

    94 Τι είδους κοστος;

  96. nikiplos said

    95β, Διαισθητικά αισθάνομαι πως καθώς προϊόντος του χρόνου τα «επίσημα» κανάλια ενημέρωσης φθείρονται σε αξιοπιστία, αναπόδραστα αναπτύσσεται αναρχία με σκοτεινές παρόδους ενημέρωσης, απο τηλεευαγγελιστές, τηλεβιβλιοπώλες, έως ψεκασμένους, κάτι που με τη σειρά του θα οδηγήσει στην ανάγκη επιβολής μιας δικτατορίας ενημέρωσης από «θέσφατους» στο απώτερο μέλλον.

  97. sarant said

    96 Ότι χάνουν σε αξιοπιστία, είναι βέβαιο. Το λένε και μελέτες.

  98. Γιάννης Ιατρού said

    85: Εκτός Ελλάδος, που δεν υπάρχει το θέμα της καθαρεύουσας/δημοτικής όπως σ΄εμάς εδώ, όντως είναι διαφορετικά ονόματα κάτι τέτοιες περιπτώσεις, π.χ. τα Elisabeth και Lisa (ενδεικτικά μόνο). Τώρα εδώ αν πεις Ιωάννης/Γιάννης, Κωνσταντίνος/Κώστας κλπ. κανείς δεν θα σκεφτεί πως είναι διαφορετικά ονόματα. Αλλά αυτό δεν σημαίνει πως πάντα ήταν έτσι, δεν αποκλείεται να τα ξεχώριζαν παλιά. Δεν το ξέρω. Θα πρέπει να βρούμε κάποια ληξιαρχική πράξη από τότε… 😎
    Στο παράδειγμα που αναφέρεις με τις γειτόνισσες, έχουμε και την τροπή Γ -> Σ κλπ. και το Ιωάννα/Γιάννα/Γιαννούλα. Πολλά μαζί !

  99. sarant said

    98 Το σχόλιο διανυκτέρευσε στην καραντίνα, συγνώμη!

  100. Νέο Kid said

    https://www.nooz.gr/world/1562035/chaos-sto-polytechneio-toy-chongk-kongk-apeilei-me-chrisi-kanonikwn-sfairwn-i-astynomia

    Άργησαν λίγο στο Χονγκ-Κονγκ. Τους προλάβαμε …

  101. Πάνος με πεζά said

    Πάντως κι ο Μερκούρης, στο Παγκράτι, κοτζαμάν πρώην Δήμαρχος, Σπύρος αναφέρεται… Το ίδιο και ο επίσης πρώην Δήμαρχος Πάτσης, στο Βοτανικό.

  102. Μαρία said

    Μαρμάααγκα

  103. Αφώτιστος Φιλέλλην said

    93. Για τον καταναλωτισμό :

    Σε μια μικρή χώρα και μάλιστα σε ένα μικρό τότε κύκλο αποφοίτων ΑΕΙ στην Αθήνα, οι συμπτώσεις (και στην συμπεριφορά των ανθρώπων )είναι αναπόφευκτες. Σχεδόν όλοι ήμασταν πολύ πεινασμένοι, αλλά σιγά – σιγά χορταίναμε : Στην 1η Δημοτικού (1961)το ΑΕΠ ήταν 595$/κατοικο, ενώ το 1973 είχε σχεδόν πενταπλασιαστεί (2500$/κατοικο).

  104. Αφώτιστος Φιλέλλην said

    93. Για τον καταναλωτισμό Ενρίκο Μπερλινγκουέρ και Πιερ Πάολο Παζολίνι (επανάληψις) :

    […]

    2. Οι σημερινοί «αριστεροί» έχουν πολύ μικρή σχέση με τους αριστερούς της περιόδου 1940-1950. Το είχε εντοπίσει εγκαίρως ο – καταγόμενος από ευγενή οικογένεια της Σαρδηνίας – Ενρίκο Μπερλινγκουέρ:

    Ενρίκο Μπερλινγκουέρ (1922 – 11 Ιουνίου 1984): Η ηθική διάσταση στην κρίση της πολιτικής Οι κλασικές επισημάνσεις για την πολιτική κρίση του Ενρίκο Μπερλινγκουέρ, σε μιά ιστορική συνέντευξη που δόθηκε στον Εουτζένιο Σκάλφαρι της εφημερίδας Ρεπούμπλικα (28 Ιουλίου 1981). Aλήθεια, δεν μοιάζει σαν να δόθηκε χθές;

    […] Τα κόμματα έχουν καταλάβει το κράτος και τους θεσμούς του, ξεκινώντας από την κυβέρνηση. Έχουν καταλάβει τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης, τους οργανισμούς προνοίας, το Πανεπιστήμιο, τη Ραδιοτηλεόραση, κάποιες μεγάλες εφημερίδες… Εντέλει, όλα έχουν πια διαμοιρασθεί, ή θα ήθελαν να τα διαμοιράσουν. Η κατάσταση είναι δραματική. Οτιδήποτε καλούνται να διαχειριστούν ή να διεκπεραιώσουν οι ποικίλοι θεσμοί και οι σημερινοί διοικητές τους, αντιμετωπίζεται κυρίως σε συνάρτηση με τα συμφέροντα του κόμματος ή του ρεύματος ή της φατρίας η οποία διεκδικεί το αξίωμα. Ένα τραπεζικό δάνειο παραχωρείται αν εξυπηρετεί αυτόν τον σκοπό, αν είναι επωφελές και καλλιεργεί τις πελατειακές σχέσεις. Μια διοικητική έγκριση δίνεται, μια εργολαβία κατακυρώνεται, μια πανεπιστημιακή έδρα εκχωρείται, ένας εργαστηριακός εξοπλισμός χρηματοδοτείται, εάν οι ευεργετούμενοι κάνουν δήλωση πίστης στο κόμμα που τους εξασφαλίζει αυτά τα οφέλη, ακόμα και όταν απλώς δικαιούνται τη θέση, την αναγνώριση, την έγκριση […]

    Υπέρ της εγκράτειας, κατά του άκρατου ατομικού καταναλωτισμού Εμείς ήδη από το 1977 υποστηρίξαμε ότι ο άκρατος ατομικός καταναλωτισμός παράγει μόνον διασπάθιση πλούτου και στρεβλώσεις της παραγωγής, αλλά, πέραν αυτών, και δυσφορία, αποπροσανατολισμό, δυστυχία. Υποστηρίζουμε επίσης ότι – καθώς η απόσταση, εντός των βιομηχανικών χωρών, ανάμεσα σε ζώνες ανεπτυγμένες και καθυστερημένες μεγάλωνε, και παράλληλα, οι πρώην αποικίες αφυπνίζονταν, εξελίσσονταν και ανεξαρτητοποιούνταν – η οικονομική κατάσταση στις εν λόγω βιομηχανικές χώρες δεν εξασφάλιζε πια την οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη, διατηρούσε τον «πολιτισμό της κατανάλωσης», με όλες τις εγγενείς επιβλαβείς επιπτώσεις, ακόμα και ηθικές. Η διάδοση των ναρκωτικών στους νέους, λόγου χάρη, είναι ένα από τα σοβαρά σημάδια αυτών των επιπτώσεων, και στην πραγματικότητα, κανείς δεν αναλαμβάνει την ευθύνη […]

    http://aftercrisisblog.blogspot.com/2013/06/1922-11-1984.html

    3. O Πιερ Πάολο Παζολίνι για την ισοπέδωση των ανθρώπων, παρ’ όλο που ανήκουν σε διαφορετικές κοινωνικές τάξεις

    «….«Φαντάσου Νινέττο… Αν ανέβαινες σ’ ένα μπαλκόνι θα παρατηρούσες να περνούν από κάτω διαφορετικές κοινωνικές τάξεις- εργάτες, αγρότες, μικροαστοί, μεγαλοαστοί. Σήμερα τι βλέπεις; όλοι ίδιοι, όλοι ισοπεδωμένοι, στρατιωτάκια του καταναλωτισμού που θα γίνουν στρατός. Ένα σύστημα εν εξελίξει που μάς μετατρέπει σε ρομπότ. Αν θέλουμε να γίνουμε απλοί άνθρωποι και ειλικρινείς πρέπει να ξεκινήσουμε από το μηδέν, να αρχίσουμε να οργώνουμε την γη μας όπως γινόταν παλιά» είχε πει κάποτε ο Πιερ Πάολο Παζολίνι στον Νινέττο Ντάβολι, ηθοποιό του και μεγάλο του έρωτα . Και μ ‘ αυτά τα λόγια, ο Ντάβολι απάντησε σε ερώτηση για το ποιο κατά τη γνώμη του θα ήταν το βλέμμα του Παζολίνι στην ιταλική κοινωνία στις μέρες μας. Ο Παζολίνι, ανάμεσα σ’ άλλα, παρέμεινε πολέμιος του πλήρους καταναλωτισμού και της συνεπακόλουθης πολιτισμικής ομογενοποίησης. …»

    https://www.in.gr/2018/09/14/entertainment/cinema/ntavoli-o-pazolini-ypirkse-enas-megaleiodis-anthropos/
    […]

  105. Μαρία said

  106. Γιάννης Κουβάτσος said

    Αυτό που έχει ενδιαφέρον είναι αν η μετονομασία από Σπυρίδωνος Τρικούπη έγινε επίσημα ή καταλάθος. Αν, δηλαδή, ο ιστορικός και πρωθυπουργός έχασε τον μοναδικό δρόμο που έφερε το όνομά του, επειδή τον απόγονό του τον καθάρισε ο ΕΛΑΣ ή αν η οδός λέγεται Σπύρου Πάτση από παρεξήγηση, αν ακόμα το επίσημο όνομα είναι Σπυρίδωνος Τρικούπη και για κάποιον λόγο επικράτησε άτυπα το Σπύρου Τρικούπη.

  107. Αφώτιστος Φιλέλλην said

    Δύο σχόλια επί του 93 κρατούνται….

  108. Γιάννης Κουβάτσος said

    Σπύρου Τρικούπη, όχι Πάτση.

  109. Μαρία said

    98
    Ποια τροπή κακόψυχε; Τα παραδείγματα δείχνουν οτι παλιότερα στις ταυτότητες γίνονταν δεκτά και υποκοριστικά. Γιαννούλα αντί Ιωάννα και Σαρούλα αντί Σάρα. Άρα γιατί όχι και Σπύρος.

  110. Μαρία said

    Αν. Τσουκαλά: Η αστυνομική βία αποκτά χαρακτηριστικά διαστροφής
    https://www.stokokkino.gr/article/1777/4.html

  111. sarant said

    107 Βλέπω δύο δικά σου πιο πάνω (103 και 104) ενώ η σπαμοπαγίδα δεν είχε δικό σου (είχε μόνο το 109 της Μαρίας)

  112. Αφώτιστος Φιλέλλην said

    111. Μάλλον βιάστηκα. …Εκανα το σφάλμα να πιστευω ότι τα σχόλια αναρτούνται με ταχύτητες internet 100 Mbps μέσω σταθερής σύνδεσης.

  113. spiridione said

    110.

  114. Γιάννης Κουβάτσος said

    Από τα παπάκια στη φάλαγγα ένας φασίστας δρόμος…

  115. Γιάννης Κουβάτσος said

    Θυμίστε μου, οι ναζί δεν εξευτέλιζαν τους Εβραίους της Θεσσαλονίκης αναγκάζοντάς τους να εκτελούν ασκήσεις γυμναστικής στην πλατεία Ελευθερίας; Δεν ξέρω πώς μου ήρθε στο μυαλό, έτσι, στο άσχετο.

  116. Μαρία said

    Μετά από κανα πεντάλεπτο κυνηγητό και ξύλο τέτοιου τύπου, με πιάνει πάλι ο συγκεκριμένος και με κολλάει στον τοίχο. Τότε συνέβη κάτι φοβερό. Μου κατεβάζει το εσώρουχο, κολλάει από πίσω μου και φωνάζει «Έτσι γαμάνε οι χακί. Στα Εξάρχεια έχουμε χούντα ρε, το κατάλαβες; Όποιος δε δέχεται φάπα και πούτσα δε θα μπαίνει στα Εξάρχεια. Εμείς κάνουμε κουμάντο». https://tvxs.gr/news/ellada/basanistiria-apo-ta-mat-me-kybernitiki-ypografi

    «Μας έβγαλαν τα ρούχα, μας έβαλαν να σκύβουμε, ήταν εξευτελιστική διαδικασία» https://www.efsyn.gr/ellada/koinonia/218913_mas-ebgalan-ta-royha-mas-ebalan-na-skyboyme-itan-exeytelistiki-diadikasia

  117. Γιάννης Ιατρού said

    109α => 86
    Ας όψεται η μαρμάαααγκα 🙂 🙂

  118. Μαρία said

    117
    🙂

  119. Γιάννης Ιατρού said

  120. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Σπύρου Λούη

  121. Spiridione said

    91.
    https://www.efsyn.gr/politiki/219458_gia-ti-dikaiosi-ton-tanks

  122. Μαρία said

    Σύμφωνα με πηγές από το στενό περιβάλλον του 18χρονου Θ. Μ., οι αστυνομικοί του επιτέθηκαν με αγριότητα, την ώρα που βιντεοσκοπούσε με την κάμερά του τα επεισόδια.
    Ο 18χρονος, αφού ξυλοκοπήθηκε άγρια, μεταφέρθηκε στο τμήμα, όπου και κρατείται μέρι αυτήν την ώρα.
    Ο νεαρός παραπέμπεται αύριο σε δίκη στις 9:00 πμ, με συνοπτικές διαδικασίες και έχει ξυλοκοπηθεί τόσο, που σέρνει το πόδι του, καθώς του έχουν σπάσει τα δάχτυλα.
    https://www.in.gr/2019/11/18/greece/adianoiti-via-astynomikoi-vasanisan-18xrono-foititi/?fbclid=IwAR27d2ARfbMuiqB61FIzNUdVWMGxaIIEAvsV3OixfP5jBrveC8ZOOsQDCwc

  123. ΚΩΣΤΑΣ said

    Από το λινκ που έβαλε ο Σπύρος στο @ 121:

    –> Το σαββατιάτικο δημοσίευμα της «Εφ.Συν.» όπου διακρίνεται ο Κώστας Λαλιώτης με «αφάνα» και όχι κουρεμένος με την ψιλή…

    –> …αλλά και υποσημειώσεις με την αποκατάσταση των πραγματολογικών λαθών της, όπως το ότι ο Λαλιώτης δεν ήταν «κουρεμένος με την ψιλή» που ορθά επισημαίνεται.

    –> [Σημείωση: η φωτογραφία με τους φοιτητές στο Πολυτεχνείο που δημοσιεύτηκε το Σάββατο στην «Εφ.Συν.» είναι από συγκέντρωση στις 20.2.1973]
    Δημήτρης Ψαρράς

    .

    Τελικά τί παίζει εδώ; Με αφάνα ή με την ψιλή ήταν ο Λαλιώτης;
    Το Σάββατο η «Εφ.Συν.» τον παρουσιάζει σε φωτογραφία με αφάνα.

    Την επόμενη ο Ιάσονας Χανδρινός ζητάει συγνώμη επειδή ο Λαλιώτης δεν ήταν «κουρεμένος με την ψιλή» που ορθά επισημαίνεται.

    Και ο Δημήτρης Ψαρράς στο ίδιο φύλλο διορθώνει, η φωτογραφία του Σαββότου στην «Εφ.Συν.» είναι από συγκέντρωση στις 20.2.1973, δηλ όχι από τις ημέρες εξέγερσης 14-17 Νοέμβρη 1973.

    Παραπληροφόρησε η Εφ.Συν του Σαββάτου και παρέσυρε σε εσφαλμένη συγνώμη τον Ιάσονα Χανδρινό; ή έλεγε αρλούμπες και ψέματα ο αντισυνταγματάρχη καταδρομών;

    Όποιος ξέρει ας ενημερώσει κι εμάς.

  124. Γιάννης Κουβάτσος said

    Έλεγε αρλούμπες και ψέματα ο καραβανέας και ο συγγραφέας όφειλε να το επισημάνει, αφού, όπως παραδέχτηκε, το βιβλίο θα το διαβάσουν και αναγνώστες αδαείς περί τα γεγονότα του καιρού εκείνου.

  125. ΚΩΣΤΑΣ said

    124 Γιάννη, ίσως δεν ήμουν αρκετά σαφής στο ερώτημα. Φυσικά και δεν έχω καμιά αμφιβολία ότι ο στρατιωτικός τα έλεγε όπως τον συνέφερνε, αλλά αν ήταν ο Λαλιώτης «κουρεμένος στην ψιλή» είναι στην ουσία άνευ σημασίας για τον τρόπο δράσης των χουντικών. Το επικαλείται όμως η Εφ.Συν ως στοιχείο αναξιοπιστίας του μάρτυρα βάζοντας φωτογραφία του Λαλιώτη από προγενέστερη εποχή με αφάνα. Και με στοιχείο αυτή τη φωτογραφία, ο Ι. Χανδρινός ζητάει συγνώμη. Για ποιο λόγο έρχεται μετά ο Δ.Ψαρράς και διευκρινίζει την ημερομηνία της φωτογραφίας;

    Τί συμβαίνει; Στην ψιλή ή με αφάνα; Σε αυτό το ερώτημα ζητάω αν κάποιος ξέρει να μας πληροφορήσει.

    Ελπίζω να έγινα σαφέστερος αλλά δεν το βλέπω, δεν έχω ρέντα σήμερα 😉

  126. spyridos said

    Αυτός ο Μουμτζής είναι που έχει γράψει τις αρλούμπες για ομηρία στη Θεσσαλονίκη μετά τα Δεκεμβριανά.
    Διάβαζα το γραπτό του και καταφέρνει να έχει μέσα μια πρόταση δύο αντιφάσεις. Φωτισμένα μυαλά.

    Βιέννη 1938

  127. voulagx said

    Ενας είναι ο εχθρός, ο… «εσωτερικός»

  128. spiridione said

    123. Κώστα, η Εφημερίδα διευκρινίζει και διορθώνει την ημερομηνία της φωτογραφίας. Ο Λαλιώτης δεν ήταν τότε στρατευμένος, ο Κ. Σταμέλος ήταν.

    Αυτό που λέει πάντως ο Δ.Ψ., ότι δεν έχει πει κανείς μέχρι σήμερα ότι οι εκπρόσωποι των φοιτητών ζήτησαν την εισβολή, δεν ισχύει. Το έχει πει (πρόσφατα, όχι τότε), ο Γουνελάς, αξιωματικός του τανκ. Είχε γράψει μάλιστα και άρθρο ο Ψαρράς.
    https://www.efsyn.gr/politiki/132999_ta-tanks-tora-dikaionontai

  129. ΚΩΣΤΑΣ said

    128 Ναι, Σπύρο, αλλά ο Ι. Χ. υποχρεώθηκε κατά κάποιο τρόπο να ζητήσει συγνώμη εξ αιτίας της φωτό του Σαββάτου στην Εφ.Συν. Αυτό κατά την δική μου άποψη είναι προσπάθεια παραποίησης γεγονότων. Αυτός είναι και ο λόγος που γενικά δεν εμπιστεύομαι τους «ιούς».

    Κατά τα λοιπά συμφωνώ μαζί σου και σε ευχαριστώ που πολλές φορές βρίσκεις και μας παρουσιάζεις ντοκουμέντα.

  130. voulagx said

    #128: Στο λινκ που παραθετεις δεν βλεπω να λεει πουθενα οτι οι εκπροσωποι των φοιτητων ζητησαν την εισβολη – και δεν καταλαβαινω για ποιο λογο να κανουν κατι τετοιο.

  131. spiridione said

    130. Δες το πρωτοσέλιδο της Δημοκρατίας
    https://www.dimokratianews.gr/content/92836/tank-erixe-tin-pyli-toy-polytehneioy-me-symfonia

    129. Μα βρε Κώστα, δεν υποχρεώθηκε να ζητήσει συγνώμη εξαιτίας της φωτό.

  132. voulagx said

    #129: Μαλλον σου διαφευγει το γεγονος οτι ο Δημητρης Ψαρρας ηταν μελος τη Συντονιστικης.

  133. Μαρία said

    131
    https://www.efsyn.gr/politiki/148734_i-ystati-protasi-toy-kyriakoy-stameloy

    Α χα, χα. Ζήτησε συγγνώμη για τρίχες!

  134. spiridione said

    133. τελ. 🙂 🙂

  135. ΚΩΣΤΑΣ said

    131 – 133
    Πάλι την έκανα την… ανδραγαθία; 😉

    Δεν είχε φωτό με το κεφάλι του Λαλιώτη (μακρυμάλλη) σε μεγέθυνση η Εφσυν, αλλά από τον Φεβρουάριο του 1973;

    Δεν παραδέχεται παρακάτω ο Χανδρινός:
    –> Χρειαζόταν σίγουρα αναλυτικότερος σχολιασμός, αλλά και υποσημειώσεις με την αποκατάσταση των πραγματολογικών λαθών της, όπως το ότι ο Λαλιώτης δεν ήταν «κουρεμένος με την ψιλή» που ορθά επισημαίνεται.

    Τέλος πάντων, ας λήξει εδώ το θέμα. Ένας αναρχικός με δεξιά κουλτούρα υπάρχει εδώ μέσα και δεν τον αφήνετε σε χλωρό κλαρί… 😜

  136. Γιάννης Κουβάτσος said

    135: Ακόμα περιμένουμε το μανιφέστο της αναρχοδεξιάς κουλτούρας που είχες υποσχεθεί σε ανύποπτο χρόνο. 😉

  137. ΚΩΣΤΑΣ said

    136
    Οσονούπω, λίγη υπομονή. Μόλις αρχίσει τα στραβοπατήματα ο Κυριάκος. Κάποια μικρά ψήγματα έχουμε ήδη με την αστυνομοκρατία και το μεταναστευτικό. 😉

  138. Μαρία said

    137
    Νομίζω οτι αναρχοδεξιά δήλωνε κι η Κανέλλη.

  139. voulagx said

    #137 & #138: Στις επομενες εκλογες βλεπω τον Κωστα να κατεβαινει με το κκε

  140. Γιάννης Κουβάτσος said

    Τον Μάνο Χατζηδάκι ήξερα για αναρχοδεξιό και τον Χρήστο Γουδή, θεωρητικό του χώρου.

  141. Γιάννης Κουβάτσος said

    Και είναι και …σαφέστατος ο Γούδης σχετικά με την αναρχοδεξιά ιδεολογία:

    -Μέσα σε αυτό το πλαίσιο θα ήθελα να μου εξηγήσετε τι σημαίνει ο όρος «αναρχοδεξιός» με τον οποίο αυτοπροσδιορίζεστε.
    -Το συνθετικό «άναρχο» σημαίνει «να πάνε να πνιγούνε όλοι», εκτός αν υπάρχει μία κατάσταση που είναι έκτακτη , δηλαδή αν υπάρχουν ζέοντα εθνικά προβλήματα ή εκρηκτικά κοινωνικά θέματα. Τότε ο καθένας παίρνει στροφές ανάλογα με την ιδεολογία του. Συμπερασματικά «αναρχοδεξιός» σημαίνει ότι κάτω από έκτακτες εθνικές ή κοινωνικές πιέσεις «παίρνω δεξιές στροφές, επικαλούμενος τις δεξιές αξίες».
    https://www.google.com/url?sa=t&source=web&rct=j&url=http://ierofantis.blogspot.com/2008/04/blog-post_9684.html%3Fm%3D1&ved=2ahUKEwi_jIa9jPflAhWJKewKHd8PC6oQFjAIegQIBRAB&usg=AOvVaw0-28y0Rt5tTff93omcbp0J&cshid=1574195075651

  142. mitsos said

    Η πιο επικίνδυνη δεξιά είναι πάντως η Δεξιά χωρίς Αρχές 😉

  143. Φέτος γιορτάζουμε τα 100χρονα του λιμενικού σώματος, το ξέρατε ; Ομως οι σουπιές και τα καλαμάρια – κλασσικοί εκπρόσωποι του αναρχοαριστερού και αναρχοδεξιού κατεστημένου των θαλασσίων υπάρξεων- δεν συγκινήθηκαν.

  144. Μαρία said

    141
    Και για φιλαράκι του Μιχαλολιάκου είναι γνωστός εκτός των άλλων. Καμία σχέση με Μάνο.

  145. ΚΩΣΤΑΣ said

    Με τσιγκλάτε, αλλά παρ’ όλο ότι πίνω γασστρογραφίνες να κάνω αύριο μια αξονική, θα σας απαντήσω στα περί αναρχοδεξιού.

    Κάπου κάποτε, σε κοινωνιολογικά σεμινάρια, το θέμα μας ήταν ο συντηρητισμός, ο σοσιαλισμός, ο φασισμός… Στο τέλος της ενότητας μας δόθηκε ένα ερωτηματολόγιο που βάσει των απαντήσεων θα αποκτούσαμε μια αυτογνωσία σε ποιο κοινωνικό ρεύμα ανήκουμε. Οι ερωτήσεις ήταν αρκετά έξυπνες που δεν καταλάβαινες πού θα βγάλουν, οπότε απαντήσαμε όλοι αυθορμήτως, όπως μας φαίνονταν ως σωστό. Ήμασταν 12 άτομα, τα τρία καρατσεκαρισμένα κομμούνια. Το τί γέλιο έπεσε όταν ο καθηγητής έβγαλε τα αποτελέσματα δε λέγεται. Βγήκαν και οι τρεις, σύμφωνα με το τεστ, ακροδεξιοί! Εγώ βγήκα κατά 50% αναρχικός και 50% δεξιός. Από τότε καθιέρωσα αυτόν το προσδιορισμό για το πρόσωπό μου. Έχω επιστημονική πιστοποίηση λοιπόν περί αυτού.

    Πέρασαν κάποια χρόνια και θέλησα κι εγώ να γίνω συγγραφέας, χρονογράφος…; Κρατούσα μια στήλη σε ένα τοπικό, παρακμιακό έντυπο, με σατιρικό περιεχόμενο και υπέγραφα ως δεξιόστροφος. Μου ήρθε η ιδέα να παρωδήσω εκείνο το τεστ και έφτιαξα ένα δικό μου, προσαρμοσμένο στα τοπικά δεδομένα. Ο τίτλος ήταν, μάθε τί είσαι. Σας παραθέτω, χάριν γούστου, μόνο τα συμπεράσματά μου, παραλείπω το ερωτηματολόγιο.

    ΒΑΘΜΟΙ 1-10: Νομίζεις ότι είσαι αριστερός, αλλά πάπαλα. Και μόνο ότι κατέφυγες στο τεστ ενός δεξιόστροφου για να μάθεις τί είσαι, αυτό τα λάει όλα.

    ΒΑΘΜΟΙ 11-20: Συγχαρητήρια! Ανήκεις στη μεγάλη υγιή και εθνικώς σκεπτόμενη και δρώσα ελληνική πλειοψηφία. Μόλις η κυβέρνηση αλλάζει, αλλάζεις κι εσύ, πας με τη νέα τάξη πραγμάτων και προσπαθείς να πεις και να πείσεις πόσο σε κυνήγησαν και σε αδίκησαν οι προηγούμενοι.

    ΒΑΘΜΟΙ 21-30: Λυπάμαι! Είσαι καραδέξιος, ο κατ΄εξοχήν εκπρόσωπος του ερέβους και του σκότους, της οπισθοδρόμησης και της συντήρησης. Το μόνο καλό που έχεις είναι ότι δεν υποκρίνεσαι, είσαι ο εαυτός σου.

    ΒΑΘΜΟΙ 30 και πάνω: δεν ξέρω που ανήκεις, σίγουρα όμως πρέπει να μάθεις πρόσθεση*.

    * το ανώτατο όριο του τεστ ήταν 30 βαθμοί.

    Συγνώμη, από τον Νικοκύρη πρώτα για κατάχρηση του χώρου και από τους αποδέλοιπους για την ακατάσχετη φλυαρία μου.

    Καληνύχτα σε όλες/ους.

  146. Μαρία said

    145
    Γιατί πίνεις το σκιαγραφικό αποβραδίς; Εγώ το ήπια επι τόπου, ένα ποτήρι ανα τέταρτο. Καλά αποτελέσματα και να μας φέρεις αύριο και τις ερωτήσεις 🙂

  147. Μαρία said

    «Πολιτικός κρατούμενος ένα χρόνο τώρα ο Γιάννος Παπαντωνίου – να ξαναβρεί την ελευθερία του»
    https://www.news247.gr/sthles/paichnidia-exousias/politikos-kratoymenos-ena-chrono-giannos-papantonioy-xanavrei-eleytheria-toy.7535202.html

  148. sarant said

    145 Kαλά αποτελέσματα!

  149. Γιάννης Κουβάτσος said

    145. Καλά αποτελέσματα και οπωσδήποτε τις ερωτήσεις, για να δούμε κι εμείς πού βρισκόμαστε. 😉👍

  150. Γιάννης Ιατρού said

    Έχασα πάρτυ βλέπω 🙂

    Κώστα, καλά αποτελέσματα! (ρε μην πίνεις πολύ σκιαγραφικό, θα μεθύσεις 🙂 )

  151. Καλά αποτελέσματα!

  152. ΚΩΣΤΑΣ said

    Ευχαριστώ σας όλους για τις ευχές, έπιασαν τόπο, επέστρεψα ακμαίος! 😉

  153. Γιάννης Ιατρού said

    152: 😊👍👍

    ΥΓ: Κοίτα τώρα να συνεχίσεις τις κραιπάλες…

  154. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    146 Το ανά τέταρτο υγρό όμως δεν είναι για σπινθηρογράφημα;
    Για C/T (αξονική), το υγρό αραιώνεται σε δυο δόσεις αλλά πίνεται μαζί, δυο ώρες πριν την τομογραφία.
    Γελάω για το αντικείμενο κουβέντας 🙂 .
    Κώστα πιες το όλο και κράτα το χρόνο σωστά να σκιαγραφηθείς κομπλέ 🙂 .
    Όλα να δείξουν/πάνε καλά εύχομαι.

    υγ. Στα σχετικά του είδους τεστ (κι εδώ κάνα δυο, ίσως κ παραπάνω, που μπήκαν παραμονές εκλογών), λίγο να μην είσαι υποψιασμένος γα τα κόλπα αυτά, βγαίνεις άνετα δεξιός και λίγο λιγότερο άνετα, χαβγίτης. Υποψιασμένα απαντώντας, βγαίνεις αναρχικός με ολίγον από κάτι άλλο.
    Περιμένουμε λοιπόν, καθώς πάλι λένε για …προεκλογική φάση!

  155. Γιώργος Σορολοπίδης said

    Αγαπητέ κ. Σαραντάκο,
    Σας ευχαριστώ πολύ για την αναπάντεχη φιλοξενία, όπως και όλους όσους διάβασαν τη μαρτυρία μου και αισθάνθηκαν την ανάγκη να τη σχολιάσουν.
    Για μένα, το βιβλίο του Ιάσονα Χανδρινού αποτελεί μια εκρηκτική συσσώρευση πρώτης ύλης για την εξέγερση του Πολυτεχνείου. Θα τολμούσα να ισχυριστώ ότι πρόκειται για αδιανόητο κατόρθωμα.
    Σε εννιά χρόνια αδιάκοπης επίμονης και επίπονης προσπάθειας, κατάφερε να ξεκλειδώσει τη μνήμη δεκάδων ανθρώπων. Αναδεικνύει, για πρώτη φορά σε τόση έκταση, το «έξω» Πολυτεχνείο. Τους μαθητές, φοιτητές, σπουδαστές και εργαζόμενους διαδηλωτές, που έδωσαν τη μάχη της συμπαράστασης στους γύρω δρόμους και στις γειτονιές της εξεγερμένης Αθήνας, που συγκρούστηκαν άοπλοι με τις δυνάμεις ασφαλείας και πλήρωσαν τον βαρύτερο φόρο αίματος τη νύχτα της μεγάλης σφαγής. Μνημονεύει εκατοντάδες ονόματα ανθρώπων που εκείνες τις μέρες συνέβαλαν, στο μέτρο των δυνάμεών τους, για να πάρει σάρκα και οστά η εξέγερση. Είναι οι άνθρωποι που ουδέποτε επιδίωξαν τη μνημόνευση της συμμετοχής τους.
    Όλες οι μαρτυρίες προσκαλούν να «διαβάσουμε» το παρελθόν ώστε να αναστοχαστούμε για το παρόν και το μέλλον. Ο πηγαίος αυθορμητισμός τους μου προκάλεσε μια αβίαστη απελευθέρωση σκέψεων και συναισθημάτων.
    Απευθυνόμενος σε όσους δεν το έχουν διαβάσει, , επιτρέψτε μου να εκμυστηρευτώ την εξομολόγηση ενός φίλου μου -τραυματία του Πολυτεχνείου- που συμμετέχει στο βιβλίο. Μου είπε προχθές στο τηλέφωνο: «Τι βιβλίο είναι αυτό ρε. Ούτε τη δική μου δεν αντέχω να διαβάσω».
    Βέβαια, τώρα κατά τη γνώμη μου τώρα αρχίζει, για ιστορικούς και μη, η μεγάλη πρόκληση της διασταύρωσης, της επαλήθευσης, της συμπλήρωσης, της αξιολόγησης των λεπτομερειών, της κάθαρσης από ασυνείδητες ή ενσυνείδητες νοθεύσεις, της εκμαίευσης νέων μαρτυριών.
    Δεν ξέρω πως θα διαβαστεί το ακόλουθο: Σε μένα τουλάχιστον μου δημιουργήθηκε η βεβαιότητα, από τα όσα έχω διαβάσει μέχρι τώρα, ότι το βιβλίο αποκρυσταλλώνει με ένα μαγικό τρόπο την ενότητα που επιτεύχθηκε τις μέρες εκείνες ανάμεσα σε εξεγερμένους με διαφορετική πολιτική και οργανωτική ένταξη.
    Συγνώμη για τις καθυστερημένες ευχαριστίες και ευχαριστώ και πάλι για τη φιλοξενία.
    Γ. Σ.

  156. sarant said

    Καλημέρα κύριε Σορολοπίδη,

    Σας ευχαριστώ πολύ για το σχόλιό σας, με τιμά. Είναι πολύ ενδιαφέρουσα η τοποθέτησή σας και η εκτίμησή σας για το βιβλίο του Χανδρινού και η εξομολόγηση του φίλου σας!

  157. Γιώργος Σορολοπίδης said

    Καλό σας μεσημέρι. Ευχαριστώ πολύ. Η τιμή είναι δική μου. Το βιβλίο προκάλεσε μια ενδιαφέρουσα συζήτηση. Όλα τα δημοσιεύματα αναρτώνται στη διεύθυνση: https://www.kastaniotis.com/book/978-960-03-6670-9
    Γ.Σ.

  158. Πέπε said

    Εξακολουθώ να το βρίσκω μαγικό ότι με τέτοια μέσα όπως το ιστολόγιο μπορούμε να διαβάζουμε ένα κείμενο και μαζί να έχουμε προσωπική επικοινωνία με τον συγγραφέα! (Εδώ τέλος πάντων τον συνεντευξιαζόμενο.)

    Νίκο, παρατήρησα ένα τυπογραφικό λάθος, στην αρχή αρχή του παρατιθέμενου κειμένου (φοιτητής Ανωτάτης Βιομηχανικής).

  159. voulagx said

    Οι δολοφόνοι της μνήμης
    της Πέπης Ρηγοπούλου.

  160. Μαρία said

    159
    Με πρόλαβες.

  161. Γιάννης Κουβάτσος said

    «Η δολοφονία της συλλογικής μνήμης επιτελείται έτσι με έναν παιγνιώδη τρόπο, χωρίς καμία αντίδραση του επιστήμονα. Με την προσθήκη ότι η μαρτυρία αυτή προβάλλεται χωρίς κριτικό σχολιασμό στην εισαγωγή του, επειδή θεωρεί «άκρως ενδιαφέροντες» τους «θεματικούς/μνημονικούς της άξονες»

    Ακριβώς.

  162. Aghapi D said

    » Τα συναισθήματα, με όλη την αντιφατικότητα και πολυπλοκότητά τους, που ένιωσες τότε, σε καταλαμβάνουν στο φτερό.» Γι’ αυτό αδυνατούσα και αδυνατώ να πω οτιδήποτε

  163. voulagx said

    Η άποψη του Κώστα Λαλιώτη: https://www.efsyn.gr/stiles/apopseis/220116_polytehneio-zei-me-tis-pyraktomenes-alitheies-toy

  164. Spiridione said

  165. Μαρία said

    164
    Περίπτωση Μακρυπούλια.
    https://www.emprosnet.gr/article/52179-prokalei-me-tin-anohi-tinon

    https://www.efsyn.gr/ellada/dikaiosyni/113475_areios-pagos-e-ohi-kai-neonazi-oi-opadoi-toy-ethnikososialismoy

  166. Πέπε said

    @164
    Ανατριχιαστική περίπτωση ο διευθυντής, αλλά όλη μαζί την ιστορία θα την αποτιμούσα θετικά:

    Η προβολή ενός βίντεο με τον οδηγό του τανξ να ισχυρίζεται ότι δεν υπήρξαν νεκροί δεν είναι παραχάραξη της ιστορίας. Είναι πραγματικό γεγονός ότι υπήρξαν τέτοιοι ισχυρισμοί. Βρέθηκαν δυο παιδιά να φωνάξουν «κοιτάχτε τι μας λέει, και κοιτάχτε ΠΟΙΟΣ είναι αυτός που τα λέει», και καταχειροκροτήθηκαν.

    Η σχολική κοινότητα έλαβε το σωστό μήνυμα.

    (Όπως δεν ερίναι παραχάραξη η προβολή του βίντεο με τον Παπαδόπουλο να λέει «η πατρίς ευρίσκετο εις κίνδυνον κλπ.»: προσωπικά την έχω βάλει σε αρκετές γιορτές, και γενικότερα είναι κλασικό στοιχείο της σχ. γιορτής. Δε βγήκε κανείς να μας πει «α, άρα ισχυρίζεστε κι εσείς ότι η πατρίς ευρίσκετο εις κίνδυνον». Το μάτι που γυαλίζει και ο καρικατουρίστικος τόνος της φωνής του καθιστούν κάθε περαιτέρω σχολιασμό περιττό. )

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: