Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Βρετός Βενιζέλος

Posted by sarant στο 7 Σεπτεμβρίου, 2010


Όχι, δεν σχολιάζω τον ανασχηματισμό -άλλωστε ο κ. Ευ. Βενιζέλος ήταν από τους αμετακίνητους. Συζητήσαμε όμως τις προάλλες, σε κάποιο παλιό νήμα που απρόσμενα αναστήθηκε (δείτε τα σχόλια από 104 και πέρα), για κάποια ασυνήθιστα βαφτιστικά ονόματα, που στη συνέχεια έγιναν και επώνυμα, και που είχαν ξορκιστικό χαρακτήρα, όπως τα Βρετός, Αγοραστός, Πουλημένος. Υποσχέθηκα να γράψω κάτι για τα ονόματα γενικώς, αλλά χτες στο αεροπλάνο πήρα μαζί μου ένα βιβλίο που δεν το είχα διαβάσει και εκεί βρήκα μια αναφορά στο θέμα μας, οπότε μου φάνηκε ταιριαστό να κάνω ξεχωριστό άρθρο.

Το βιβλίο είναι το «Νεοελληνικά επώνυμα με ιατρική προέλευση» του λόγιου γιατρού Γεράσιμου Ρηγάτου, ο οποίος συνεχίζει την παλιά παράδοση των ιατροφιλοσόφων: έχει γράψει, πέρα από λογοτεχνικά έργα, πάρα πολλά βιβλία λαογραφικά και γλωσσικά, πάντα από ιατρική σκοπιά’ δείγμα από το τεράστιο έργο του μπορείτε να πάρετε στον ιστότοπό του. Το συγκεκριμένο βιβλίο εξετάζει όλα τα νεοελληνικά επώνυμα που έχουν έστω και μακρινή σχέση με την ιατρική, δηλαδή όχι μόνο τα δηλωτικά ιατρικού  επαγγέλματος (Γιατράκης, Δετοράκης, Βατσινάς, Φλεμοτόμος κτλ.) που δεν είναι και πολλά, αλλά και τα πολύ περισσότερα επώνυμα που δηλώνουν σωματικά γνωρίσματα (Μαυροφρύδης, Μυταράς, Αυτιάς, Μουστακλής, Κοντός κτλ.) ή παθήσεις. Κοντά σ’ αυτά, και τα ονόματα που μας ενδιαφέρουν.

Αντιγράφω: Μητέρα της οποίας, από κακή τύχη, πέθαιναν τα παιδιά σε βρεφική ηλικία, έπρεπε να αλλάξει την τύχη του παιδιού της «πουλώντας» το σε άλλη μάνα. Βεβαίως και η πώληση και η αγορά και το τίμημα ήταν εικονικά, για να «ξεγελάσουν το χάρο». Η αγοράστρια, λίγο μετά την «αγορά» εμπιστευόταν το παιδί στη φυσική του μάνα, τάχα για να το αναστήσει, αφού μετά την πώληση το παιδί δεν της ανήκε. … Ο Σωτηριάδης περιγράφει το έθιμο όπως τηρείται στην Πάφο της Κύπρου. Η συμβολική αγοραπωλησία γίνεται για προσυμφωνημένο ευτελές ποσό. Λίγο μετά την «αγοραπωλησία» η «αγοράστρια» επιστρέφει το παιδί στη μητέρα του:

— Θέλεις να μου βυζάννεις το μωρό μου και να το τατέβκεις;
— Μάλιστα, θέλω απαντάει η μητέρα.
— Και πόσα θέλεις; ξαναρωτάει η αγοράστρια.
— Πέντε ριάλια το μήνα! απαντάει πάλι η μητέρα.
Τότε η μητέρα παραλαμβάνει το παιδί της, η δε αγοράστρια την πληρώνει για το θήλασμα του μωρού με το συμβολικό τούτο ποσό μέχρι τον απογαλακτισμό του. Έτσι μ’ αυτόν τον τρόπο πιστεύουν πως το παιδί τούτο θα γλιτώσει το θάνατο.

Και συνεχίζει ο Ρηγάτος: Το παιδί που θεωρείται ότι σώθηκε μ’ αυτό τον τρόπο παίρνει το παρωνύμιο πουλημένος, πούλος ή αγοραστός, επειδή «πουλήθηκε» και βρετός επειδή «βρέθηκε». Από τα παρωνύμια αυτά [που παλιότερα δίνονταν και σαν βαφτιστικά ονόματα, λέω εγώ] βγήκαν και τα σχετικά επώνυμα. Που σημαίνει, συν τοις άλλοις, ότι τα παιδιά αυτά όχι μόνο επέζησαν αλλά και μεγάλωσαν και δημιούργησαν απογόνους.

Τι σχέση έχει όμως ο Βενιζέλος με αυτή την ιστορία; Ο Ρηγάτος μας δίνει την εξής γουστόζικη ιστορία, παρμένη από την «Πολιτική ιστορία της Ελλάδος» (τόμ. Β’, σελ. 286) του Σπύρου Μαρκεζίνη: Η μητέρα του Ελευθ. Βενιζέλου, η Δέσποινα, έχοντας χάσει τρία παιδιά πριν απ’ αυτόν, έβγαλε το τέταρτο παιδί της στο δρόμο, έξω από το σπίτι. Προσυνεννοημένοι φίλοι «βρήκαν» το βρέφος και το έφεραν στους γονείς, που το «αγόρασαν» και το «υιοθέτησαν», αποτρέποντας έτσι έναν ακόμα θάνατο. Το βρέφος αυτό μεγάλωσε και έγινε ο Ελευθέριος Βενιζέλος.

Θεωρητικά λοιπόν, θα μπορούσε ο πατέρας Βενιζέλος να δώσει το παρατσούκλι -ή και το όνομα- Βρετός στον τελετουργικά υιοθετημένο γιο του. Δεν το έκανε. Το αστείο είναι ότι ο ίδιος ο Λευτέρης Βενιζέλος έγινε αντικείμενο λατρείας, σε σημείο που πάρα πολλοί έδωσαν στα αγόρια τους το βαφτιστικό πια όνομα Βενιζέλος (το αναφέρει κι ο Ρηγάτος, αλλά είναι και κοινή γνώση). Δεν ξέρω αν υπάρχει άλλη περίπτωση Νεοέλληνα που να κατάφερε να δει το επώνυμο του να γίνεται βαφτιστικό. Όμως αυτό είναι θέμα για άλλο άρθρο, κι εκεί θα δούμε και τον Λαοκράτη με τη Λαοκρατία, τον Μαρενγκλέν ή τον Κένεντι (όπως ο τουρκοσουηδός ποδοσφαιριστής Κένεντι Μπακιρτζίογλου που έπαιξε παλιά στον Ηρακλή).

Κλείνω με Βενιζέλους. Κάποτε φυλλομετρούσα μια αντιβενιζελική εφημερίδα της εποχής του 30, και πρόσεξα έναν τίτλο: Ένοχος βιασμού ο Βενιζέλος (ή κάτι τέτοιο). Όχι ο Λευτέρης, αλλά κάποιο βοσκόπουλο στον Ψηλορείτη που είχε το μικρό όνομα Βενιζέλος. Δεν ήταν πρωτοσέλιδος τίτλος, ένα ειδησάκι της τελευταίας σελίδας ήταν, αλλά ο αντιβενιζελικός συντάκτης ύλης δεν μπόρεσε να αντισταθεί στον πειρασμό ενός εύκολου πειράγματος. Πριν από μερικά χρόνια, στα τέλη του 2007 που γινόταν στο Πασόκ η φασαρία με την εκλογή αρχηγού, μερικές μέρες πριν από την ψηφοφορία σε ένα κυριακάτικο ματς ποδοσφαίρου, ο αμυντικός του Εργοτέλη Βενιζέλος Ανυφαντάκης έκανε ένα σκληρό φάουλ, είδε κόκκινη κάρτα και η ομάδα του έχασε 3-0 (νομίζω με τον Παναθηναϊκό έπαιζαν). Τότε δεν είχα μπλογκ, αλλά σκέφτηκα ότι θα είχε γούστο κάποιος εσωκομματικός αντίπαλος (αν θυμάστε, είχαν γίνει κάτι κόλπα με τη Βικιπαίδεια) να γράψει «Αποβλήθηκε ο Βενιζέλος» ή «Μας χαντάκωσε ο Βενιζέλος». Αλλά δεν το σκέφτηκε κανείς -και εν πάση περιπτώσει, τώρα μας χαντακώνουν συνεταιρικά.

208 Σχόλια to “Βρετός Βενιζέλος”

  1. Nicolas said

    Βενιζέλο ξέρω έναν, αλλά τον φωνάζουν Βένο.
    Και βλέπω ότι μπήκε το πουλί στο κλουβί, θα κελαηδάει η νέα κυβέρνηση.
    (Στον Χρήστο Κ. για τον [Α]Χρήστο) — αχ, βγήκε πάλι η κακία, πρωί-πρωί (όπως λέει ένα αγαπημένο μου πρόσωπο: que la langue te pêle, κατά το que le Q, etc.)

  2. chstath said

    Θυμάμαι κάποιον φίλο φίλου αρκετά μεγαλύτερο σε ηλικία που το βαφτιστικό του όνομα ήταν Πλαστήρας. Το είχε επιλέξει μάλιστα ο νονός του (και όχι οι γονείς) ο οποίος ήταν φανατικός οπαδός του Νικόλαου Πλαστήρα.

  3. Χρηστος Κ. said

    Λακωνικος, αινιγματικος, μυθιστορηματικος. Μηπως να μου το εκανες ταληρα να το καταλαβω γιατι με μπερδεψες πρωϊνιατικα.

  4. sarant said

    Ναι μπράβο, και Πλαστήρας όνομα έχει δοθεί!

  5. Alexis said

    Το όνομα «Ελευθερία» έχει δοθεί σε πολλά κορίτσια της περιόδου 1944-45 λόγω της απελευθέρωσης από τη Γερμανική Κατοχή. Νομίζω ότι τα τελευταία χρόνια τέτοιου είδους ονοματοδοσίες έχουν περιοριστεί πολύ, απ’ τη μια γιατί είναι πλέον πολύ πιο ισχυρή η συνήθεια να βγαίνει ο παππούς και η γιαγιά (παλιά το όνομα το διάλεγε ο νονός), και από την άλλη ο μικρός αριθμός των παιδιών της σύγχρονης ελληνικής οικογένειας δεν αφήνει πολλά περιθώρια.
    Επειδή έτυχε να δουλεύω για χρόνια σε υπηρεσία που είχε σχέση και με τα ληξιαρχικά, έχω αντικρίσει πάμπολλα παράξενα ονόματα, κυρίως γυναικεία, με κορυφαίο όλων το «Ελλάδα».

  6. Νέαρχος said

    Πριν από 8 χρόνια είχα γνωρίσει ένα παλικάρι από τον Ισημερινό και μου είχε πει οτι τα τελευταία χρόνια είναι της μόδας, ειδικά σε περιοχές με χαμηλό βιοτικό και μορφωτικό επίπεδο, να δίνουν σε παιδιά διάφορα «κουφά» ονόματα όπως, Βάγκνερ, Μπάτμαν, Αντολφ, Μαραντόνα, Κλίντον. Δίνοντας, λέει, στο παιδί τους ένα διάσημο όνομα (χωρίς να έχει μεγαλη σημασία ο λόγος της διασημότητας του ονόματος) ελπίζουν οτι θα του δώσουν την τύχη να καταφέρει κάτι μεγάλο στη ζωή του.

  7. gbaloglou said

    Ο θάνατος βρεφών μπορεί να οφείλεται στο γάλα της μητέρας, εξ ου και ο θηλασμός από άλλη γυναίκα: κατά μέγιστη σύμπτωση άκουσα μια τέτοια ιστορία, από ένα από τα παιδιά που επέζησαν, πριν λίγες μέρες!

  8. marulaki said

    #5 Γιατί, το όνομα ‘Κρήτη’ πώς σου φαίνεται;

  9. Μαρία said

    Συναφές με το Βενιζέλος είναι και το Βολάνης, όχι ο τραγουδιστής αλλά ο επίλαρχος Στ. Βολάνης, ένας απο τους τρεις αξιωματικούς που την πλήρωσαν μετά το «κίνημα» της 1ης Μαρτίου του 35. Εννοείται οτι ο μπαμπάς του παιδιού ήταν βενιζελικός.

    6 Πρόσφατα έπεσα τυχαία σε μια Ελληνίδα Σταλίνα!

  10. Alexis said

    #8 Εντυπωσιακό πράγματι, δεν το ‘χω ξανακούσει!

  11. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    Μαρουλάκι, υπάρχει και η «Μάχη».

  12. Λένιν, ο γιος του Γιάνη Κορδάτου -σκοτώθηκε στην Αντίσταση αν θυμάμαι καλά (και σίγουρα το έχω ξανααναφέρει κάπου…).

  13. Μαρία said

    12 Ε ναι(σε όλα), αυτό δεν πιάνεται 🙂 Ξέρω άλλον έναν με αδερφή Ντολόρες.

  14. Γ.Κ. said

    Προσθέστε στα παράξενα ονόματα και το Τσαρατσούδα. Έτσι έλεγαν μια θεια που εξέτασε φίλος γιατρός σε χωριό της Λέσβου.

  15. ΚαπετάνΕνας said

    Καλημέρα Νίκο,
    το άρθρο πολύ ενδιαφέρον.

    Υπάρχει κι άλλος πολιτικός που έγινε μικρό όνομα.

    Είχα έναν συγγενή που τον φώναζαν Άκη. Όταν μεγάλωσα, έμαθα ότι ο πατέρας του τον είχε βαφτίσει …Μεταξά.

    Για τα διάφορα αποτροπαϊκά ονόματα:

    Στη Μεσηνία, παλιά,προπολεμικά, είχαν άλλη μέθοδο να ξεγελάνε το Χάρο.
    Φωνάζαν τα παιδάκια: «το νεκρό» …χαϊδευτικά. Όπως λέμε εμείς σήμερα:
    το χαριτωμένο.Για παράδειγμα :

    -Άκου πως τα λέει το νεκρό! Ή:
    -Βρε, το νεκρουλιάρικο!

    (Δεν κάνω πλάκα, αλήθεια)
    Οπότε έτσι, έλπιζαν ότι θα ακούσει ο Χάρος «νεκρό» και θα πει: «Εντάξει αυτό το έχω πάρει» και θα το σβήσει από τον κατάλογό του,να πα να πάρει του γείτονα.

    Πάντα νόμιζα ότι με την ίδια λογική φωνάζανε τα παιδιά Δράκο.Γιατί όντως όλα τα αβάφτιστα παιδιά τα φώναζαν Δράκο και Δρακούλα.
    Τώρα δεν είμαι σίγουρος.Πιστεύω ότι Δράκος σήμαινε απλώς Μπούλης ή Μπέμπης. Ίσως από το σλαβικό Ντράγκο, που σημαίνει αγαπημένος, ακριβός.Λέω, δεν ξέρω.

  16. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    Πάντως, ΚαπετάνΈνα, και στη σημερινή Μεσσηνία υπάρχει ένας (μεγάλος) Δράκος. Νομίζω, μάλιστα, ότι θα τον ακούσουμε κατά τους επομένους μήνες κι εκτός των συνόρων του παραμυθιού.

  17. metanastis said

    Στο δημοτικό είχα μια συμμαθήτρια που την έλεγαν Γραμματική και τη μητέρα ενός συμμαθητή μου την έλεγαν Ελλάδα και μάλιστα την φώναζαν Ελλάς!
    Ήξερα και μια Διαλεχτή επίσης…

  18. marulaki said

    #16 Δράκους ξέρω κι εγώ.

    #11 Όσο για το Μάχη, δε βγαίνει από το Ανδρομάχη;

  19. επιχαρμος said

    5,12. Τις χρονιές 1940-41 πολλά παιδια τα βάφτιζαν Νίκη, Νικηφόρο ή Νικηφόρα, μερικές φορές μάλιστα αυτό ήταν το δεύτερο βαφτιστικό μετά το «κανονικό». Αντίστοιχα στην περίδο της κατοχής και του εμφύλιου αυξήθηκαν οι βαφτισμένοι Λευτέρηδες και Ελευθερίες, ενώ οι αριστεροί προτιμούσαν και ονόματα όπως Δημοκράτης/Δημοκρατία, Λαοκράτης/Λαοκρατία, Μόσχα κλπ. Μιά γριά πια Σταλίνα πέτυχα κι εγώ (στο Βόλο,αν θυμάμαι καλά). Και κάτι που μεταφέρω με επιφύλαξη, αφού το άκουσα να το διηγείται παλιός αντάρτης του ΕΛΑΣ. Συγκεκριμένα, έλεγα σε μια παρέα ότι στην κατοχή, ένας κεντρικός δρόμος της πόλης μας ονομάστηκε, με πρόταση του τότε δήμαρχου οδός Αδόλφου Χίτλερ, κάτι που είχα επιβεβαιώσει και από δικόγραφα και συμβόλαια της εποχής, ένώ άλλος δρόμος είχε ονομαστεί Γ Ράιχ, αλλά γι αυτό δεν είχα κάτι γραπτό. Πετάχτηκε τότε από το διπλανό τραπέζι ένας μπάρμπας, (ο αντάρτης που λέγαμε) που όχι μόνο επιβεβαίωσε την ονοματοδοσία των δρόμων, αλλά ανέφερε ότι και «καλή» οικογένεια της εποχής βάφτισε τον ένα γόνο της Αδόλφο, κάτι που άλλαξε ο ίδιος με δικαστική απόφαση αργότερα. Τέλος πάντων, δεν μπόρεσα να διασταυρώσω την πληροφορία, ίσως ήταν και κουβέντα του κρασιού, αλλά κάποιος πυρήνας αλήθειας για τα πιστεύω ορισμένων της εποχής υπάρχει.

  20. Μαρινα Μυλωνα said

    Συνάντησα σε σχολείο της Αθήνας μαθητή με το όνομα Ελληνας,αλλά και στη Λέσβο Δρακούλη,σαν όνομα και σαν επίθετο!Ηταν μάλιστα ένα ογοράκι με ονοματεπώνυμο Δρακούλης Δρακούλης!

  21. Μαρία said

    19 Κάποιοι μεταγενέστεροι Νικηφόροι απ’ το Μανδηλαρά.

  22. sarant said

    Για τον Δράκο, ο Βαγιακάκος λέει ότι στα περισσότερα μέρη της Ελλάδας το αβάπτιστο αρσενικό το φωνάζουν δράκο και το θηλυκό δράκω ή δράκα ή δρακού. «Λέγεται δε τούτο ως αλεξιτήριον και φυλακτήριον του βρέφους από πάσης βασκανίας. Είναι δηλαδή το δράκος ευχετικόν του αβαπτίστου νηπίου, ίνα γίνη δράκος (ανδρείον) ώστε να μη επηρεάζεται από τα κακά πνεύματα κατά το διάστημα που θα μένη τούτο αβάπτιστον. Το προσηγορικόν τούτο ευχετικόν διατηρείται ενίοτε και μετά την βάπτισιν…» και παραμερίζει το κανονικό βαπτιστικό και μετά γίνεται και επώνυμο.

    Ο Ρηγάτος θυμίζει ότι στη Ζάκυθο υπήρχε το βαφτιστικό Δραγανίγος. Δραγανίγος Σιγούρος λεγόταν ο μετέπειτα Άγιος Διονύσιος. Σήμερα μονο επώνυμο.

  23. Αυτό με τις (προσχηματικές) αγοραπωλησίες βρεφών δεν το είχα ξανακούσει. Ευχαριστούμε για την πληροφορία, Νικοκύρη!

    Το «Δράκος»/«Δρακούλα» θεωρούσα, μάλλον αυθαιρέτως, ότι δηλώνει πως το αβάφτιστο παιδί δεν είναι ακόμα άνθρωπος, ότι είναι θηρίο ή κάτι τέτοιο. Αλλά η αποτροπαϊκή ερμηνεία του Βαγιακάκου μού φαίνεται πιο πειστική.

  24. akindynos said

    Υπάρχει ένας Στάλιν, στο όνομα πάντα, στο νομό Πέλλας.

    Παιδίατρος.

    Λένιν υπάρχουν πολλοί, 4-5 δηλαδή. Με μια τάση προς τις οικοδομικές εργασίες. Τυχαίο; Δε νομίζω.

  25. sarant said

    Μπράβο, Ακίνδυνε!

    (Απροπό, θα ξέρεις ότι υπάρχει βαφτιστικό Ακίνδυνος, σπάνιο αλλά πολύ συχνότερο από τον Λένιν. Και Ακίνδυνος Αλβανός, μυτιληνιός εαμίτης που έδρασε και εκτελέστηκε στη Θεσσαλονίκη στον Εμφύλιο).

  26. Jimakos said

    Δρακούλη, είχε η μητέρα μου συνάδελφο ένα φεγγάρι. Αλλά δεν ξέρω καταγωγή!
    Προσωπικά γνωρίζω Αγαμέμνωνα, με αδερφή που λέγεται Πολύμνια (και όμως, οχι λόξα γονέων/νονών, απλά έτσι λέγονταν κι οι παππούδες!).

    Μια θεία μου την λένε Κλεοπάτρα, ενώ απ’οτι έχω ακούσει Ελλάδα ονομάζει την κόρη του ο Λιακόπουλος (αυτός με τα βιβλία).

  27. marulaki said

    Νικοκύρη, μιλώ όμως για βαφτιστικό όνομα Δράκο, που το γράφει και η ταυτότητα.

  28. sarant said

    Τι να σου πω, φαντάζομαι πως όταν υιοθετείται το Δράκος σαν μικρό όνομα, θα μπαίνει με κάποιο τρόπο και στην ταυτότητα.

  29. Μαρία said

    25 Ο Ακίνδυνος το ξέρει απο παλιά.
    https://sarantakos.wordpress.com/2009/09/05/sarocco/#comment-9846

    Μαρουλάκι, δες στο ίδιο και για τους Δράκους στην ταυτότητα 🙂

  30. Αυτός δίπλα στον Μπιτζίδη, ποιος είναι;!

    Το βαπτιστικό Βρετός γράφεται με ένα ταυ, όμως το επώνυμο Βρεττός (και Βρεττάκος) με δύο.

    Τα Αγοραστός και Πουλημένος απαντούν και ως επώνυμα.

    Πάντα με εξιτάριζαν τα επώνυμα-μετοχές παθητικού παρακειμένου (καλά το λέω;) εις –ένος. Το αξιοπερίεργο είναι ότι συνήθως έχουν αρνητική έννοια, π.χ. Πουλημένος, Μπαλωμένος, Καμμένος, Παγωμένος, Πικραμένος, Λυπημένος, Κρεμασμένος, Λιγωμένος, Πεινασμένος, Βαρεμένος, Κολλημένος, Μαραμένος. Δεν θα με εξέπλησσε καθόλου αν υπήρχαν επώνυμα π.χ. Κοιμισμένος, Σουρωμένος, Πνιγμένος, Φαρμακωμένος, Ξυλιασμένος και Δαρμένος. Τα μόνα εις –ένος με θετική έννοια που ξέρω είναι το Ντυμένος και το Ανδρειωμένος.

    Στον Παναργειακό παίζει ένας Πλεμμένος· τη δεκαετία του ’70 στον Πανσερραϊκό, επί Κελεσίδη (μετέπειτα Ολυμπιακός και Εθνική· έβαλε και για δημοτικός σύμβουλος στον Πειραιά με τον Φασούλα, ούτε την ψήφο του δεν βρήκε στην κάλπη· εμ, διάλεξε λάθος παράταξη· ο Ανατολάκης, με τα τσαρούχια βγήκε βουλευτής στη Β΄ Πειραιά), Ζαρζόπουλου (μετέπειτα ΑΕΚ) και Μπιτζίδη (μάλλον συγγενής του πρωταγωνιστή του ανέκδοτου με τον Πάπα :D), έπαιζε ένας Στοϊμένος.

  31. π2 said

    Η ιστορία του Βρετού Βενιζέλου, μου θυμίζει έντονα μια αρχαία επιγραφή. Μεταφράζω / παραφράζω:

    Η Ιουλία του Ενθαδίωνος, από την Κύρρο, κόρη του Διονυσίου του Ενθαδίωνος, βουλευτή από την Κύρρο, χαρίζει στην Αυτόχθονα Μητέρα των Θεών δούλο ονόματι Σύμφορο, τον οποίο από μικρή ηλικία είχε τάξει (στη θεά) γιατί δεν της έζησαν άλλοι τέσσερις.

    (Τυχόν απορίες από Δευτέρα -θα λείπω μακριά)

  32. jim_hellas said

    Νίκο, σε ευχαριστώ για το άρθρο! Τόσα χρόνια αναρωτιόμουν από που προέρχεται το επίθετό μου (Αγοραστός) και μόλις τώρα έμαθα την προέλευσή του. Το βιβλίο πρέπει να είναι εξαιρετικά ενδιαφέρον!

  33. […] δεν την ψώνισα ξαφνικά… Απλά έτυχε να διαβάσω το σημερινό άρθρο του Νίκου Σαραντάκου σχετικά με την προέλευση ορισμένων “περίεργων” […]

  34. Γνώριζα καλά κάποιον (μακαρίτη πια) Κωνσταντίνο Βενιζέλο Νικολαΐδη, γεννημένο στην Πόλη τον καιρό του Διχασμού. Υπήρχε κάπιος παππούς Κωνσταντίνος που έπρεπε να τιμηθεί, αλλά για να ξορκιστεί το όνομα οι γονείς του είχαν προσθέσει και το συνοδευτικό!

    Αλήθεια, πόθεν ετυμολογείται το «Βενιζέλος» ή, όπως μάλλον ήταν η πρώτη μορφή, «Μπενιζέλος», που απαντά και στην παλιά Αθήνα;

    Πάντα αναρωτιόμουν μήπως και το «Σταμάτης» είναι ευχετικό – είτε να σταματήσει να γεννάει η μάνα, είτε να σταματήσουν να πεθαίνουν τα παιδιά της. Ίσως γι’αυτό να γιορτάζουν οι Σταμάτηδες των Ταξιαρχών: οι Αρχάγγελοι Μιχαήλ και Γαβριήλ είναι τα κοντινότερα χριστιανικά αντίστοιχα σε ψυχοπομπό και πνεύμα της γονιμότητας, αντιστοίχως.

    Στα αξιοπερίεργα ονόματα ας σημειώσω και μια συνάδελφό μου Σικελία, που κληρονόμησε το όνομά της από τη γιαγιά της, την οποία είχε βαφτίσει ένας Σικελός εξόριστος με νοσταλγία για την πατρίδα του. Έχω επίσης δει τα ονόματα Βηθλεέμ, Γεθσημανή και Ορθοδοξία. Και από αντρικά, Μεντζέλος (αχαϊκό), Πουλίκος (μανιάτικο) και βεβαίως Τσαμπίκος (ροδίτικο) – τα δύο τελευταία από τοπικές Παναγίες.

  35. Και λίγο έξω από τα σύνορά μας, έχω γνωρίσει και Βούλγαρο εσπεραντιστή ονόματι Πρόνταν Πρόντανοφ, ήτοι Πουλημένος Πουλημενόπουλος!

  36. ΚαπετανΈνας said

    #16
    Γιώργο,κατάλαβα ποιόν εννοείς, αν και τα κομματικά δεν τα πολυπαρακολουθώ, ιδίως «κείθε κά».

    #22 sarant

    Ωραία.Αποσύρω την σλαβική εκδοχή, η ελληνική είναι πιθανότερη.
    Και υπενθυμίζω την ετυμολογία, το «δράκων» βγαίνει από το ρήμα «δέρκω» και «δέρκομαι» που σημαίνει «ρίχνω ένα βλέμμα που παγώνει,που αποσβολώνει».(όπως της Μέδουσας)

    Πάντως, υπάρχει και σε άλλες γλώσσες το όνομα Δράκος με τη μορφή Drago. Στις Σλαβικές προέρχεται από τη ρίζα daraga που σημαίνει πολύτιμος, ακριβός, αλλά στα Ισπανικά και Ιταλικά προέρχεται από το δράκων. Επίσης από το δράκων προέρχεται και το σπάνιο Αγγλικό βαφτιστικό Draco, που προφέρεται Ντρέικοου, και το, συνηθέστερο Drake, από την ίδια λέξη.

  37. gbaloglou said

    ΗΛΙΟΣΤΑΛΑΚΤΗ — όπως η (άγνωστη σε μένα προσωπικά) ενδυματολόγος Ηλιοστάλακτη Βαβούλη, ας πούμε!

    Στο TLG βρίσκω μια και μοναδική εμφάνιση της λέξης σε επιστολή του Φραγκίσκου Σκούφου (1644-1697) «Πρὸς τὸν εὐγενῆ ἄνδρα Δημήτριον Φιλιππῆ εἰς Βενετίαν»:

    Ὡς καθὼς ἀπὸ τὴν αὐγὴν φαίνεται ἡ ἡμέρα ἢ βροχερὴ ἢ ζοφώδης ἢ ἀνέ- (1)
    φαλος καὶ ἡλιοστάλακτος, ἔτσι καὶ ἀπὸ τὴν νεαρὰν ἡλικίαν γνωρίζεται ὁ ἄν-
    θρωπος καὶ ἡ προκοπὴ ὁποὺ μέλλει νὰ κάμῃ εἰς τὴν ἀρετήν. Ἐγὼ βλέπω τὸν
    υἱόν σου ὀξύτατον εἰς τὴν διάνοιαν, θαυμαστὸν εἰς τὴν μνήμην, εἰς τὸ λέγειν
    χαριτόγλωσσον, σπουδαῖον, φιλομαθῆ, καὶ τοῦτα ὅλα εἰς τὸ ἄνθος τῆς ἡλικίας (5)
    ὁποὺ εὑρίσκεται. Ὅθεν μὲ ἄπειρόν μου χαρὰν σοῦ προμηνῶ καὶ μαντεύω πὼς
    θέλει ζηλώσει τοὺς πάλαι Ἕλληνας καὶ θέλει φανῆ εἰς τὸ πρόσωπον τοῦ κόσμου
    τοῦ Ἑλληνικοῦ γένους ἡ τιμὴ καὶ τὸ κλέος. Ἐσὺ μὴν τοῦ λείψῃς, εὐγενέστατέ
    μου, εἰς τὰ χρειαζόμενα, ὡς πατὴρ φιλόστοργος ὁποὺ τοῦ εἶσαι, ἀμὴ ἂς ἔχῃ
    βιβλία ὅσα ἐπιθυμᾷ καὶ διδασκάλους σοφοὺς καὶ ἐναρέτους· διότι μία μέλισσα, (10)
    ἂν δὲν ἐβγάλῃ ἀπὸ ἕνα καὶ ἄλλο ἄνθος τὴν πρέπουσαν δρόσον, δὲν ἠμπορεῖ νὰ
    πλάσῃ τὸ μέλι· καὶ τὰ φυτὰ τότε εὐκολώτερα αὐξάνουν, ὅταν ὁ κηπουρὸς ὁποὺ
    τὰ κυβερνᾷ εἶναι ἔμπειρος καὶ τῆς τέχνης. Ὁ Θεὸς νὰ σοῦ δώσῃ χρόνους πολ-
    λούς, διὰ νὰ χαρῇς εἰς τὲς τιμὲς καὶ δάφνες τοῦ υἱοῦ σου· καὶ ὑπογράφομαι.

  38. ΚαπετανΈνας said

    #34 Άγγελος

    Το Τσαμπίκος είναι κλασσικό όνομα, από αυτό προέρχεται και το φανταρίστικο παρατσούκλι της Ρόδου: Τσαμπικία (Κατά τα Γκατζολία, Μποχαλία και Γκασμαδία).

    Είχα γνωρίσει μια οικογένεια που το σεφαραδίτικό της όνομα προερχόταν από ένα εβραϊκό Μπενιλζαελ, ή κάτι τέτοιο. Αλλά για τον Βενιζέλο δεν έχω βρει τίποτα.

  39. Μαρία said

    >Αλήθεια, πόθεν ετυμολογείται το “Βενιζέλος” ή, όπως μάλλον ήταν η πρώτη μορφή, “Μπενιζέλος”, που απαντά και στην παλιά Αθήνα;

    Μπορεί να ξέρει ο Αλφρέδος λόγω Μπενιζέλου Ρούφου.

  40. gbaloglou said

    Μου είπαν πρόσφατα ότι το «Μπενιζέλος» είναι Βενετσιάνικο, μου το ετυμολόγησαν κιόλας, αλλά ήδη την ξέχασα την ετυμολόγηση 😦

  41. gbaloglou said

    «Benangelo» = «Καλάγγελος»

  42. π2 said

    #41, δηλαδή ο νυν Βενιζέλος είναι Ευάγγελος στο τετράγωνο;

  43. Δεν μου φαίνεται πολύ πιθανή αυτή η βενετσιάνικη ετυμολογία του Μπενιζέλου, γιατί Benangelo, και αν υπάρχει (ακόμα και βενετσιάνικα, bonangelo θα περίμενε κανείς), θα είναι προπαροξύτονο, και συνήθως στα δάνεια από τα ιταλικά ο τόνος διατηρείται.

    Ασχετο: πολλά (εν μέρει τα ίδια) για το θέμα των ονομάτων λέγαμε και πέρυσι, ακριβώς τέτοια εποχή. Και ποιος από τους τακτικούς θαμώνες θα έχει ξεχάσει την κα Σεβαστή Γουρούνα;

  44. Μαρία said

    Εδώ η δασκάλα Βενιζέλα
    http://www.ekpedeftikos.com/index.php?id=331

    Πιδύε, μια που είσαι κοντά, εκείνος ο καψερός ο Σύμφορος είναι το αντίθετο του Ασύμφορος;

  45. Μαρία said

    Ούτε τη Γουρούνα ούτε τη συμμαθήτριά σου την Καραγωγέως.

  46. π2 said

    Μαρία, καλό. Υποθέτω πως το νόημα είναι Βοηθός, Χρήσιμος (από την κυριολεκτική σημασία του συμφέρω). Κρίνοντας από τα ονόματα των δούλων, πρέπει να ήταν έντονη η έγνοια των μικροϊδιοκτητών να μην τους πεθάνουν οι δούλοι αφενός (εξού και είναι πολύ τα συχνά τα ονόματα όπως Ζώσιμος, Ζωσάς, Ελπίς, Σωζομενός, Καλλιτύχη, Υγεία), και να τους βοηθήσουν στα γηρατειά (εξού και Παράμονος, Σύμφορος, Βόηθος, Χρησίμη και πάει λέγοντας)

  47. keraban said

    Στην Θάσο είναι αρκετά συνηθισμένο το όνομα Δρακόντης (γνωρίζω προσωπικά τρεις) συνήθως με χαϊδευτικό Δάκης. Αρκετά συνηθισμένο γυναικείο όνομα είναι το Σουσάνα (και όχι Σουζάνα) ενώ το πιο διαδεδομένο είναι το Σωτηρία που το έδιναν παλιά σε κορίτσια που περνούσαν σοβαρές ασθένειες ως βρέφη και σωζόταν.
    Για ονόματα που έχουν σχέση με την Ιατρική, γνωρίζω ότι υπήρχε παλιά οφθαλμίατρος στην Θεσσαλονίκη που ονομάζονταν Γιαλαμπούκης και στην Ξάνθη αφροδισιολόγος Τσιμπούκης!

  48. Μαρία said

    οκ έτσι το κατάλαβα. Απροπό υπάρχει και βαφτιστικό Χρήσιμος, ξέρω 2 Σερραίους.

  49. πρῶτον ἔχω νὰ πῶ ὅτι τὸ θέμα εἶναι πολὺ ὡραῖο, δεύτερον ὅτι γιὰ ὀνόματα ἔχω γράψει ἀρκετὰ passim σχόλια στὸ ἱστολόγιο τοῦτο καὶ τρίτον -δὲν ξέρω ὰν ἤδη ἐπισημάνθηκε, τὰ σχόλια θὰ τὰ διαβάσω σιγὰ σιγά- ὅτι Μπενιζέλος βαφτιστικὸ ὄνομα δὲν εἶχε πρὸ τοῦ Ε. Βενιζέλου ὁ Μπενιζέλος Ῥοῦφος; ἄλλο τὸ Βενιζέλος κι ἄλλο τὸ Μπενιζέλος; δὲν νομίζω.

  50. ἢ τάχα τὸ Ῥοῦφος νὰ ἦταν τὸ βαφτιστικό; δὲν ξέρω νὰ πῶ.

  51. #47 τὸ Σουζάνα δὲν εἶναι ἀπὸ τὸ Σωσάννα τοῦ νόθου χωρίου τοῦ Δανιήλ;

  52. Αντωνάκης Κοκοβίκος said

    Από τα πλέον παράξενα βαπτιστικά που έχω ακούσει είναι το Εξαδάκτυλος!!!!Υπάρχει κάποια εικασία για την προέλευση ?

  53. Μαρία said

    49
    http://www.venizelos-foundation.gr/images/content/biography.pdf

  54. Μαρία said

    52 Ο νουνός του διάβαζε τις προφητείες του Αγαθάγγελου 🙂

    Το ξέρω ως επώνυμο χιώτικο.

  55. An-Lu said

    #5 Το αστειο ειναι οτι εδω στο Αζερμπαϊτζάν υπαρχουν κοπέλες με μικρο ονομα Ellada, οι οποιες ομως δεν ξερουν καν τι σημαινει. Η -πιθανη- ελληνικη τους καταγωγη χανεται στα βαθη της οικογενειακης μνημης και τους εμεινε το ονομα για ενθυμιο υποθετω.

  56. Earion said

    Το βαφτιστικό Βρετός δεν δίνεται μόνο στο παιδί που «βρέθηκε» σύμφωνα με το αποτροπαϊκό (προσχηματικό) τελετουργικό, αλλά κάθε αγόρι γενικά που εγκαταλείφθηκε από τη μάνα του (τους γονείς του) και αφέθηκε να το βρουν (στα σκαλιά της εκκλησίας, στο κατώφλι κάποιας φιλόξενης οικογόνειας, κοκ). Δεν έχω συναντήσει όμως το θηλυκό του (Βρετή;).

    Δημοκρατία, βαφτιστικό γυναικείο (Δημοκρατία Ηλιάδου, όσοι ασχολούνται με βυζαντινά θα το συναντήσουν).

    ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΒΑΦΤΙΣΤΙΚΑ ΑΠΟ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΑ

    Κομνηνή
    Λασκαρίνα (< Λάσκαρης)
    Φωκαΐνα (< Φωκάς)
    Ραλλού (< Ράλλης)
    Αργέντα (< Αργέντης)
    Ασάνα (< Ασάνης)
    Δούκαινα, Δούκισσα (< Δούκας, από το επώνυμο όχι τον τίτλο)

    Γυναικεία βαφτιστικά από την Κάλυμνο:

    Καλοτίνα (< Καλοθετίνα < Καλόθετος)
    Θεμελίνα (< Θέμελης)
    Εξάρχαινα (< Έξαρχος)
    Αφράτη
    Ζωγραφία
    Νομική
    Λίμναινα
    Μοσχούδα
    Μοσχοβίνα
    Κοκκώνα
    Υπαπαντή
    Ζηνοβία
    Πετράντα
    Βακίνα

    Πηγή: Εκλογικός κατάλογος Ευρωεκλογών 1984

    Από την Πάτμο (ίδια εποχή): θεολογία, Νομική

    Από το νεκροταφείο καισαριανής (αυτοψία):

    Βελούδω
    Κομνηνός Καρακομνηνός

  57. ἄρα ὁ Ἐλευθέριος πέτυχε μὲ τὴν φήμη του τὴν ἐπαναβαφτιστικοποίησι ἑνὸς ἐπωνυματοποιημένου βαφτιστικού!
    ἐνδιαφέρον κεφάλαιο θὰ ἦταν τὰ φτιαχτὰ ὀνόματα ποὺ ἔπλασαν διάφοροι λογοτέχνες κι αὐτὰ ἀγαπήθηκαν καὶ χρησιμοποιήθηκαν. π.χ. μαρυρεῖται Ἐρωτόκριτος πρὸ τοῦ Κορνάρου; ὁ Ἀλεξιάδης γράφει γιὰ ὄνομα Ninel ἀπὸ ἀναγραμματισμὸ τοῦ Lenin καὶ Vladilen ἀπὸ τὸ Vladimir Ilych Lenin καὶ Melor ἀπὸ τὸ October καὶ Revolution.

  58. νομίζω τὄχω ξαναγράψει: Λουλούδης Λολουδόπουλος. ὑπαρκτὸ ὀνομτεπώνυμο!

  59. Alfred E. Newman said

    @39 αλλά και 49

    Στην Αχαία και ιδιαίτερα στα Καλάβρυτα, σύμφωνα με τον Κ. Ν. Τριανταφύλλου, υπήρxε αγωνιστής Μπενιζέλος ο οποίος πληγώθηκε στο Γηροκομείο τη 1 Αυγούστου 1821.
    Άρα την ίδια περίπου εποχή με τον Ρούφο (1795-1868).
    Ο Σικελός Ξαβ. Σκροφάνι επισκέφθηκε την Πάτρα το 1794 και αναφέρει ότι η οικογένεια Ρούφου προέρχεται από την Σικελία.
    Έτσι ίσως «δένει» ωραία με τις εκδοχές της ιταλικής προέλευσης του ονόματος.

    ΥΓ Επειδή βαριέμαι να ψάξω το αρμόζον λήμμα να ένα ωραίο μαργαριτάρι αποψινό. Αναφερόμενος στη σύνθεση της Κυβέρνησης ο Χατζηνικολάου εξηγεί τη δυσκολία συνύπαρξης Υπουργών και Αναπληρωτών Υπουργών. Του επισημαίνεται η περίπτωση Βενιζέλου (να που δεν είναι τόσο άσχετο το ΥΓ 😈 ) και δηλώνει: «Για αυτή την περίπτωση θα πρέπει να χρησιμοποιήσω μια αγγλική λέξη. Είναι exceptional δηλαδή εξαίρεση.» 😆

  60. Alfred E. Newman said

    Στα περίεργα οπνόματα. Έχω φίλη από την Κάλυμνο που λέγεται Νομική.

  61. akindynos said

    183 Βενιζέλοι, 1 Βενιζέλα (στην Κύθνο!) , κανένας Μπενιζέλος

  62. keraban said

    Γνωστή μου ονόμασε την κόρη της Θαλασσινή. Της έδωσε και δεύτερο όνομα, πιο συμβατικό, για να μην την κοροϊδεύουν στο σχολείο, αλλά τελικά τόσο οι συμμαθητές της και οι δάσκαλοι της όσο και η ίδια το λατρεύουν και το χρησιμοποιούν αποκλειστικά. Μέχρι τώρα (είναι 12 χρονών) δεν της έχει δημιουργήσει κανένα πρόβλημα, αντίθετα τραβάει θετικά την προσοχή όσων την γνωρίζουν και δεν υπάρχει περίπτωση να την ξεχάσει κάποιος.

  63. επιχαρμος said

    Σε βλάχικη οικογένεια στο Σέλι Ημαθίας γνώρισα και μια Ελβετία (βαφτιστικό !). Από ό,τι μου είπε το όνομα ξεκίνησε δυο γενιές πιο πριν από κάποιο νονό θαυμαστή της χώρας και με τη συνήθη διαδοχή από γιαγιά σ’ εγγονή έφτασε μέχρι σήμερα.

  64. επιχαρμος said

    59. Με τους Ρούφους θυμήθηκα και τον παλιό συγγραφέα Ρόδη Ρούφο (αν και νομίζω ότι ήταν ψευδώνυμο)

  65. Μαρία said

    64 Δεν είναι ψευδώνυμο.
    https://sarantakos.wordpress.com/2010/03/28/arisantanis/#comment-28719

  66. Μαρία said

    64 και
    http://www.ekebi.gr/frontoffice/portal.asp?cpage=NODE&cnode=461&t=356

  67. sarant said

    Ευχαριστώ για όλα τα σχόλια. Τα ονόματα είναι πάντοτε συναρπαστικό θέμα.

    Για την ετυμολογία του Βενιζέλου φαντάζομαι θα έχουν γραφτεί πάρα πολλά. Έχει προταθεί και εβραϊκή ετυμολογία, από ελληνοβαρεμένους όμως. Η αγία Φιλοθέη δεν ήταν από την αθηναϊκή οικογένεια των Μπενιζέλων;

    An-Lu, καλώς ήρθες! Ώστε Ellada; Αλλά η Ελλάδα στα αζέρικα θα λέγεται κάτι σαν Γιουνανιστάν, ε;

    Earion, πράγματι στα νησιά υπάρχει εξαιρετικά μεγάλη ποικιλία ασυνήθιστων βαφτιστικών. Και υποθέτω κάθε νησί θα έχει τα δικά του. Κάτι έχω γράψει, το έχω στα υπόψη.

    Κορνήλιε, στην ταινία Ακαδημία Πλάτωνος, ο Αλβανός πρωταγωνιστής λέγεται (στην ταινία) Μαρενγκλέν, που δινόταν τότε.

    Keraban, ευχαριστώ -άλλο νησί εσύ.

  68. κατερίνα said

    Στα περίεργα βαφτιστικά: Συγκλητική & … Ριχάρδος Λεοντόκαρδος!!!

  69. marulaki said

    Δεν κρατιέμαι, θα το πω: Αν και δεν είναι παράξενο όνομα, είναι ενδιαφέρουσα η σύμπτωση ονόματος με το επώνυμο στον ποδοσφαιριστή Julio Cesar!!! (προφανώς επίτηδες)

  70. Μαρία said

    Μαρουλάκι, αυτό είναι το μικρό του όνομα.

  71. #63 μοῦ βάζεις ἰδέες γιατὶ κι ἐγὼ εἶμαι θαυμαστής. πάντως ἔχω ἀκούσει ὄνομα Ἑλλάδα. κι ὁ Λιακόπουλος νομίζω μιὰ κόρη του τὴν ἔχει βγάλει Ὀρθοδοξία. Συγκλητικὴ κάπου στὰ ἄδυτα τοῦ ὑποσυνειδήτου μου χτυπάει ἕνα καμπανάκι. κάπου θὰ τὄχω ἀκούσει. ξέρω κι ἕνα κύριο μὲ ὄνομα πατρὸς Πολυδεύκης.

  72. ξεχάσαμε καὶ τὴν συμπάθειά σας, τὸν Σπυρίδωνα-Ἄδωνι.

  73. θυμήθηκα καὶ τὴν Μοσχούλα, τὴν παπαδιὰ τὴν τρομοκρατοτόκεια.

  74. Alexis said

    #69 Προφανώς δεν πρόκειται για ονοματεπώνυμο αλλά για (διπλό) βαφτιστικό. Είναι άλλωστε πολύ συνηθισμένο το φαινόμενο των Βραζιλιάνων ποδοσφαιριστών που αναφέρονται μόνο με τα βαφτιστικά τους, χωρίς επώνυμο (π.χ. Ρονάλντο, Σόκρατες, Ροναλντίνιο, Κάρλος Αλμπέρτο κλπ.).
    Στα βαφτιστικά με ξορκιστικό χαρακτήρα, που έχουν γίνει και επώνυμα, περιλαμβάνεται νομίζω και το «Πανταζής».

  75. sarant said

    57: Στον πρόλογο του Ερωτόκριτου στις εκδ. Ερμής, ο Αλεξίου λέει ότι χάρη στον Κορνάρο άρχισαν να χρησιμοποιούνται στην Κρήτη βαφτιστικά όπως Πολύδωρος -αναφέρει και μερικά άλλα, όχι όμως Ερωτόκριτο αν θυμάμαι καλά.

  76. voulagx said

    Και ο Ρουσσος (ποθεν προερχεται;)
    Ξεστρατιζοντας ελαφρως, δυο ασυνηθιστα υποκοριστικα της Αφροδιτης: Βιτα και Ντιτα

  77. Μαρία said

    75
    «Ακόμη και σήμερα το ονόματα Χαρίδημος* και Πολύδωρος απαντούν αρκετά συχνά στην Κρήτη ως βαπτιστικά. Ήταν φυσικό να διαδοθούν τα δυο αυτά ονόματα περισσότερο απο το Ερωτόκριτος που εδήλωνε κάποια αδυναμία στον έρωτα ασυμβίβαστη με το παραδοσιακό κρητικό ήθος. Υπάρχει όμως ακόμη επώνυμο Ερωτοκριτάκης προερχόμενο απο παλιό βαπτιστικό. Νέες στο Ηράκλειο έχουν το όνομα Αρετούσα»

    *Αυτόν που ξέρω τον φωνάζουμε Χάρη.

    Έχω πει οτι τη γιαγιά μου τη λέγανε Φαιναρέτη;

  78. Να λοιπόν ένα εξαιρετικό θέμα! Θα προσθέσω κι εγώ την ταπεινή μου εμπειρία, σε σχέση την ονοματοθεσία-ξόρκισμα της βραφικής θνησιμότητας. Εδώ πάνω στην Βισαλτία ακούγεται πολύ το όνομα Στέρ(γ)ιος και λιγότερο το όνομα Ρίζος (αυτό και ως επώνυμο). Το πρώτο, όχι ως υποκοριστικό του Στυλιανός ή Αστέριος, αλλά από την ευχή «να στερ(γ)ιώσει!», ενώ το δεύτερο «να ριζώσει!». Τέλος, πολλοί πατεράδες που ήθελαν «παιδί» κι όχι κορίτσι, βάφτιζαν τη θυγατέρα τους Αγόρω (Αγορίτσα, Ρίτσα)! Γνωρίζω ότι αυτό συναντιόταν στους Σαρακατσάνους (την προγιαγιά μου έτσι την έλεγαν).

  79. Βρεφική θνησιμότητα, βεβαίως – βεβαίως!

  80. marulaki said

    Δε μιλώ για τον Da Silva… http://www.juliocesar.com/

  81. marulaki said

    Δεν επιμένω βέβαια, οι ποδοσφαιρόφιλοι γνωρίζουν καλύτερα, αλλά νομίζω είμαι ok. 😀

  82. marulaki said

    μπα… πατάτα… ο ίδιος πρέπει να είναι.. Νικοκύρη, σώσε με από τη δημόσια ταπείνωση… 🙂

  83. Μπουκανιέρος said

    #12
    Ενδιαφέρον. Ήξερα το φαινόμενο (σε διάφορα τριτοκοσμικά μέρη) αλλά δεν είχ’ ακούσει την εξήγηση που λες. Η οποία τα φέρνει κοντά στα ευχετικά – δεν είναι λοιπόν απλώς καρακιτσαριό.

  84. Μαρία said

    78 Ζντ Νιγρίτα είχατε και Γερακίνες. Είχα κι εγώ μια θεία Γερακίνα, τη φωνάζαμε Κούλα, χωρίς να είναι Νιγριτνιά.

  85. Μπουκανιέρος said

    Φτου γαμώτο, το 12 (στο 83) πρέπει να διαιρεθεί διά δύο και να γίνει #6.

    Οπότε, ας γράψω κάτι και για το πραγματικό #12:
    Βλαδίμηρος, σε χωριό της Κέρκυρας, με καθαρά ιδεολογική προέλευση.

  86. Μαρία said

    Μπουκάν, #12; Διόρθωσε το νούμερο.

  87. Μπουκανιέρος said

    Το «Ελλάδα» είχε γίνει κοινό στην Κύπρο, πάλι για ιδεολογικούς λόγους, σε σχέση με τον αγώνα για την Ένωση.
    Βρήκα διάφορες κύπριες Ελλάδες στην Αγγλία, κάποιας ηλικίας συνήθως – αλλά όλες Helen τις φωνάζανε.

  88. 84. Μπράβο προφορά! Άπταιστα νιγριτνά! Συμπτωματικά πάντως, αυτή τη βδομάδα γιορτάζονται και τα Γερακίνεια, σε ανάμνηση της πτώσης της Γερακίνας στο πηγάδι (ή μπγάδ’)! Όσες Γερακίνες έμειναν όμως, είναι μεγάλες σε ηλικία. Ξεθώριασε το όνομα… Α, στη διπλανή Τερπνή, απαντάμε και το αρσενικό Γεράκης.

  89. Μπουκανιέρος said

    Μαρία, 86, είσαι πιο γρήγορη κι απ’ τον ίσκιο του Λούκυ Λουκ.

  90. Μπουκανιέρος said

    #88
    Α, στη λεβεντομάνα Τερπνή – όπως λέει γελώντας κάποιος φίλος μου.

  91. Ρε παιδιά, τώρα μου βγαίνουν όλα τα παράξενα. Σε διπλανό χωριό της Νιγρίτας (Αχινός), ένας πατέρας βάφτισε τα δυο του αγόρια Κένεντι και Μιττεράν! ΑΚόμα και σήμερα, πολλοί πιστεύουν ότι πρόκειται για παρατσούκλια, όμως έχω δει την ταυτότητά τους! Μάλιστα, ο ντόπιος παπάς δεν τα βάφτιζε και τα πήγαν σε ένα χωριό της Κοζάνης (νομίζω), από όπου κατάγεται η μάνα τους και τελέστηκε το μυστήριο.

  92. Μαρία said

    88 Γι’ αυτό έγραψα είχατε. Είσαι απ’ την Τσαλπίστα;

    Μπουκάν, μια Ελλάδα που γνώρισα ήταν εγγονή πολιτικών προσφύγων απο Σοβιετία.

  93. Μπουκανιέρος said

    Στα τοπωνυμικά δυτικής προέλευσης, πέρα απ’ τα συνηθισμένα Βενετία και Φλωρεντία, γνωρίζω και μία Βερσαλία.

  94. #90, εννοείς λόγω Κουφοντίνα; Και μιας και πιάσαμε τα τοπικά, εδώ είχαμε πολλούς κουφούς, που η ιδιαιτερότητα αυτή μετέτρεψε τα μικρά τους ονόματα σε επίθετα: Κουφοντίνας, Κουφοκώτσιος, Κουφογιάγκος (συγχωρεμένος τραγουδιστής δημοτικών).

  95. #92, όχι. Νιγριτνός είμαι, αλλά όχι ντόπιος. Σαρακατσάνικη φύτρα.

  96. voulagx said

    Φλορένια και Φλώρα (υποκ. Φλωρίκα)

  97. Μπουκανιέρος said

    Με αφορμή το 93, έχει κάποια πλάκα η αγγλική ιστορία του ονόματος Florence.
    Η Florence Nightingale πήρε τυχαία αυτό το όνομα (επειδή γεννήθηκε στη Φλωρεντία), που κατά τα άλλα ήταν πολύ σπάνιο. Κάνα-δυο γενιές αργότερα όμως, λόγω της F.N., το όνομα έγινε πολύ κοινό, σε λαϊκές οικογένειες κυρίως – με αποτέλεσμα, στη συνέχεια, να θεωρείται αντονομασία για την υπηρέτρια («Μαρίκα» ή διάφορα άλλα στα ελληνικά).
    Σήμερα, δεν είμαι πολύ σίγουρος για το πόσο υπάρχει και πώς ακούγεται (μόνο η Flo του Andy Capp μού έρχεται τώρα στο νου).

  98. Μαρία said

    94 Κι ο Παπαναστασίου κοντοχωριανός είναι. Βγάζει καλά παιδιά η Βισαλτία 🙂

    96 Το Φλωρίκα ισπανοεβραίικο ακούγεται

  99. Μπουκανιέρος said

    Στα (περίπου) τοπωνυμικά να βάλουμε και το Κερκύρα, που προέρχεται απ’ την Αγία Κερκύρα (η οποία, υποτίθεται, μαρτύρησε επί Νέρωνος – στο σωστό γεωγραφικό σημείο).
    Ενδιαφέρουσα η μετακίνηση του τόνου, κατά το αρχαίο κόλπο.

  100. Μπουκανιέρος said

    98 Φλορίτα νομίζω, αλλά θα ρωτήσω τους αρμόδιους.

  101. voulagx said

    #98 Δεν ξερω αν ειναι ισπανοεβραίικο, μονο στο χωριο μου εχω ακουσει το Φλωρικα. Μια Φλορενια (ή μηπως Φιορενια) εχω γνωρισει απο την περιοχη της Παραμυθιας, νομιζω αρβανιτικης καταγωγης.

  102. 97,
    Μπουκάν, Η γυναίκα παλιού συναδέλφου μου στο College Station, TX: Florence Eubank

  103. κι ἐγὼ κάποτε γνώρισα μία Φλωρεντία.

  104. Μπουκανιέρος said

    Ας κολλήσουμε εδώ και την παρετυμολογική πασταφλώρα, που υποτίθεται ότι την έφτιαχνε κάποια κυρία Φλώρα.
    Στην πραγματικότητα, φρόλος = αυτός που τρίβεται εύκολα.

    (…γεια σου, ρε Μιχάλη!)

  105. Γεια και χαρά!

  106. Μαρία said

    105 Και ο τζαζίστας Φλώρος Φλωρίδης.

    Μιχάλη, δε μας κάνεις πλάκα;

    Αυτή η Βερσαλία πολύ μασαλία μου φαίνεται αλλά για να το λες. Λία τη φωνάζετε;

  107. #98, ναι, ο Παπαναστασίου είναι απ’ το Χουμνικό (Χούμκος). Μας βγήκε τ’ όνομα! Βλέπω ότι γνωρίζεις καλά την περιοχή όμως…

    Βάζω στο παιχνίδι και το Ιολάνδη (ελληνοπρεπής απόδοση της Γιολάντας;)

  108. Μπουκανιέρος said

    Μαρία (77), τελικά μόνο στην Κέρκυρα συνηθίζεται ο Ερωτόκριτος; Το είχαμε κουβεντιάσει σ’ άλλο νήμα. (Πρόσφατα βρήκα άλλον ένα κερκυραίο Ερωτόκριτο, στας Αθήνας.)

  109. Μαρία said

    107 Μα είμαι Σερριώτσα, μόνο θρέμμα.

  110. Μαρία said

    108 Ε ναι, το είχαμε ξεζουμίσει το θέμα. Ο δικός μου απόκτησε εγγονό Ερωτόκριτο αλλά του κολλήσαν κι άλλο ένα συνηθισμένο σαν το δικό σου, για να μην τους θεωρήσουν, λέει, ψώνια.

  111. Μπουκανιέρος said

    106
    Ναι, Λία (κατά σύμπτωση μίλησα μαζί της σήμερα).

  112. κι ὁ Σιαμάκης ἀπὸ τὴν Τερπνὴ εἶναι, χὸ χὸ χό!

  113. Μπουκανιέρος said

    Στα νέας κοπής αρχαιοπρεπή βάλε και το Ενόη (κόρη γνωστών μου, υποθέτω μοναδική).

  114. Μπουκανιέρος said

    …ενώ στα νέας εποχής βαφτιστικά (τρόπος του λέγειν) συνάντησα και το Ρολστόουν. Με προφανή ετυμολογία.

  115. Μαρία said

    113 Τι ήταν η κυρία; Πάντως όχι Νηρηίδα.

  116. Μαρία said

    112 Κι οι Ξηροί απ’ το πολύ κήρυγμα την έπαθαν 🙂

  117. voulagx said

    Και το Φραγγιτσα (ή Φραγκουλα), το οποιο ευπρεπισμενο γινεται Φραγκισκα, Φραντζεσκα και υποκ. Φραγκυ
    Μαρια, ο Στεργιος πισμανιψι = πεισμωσε;

  118. Μπουκανιέρος said

    Δεν τελειώνει ποτέ αυτή η κουβέντα.
    Αλλά επειδή πρέπει να τελειώσει κάπου η παρουσία μου εδώ, να πω μπράβο στο Νικοκύρη (και στο μπλογκ γενικότερα) επειδή βρέθηκε, πειστικά απότι φαίνεται, η ρίζα του επωνύμου Πουλημένος. Απ’ όπου ξεκίνησαν όλα, αν θυμάμαι σωστά.

  119. voulagx said

    #116 Λες; Η μηπως επειδη τους χτυπησε η ζεστα μας κατακεφαλα;

  120. Μπουκανιέρος said

    #117
    Το Φραντζέσκα κοινό σε μας, αλλά δεν είχα σκεφτεί ότι έχει σχέση με τα Φραγκο-διάφορα.

  121. Μπουκανιέρος said

    Α, ένα όνομα που το έχω ακούσει μόνο στην Κέρκυρα, όπου συνηθίζεται, αλλά χωρίς να ξέρω την προέλευσή του, είναι το Κορίνα.

  122. Μαρία said

    118 ναι πειστικά, γιατί ο Ρηγάτος απο μια φορά που τον είδα στην εκπομπή του Βασιλικού είναι και παραμυθατζής.

    117 Βουλάγξ, ναι.
    Είχα συμμαθήτρια Φραγκία.

  123. Μαρία said

    Η Κορίνα Τσοπέη ήταν Κερκυραία;

    Μπορεί να είναι σαν το αγορίνα.

  124. voulagx said

    #120 Μπουκαν, το Φραγγιτσα (οπως και το Φλωρικα) ειναι βλαχικα ονοματα, το Φραντζεσκα ειναι ευπρεπισμενο – δια τας καλας κοινωνιας, χάϊ σοσάιετυ ενα πραμα, γιου νοου χουατ άϊ μην! 🙂

  125. Μπουκανιέρος said

    #122
    Για το Ρηγάτο δεν ξέρω, αλλά η εξήγηση είχε αρχίσει να βγαίνει πριν εμφανιστεί αυτός, μου φαίνεται.

    #124
    Δε θα το έλεγα ευπρεπισμένο (στη δική μας περίπτωση), μάλλον λαϊκό. Και μάλλον παλεϊκό (όνομα γιαγιάς), αν και μπορεί να υπάρχει revival (με τη λογική που υπαινίσσεσαι).

    …α, και καληνύχτα…

  126. voulagx said

    #125 Μπουκαν, δεν καταλαβες καλα, τις δικες μας καλες κοινωνιες εννοουσα. Λεκανοστ!

  127. voulagx said

    #123 Μανιατισα την δινει η θεια!

  128. Μαρία said

    127 Μανιάτισσα!

  129. aerosol said

    Έχω γνωρίσει Βενιζέλο (και -άλλον- Βένο), Ακριβή (κυρίως Κεφαλονίτικο), Φλωρεντία, Ποθητή, Ορθοδοξία. Περισσότερη εντύπωση μου έχει κάνει το Ορσαλία (χαϊδευτικά Όρσα). Και αναρωτιέμαι αν υπάρχει ακόμα καμμιά Αμερσούδα, σαν τη θεια του παραδοσιακού τραγουδιού που «τρία βρακιά φορεί»!

  130. 106,
    Μαρία, όχι, στα σοβαρά, τα χαιρετίσματα ήταν για τον Μπουκάν.
    Ο άντρας τής Florence Eubank είναι επίτημος πλέον.

  131. sarant said

    Λυπάμαι που δεν σας παρακολούθησα τη νύχτα, είχατε ωραία κουβέντα.

    Προσκυνητή, καλώς ήρθες στην παρέα, βλέπω εγκλιματίστηκες αμέσως 🙂

    75: Μαρία, ευχαριστώ για την παραπομπή. Είχαμε αναφέρει θαρρώ και τον Ερωτόκριτο Ερωτοκρίτου, που ήταν αθλητικός δικαστής ή κάτι τέτοιο.

  132. sarant said

    Μέσα στα πολλά μηνύματα, παρέλειψα το

    32: Δημήτρη, χαίρομαι!

    και

    129: Αν υπάρχει Αμέρσα ή Αμερσούδα (αν δηλαδή δεν είναι Μυρσίνη) στον τηλεφωνικό κατάλογο, μόνο ο Ακίνδυνος μπορεί να μας το πει.

  133. Jimakos said

    Αν έχετε επαφή με Ζαχάρω (είτε τότε με τις πυρκαγιές, είτε αν έχετε δει την ταινία του Τσακίρη »Sugartown») θα θυμάστε τον δήμαρχο Ζαχάρως, ονόματι Πανταζή Χρονόπουλο.

    Επίσης στα Δωδεκάνησα παίζει το βαφτιστικό Στέργος (κι όχι Στέρ(γ)ιος). Έχω γνωστό με το όνομα αυτό, κι εξάλλου για τους πιο μυημένους υπάρχει κι ο Στέργος Μαρίνος, του ΠΑΟ, με καταγωγή απο Κω, αν θυμάμαι καλά (ο δικός μου είναι ροδίτης).

    Οσο για τα διάφορα Χούλιο Σέζαρ, είναι βαφτιστικό όπως επισημάνθηκε. Γενικά οι Βραζιλιάνοι έχουν πάμπολλα αρχαιοελληνικά/ρωμαϊκά ονόματα. Ορισμένα αναφέρθηκαν (Σόκρατες, Λεόνιντας, Μαρκος Αντόνιο, Αντριάνο κλπ κλπ).

  134. Μαρινα Μυλωνα said

    #129 Εχω φίλη Αμέρσα από τη Σκύρο.

  135. akindynos said

    ΑΜΕΡΙΣΑ 5
    ΑΜΕΡΙΣΟΥΔΑ 19
    ΑΜΕΡΙΣΣΑ 86
    ΑΜΕΡΣΑ 10
    ΑΜΕΡΣΟΥΔΑ 17
    ΑΜΕΡΣΟΥΛΑ 4
    ΑΜΕΡΣΩ 6

  136. Δεν ξέρω αν έχει αναφερθέι και μου ξέφυγε αλλά έχω ακούσει το Στρατής στη Μυτιλήνη ότι δεν γιορτάζει του Αγίου Ευστρατίου αλλά τον Οκτώβριο στην επάιτιο της απελευθέρωσης του νησιού, και προέσρχεται από το (Ελληνικός) Στρατός.

    Μια και λέμε για στρατό αυτός που τον βαφτίσανε Έλληνα, ίσως να είναι ο μόνος που με το σπαθί του θα εισπράτει το «που πας ρε Έλληνα» στο στρατό. Αν και πρέπει να ήμουν από τους τελευταίους που άκουσα την έκφραση, αφού την ελεγαν στη ΣΕΑΠ αλλά δεν την άκουσα στη μονάδα το 1998.

  137. Δίνεται ακόμα και σήμερα το βαφτιστικό Σώζος που μάλλον υποδηλώνει κάποια (κρυφοπαγανιστική;) ευχαριστία. Από ασυνήθιστα ονοματεπώνυμα έχω συναντήσει το (εύηχο!) Τέρλος Πιπίδης.

  138. ΕΠΙΧΑΡΜΟΣ said

    Βουλαγξ, για το «Ματρώνα» καμμιά ιδέα από που προέρχεται;
    Αρτι αλιευθέν θηλυκό: Φωστήρα (λες να ‘χει καμμιά σχέση με την παλιά ποδοσφαιρική δόξα;)

  139. ΕΠΙΧΑΡΜΟΣ said

    Και από ταμπέλα:
    Φ.Ευ.Γατος
    Ψυχίατρος

  140. Άλλα σπάνια βαπτιστικά: Παγώνης –ο παλιός παίκτης του Ηρακλή Βακαλόπουλος λεγόταν έτσι· ιδέα για ονοματεπώνυμο χαρακτήρα παιδικής ιστορίας α λα Πίκος Απίκος στη «Φρουτοπία» του Τριβιζά: Παγώνης Πεπόνης–, και Αηδόνης –υπήρχε ένας Αηδόνης Γεωργίου, τεχνικός στην ΕΡΤ· άλλη ιδέα παρόμοια με την προηγούμενη: Αηδόνης Κηλαηδόνης–.

    Πάντως, ο παράδεισος των ασυνήθιστων ονομάτων και επωνύμων πρέπει να είναι η Κάλυμνος. Εκεί, τα Σκεύος (< Σκευοφύλαξ), Kελλάρης (< Σακελλάριος) και Πανορμίτης είναι όσο συχνά τα Γιώργος, Γιάννης και Δημήτρης στην υπόλοιπη Ελλάδα, που λέει ο λόγος, και τα Νομικός / Νομική και Θέμελης / Θεμελίνα όσο τα Βασίλης / Βασιλική και Κώστας / Κωνσταντίνα, που ξαναλέει ο λόγος· άλλα ασυνήθιστα καλύμνικα γυναικεία ονόματα: Καλοτίνα (παλαιότερα Καλοθετίνα) και Βακίνα (παλαιότερα Καστροβακίνα)· η καλύμνια γιαγιά ενός γνωστού μου λεγόταν Κοντοσταύλαινα – έχω δει σχετικό επίσημο έγγραφο· όταν μετανάστευσε «στα Σταίητς», στο Τάρπον Σπρινγκς της Φλόριντα συγκεκριμένα, όπως οι περισσότεροι καλύμνιοι και γενικότερα δωδεκανήσιοι εκείνη την εποχή, της το έκαναν Helen· ο ίδιος μού έλεγε ότι ένας εξασφαλισμένος τρόπος να ευθυμήσει κανείς είναι να χαζέψει επιγραφές στην παραλία και στα εμπορικά της Πόθιας ή να φυλλομετρήσει τον τηλεφωνικό κατάλογο του νησιού, όπου θα συναντήσει επώνυμα όπως Μονοκάνδηλος, Τρικοίλης, Σουλούνιας, Αλευροφάς, Μακαρούνας, Σκόνης, Πελεκάνος, Σδρέγας, Κατσοτούρχης· και όποιος βρει την ετυμολογία των εξαιρετικά συχνών καλύμνικων επωνύμων Σισώης –και να γραφόταν τουλάχιστον με όμικρον, θα μπορούσε να υποθέσει κανείς ότι είναι περσικής καταγωγής, απόγονος του Χοσρόη και του Σιρόη–, Σισαλούης και Χαλιπήλιας, κερδίζει χρυσούν ωρολόγιον 🙂

    Άλλο: Ενδιαφέροντα βρίσκω τα ισπανικά γυναικεία ονόματα σε –o, π.χ. Charo (όπως η αιθέρια Charo Pascual -0’29’’-, η «Χριστίνα Σούζη» του TVE, που χαλβάδιαζα τον πρώτο καιρό των ελεύθερων δορυφορικών, αρχές 90s), Consuelo, Rocío, Rosario, Socorro, και δύο στον πληθυντικό, Remedios –μάλλον συγκοπή του Nuestra Señora de los Remedios· παίζει μια Ρεμέδιος στα «Εκατό χρόνια μοναξιά» του Μάρκες– και Milagros –μάλλον συγκοπή του Nuestra Señora de los Milagros κι αυτή–. Σε –o λήγουν και μερικά γεωργιανά γυναικεία ονόματα, π.χ. Nino –γνωστό μας από τη γεωργιανή πολιτικό Μπουρτζανάτζε, που μερικοί όταν πρωτοεμφανίστηκε στο προσκήνιο της φορούσαν μουστάκια· Νίνο λένε και την ισχυρή, έχει παίξει πολλές φορές στην Ελλάδα, σκακίστρια Χουρτσίτζε· Νίνο είναι και το καλλιτεχνικό ψευδώνυμο τού, ροδιακής καταγωγής, τραγουδιστή, εξ ου και το μικρό του, Σακελλάρης–, Nato και Sopiko.

    Άλλο: Μπορεί εμείς να έχουμε κάμποσα θηλυκά ονόματα που περιγράφουν, πώς να τα πω, θρησκευτικά στάδια ή γιορτές ή καταστάσεις, π.χ. Υπαπαντή, όμως οι ισπανοί μας ρουμπώνουν· μόνο τα σε –idad και τα σε –ión να λογαριάσει κανείς, π.χ. Natividad, Trinidad, Anunciación, Ascención, Asunción (και στα καταλανικά Assumpta), Concepción –υποκοριστικά Concha και Conchita–, Encarnación, αρκούν. Για φαντάσου πάντως να σε έχουν βαφτίσει Ανάληψη, ή [Άμωμη] Σύλληψη, ή Ενανθρώπιση…

    Άλλο –και τέλος: Υπάρχουν ευρωπαϊκά διπλά (ή πολλαπλά) ανδρικά ονόματα με δεύτερο το… Μαρία: το ισπανικό José María (χωρίς ενωτικό, π.χ. ο τέως πρωθυπουργός Aznar), το γαλλικό Jean-Marie (με ενωτικό, π.χ. ο φωτισμένος πολιτικός Le Pen), τα γερμανικά Johannes Maria (π.χ. ο ναύαρχος von Spee) και Carl Maria (π.χ. ο μουσουργός von Webern) κλπ. Παρατηρείται και το αντίθετο φαινόμενο, σε μικρότερη έκταση πάντως, π.χ. διπλό γυναικείο όνομα με δεύτερο το… Ιωσήφ, όπως η τρέχουσα, η πρώην, δεν τον προλαβαίνω, αυτός δεν ξέρω πώς τις προλαβαίνει, συνοδός του Ροναλντίνιο, María José López.

    Ωραία πράγματα…

  141. sarant said

    Ευχαριστώ και πάλι όλους!

    135: Άρα, ο βασικός τύπος του ονόματος της θειας μου της Αμερσούδας είναι Αμέρισσα -δεν το ήξερα!

    139: Αν δεν είναι φτιαχτό, είναι εξαίσιο!

    140: Καλοπροαίρετε, πολύ καλό -μάλλον έχεις δίκιο για την Κάλυμνο, που είναι και πολυάνθρωπο νησί αλλά και απομονωμένο.

    Να σου διορθώσω μια παρωνυχίδα, ο ξάδερφος της Κονστάντσας Μότσαρτ λεγόταν φον Βέμπερ, χωρίς ν στο τέλος. Υπάρχει και Έριχ Μαρία, ο Ρέμαρκ. Μαρίες Χοσέ ήξερα δυο τρεις αλλά δεν γίναν διάσημες.

  142. Τον μπέρδεψα ασυνείδητα με τον Anton Webern, περίπτωση «ο Σαίξπηρ έγραψε ωραία σονέτα – ο Βοκκάκιος έγραψε ωραίες σονάτες». Και να σκεφτεί κανείς ότι, όταν ήμουν ακόμα στο Grundstufe, είχα αποστηθίσει το ωραιότατο χορωδιακό των κυνηγών από τον «Ελεύθερο σκοπευτή» του. Το είδα αφού το είχα αναρτήσει – το αιώνιο θέμα με τη μη προεπισκόπηση του WordPress…

  143. Κάτι το Έμμενταλ, κάτι η βιασύνη… «Ο Σαίξπηρ έγραψε ωραίες σονάτες – ο Σοπέν έγραψε ωραία σονέτα» εννοούσα…

  144. Είχα γνωρίσει έναν Άκη (< Μεταξάκης < Μεταξάς) που έφτιαχνε τα σκιτσάκια σε περιοδικά σταυρολέξων.
    Είχα γνωρίσει μία Λίτσα (< Απριλίτσα < 21η Απριλίου). Αλήθεια!
    Ιδιαίτερη εντύπωση μου έκανε μια Εβίτα (< Βρετανία, όνομα της γιαγιάς της).
    Συμπεραίνω ότι, μετά τον αρχικό ενθουσιασμό, γίνεται προσπάθεια με υποκοριστικά να εξαφανιστούν οι προτιμήσεις.

  145. μωρὲ εἶχα δεῖ κι ἐγὼ ἕνα ἀπίστευτο σὲ θυροτηλέφωνο, ἀλλὰ δὲν μπορῶ νὰ τὸ θυμηθῶ….

  146. Jimakos said

    Επίσης κι οι Αυστριακοί Ράινερ Μαρία Ρίλκε (ποιητής) και Κλάους Μαρία Μπραντάουερ (ηθοποιός). Παίζει και στην Ιταλία , Τζιαν Μαρια Βολοντέ ο μόνος που μου έρχεται στο μυαλό. Επίσης έχει ενδιαφέρον, σχετικά μ’αυτά που λέει ο Καλοπροέτραιτος για τα ισπανικά ονόματα, οτι γενικά οι λατινογενείς γλώσσες (κι ειδικά οι ισπανόφωνες) έχουν αρκετά το θρησκευτικό στοιχείο στα ονόματα. Ενω κι εμείς πχ. δίνουμε ονόματα Αγίων κ Οσίων, εκείνοι δεν κολλάνε ακόμα και στα Χεσούς και Πιλάρ ή Λουθ (απο τα Maria del Pilar, Maria de la Luz).

  147. ΚαπετάνΕνας said

    Γειά σου Νίκο,
    γεια χαρά, παιδιά.

    Έψαξα το Βενιζέλος (δεν άντεξα),
    η αρχική οικογένεια, αναφέρεται Μπενιζέλου, από το 1300, Αθηναίοι. Δεν βρήκα ετυμολογία, υπήρχε στην ίδια οικογένεια και μικρό όνομα :

    Μπενιζέλος Μπενιζέλου.

    Το όνομα της Αγίας Φιλοθέης ήταν Παρασκευή(ή Ρεβούλα ή Ρεγούλα) Μπενιζέλου.Και τη μάνα της Συρίγα.

    Έχω ακούσει το όνομα Συραϊνώ. (καμμία σχέση με Μπερζεράκ)

    Ξεχάσαμε τα αρβανίτικα δισύλλαβα και τις αντιστοιχίες τους.Θυμάμαι μόνο το:

    Ολυμπία= Μπήλιω

    Υπάρχει και Ελληνικό,Χριστιανικό μικρό όνομα: Μουράτης πχ Μουράτης Μουρατίδης.

    Και ο Εβραϊκό Μποχώρης. Πολλοί βγάζανε τα πρώτα τους παιδιά έτσι: Μποχώρη, Μποχορίκο.

    Άρα το γνωστό ρεμπέτικο αναφέρεται σε σεφαραδίτη.

    ΣΗΜΑΝΤΙΚΟ
    (μια που το θυμήθηκα)

    Ο Γιώργος Ιωάννου γράφει με συγκίνηση για κάποιον πιτσιρικά, εβραιόπουλο, γείτονά του, που τον πήραν μαζί με την οικογένειά του στα τραίνα για το Άουσβιτς,και αναφέρει, οτι τον λέγαν Ίζο. Ο Ίζος. Πιστεύω, οτι κάνει λάθος. Το πιθανότερο είναι ότι ,τότε, ο συγγραφέας θα άκουγε τη μάνα να φωνάζει το παιδί της » γυιέ μου», ισπανικά hijo, (ίχο) που στα ισπανοεβραίικα προφέρεται: Ίζο

    Κι αυτοί που γιορτάζουν σήμερα:

    Τσαμπίκα, , Τσαμπίκος, Σκιαδενή, Δέσποινα, Ζέπω, Πιπίνα, Γενέθλιος.

    Χ.Π

  148. sarant said

    Καπετάνιο, ευχαριστούμε πολύ!

    Αν δεν βαριέσαι, πώς τεκμηριώνεις την παρουσία της αθηναϊκής οικογένειας Μπενιζέλων το 1300;

    Το Σειραϊνώ το έχει ο Παπαδιαμάντης, και αν κανείς αποδελτιώσει τα διηγήματά του (κάποιος το έχει κάνει θαρρώ) θα βρει κάμποσα ασυνήθιστα ονόματα, ιδίως γυναικεία. Διαφορετικά από τα καλυμνιώτικα, κάθε νησί είναι διαφορετικός ονοματικός βιότοπος.

    Για τον Μποχώρη, ο Ρηγάτος γράφει ότι «σημαίνει στα εβραϊκά πρωτότοκος» (από εβραίο πληροφορητή το έχει).

    Αυτό με τον Ίζο είναι εξαιρετικά έξυπνη εικασία και πολύ πιθανό να πέφτεις μέσα. Βέβαια κάτι τέτοια ονόματα τα είχαν οι εβραίοι (π.χ. ο εβραίος προδότης Ίνο Ρεκανάτι).

  149. voulagx said

    #138 Επιχαρμε, οχι, πρωτη φορα το ακουω, που το απαντησες;

  150. An-Lu said

    #67 Nαι Yunanistan στα αζέρικα και Греция στα ρωσικά. Το καλό ειναι ότι παραμένουν δίγλωσσοι, καθοτι οι διάλεκτοι των αζερικων μπορει να διαφερουν μεταξυ τους οσο τα φαρσί απο τα τουρκικά…

  151. ΚαπετανΈνας said

    148#

    Tα περι Μπενιζέλων τα βρήκα στο αντίστοιχο λήμμα του Πυρσού, έκδοση 1931, υπογράφει ο «Δ.Γρ. Καμπούρογλους.Ιστοριοδίφης, Ακαδημαικός»

    » Η οικογένεια των Μπενιζέλων ανεφάνη πρώτον εν τη Αθηναική Ιστορία δρώσα από του έτους 1370 και εξής. Οποίον ήτο το αρχικόν επώνυμόν της δεν εγνώσθη μέχρι τουδε διότι το Μπενιζέλος πάντως ήτο κύριον όνομα μέλους τινός της οικογενείας ή παρωνύμιον, εχρησιμοποιήθη αργότερον ως επώνυμον…Κατά μακραίωνα παράδοσιν οι Μπενιζέλοι εθεωρούντο ως οικογένεια αρχοντική. Των 12 μάλιστα τοιούτων παλαιοτάτων οικογενειών του τόπου οι τάφοι εκοσμούντο δια δικεφάλου αετού το οποίον οπωσδήποτε αποδεικνύει τας επι βυζαντινή προελεύσει και αριστοκρατία αξιώσεις των…»

    Παρακάτω λέει οτι «πρώτος ιστορικώς ανεγνωρισμένος» είναι ο Άγγελος Μπενιζέλος γενηθείς το 1490.

    Αναφέρει και το όνομα Νερούτζος.

    «…Επίσης συχνά γίνεται παρα τη οικογενεία χρήσις των ονομάτων Σηρίγη, Κασσού(Κασσιανή), Απλοχεριά και Καρέττα(!)»

  152. andreas said

    Για την ιστορία, υπάρχει ακόμα το σπίτι των Μπενιζέλων στην οδό Αδριανού, δύσκολο να το δεις γιατί η αυλή του έχει ψηλό τοίχο. Πρόσφατα τέλειωσε η αποκατάστασή του, δεν ξέρω αν έχει ανοίξει για το κοινό.

    Από ονόματα ξέρω έναν Μεταξά Μεταξά, μια Μακεδονία, μια Τελέσιλα (αρχαίο λέει αυτό), τα άλλα τα είπατε.

    Από αστεία υπαρκτά ονοματεπώνυμα σημειώνω το Ξακουστή Φουρτούνα, ενώ κυκλοφορεί στο ράδιο αρβύλα και μια Πανωραία Σαμουνή (χίλια συγνώμη…)

  153. sarant said

    75-77: Ένας φίλος που έχει κάνει στατιστικές έρευνες με ονόματα, επιβεβαιώνει ότι στην Κρήτη το Χαρίδημος έχει ανεβασμένη συχνότητα, όχι όμως τα Πολύδωρος και Αρετούσα. Ο ίδιος φίλος μού έδωσε έναυσμα για ένα νέο ποστ:
    https://sarantakos.wordpress.com/2010/09/08/manolios/

  154. sarant said

    151-152, πολύ ενδιαφέρον!

  155. Νίκο Σαραντάκο, ευχαριστώ για τα καλωσορίσματα.
    #112, Κορνήλιε, προς τι ο γέλως για τον Σιαμάκη;

  156. filu said

    Στα σπανιόλιακα να συμπληρώσω το de la Santissima Trinidad (της Αγιωτάτης Τριάδος) και το de Todos los Santos (των Αγίων Πάντων) που συνηθίζονται ως ενδιάμεσα ονόματα. Αληθινή ιστορία από τη συχωρεμένη τη θεία μου τη Μαίρη: κάποιος είχε το κακόηχο επώνυμο Κωλαράς. Κατέφυγε στα δικαστήρια και ζήτησε, όντας αξιωματικός υγιών φρονημάτων, ως επώνυμο το ένδοξον Καλλικρατίδας. Το δικαστήριο φυσικά συμφώνησε, αλλά ο δαίμων είχε άλλη γνώμη κατά την καθαρογραφή. Έτσι ο δύστυχος παρέλαβε την επίσημη απόφαση με την οποία ονομαζόταν πλέον «Κωλοκρατίδας».
    ΘΓ: από εκλογικούς καταλόγους μου έχουν μεταφέρει το μικρό όνομα «Κουζινία». Ελπίζω να μην λέγεται Βεσεδάκη και ο σύζυγός της να μην είναι Άγγλος ονόματι Hall.

  157. voulagx said

    Επισης: Παγώνα και Μπαρμπής (απο τον Barbusse)

  158. Ελένη said

    Ένα από τα πρώτα σχόλια ανέφερε περίεργα ονόματα στον Ισημερινό, οπότε …. δεν κρατήθηκα!

    Εδώ στο Μεξικό, σχεδόν οποιοσδήποτε συνδιασμός γραμμάτων μπορεί να δηλωθεί ως όνομα! από κλασσικά ονόματα με «πρωτότυπη» ορθογραφία, αντικείμενα, καιρικά φαινόμενα, εως ονόματα τύπου Μπάτμαν… προσωπικά γνωρίζω ένα Χάιλαντερ, καθως κι ένα μικρό μεξικανάκι που το λένε JEan-Luc γιατί ο μπαμπάς έχει κόλλημα με το Σταρ-ΤΡεκ. Ο εν λόγω μπαμπάς ονομάζεται Fanes από το Φάνης (όταν είδε την «Πολίτικη Κουζίνα» μου εκμυστηρεύθηκε ότι συγκινήθηκε…)

    Κι έχω προσωπικά γνωρίσει κοριτσάκια που τα λένε Grecia, Francia, Italia, Syria, China, Russia….

    Το πιο αξεπέραστο όμως που έχω δει είναι μια κοπελιά που πήρε μέρος πριν από χρόνια σε ένα τάλεντ σόου και την έλεγαν Leydi Daïana, με αυτήν ακριβώς την ορθογραφία… κι ο κατάλογος είναι ατελείωτος.

    Σημειωτέον, ότι μέχρι πριν λίγα χρόνια, που οι οικογένειες έκαναν πολλά παιδια (καμια δεκαριά), κάποια στιγμή τελείωναν τα διαθέσιμα ονόματα και τους έδιναν το όνομα του εκάστοτε αγίου… έτσι υπάρχουν οι πιο απίθανοι άγιοι που κυκλοφορούν ανάμεσά μας, καθώς και συντμήσεις ή αρχικά εθνικών εορτών… μόλις θυμηθώ συγκεκριμένα παραδέιγματα, ίσως επανέλθω….

  159. Ελένη said

    Απροπό…

    η θειά η Αμερσούδα (αυτή με τα τρία βρακιά), είναι Μυρσίνη ή κάποιο άλλο ονομα; χρόνια σπάω το κεφάλι μου…

  160. #155 ἕνεκα προϊστορίας.

    #157 Παγώνα ξέρω γιαγιὰ κι ἐγγονή.

  161. #155 τὸ γέλιο δὲν ἐστρέφετο κατ’αὐτοῦ

  162. sarant said

    Filu, αυτή την ιστορία την έχω ακούσει κι εγώ, και μάλιστα ότι το δημοσιευμένο επώνυμο έγινε… Κολοκροτίδας. Αλλά δεν ξέρω αν αληθεύει.

    Ελένη, εγώ έχω ακούσει για τους μαύρους στις ΗΠΑ ότι δίνουν στα παιδιά τους ακόμα και ονόματα που μοιάζουν ακρώνυμα.
    Για την Αμερσούδα, ο συχνότερος τύπος φαίνεται να είναι όχι Αμέρσα αλλά Αμέρισσα. Βλ. και σχόλιο πιο πάνω (135-141)
    Μου έγραψε ένας φίλος ότι το όνομα δεν προέρχεται από τη Μυρσίνη αλλά από τις Άγιες Ημέρες ή το βυζαντινό Αμηράς και ότι κρίνοντας από τις περιοχές εμφάνισης κλίνει προς το δεύτερο. Εγώ, διαισθητικά, κλίνω προς το πρώτο, τις Άγιες Ημέρες.

  163. επιχαρμος said

    @149. Σε συμβόλαια. Έχω δυο διαφορετικές περιπτώσεις κληρονομιών σε βλάχικα σόγια και μέσα κεί μου ξεφύτρωσαν και δυο Ματρώνες. Συγγενική σχέση μεταξύ τους δεν έχουν οπότε το ενδεχόμενο ονοματοδοσίας από κοινό πρόγονο δεν υπάρχει. Η μιά τους (γεννημένη το 1911 και το συμβόλαιο είναι της δεκαετίας του 1950) είναι Μαρία-Ματρώνα, οπότε σκέφτομαι μήπως το Ματρώνα είναι έμπνευση του νονού ή παρατσούκλι που το δήλωσε στο συμβολαιογράφο, γιατί δεν μνημονεύει δελτίο ταυτότητας. Η άλλη όμως αναφέρεται σε πράξη του 1990 και προφανώς είναι και στην ταυτότητα γραμμένη έτσι. Πάντως ηλικιωμένοι Βεροιώτες το θεωρούν όνομα όχι ασυνήθιστο. Σε νέες γυναίκες δεν το’χω ακούσει, εκτός αν κρύβεται πίσω από κανένα υποκοριστικό.
    @121. Κι όμως, στη Θεσσαλονίκη το άκουσα ως υποκοριστικό του Κυριακή
    @94. Και οι Γκαβοί (τυφλοί) εξευγενίστηκαν (Γκαβογιάννη-Καβογιάννη, Γκαβαργύρη-Καβαργυρη), παρότι οι μεγαλύτεροι σε ηλικία κρατούν την αρχική προφορά.

  164. OT said

    Το όνομα της γιαγιάς μου είναι Σιδερή (όχι από το Ισιδώρα) και το βαφτιστικό της ξαδέρφης μου είναι Φραγκοπούλα και την φωνάζουμε, Φραγκούλα ή Φράν(γ)κα.
    Επίσης έχω ακούσει αντρικό όνομα Πλούμης (όχι υποκοριστικό).

  165. aerosol said

    #134
    #135
    #162

    Σας ευχαριστώ. Είχα πάντα την απορία!

  166. σαλός said

    Γνώρισα κάποιον Ζωγράφο Ζωγράφο
    (μαθηματικό…).

  167. Γρηγόρης Κοτορτσινός said

    Νάμαι πάλι μετά από ολιγοήμερη απουσία. Χαίρομαι που η απάντησή μου στο Νικοκύρη στο άλλο ποστ, προκάλεσε ένα νέο! 🙂
    Στα Βενιζέλος-Μπενιζέλος διακρίνεται σαφώς η υποκοριστική κατάληξη -έλ(λ)ος. Το Μπενίζος/-ης θα μπορούσε να σχετιστεί με το Μπένος < Beno < Benedetto, αλλά το -ίζος παραμένει προβληματικό για μένα. Το Βενίζος/-ης*, αν δεν προέρχεται από το προηγούμενο με λόγια τροπή του 'μπ' σε 'β', θα μπορούσε να έχει σχέση με το Venise (το όνομα της Βενετίας στα Γαλλικά), το οποίο θα δόθηκε σε κάποιον που ήρθε από τη Βενετία την εποχή της κυριαρχίας των φράγκων, μετά το 1204. Κατ' αυτό τον τρόπο όμως δεν εξηγείται η τροπή του 'β' σε 'μπ' στον τύπο "Μπενιζέλος", που σημειωτέον ότι είναι και ο παλιότερος και θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη για την ετυμολογία.
    Δηλαδή, νομίζω ότι η ετυμολογία του είναι σκοτεινή, ή οι γνώσεις μου λίγες, μάλλον το δεύτερο 🙂

    * Το Βενίζης μου θυμίζει το Βενέζης (με αφομοίωση του 'ι')

  168. #136 κι ἐγὼ στὴν ΣΕΑΠ θυμᾶμαι ἕναν Κύπριο μὲ τὸ έπώνυμο Ἕλληνας.

  169. sarant said

    Κορνήλιε, κάποιος πρόγονος του συναδέλφου σου θα ήταν Ελλαδίτης που εγκαταστάθηκε στην Κύπρο, υποθέτω.

  170. ΣοφίαΟικ said

    Τόσα μηνύματα και κανένας δεν ανέφερε τα ονόματα Κυρατζώ (Θρακιώτικο) και Σπήλιος (που μάλλον δεν κυκλοφορεί εκτός δυτικής Ελλάδας, να υποθέσω ότι εχει σχεση με το Μέγα Σπήλαιο).

  171. Γερακίνα βλέπω αναφέρθηκε, αλλά Μάλαμα και Κυράνθη δεν βλέπω ακόμη. Κερατσούλα θα είναι η Κυρατζώ, αλλά δεν το έχω ακούσει προσωπικά έτσι..

    (πω πω, πράμα που μαζεύτηκε, πάλι· να μην λείψει κανείς πέντε μέρες… με αναζήτηση έφτασα στο συμπέρασμα· ακόμη δεν πρόλαβα να διαβάσω)

  172. Στάζυβε, ἄνοιξε τὸν κουβᾶ νὰ δῇς Μάλαμα.

  173. voulagx said

    Σταζυμπο, εδω ο κουβας που λεει ο Κορνηλιος: https://sarantakos.wordpress.com/2009/09/05/sarocco/#comment-41471

  174. ΣοφίαΟικ said

    Εγώ που έλειψα τρεις βδομάδες να δεις πόσα έχω χάσει.

  175. sarant said

    Σοφία, καλώς επανήλθες -πάντως, η συχνότητα είχε αραιώσει κάπως τον Αύγουστο.

  176. Earion said

    (Συνέχεια από το # 56): στο διαδίκτυο από μια πρόχειρη ματιά βρίσκω χωριά Ευρετή στη Χίο, στην Κεφαλονιά και στην Κύπρο αλλά είναι από την Παναγία Ευρετή (υπάρχει και Παναγία Βρετή), όχι από ανθρωπωνύμιο.

    # 140: στα ισπανικά προσθετέον το Immacolata (sc. Concepción), υποκοριστικό Imma.

  177. sarant said

    Στα ιταλικά αυτό που λες. Οι Ισπανοί τη λένε Inmaculada.

  178. ΣοφίαΟικ said

    175: η συχνότητα είχε αραιώσει, έριχνα και καμιά ματιά αλλά και πάλι…
    Δεν πειράζει. Σιγά σιγά θα διαβαστούν.
    Καλό χειμώνα σε όσους επέστρεψαν, επί τη ευκαιρία, καλές διακοπές σε όσους θα πάνε στο τέλος της σαιζόν.

  179. voulagx said

    Και ενας Κορίνος εδώ: http://www.sarantakos.com/kibwtos/mazi/kazantzhs_korinos.html

  180. Το θυμήθηκα χτες και πρέπει να το πω. Μέσα στα άλλα ονόματα – ευχές – ξόρκια για να ζήσει το παιδί, νομίζω ότι πρέπει να προσθέσουμε και το Θεμελής (ξέρω έναν!, δηλαδή να έχει γερά θεμέλια. Άλλωστε, και το Παπαθεμελής από το μικρό όνομα κάποιου ιερέα θα προέρχεται…

  181. Μαρία said

    Επίχαρμε, η Ματρώνα που ήξερα δε νομίζω οτι ήταν Βλάχα. Υπάρχει πάντως αγία/οσία Ματρώνα.

    Την Πλουμιστή την είπατε;

  182. sarant said

    Για τον Θεμελή, βλ. 140, από νησί.

    Πλουμιστή δεν είχαμε.

  183. Μαρία said

    Υπάρχει και η Πουλουδιά, αδερφή του Τρελαντώνη αλλά και γιαγιά της Δέλτα.

  184. Παγώνα και Γερακίνα αναφέραμε· ας βάλουμε και μια Περιστέρα…

  185. marulaki said

    Είπαμε Σύρμω, δεν είπαμε Συρματένια.

  186. Μαρία said

    Μαρουλάκι, στις Κυκλάδες υπάρχουν πολλές Μαρουλίες και γιορτάζουν της Υπαπαντής. Είχα γνωρίσει μία παλιά στην Οία. Παραλλαγές: Μαρουλιώ, Μαρουλίτα, Μαρούλα όλες απ’ τη Μαρουλία κι όχι απ’ τη Μαρία.

    Στάζυ και η Φλώρα, ο θηλυκός Φλώρος, που τον είπαμε, αφού έπιασες τα πετούμενα.

  187. sarant said

    Μαρουλία λέγεται όντως η μητέρα ενός φίλου.

    Παντελίτσα ενός άλλου.

  188. Το Πολύτιμη ή Πολυτίμη το είπαμε; Αρκετές στο σόι του πατέρα μου.

  189. Μαρία said

    187 Απο ποιο νησί;

    188 Δε θυμάμαι αλλά ήταν η μαμά κολλητής μου, που μας διαβάζει, και είχε φίλη τη Ματρώνα 🙂

  190. sarant said

    187: Θα σε γελάσω…

  191. Μην ξεχνάτε τα ποντιακά Παλάσσα, Περέσα, Σουμέλα (ή Σιμέλα) και πολλά άλλα υπέροχα ονόματα που από κάποιο ανεξήγητο κόμπλεξ τείνουν προς εξαφάνιση, δυστυχώς.

    Για τον Βενιζέλο γράφει ο Κώστας Ν. Μπαρμπής στο «Εθνάρχης ή Εθνικός ολετήρας» ότι η οικογενειακή ιστορία του Μυστρά δεν καταγράφει κάποιον Μπενιζέλο ενώ καταγράφοντας στο βιβλίο του την άποψη του Μ.Α. Παπαδάκη (Βιογραφία του Ελ.Βενιζέλου) ότι ενδέχεται να προέρχεται από τον Μπενύ Σέλον ξάδερφο μιας Εβραίας από την Κέρκυρα (μεγάλη ιστορία, να μην την γράψω).

    Βέβαια το θέμα με τα επώνυμα δυστυχώς τείνει να εκλείψει. Κάποτε μαρτυρούσε κάποιες ιδιότητες του ατόμου ενώ σήμερα δεν είναι τίποτα περισσότερο από μια απλή τυπική διοικητική πράξη που και αυτή τείνει προς αντικατάσταση από αριθμούς (λίαν προσεχώς).

    Υπάρχει αλήθεια επίδραση του ονόματος στο χαρακτήρα ενός ανθρώπου; Για να μελετήσουμε την μονοτονία της συνάρτησης ας εξετάσουμε τα ακρότατα της. Έστω ότι ένα παιδί το ονομάζουμε «χονδροκέφαλο». Τι πιθανότητες έχουμε να διαπρέψει αυτό το παιδί και να γίνει ισορροπημένος χαρακτήρας; Κατ’ εμέ ελάχιστες. Ίσως πάλι αν το ονομάσουμε «διάνοια» να αποκτήσει το ερέθισμα της αναζήτησης της γνώσης. Τα ονόματα για εμένα είναι πολύ σημαντικά, δεν δημιουργούν χαρακτήρα αλλά καθοδηγούν προς την αντίστοιχη κατεύθυνση.

    Τέλος μου κάνει εντύπωση που κανένας δεν αναφέρθηκε στο διασημότερο επώνυμο της Ελλάδος, το Παπαδόπουλος. Τι να σημαίνει άραγε; Είναι παιδιά υπό την προστασία παπά ή παιδιά παπά;

  192. Και κάτι που ξέχασα. Υπάρχουν και τα ονόματα πιθανής προπαγάνδας όπως πχ Τούρκογλου, Ελληνιάδης, Ίσραελ κλπ. Βέβαια και στην αρχαιότητα είχαμε τέτοια πχ Αθηνάδης αλλά μάλλον αυτό αφορούσε τη Θεά και όχι την πόλη.

  193. sarant said

    Στράβωνα, ο Παπαδόπουλος είναι παιδί παπά. Οι παπάδες ήταν παραδοσιακά πολύτεκνοι.

  194. Αγγελος said

    Στράβων (192), Ισραήλ δεν είναι «όνομα πιθανής προπαγάνδας», είναι προσωνυμία του Ιακώβ στην Παλαιά Διαθήκη.
    Μια από τις λιγότερο γνωστές λεπτομέρειες της μανίας του Χίτλερ είναι ότι το 1938 διατάχθηκαν διά νόμου όλοι οι Εβραίοι της Γερμανίας να ονομαστούν Ισραήλ και Σάρα! Φαντάζεται κανείς με πόση γερμανική μεθοδικότητα οι ληξίαρχοι κλπ. θα συμπλήρωσαν μυριάδες καρτέλες, και πώς, μετά τον πόλεμο, θα αποκατέστησαν τα αρχικά ονόματα, τουλάχιστον των επιζώντων…

  195. 194 Αλήθεια, τι πληροφορίες μπορεί να κρύψει κάποιος μέσα σε έναν γραμμωτό κώδικά ή σε έναν αριθμό σε αλγοριθμική μορφή; Από θρήσκευμα μέχρι και αφροδίσιες προτιμήσεις. Ποιος ελέγχει την αριθμοδότηση στο Υπουργείο Οικονομικών και γενικότερα στους φορείς που μας ταυτίζουν με μοναδικούς αριθμούς;
    Τρομάζω μόνο με τη σκέψη ότι μπορεί τα νέα μας «ονόματα» να είναι ταυτόχρονα και σφραγίδες φρονημάτων και λοιπών στοιχείων. Είμαι υπερβολικός; Στις παλιές ακίνδυνες βασιλικές ταυτότητες υπήρχε κρυπτογράφηση γιατί να μην υπάρχει και στις μελλοντικές που θα είναι και κωδικοποιημένες από τη φύση τους;

  196. Γι’αυτό ακριβώς ο ΕΚΑΜ θα (πρέπει να) δίνεται με τη γέννηση του κατόχου του, ή πάντως αρκετά νωρίς (π.χ. στη διάρκεια του 14ου έτους ηλικίας) και να μην αλλάζει στη διάρκεια της ζωής του – και βεβαίως να είναι όντως ενιαίος, να μην έχουμε δηλαδή άλλον αριθμό ταυτότητας, άλλον ΑΦΜ, άλλον ΑΝΚΑ κλπ.

  197. Τι να σου πω, δεν ξέρω. Γενικότερα είμαι αντίθετος με τα ονόματα-αριθμούς. Μην ξεχνάς ότι δεν θα είναι μοναδικοί στην Ελλάδα αλλά παγκοσμίως. Επομένως μιλάμε για μια παγκόσμια βάση δεδομένων, για τον θάνατο του πολιτισμού μας και την αυγή ενός νέου ψηφιακά ελεγχόμενου.

    Ποιος θα είναι ο νονός και ποιος ο ιερεύς σε αυτό το νέο μυστήριο της αριθμοδότησης;
    Και γιατί σόνι και καλά πάμε σε αυτήν την κατεύθυνση; Για φορολογικούς λόγους; Μα αυτοί είναι στημένοι. Απολύτως καμία σημασία δεν έχει αν κάποιος μανάβης δεν κόψει απόδειξη ή αν κάποιος άλλος δεν αποδώσει ΦΠΑ. Αυτά είναι για εντυπωσιασμό της κοινής γνώμης. Εξάλλου αν ήθελαν τον ΦΠΑ ως ποσό θα τον προ-κρατούσαν από τους μισθούς. Από τους μεγάλους κανένας δεν πληρώνει ΦΠΑ. Ακόμη και τα τσιγάρα τους τα κόβουν τιμολόγιο.
    Δεν τους ενδιαφέρουν οι φόροι, αυτά είναι προσχήματα για να περάσει τελικά το «μυστήριο» της αριθμοδότησης.
    Πάντως εγώ, παιδί της τεχνολογίας, είμαι διατεθειμένος να πάω να ζήσω στο βουνό με τους λύκους παρά να γίνω αριθμός.

  198. Λενακάκης Ανδρέας said

    Καλώς σας βρήκα στη συν τροφιά σας. Δυο αναφορές στα ονόματα: α. Το σπανιότερο ανδρικό βαφτιστικό (όχι υποκοριστικό) όνομα που έχω σθναντήσει είναι το ΜΑΝΟΚΛΗΣ. Ξέρω ότι είναι μοναδικό.
    β: Το ΜΑΝΟΛΗΣ δεν είναι το πλέον κοινό όνομα στην Κρήτη. Εξατράται από την περιοχή. Στο νομό Χανίων λ.χ. το πιο συνηθισμένο όνομα είναι ΕΥΤΥΧΙΟΣ (ΕΥΤΥΧΗΣ). Ο Κοντοσόπουλος έχει μάλιστα δημοσιεύσει σχετικό άρθρο σε περιοδικό.

  199. sarant said

    198: Καλώς ήρθες Αντρέα. Για τη συχνότητα του Ευτύχη και του Μανόλη κατά σύμπτωση συζητήσαμε πρόσφατα σε άλλο νήμα. Ίσως ο Μανόλης να είναι συχνότερος στο σύνολο του νησιού.

  200. Α, γιαυτό πέρσυ είχαμε κολλήσει πίσω από μια νταλίκα που έγραφε Ευτύχης στις στροφές από Ομαλό προς Σούγια…

  201. Μαρία said

    Θεογνώσιος!
    https://www.avgi.gr/article/554354/o-xoros-ton-%C2%ABkalamatianon%E2%80%8F%C2%BB

  202. ΕΦΗ ΕΦΗ said

    201, Θεά στο ξετρύπωμα πιτς-φυτίλι !

  203. Yannis said

    Νομίζω ότι δεν είδα πουθενά το όνομα Ενωση. Ηξερα τουλάχιστον μια στην Κεφαλλονιά. Στην Κύπρο ή στα Δωδεκάνησα υπήρχε αυτό το όνομα;

  204. sarant said

    Δεν το έχω ακούσει ποτέ μου!

  205. Yannis said

    @204

    Ηταν θεία μου. Ισως κάποια από τις εγγονές της να διατηρεί το όνομα (στα Βλαχάτα ή στν Πόρο της Κεφαλλονιάς).
    Εκεί συνάντησα και κάποιον με το βαφτιστικό όνομα Μεταξάς, στο οποίο αναφέρθηκαν προηγούμενοι σχολιαστές.

  206. ΕΦΗ ΕΦΗ said

    Αυρακόμη ή (Αβρακόμη;) το ανέφεραν σε συζήτηση αρκετά παρελθόντων γεγονότων. Η κυρία εκείνη νομίζω ήταν Αιγυπτιώτισσα, αν κάτι λέει αυτό.

  207. sarant said

    206: Είναι «Αβροκόμη» κι είναι αρχαίο. Υπάρχει ακόμα.

    205: Μάλιστα, καταλαβαίνω.

  208. Ιωάννης-Ανδρέας Γ. Βλάχος said

    113: Για την παρατήρησή σας ότι το όνομα Ενόη αποτελεί πιθανώς κατασκεύασμα κάποιου αρχαιομανούς, σας πληροφορώ ότι είναι το όνομα αγίας, η οποία, μαζί με μία άλλη, ονομαζόμενη Ερόη, μαρτύρησαν δια λιθοβολισμού, εορτάζονται δε αμφότερες στις 20 Οκτωβρίου. Δεν γνωρίζω αν πρόκειται για ελληνικό ή ξένης καταγωγής, γεγονός είναι πάντως ότι θυμίζει αρχαίο, μάλλον όμως δεν είναι (αν το γνωρίζει κανείς ας εκδηλωθεί). Ορισμένα ξένα ονόματα μοιάζουν αλλά δεν είναι ελληνικής προέλευσης. Για παράδειγμα, την εγγονή μου ονόμασαν Ιόνη, φαινομενικά ελληνοπρεπέστατο όνομα, το οποίο όμως δεν έχει καμία σχέση με την Ελλάδα: η μητέρα της είναι Βασκικής καταγωγής, και στα βάσκικα, το Ιωάννα δεν είναι juana, juanita, όπως στα ισπανικά αλλά Ione. Και εδώ που τα λέμε, είναι – εντελώς συμπτωματικά – ελληνοπρεπέστερο από το Ιωάννα, που είναι εβραικής προέλευσης. Όλοι βέβαια νομίζουν ότι σχετίζεται με την Ιώ της μυθολογίας και την αρχαία πόλη Ιώνη, που την αναφέρει σε ένα ποίημα ο Καβάφης, και τους αφήνουμε, η γιαγιά της κι εγώ, να το νομίζουν…

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: