Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Λες και τις άλλες μέρες μάς λένε αλήθεια…

Posted by sarant στο 2 Απρίλιος, 2012


Το άρθρο που ακολουθεί δημοσιεύτηκε χτες, πρώτη του μήνα, Πρωταπριλιά δηλαδή, στην κυριακάτικη Αυγή. Εδώ προσθέτω αρκετά πράγματα στο τέλος, για τα πρωταπριλιάτικα αστεία.

Το σημερινό άρθρο έχει μια ιδιαιτερότητα, μια και η πρώτη Κυριακή τούτου του μήνα, του Απρίλη, είναι ταυτόχρονα και η πρώτη μέρα του· είναι πρωταπριλιά, η μέρα η παραδοσιακά αφιερωμένη στην καλοπροαίρετη φάρσα και στην προσπάθειά μας να κάνουμε τους φίλους μας να πιστέψουν το ψέμα που θα τους σερβίρουμε. Οπότε, η στήλη αφιερώνεται στο έθιμο.

Παρά το γεγονός ότι το έθιμο είναι διεθνές, μια και είναι πολλοί οι λαοί που συνηθίζουν να κάνουν φάρσες την πρώτη μέρα του Απρίλη, δεν υπάρχει ομοφωνία ως προς τις απαρχές του. Μια εκδοχή που υποστηρίζεται από πολλούς είναι ότι το έθιμο γεννήθηκε στη Γαλλία όταν από το 1564 και μετά ορίστηκε πρώτη μέρα του χρόνου η 1η Ιανουαρίου, ενώ ως τότε το έτος άρχιζε από την 1η Απριλίου. Υποτίθεται ότι τα πρώτα χρόνια πολλοί εξακολούθησαν να γιορτάζουν την πρωτοχρονιά την 1η Απριλίου, οπότε οι άλλοι, για να τους κοροϊδέψουν, τους έστελναν ψάρια (συνηθισμένο δώρο σε σαρακοστιανές μέρες), που όμως για την περίσταση ήταν ψεύτικα, τα οποία ονομάστηκαν, στα γαλλικά, poisson d’Avril, όπως λέγονται οι πρωταπριλιάτικες φάρσες. Ωστόσο, υπάρχουν ενδείξεις πως το έθιμο είναι παλαιότερο από τον 16ο αιώνα, κι έτσι προς το παρόν η πρωταπριλιά αντιστέκεται στην επεξήγηση, όπως αρμόζει στη μέρα της φάρσας.

Η ιστορία της λέξης φάρσα είναι ενδιαφέρουσα. Στα ελληνικά είναι δάνειο από τα ιταλικά (farsa), και αυτό από τα γαλλικά farce, που είχε αρχική σημασία «γέμιση φαγητού» — άλλωστε το ρήμα farcir στα γαλλικά σημαίνει «παραγεμίζω», οι δε γαλλομαθείς θα ξέρουν πως το γεμιστό φαγητό λέγεται farci (φαρσί). Πώς όμως από τη μαγειρική φτάσαμε στη σημερινή σημασία; Στη μεσαιωνική Γαλλία συνήθιζαν να φαιδρύνουν τις μακροσκελείς λειτουργίες της εκκλησίας παρεμβάλλοντας σύντομα επεισόδια που παρουσίαζαν δραματοποιημένο κάποιο χωρίο της Γραφής.

Αυτά τα ιντερμέδια λέγονταν farsa στα λατινικά της εποχής, επειδή έμπαιναν όπως η γέμιση ανάμεσα στο «ψαχνό», στην λειτουργία δηλαδή, και ήταν κι αυτά νόστιμα, αφού παίζονταν σε λαϊκή γλώσσα και όχι στα (ακατάληπτα στους πολλούς) ιερατικά λατινικά. Μετά, farce ονομάστηκε ένα κωμικό λαϊκό επεισόδιο που παρεμβαλλόταν σε θρησκευτικά έργα, και τελικά αναπτύχθηκε η αυτόνομη σημασία του αστείου, του περιπαίγματος. Βέβαια, εμείς έχουμε και μια άλλη λέξη που φαίνεται συγγενική με τη φάρσα: όταν κάποιος ξέρει μια γλώσσα στην εντέλεια, λέμε ότι τη μιλάει φαρσί, αλλά αυτό δεν έχει καμιά σχέση, είναι δάνειο από τα τουρκικά και σημαίνει «περσικός», επειδή η περσική γλώσσα είχε ιδιαίτερο γόητρο έχοντας μπολιάσει την τουρκική με πολλούς λόγιους όρους.

Όταν κάνουμε φάρσα σε κάποιον, μπορούμε να πούμε ότι του κάνουμε πλάκα, κι όταν γελάμε με κάποιον σπάμε πλάκα σε βάρος του, αλλά η πλάκα είναι ευρύτερη έννοια από τη φάρσα, μια και σημαίνει γενικά τη διασκέδαση με πειράγματα και αστεία και έχει πολύ επεκταθεί τις τελευταίες δεκαετίες· όταν κάνουμε κάτι για πλάκα δεν το κάνουμε στα σοβαρά· όταν κάτι είναι ασήμαντο και ανάξιο λόγου λέμε πως είναι της πλάκας· όταν ερωτευόμαστε παράφορα παθαίνουμε την πλάκα μας με το αντικείμενο του πόθου μας αλλά κι όταν εντυπωσιαστούμε, θετικά ή αρνητικά, σε σημείο να μείνουμε κατάπληκτοι, παθαίνουμε την πλάκα της ζωής μας. Αυτή η πολυσήμαντη πλάκα δεν προέρχεται από την άλλη, την κοινή (το «επίπεδο στερεό σώμα από σκληρό υλικό», που λένε τα λεξικά), όσο κι αν κάποιοι έλεγαν ότι βγήκε από τις πλάκες του γραμμοφώνου, επειδή τάχα όποιοι έρχονταν στο τσακίρ κέφι έσπαγαν τους δίσκους πάνω στο γλέντι. Φαίνεται όμως πως η αληθινή προέλευση είναι πιο πεζή: πρόκειται για δάνειο από το γαλλικό blague (που σημαίνει το ίδιο), αν και παρετυμολογικά έπαιξε ρόλο και η πλάκα του γραμμοφώνου.

Παλιότερα, αν σου λέγαν κάτι εντυπωσιακό μέρα πρωταπριλιάς δεν το πίστευες — μου έλεγε ο πατέρας μου πως ο θάνατος του βασιλιά Γεωργίου Β΄, πρωταπριλιά του 1947, άργησε να γίνει πιστευτός. Οι εφημερίδες και τα κανάλια σ’ όλο τον κόσμο επιστρατεύουν τέτοιες μέρες όλην τη φαντασία τους για να φτιάξουν μερακλίδικες και πιστευτές ψεύτικες ειδήσεις, σαν τις μακαρονοφυτείες της Ελβετίας, όπως ήταν η φάρσα του BBC το 1957, ή τον κομήτη που θα πλησίαζε τη Γη και θα ήταν ορατός από την Ελλάδα, που ανακοίνωσε το νυχτερινό δελτίο ειδήσεων της τότε ΕΡΤ2 στη δεκαετία του 1980 και μας έβγαλε όλους στις ταράτσες (δεν είχαμε κιόλας συνειδητοποιήσει πως είχαν περάσει τα μεσάνυχτα και ήταν ήδη πρωταπριλιά). Έτσι που γίναν τα πράγματα τον τελευταίο καιρό, έχει χάσει το νόημά της η φάρσα, αφού και τα πιο απίθανα σενάρια έχουν γίνει πραγματικότητα (αφού πρώτα διαψεύστηκαν μια και δυο και τρεις); Αν βγείτε και γράψετε σήμερα, ας πούμε, για νέο συνταξιοδοτικό σχέδιο βάσει του οποίου θα κόβεται η σύνταξη μετά τα 78 χρόνια, διότι δεν μπορεί το κοινωνικό σύνολο να επιβαρύνεται με την ασύδοτη υγεία μερικών ανεύθυνων, όχι μόνο θα σας πιστέψουν όσοι το ακούσουν, όχι μόνο θα βγουν διάφορα παπαγαλάκια να επαινέσουν την ιδέα, αλλά κινδυνεύετε να σας κάνουν και υπουργό Οικονομικών…

Προσθήκη: φυσικά, στη μπλογκόσφαιρα είδα κάμποσα πρωταπριλιάτικα αστεία. Γέλασα με την είδηση ότι ο Μπαμπινιώτης χειροδίκησε κατά Διαμαντοπούλου, και ιδίως με την πινελιά ότι της πέταξε ένα πρες παπιέ από τίμιο ξύλο. Στον ιστότοπο της εφημ. Χαραυγή (από Σάμο-Ικαρία) βρήκα μια καλή επισκόπηση των πρωταπριλιάτικων (το τελευταίο ποίημα είναι παρμένο από τον ιστότοπό μου, αλλά δεν πειράζει). Πάντως, η ενότητα με τα πρωταπριλιάτικα των εφημερίδων είναι, απ’ όσο θυμάμαι, σωστή. Πιο επίφοβα είναι τα πρωταπριλιάτικα των μηνιαίων περιοδικών, γιατί μπορεί να τα διαβάσεις μέρες μετά (ή και πριν, όσα κυκλοφορούν νωρίτερα από την πρώτη του μηνός) και δεν έχεις τα ανακλαστικά σου ενεργοποιημένα. Θυμάμαι ένα περιοδικό κλασικής μουσικής που έπαιρνα τότε που είχαν πρωτοβγεί τα σιντί, το Classic CD, το οποίο έδινε και ένα δισκάκι μαζί με κάθε τεύχος, και στο τέυχος Απριλίου, που ερχόταν όμως στο σπίτι τέλη Μαρτίου, είχε μια ηχογράφηση του ίδιου του Σοπέν να παίζει πιάνο, ηχογράφηση που τάχα έγινε σε γυάλινο κύλινδρο, μια μέθοδο που τάχα είχε εφεύρει κάποιος το 1845, πολύ νωρίτερα από τις πρώτες ηχογραφήσεις. Είχαν και μια ηχογράφηση του Βαλς του ενός λεπτού, το είχαν επεξεργαστεί να έχει σκρατς και τριξίματα, είχαν αυξήσει και την ταχύτητα -και ακόμα και σήμερα βλέπω κόσμο να το μισοπιστεύει. Έδιναν βέβαια κάποιες νύξεις, όπως ότι ο κωδικός της ηχογράφησης έδινε με αναγραμματισμό το hoax, και στο επόμενο τεύχος το παραδέχτηκαν.

Φέτος, νύξη της πρωταπριλιάς έγινε όταν κύκλοι του Γ. Παπανδρέου επέκριναν την Β. Παπανδρέου ότι όσα είπε σε μια συνέντευξή της δικαιολογούνται από την πρωταπριλιά. Πολύ θα ήθελα να πιστέψω ότι το άρθρο για τους αρχαίους Έλληνες που έφτασαν στη Βόρεια Αμερική, που δημοσιεύτηκε το Σάββατο 31.3 στην Καθημερινή και άπληστα αναδημοσιεύτηκε από δικαίους και αδίκους ήταν κι αυτό πρώιμο πρωταπριλιάτικο, αλλά φευ, ο συγγραφέας του τα εννοεί ή τουλάχιστον δεν τα έγραψε για πρωταπριλιά.

Advertisements

244 Σχόλια to “Λες και τις άλλες μέρες μάς λένε αλήθεια…”

  1. Ακούμε συχνά να λέγεται πως οι Έλληνες έχουμε χιούμορ και γίνεται αναφορά στην πλάκα, στις φάρσες, στο καλαμπούρι σε βάρος των πιο αδύναμων στην παρέα ή στην κοινωνία (π.χ. σε μικρές πόλεις) κ.λπ. Μερικοί συγχέουν το γέλιο (σε βάρος κάποιου) με το χαμόγελο (προς χάρη κάποιου). Σε μερικές γλώσσες υπάρχει παραπειστική ετυμολογική σχέση ανάμεσα σε γέλιο και χαμόγελο, αλλά πρόκειται για άλλα πράγματα. Να περιμένουμε μια ανάλυση;

    Γιάννης με καλημέρες

  2. Έχω προσέξει κάτι που ίσως δεν είχα αντιληφθεί παλιότερα, πως η λέξη farsi (فارسى) χρησιμοποιείται κανονικά στα αγγλικά για τα περσικά.

    Γιάννης

  3. physicist said

    Η παρουσία Αρχαίων Ελλήνων στη Βόρεια Αμερική πιστοποιείται έκδηλα από το πλήθος ελληνικών τοπωνυμίων σε πολλές πόλεις της Πολιτείας της Ν. Υόρκης, για παράδειγμα: Ithaca, Syracuse, Marathon, Homer και άλλες. Υπάρχει και Rome που μας τα χαλάει λίγο αλλά νομίζω ότι οι Ρωμαίοι πήγαν εκεί αργότερα.

    (Φατσούλα δεν βάζω, ρισκάροντας να φάω μπανάρισμα ξεγυρισμένο).

    Καλημέρα!

  4. Καλά τα λες Physicist.
    Νομίζω πως ο Cyrus Gordon (όχι ο Φον Νταίνικεν) τα έλεγε καλύτερα αφού συνέκρινε τις γλωσσικές ρίζες -παρα- στα ονόματα της Νότιας Αμερικής, ας πούμε Παρανάς, Παραγουάης, με το euPARAtas του Ευφράτη. Άρα οι δικοί μας Μεσανατολίτες είχαν μεταναστεύσει εκεί.

    Γιάννης

  5. …εννοώ…
    Γιάννης με καλημέρες

  6. sarant said

    Ευχαριστώ για τα πρώτα σχόλια -και καλημέρες!

  7. 3. Πράγματι. Οι ομογενείς μάλιστα του Marathon είχαν στείλει και εκστρατευτικό σώμα στην μάχη του Μαραθώνος.

  8. LandS said

    Το 1975 το BBC τιμούσε με ιδιαίτερο αφιέρωμα τα δέκα χρόνια από τον θάνατο του Ρίτσαρντ Ντίμπλεμπι, παρουσιαστή της τηλεόρασης του BBC από την ίδρυσή της, με πάρα πολύ μεγάλο κύρος, τόσο που στην Κρίση της Κούβας οι μητέρες έπαιρναν τηλέφωνο για να ρωτήσουν αν είναι ασφαλές να στείλουν τα παιδιά τους στο σχολείο.

    Το αφιέρωμα, έδειξε και ένα πρωταπριλιάτικο ρεπορτάζ, που είχε στείλει εκατοντάδες λοντρέζους στο Χάιντ Παρκ, να δουν το μοναδικό Σπαγγετόδεντρο στα Νησιά, το οποίο «βεβαίως» δεν έχει καρπούς «τόσο βόρεια», ενώ ήταν η εποχή της συγκομιδής των καρπών του στις τεράστιες φυτείες στην κοιλάδα του Πάδου, «όπως σίγουρα έχουν προσέξει όσοι έχουν ταξιδέψει άνοιξη στην Ιταλία».
    Ήταν τόσο καλά στημένο το ρεπορτάζ και τόσο αριστοτεχνική η αφήγηση που παραμένει το καλύτερο Πρωταπριλιάτικο, και ας το παρακολούθησα Δεκέμβρη, δεκαετία και αργότερα.

  9. Και ίσως παν’ απ’ όλα τα νησιά Σαν Σερίφ.

    Γιάννης

  10. Σαν χόακας το Σαν Σερίφ έχει πάντως την πέμπτη θέση με πρώτο το σπαγετόδεντρο. Γεω-πολιτισμικά όμως το Σαν Σερίφ είναι πιο πλούσιο.

    Γιάννης

  11. Γρηγόρης Κοτορτσινός said

    Σχετικά με τη σημασία της λέξης πλάκα.
    Έχω υπόψη μου κάποια κατάστιχα οθωμανικής περιόδου (μέσα 19ου αι.), τα οποία φαίνεται ότι αποτελούσαν μεταφράσεις στα ελληνικά αντίστοιχων οθωμανικών και τα οποία περιέχουν καταλόγους κατοίκων με την κτηματική τους περιουσία. Αυτά τα κατάστιχα αλλού τα αποκαλούν «μάνες» κι αλλού «πλάκες». Π.χ. σε πωλητήριο συμβόλαιο αναφέρεται «… πωλείται το τάδε χωράφι με τα σύνορά του, ως η πλάκα του χωρίου μας διαλαμβάνει…». Όσο κι αν έχω ψάξει, δεν έχω καταφέρει να βρω γιατί ονομάζονταν αυτά τα κατάστιχα πλάκες. Καμιά ιδέα κανείς;

  12. sarant said

    Ευχαριστώ και για τα νεότερα!

    8: LandS, πολύ ωραίο!

    10: Ο χόακας καθιερώθηκε!

  13. physicist said

    #4. Εδώ ο Gordon κάπως τα παρα-λέει.

    #7. Αυτό με τους ομογενείς είναι ιστορικά τεκμηριωμένο. Μάλιστα, καταρόμαξαν τους Πέρσες στον Μαραθώνα με την βροντερή πολεμική τους ιαχή: ΑΧΕΠΑ, ΑΧΕΠΑ! (Αργότερα την αντέγραψαν και οι Ιροκέζοι της περιοχής).

  14. Νέο Kid Στο Block said

    Δυό πρωταπριλιάτικα απο τον Κυπριακό τύπο (με ελληνικό ενδιαφέρον).
    Το πρώτο (που θα μπορούσε ίσως να ξεγελάσει τους μη κατοικούντες στη χώρα της αποψιλωμένης νεραντζιάς) έλεγε ότι ο Βενιζέλος δώρισε τα δίευρα που μάζεψε το Κίνημα κατα τη διαδικασία της πανηγυρικής «εκλογής» του στους αναξιοπαθούντες και άστεγους των Αθηνών.
    Το δεύτερο (που θα γινόταν πιστευτό εύκολα από τους πάντες) έλεγε ότι η Άννα Διαμαντοπούλου θα τυπώσει φωτοτυπίες με αρνιά για να μοιραστούν ενόψει Πάσχα.

    Η εφημερίδα «Πολίτης» (ας την πούμε κεντροαριστερών τάσεων) αναδημοσιεύει σήμερα τον Ηρακλή που πήγε με τη βαριά του π…λεοντή στα στέητς κλπ.
    Βέβαια ο αρθογράφος, προς τιμή του, στο τέλος βάζει μια κριτική, κάτι σαν «ε, αφού δε πήγαμε και στο φεγγάρι, πάλι καλά» ή κάπως έτσι.

  15. 2. Η λέξη φαρσί πρέπει να σημαίνει ακριβώς Περσί-α με μικρή ηχητική παραφθορά.

    Τώρα για την άλλη σημασία, φαντάζομαι ότι ακούσαμε για κάποιον ότι «μιλάει Αγγλικά, Φαρσί» και αντί να καταλάβουμε ότι μιλούσε δύο γλώσσες, συμπεράναμε ότι μιλάει την Αγγλική με ευφράδεια. (Έχουμε δυστυχώς κι άλλα παρόμοια επινοήματα, όπως τραγιάσκα, πούρο, κλπ). Αν υπάρχει άλλη εξήγηση, θα χαρώ να την μάθω.

  16. bernardina said

    #7 Φημολογείται μάλιστα, ότι η μεγαλύτερη συμμετοχή προερχόταν από αυτή την περιοχή http://en.wikipedia.org/wiki/Sparta_Township,_New_Jersey και οι συμμετέχοντες διακρίνονταν από ιδιαίτερα υψηλό πολεμικό φρόνημα (φρόνιμα ε; :mrgreen: )

    Κατά τη γνώμη μου, ο μεγαλύτερος χόακας όλων των εποχών, όχι φυσικά πρωταπριλιάτικος αλλά χαλογουινιάτικος, ήταν του Όρσον Ουέλς http://en.wikipedia.org/wiki/The_War_of_the_Worlds_(radio_drama). Παγκόσμιο ρεκόρ που θ’ αργήσει να καταρριφθεί.

    υγ. Κιντάκο, διαπίστωσα ότι έχεις βρει (και) νέο στάδιον δόξης λαμπρόν, παλιοϊμπεριαλιστή της γλώσσας 😆

  17. Μαρία said

    11 Αυτά τα ξέρει ο δύτης κι ο Μιχαλιός.

    Η πλάκα=αστείο εμφανίζεται μεταπολεμικά, αν κρίνω απ’ το γεγονός οτι τις σχετικές εκφράσεις «για πλάκα, έχει πλάκα, κάνω πλάκα» οι δικοί μας αλλά και οι δάσκαλοι τις θεωρούσαν κάπως μάγκικες και δεν υπήρχε περίπτωση να τις γράψουμε.
    Γι’ αυτό και ο Δημητράκος την αγνοεί όπως και ο Βοσταντζόγλου.
    Αλλά και τη λέξη φάρσα δεν τη χρησιμοποιούσαν οι δικοί μας οι παλιοί, σκάρωναν ή πάθαιναν μια κασκαρίκα. (Αυτή την έχει και ο Βοστ. και το ΛΚΝ).

  18. bernardina said

    Συγνώμη, το σχόλιο #16 προς το #7 αναφερόταν στη μάχη των Θερμοπυλών, όχι του Μαραθώνος. Διορθώνω, για να μη μείνει το λάθος στις δέλτους της Ιστορίας 😆

  19. bernardina said

    #11 και 17.
    Όταν ήμασταν πολύ πολύ μικράκια, πριν πάμε σχολείο, μας αγόραζαν πλάκες και κονδυλοφόρους για να «γράφουμε». Τις θυμάται κανείς; Μάλιστα οι πιο πολυτελείς είχαν και αριθμητήριο με μεγάλες χρωματιστές χάντρες…
    Γραφή, ανάγνωση, αριθμητική και ζωγραφική πάνω σε μια απλή μαύρη επιφάνεια, και καθόλου… για την πλάκα 😉

    Μήπως έχει καμία σχέση με την πλάκα που αναζητά ο Γρηγόρης;

  20. Νέο Kid Στο Block said

    Κύριε Μανωλά, είχε γραφτεί παλιότερα από σχολιαστές ότι το φαρσί πιθανότατα να λεγόταν στην οθωμανική αυτοκρατορία για τους γραμματιζούμενους/λόγιους που γνώριζαν τα περσικά, σε αντίθεση με το λαουτζίκο .
    Μπέρνη Χάνυ, υποθέτω ότι ομιλείς διά κάτι κακέκτυπα ψευδεπίγραφα Νιόπαιδα που κυκλοφορούν εσχάτως σε κάτι μελανοδοχεία στο Η.Β. Απλή συνωνυμία!
    (μετά, όπως θα’χεις προσέξει ίσως, τα αγγλοσαξονικά του συγκεκριμένου Χόακος είναι άθλια, ενώ τα ιδικάμανε –όπως ξέρεις- είναι Φαρσί!!) 😆

  21. 11, 17 Και όμως, εγώ πρώτη φορά ακούω για τέτοιες πλάκες.

  22. τυφλόμυγα said

    Έχω διαβάσει σε σοβαρό περιοδικό ότι στις ΗΠΑ βρίσκονται 19 πόλεις με το όνομα Αθήνα. Το γκουγκλ ερθ μου δίνει μόνο οκτώ, οπότε δεν παίρνω όρκο. Παίρνω όρκο όμως ότι την ιστορία με την ανακάλυψη των Αμερικής από αρχαίους έλληνες την έχω ξανακούσει τουλάχιστον δύο χρόνια πριν.

    #16, 😥

  23. Νέο Kid Στο Block said

    http://mathhmagic.blogspot.com/2012/03/nicolas-bourbaki.html

    Δείτε στο εξαίρετο αυτό μπλόγκ, τον μακροβιότερο χόακα!
    (Υπάρχουν πολλοί που πιστεύουν ακόμη οτι ο ηρωικός Νικολά Μπουμπακί ήταν φυσικό πρόσωπο, άξιος απόγονος του Ευκλείδου και του Αρχιμήδους βεβαίως-βεβαίως!)

  24. sarant said

    Ευχαριστώ και για τα νεότερα!

    Το πλάκα=αστείο ασφαλώς μεταπολεμικά γενικεύεται, και μάλιστα μετά το 1960,αλλά πότε εμφανίζεται δεν το έχω ψάξει. Η ΠΔέλτα πάντως λέει κάπου στα απομνημονεύματά της «μια μπλάγκα».

  25. π2 said

    22α: Καθόλου απίθανο, ο Κέπλερ το πρωτοείπε (https://sarantakos.wordpress.com/2010/12/14/tsapatsulitzer/#comment-109411).

  26. sarant said

    23: «Άθλιο σκουλήκι, πώς τολμάς να λες ότι δεν υπάρχω;» Nicolas Bourbaki

  27. Νέο Kid Στο Block said

    26. Σκουλήκι εντάξει, αλλά άθλιο;; Ε, αυτό πάει πολύ!
    Σε καλώ σε μονομαχία επίλυσης διοφαντικών εξισώσεων μεσιέ Νικολά 🙂

  28. bernardina said

    Τυφλομυγάκι, προς τι η θλιμμένη φατσούλα; Τι έκανα μπρε πιντί μου και σε πίκρανα 😯

  29. 15 – Εμμανουήλ

    Το φαρσί είναι πολύ παλιό, στον οθωμανικό μας νεοελληνικό γλωσσικό πολιτισμό. Εξάλλου τη χρήση του στην ποιότητα της γλωσσομάθειας, την έχει ήδη εξηγήσει ο Νίκος στο κείμενο.

    Πάντως για το περσικό φ που το κάνουμε π έχουμε και την περίπτωση του Εσφαχάν που το λέμε Ισπαχάν (λόγω ομοιότητας με Ισπανία).

    Γιάννης

  30. τυφλόμυγα said

    π2, Συμφωνώ με το #66 του Νικοκύρη μας στο νήμα που με παραπέμπεις. Περιμένω διάψευση και από τους δυο σας! Φχαριστώ.

    Μπέρνι, στο 16β σου αναφερόμουνα. Ξέχασα το «β». Κι εγώ το σκέφτηκα, μα δεν το έγραψα. Καλά δε με πίκρανες κιόλας, θα ζήσω. 😉 😛

    Και το άρθρο για το τέσσερα περιμένω. Δεν ξενοδιαβάζω. Μαζεύτηκαν πολλά χρωστούμενα. 🙂

  31. 13
    Ναι Physicist, κυριολεκτικά τα παραλέει.

    Γιάννης

  32. 20. Σε όσα κείμενα έχω δει, Φαρσί είναι μια μορφή γραφής της περσικής γλώσσας που συνηθιζόταν στην περιοχή Parsa (το πρώτο a κλίνει προς το ε). Αυτή πρέπει να είναι η Περσία που είπαμε εμείς, ή η Persia που είπανε οι Άγγλοι. Οι Άραβες είχαν επίδραση στην Περσία, και αυτοί άλλαξαν το Parsi σε Farsi, γιατί έτσι το προφέρανε στη γλώσσα τους.

  33. sarant said

    27: Έτσι το λέει ο Νικολά Μπ. στο λινκ που έδωσες 🙂

  34. 19, 21. Οι σχολικές πλάκες ήταν μικρογραφίες μαυροπίνακα, (πολύ παλιά από σχιστόλιθο, που σπάει εύκολα και αργότερα από κόντρα πλακέ). Πάνω τους γράφαμε όχι με κονδυλοφόρο αλλά με κονδύλι ή με χρωματιστές κιμωλίες (οι λεφτάδες). Εκτός από το αριθμητήριο είχε και ένα μικρό σφουγγαράκι που κρεμόταν πλάι με σπάγκο. Είμαι σίγουρος οτι ο Μποστ έχει σχεδιάσει τον Πειναλέοντα με πλάκα να πηγαίνει σχολείο, αλλά δεν θυμάμαι που. Γεράματα.

  35. bernardina said

    Γρηγόρη,
    επειδή κατά σύμπτωση έγραψα τη λέξη δέλτος κι εσύ ρωτάς για τις πλάκες, άκου αυτό:
    Δέλτος: μικρός πίναξ, χρησιμοποιούμενος προς γραφήν…. ταύτα ήσαν εκ ξύλου λεπτού, κατειργασμένου, είχον δε σχήμα ορθογωνίου. η επιφάνεια του ξύλοι εκοιλαίνετο εις μικρόν βάθος, εις τα άκρα δε αφήνετο να υπερέχει της επιφανείας πλαίσιον όπως αι σημεριναί σχολικαί πλάκες των παιδίων. Το κοιλανθέν τμήμα… εκαλύπτετο με στρώμα κηρού. Δια να χαράσσουν τα γράμματα κλπ κλπ..
    Και συνεχίζει να περιγράφει τη δέλτο/πλάκα. Αν σε ενδιαφέρει μπορώ να αντιγράψω και το υπόλοιπο. Δεν ξέρω αν απαντά στο ερώτημά σου, αλλά είναι μια «‘ακρη» που λέμε.
    (Από τον Ήλιο, φυσικά 😉 )

  36. bernardina said

    #34, Μαζί… τα γράφαμε 😆

  37. Νέο Kid Στο Block said

    Τα παλιά χρόνια, που δεν υπήρχε έτοιμο σκυρόδεμα και αντλίες, όταν έριχναν πλάκες στις οικοδομές απαιτείτο μεγάλος αριθμός εργατών πηλοφορέων και μεγάλος συντονισμός ώστε να μην καθυστερεί, υπέρ το δέον, η σκυροδέτηση. Οπότε σε τέτοιες περιπτώσεις προσλαμβανόταν εκ των προτέρων έκτακτο προσωπικό . Θυμηθείτε και τον Κωνσταντάρα –που ήξερε/έσπαγε πλάκα -που έβγαλε τα πρώτα του φραγκάκια σε τέτοια καταδρομική επιχείρηση. Έτσι, όταν ακουγόταν στους άνεργους της εποχής «Υπάρχει μεροκάματο εκεί!» απαντούσαν ομού «Πλάκα κάνεις/κάνει;» κυριολεκτώντας ασφαλώς.
    Βέβαια, συχνά ο συντονισμός δεν ήταν καλός και η πλάκα δεν επιτύχαινε ή έμενε ημιτελής, και έπρεπε να σπάσει. Εξίσου (αν όχι περισσότερο) δύσκολη και επίπονη δουλειά . Μαζευόταν λοιπόν η πιτσιρικαρία της εποχής και έκανε χάζι αυτούς που «σπάνε πλάκα».
    Νομίζω ότι η απάντηση «Πλάκα κάνεις;» στην ερώτηση «Υπάρχει μεροκάματο;» έχει παραμείνει και στις μέρες μας.
    Ελπίζω να ξεκαθάρισε το θέμα, αλλά καλού –κακού 🙂 (βασικά, πικρό χαμόγελο ήθελα να βάλω, αλλά δεν κατέχω πώς μπαίνει).

  38. bernardina said

    Πάνω τους γράφαμε όχι με κονδυλοφόρο αλλά με κονδύλι
    Πολύ σωστή παρατήρηση. Διέγραψες το λάθος μου… μονοκοντυλιά 😛

  39. sarant said

    37: Αληθοφανέστατη η εξήγηση 🙂

  40. bernardina said

    >πικρό χαμόγελο ήθελα να βάλω, αλλά δεν κατέχω πώς μπαίνει

    Αν εννοείς αυτό, 😕 είναι : και – και ? κολλητά

    πιο πικρό δεν έχουμε 😦

  41. 18 #
    Στη μάχη στην οποία αναφερόσουν τη μεγαλύτερη συμμετοχή είχαν οι εκ Σπάρτης ομογενείς της Νοτίου Αμερικής, οι οποίοι αργότερα το 1821 με τον Ευολιβάριον (Bolivar) πολέμησαν για την Ανεξαρτησία της χώρας τους σε απόλυτο συγχρονισμό με την επανάσταση του 21 της μητρός πατρίδος.
    http://en.wikipedia.org/wiki/Nueva_Esparta

  42. Immortalité said

    Μπονζούρ ε μπον σεμαίν!
    (όχι αυτό που στρώνουμε, το άλλο)
    Γράφομαι και εξαφανίζομαι 🙂

  43. bernardina said

    #41
    Οι ρίζες και τα παρακλάδια της χάνονται, φυσικά, στα σκοτεινά βάθη του χρόνου -ίχνη της όμως αχνοφαίνονται, όπως πάντα, στα τοπωνύμια που διατηρούν τον απόηχο ακόμα κι από μακρινές Ατλαντίδες (σ’ άρ΄σα; 😉 😉 )

    Νίκο, φοβάμαι πως πρέπει να επινοήσουμε ένα διακριτικό για τους χόακες, για να μη μας πάρουνε κάποια στιγμή με τις πέτρες 😆

  44. τυφλόμυγα said

    #34, 35, Πότε καταργήθηκαν οι πλάκες, το κονδύλι και οι κονδυλοφόροι; Δεν είχατε βιβλία στο σχολείο; 😯 Οι δικοί μου έλεγαν ότι δεν είχαν βιβλία στην κατοχή. Νόμιζα ότι το πρόβλημα υπήρχε εξαιτίας της κατοχής και πως μετά την απελευθέρωση είχαν βιβλία. Μήπως με αφορμή την κατάργηση του ΟΕΔΒ πρέπει να γραφτεί σχετικό άρθρο;

    Νέοκιντ, για φάτσες εδώ http://codex.wordpress.org/Using_Smilies

  45. bernardina said

    Ξέχασα να βάλω την παραπομπή στο 43, φτου!

    http://en.wikipedia.org/wiki/Esparta

  46. #44 Όταν πρωτοπήγα σε σχολείο (1956) χρησιμοποίησα πλάκα (μαύρη με ξύλινο πλαίσιο) και κοντύλι.
    Γράφαμε τα γράμματα και τα απλά σχήματα.

  47. sarant said

    43: Ναι, πράγματι: διακριτικό εικονίδιο ή φατσούλα για χόακες -υπάρχει καμιά ιδέα;

  48. bernardina said

    Ρε συ Τυφλομυγάκι, μη μας βγάλειςεις και προκατακλυσμιαίους! Το ’61 γεννηθήκαμε, (του 1900, όχι του 1800 😆 ) Οι γονείς μας ήταν παιδιά της κατοχής.

    Και τετράδια, και βιβλία (μη σου πω καλύτερα από τα σημερινά και με κράξουνε) και στυλούς (σικ ρε!) και μαρκαδόρους και διαβήτες και χάρακες, γόμες, ξύστρες κι απ’ όλα τα καλά, you name it, χεχε.
    Απλώς, ήμασταν στο… μεχμέτιο, που έλεγε και η μανδάμ Σουσού. Μαζί με τις νέες τεχνολογίες είχαν απομείνει και πιο παλιές 😛
    Πλάκα είχε, τώρα που το ξανασκέφτομαι 😉

  49. bernardina said

    #47 Ένας συνδυασμός ➡ 💡 ή κάτι παρόμοιο ίσως;

  50. sarant said

    Αυτό δεν είναι φαεινή ιδέα;

  51. τυφλόμυγα said

    46, 🙂
    Μπέρνι, πολύ γέλασα με το σχόλιό σου.
    Την ιστορία του σικ,ρε! ακόμα την περιμένω. 😦

    Βρήκα αυτό το ενδιαφέρον λινκ http://www.nytimes.com/interactive/2010/09/19/magazine/classroom-technology.html?emc=eta1 (Ο μαυροπίνακας είναι στην τέταρτη φωτο. Η Βοστώνη δίνει ρέστα σήμερα.)

  52. sarant said

    51: Το σικ, ρε το είχα χρησιμοποιήσει νομίζω εγώ πρώτος και άρεσε. Αντί για sic (λατιν. έτσι), που βάζουν για να δείξουν ότι κάτι (συνήθως κάτι που είναι ή μπορεί να θεωρηθεί λάθος) όντως έτσι γράφτηκε.

  53. bernardina said

    Ο Νατσούλης απαξιεί (σικ, ρε!) να απαντήσει σε αυτές τις ερωτήσεις, διότι βέβαια δεν έχει κανένα στοιχείο που να στηρίζει την εξωφρενική του εξήγηση.

    https://sarantakos.wordpress.com/2012/01/06/fwta/

    λίγο μετά τη μέση 😉

  54. 44. Ανάμνηση κατέθεσα, όχι έρευνα. Πάντως να ‘σε καλά, αυτά τα απορημένα ματάκια μου θύμισαν παιδάκι του νηπιαγωγείου. Μιλάμε για τη δεκαετία του εξήντα, δεν είναι και τόσο παλιά. Φυσικά είχαμε και βιβλία και τετράδια και μολύβια, μόνο που τα αγοράζαμε. Επί πλέον τα βιβλία συνήθως ήταν ανεπαρκή οπότε αγοράζαμε επιπλέον συγγράμματα. Σχεδόν ίδια κατάσταση με σήμερα δηλαδή, με κάπως λιγότερο σελοφάν και πλαστικό. Α και ο ΟΕΔΒ νομίζω λεγόταν τότε ΟΕΣΒ.
    Μια διαφορά: υπήρχαν και εκείνη την εποχή κρούσματα υποσιτισμού στα σχολεία αλλά τότε αντιμετωπίζονταν με τη βοήθεια της UNRA. Πριν το μάθημα μοιραζόταν στα παιδιά γάλα από σκόνη και τυρί από κονσέρβα.
    48. Στη δουλειά μου έχω κάνει μια προθήκη με παλιά όργανα γραφής και σχεδίασης: Πένες, πενάκια, διαβήτες, γραμμοσύρτες, γκραφός, στένσιλ και άλλα. Εκεί να δεις ποιότητα, όχι απλά καλύτερα.
    Και μ’ αυτό κλείνω γιατί πρέπει και να δουλέψω. Ακόμα δεν βγήκα στη σύνταξη.

  55. Τον χειμώνα του 2006 ο Τσακριτσής είχε δημοσιεύσει μια «μελέτη» σ’υμφωνα με την οποίαν οι Μινωϊτες γνώριζαν την γεωμετρική πρόοδο περίπου 11 αιώνες πριν γίνει αυτή γνωστή, συμπεράσματα από μια πινακίδα όπου επειδή δεν υπήρχαν σημεία πράξεων αυθαίρετα έβαζε πρόσθεση, πολλαπκασιασμό ή και διαίρεση ακόμη ώστε να προκύψει το ποθούμενο. Μάλιστα είχε ενθουσιασθεί όταν του είπα ότι το αποτέλεσμα, ο αριθμός 3 1/6 ,ηταν κλασματική προσέγγιση του π , κάτι που του είχε διαφύγει.Τελικά όταν το κοίταξα καλύτερα του έδειξα ότι οι αριθμοί δεν ήταν στο δεκαδικό σύστημα αλλά στο εξαδικό και ότι η πινακίδα ήταν μια απλή πρόσθεση των προσφορών σε λάδι και τίποτε παραπάνω ούτε υποψία γεωμετρικής προόδου. Η απάντησή του ήταν ένα σκέτο «δεν έχεις δίκιο» χωρίς το παραμικρο επιχείρημα για προφανείς λόγους που με την πάροδο του χρόνου γίνονται προφανέστεροι…
    Η Ελευθεροτυπία είχε αρνηθεί να δημσιεύσει την απάντησή μου λέγοντας ότι είναι πολύ επιστημονική, δύσκολα κατανοητή και φυσικά όχι πιασσάρικη όπως τα περί μυθικών γνώσεων των Μινωίτών…

  56. Νέος Τιπούκειτος said

    Ότι η πλάκα είναι από το blague μού φαίνεται κι εμένα πιθανό, αφού κι άλλες λέξεις γαλλικές πέρασαν στα ελληνικά σαν μάγκικες αρχικά και κατόπιν καθιερώθηκαν.

    Αλλά γιατί σπάμε πλάκα;

  57. bernardina said

    Χρίστο, τι μου θύμισες τώρα με τα συσσίτια…
    Επειδή ο πατέρας μου ήταν καθηγητής, μόλις πρωτοδιορίστηκε έκανε πέντε χρόνια «αγροτικό» σε (πάμφτωχο τότε) νησί των Δωδεκανήσων που πολλά παιδιά έρχονταν στο σχολείο ξυπόλητα. Μόνο τις Κυριακές και τις γιορτές φορούσαν κάτι πλαστικά παπούτσια τύπου σανδάλια με κλειστή μύτη και μεταλλική αγκράφα στο πλάι.
    Αν και μικρή, για να μη χαζοπαζαρεύω στο σπίτι, με έβαλαν να παρακολουθώ ως επισκέπτρια (εγώ βέβαια νόμιζα ότι ήμουν κανονική μαθήτρια 😦 ) την πρώτη δημοτικού.
    Κάθε πρωί, λοιπόν, στην πανέμορφη χωμάτινη αυλή του σχολείου με τους ευκάλυπτους, μας μοίραζαν στα ντενεκεδένια κυπελλάκια μας ζεστό-ζεστό γάλα με την κουτάλα της σούπας από την πελώρια χύτρα, και κάποια μεσημέρια της βδομάδας μας τάιζαν κυρίως πληγούρι πασπαλισμένο με λίγη ζάχαρη. Και τις «καλές» μέρες πατάτες γιαχνί…
    Γι’ αυτό, αν και με τα μέτρα της εποχής ήμουν «προνομιούχο» παιδί, έμαθα να τρώω με όρεξη και σεβασμό το «φτωχό» όσπριο και το σκέτο από γιουβέτσι και να εκνευρίζομαι με πολλά φαινόμενα παιδικής κακομαθημενιάς. Αλλά αυτή είναι άλλη κουβέντα…
    Α, και λατρεύω τα παλιά σύνεργα γραφής -είναι φετίχ για μένα 😆

    Σόρι για την παρέκβαση, Νίκο. Ας όψονται οι αναμνήσεις 😕

  58. bernardina said

    >Αλλά γιατί σπάμε πλάκα;

    Τιπού, προφανώς δεν θες να σου πω τι λέει ο Νατσούλης, ε; (Γιατί έχει εμπεριστατωμένη απάντηση, 😆 )

  59. Νέος Τιπούκειτος said

    @58: Μμμμ, καλύτερα όχι… 🙂

  60. Νέο Kid Στο Block said

    56. 58. 59. Καλά το 37. δέν το διαβάσατε;
    Φτού σας ρε!! Και σας είχα για σοβαροί σχολιασταί να ούμ’…

  61. bernardina said

    Κιντάκο, επειδή η δική σου εκδοχή είναι πιο… στεκάμενη από του Νατσού, γι’ αυτό ρώτησα τον Τιπού αν προτιμάει εκείνη. Επειδή τη δική σου τη διάβασε και γκχμ χε μγχτ λγγβφτ..
    κατάλαβες;

    Άντε, να πηγαίνω κι εγώ σγούτσκα σγούτσκα, έμεινε και η δουλειά πίσω και γκ 😳 😳

  62. Μπερναντίνα, στο 57
    Χεχε… ο πατέρας μου όταν πρωτοδιορίστηκε το 1952 δάσκαλος στη Χίο, αφού πρώτα σοβάντισε το σχολείο γιατί κόντευε να καταρρεύσει, διαπίστωσε ότι τα παιδάκια του ήταν κάπως βρωμοπόδαρα. Κυκλοφορούσαν ξυπόλητα, βλέπετε, στους χωματόδρομους του χωριού, μαζί με κατσίκες, κότες κι άλλα όντα, που …εχμ… τα κάνουν όπου βρούν. Κατέβασε, λοιπόν, τα πιτσιρίκια στο ρέμα του χωριού και τάβαλε να πλύνουν τα ποδάρια τους, τρίβοντάς τα με ένα θραύσμα κεραμιδιού.
    Κι ακόμα λέει, ο καημένος, τη χαρά με την οποία διαπίστωναν τα πιτσιρίκια, αφού είχαν τριφτεί καλά-καλά: «Πώπωπω, ρε συ κοίτα πόσο άσπρα είναι τα πόδια σου!»

  63. τυφλόμυγα said

    Αφιερωμένο σε όσους μοιράστηκαν τις σχολικές αναμνήσεις τους μαζί μας. Προσωπικά, δε με εκφράζει καθόλου (ντιπ για ντιπ) το τραγούδι.

  64. aerosol said

    Η αμιγώς ελληνική αρχή του Σύμπαντος Κόσμου είναι αδιαπραγμάτευτη στα μάτια αυτών που την έχουν ανάγκη!
    Νομίζω όμως πως υποψίες για πιθανό αρχαιοελληνικό (ή και φοινικικό) ταξίδι ως το Αμέρικα υπάρχουν εδώ και δεκαετίες και από ξένες πηγές -όχι απαραίτητα του ευγενούς χώρου της συνομωσιολογίας. Έχουν βοηθήσει και κάποια υπολείμματα οικισμών που παραπέμπουν αμυδρά σε Μινωίτες. Ασφαλώς όλα αυτά μένουν αναπόδεικτα αλλά η σχετική θεωρία δεν είναι παντελώς αυθαίρετη.

  65. Μαρία said

    56 Τιπού, η εξήγηση είναι πολύ απλή. Προϋπήρχε η έκφραση σπάζω κέφι (και το Βοστ. στο λήμμα διασκέδασις και στο ΛΚΝ).

  66. π2 said

    Στα της ανακάλυψης της Αμερικής να προσθέσω, σε περίπτωση που δεν το γνωρίζατε, ότι οι αρχαίοι Έλληνες ανακάλυψαν και τη Νέα Ζηλανδία. Εντάξει, είχαν βοήθεια από τους Αιγυπτίους, αλλά χωρίς εμάς δεν θα το κουνούσε ρούπι ο Αιγύπτιος.

  67. Νέο Kid Στο Block said

    http://www.nooz.gr/greece/anoigma-kammenou-ston-suriza

    (!!) Is this an April Fools’ day inertia effect or not??
    Μεσιέ λε Σαρανταμπουρμπακί, τι λές;

  68. bernardina said

    Φιλιότσα μου, ευχαριστώ για την αφιέρωση και ανταποδίδω

    (η αλήθεια είναι ότι στην αρχή μου ήρθε να βάλω το Another Brick in the Wall αλλά άλλαξα γνώμη 🙂 )

  69. bernardina said

    Κιντάκο,
    κατά το παράδειγμα της ευελφάλειας, τυχόν πολιτικός συνασπισμός με τον Καμ(μ)*ένο θα ονομάζεται Συγκαμένος; :mrgreen:

    *αφού ο ίδιος το θέλει με δύο μι, θα του χαλάσω εγώ χατίρι;

  70. Νέο Kid Στο Block said

    66. Πάντως, όχι να το παινευτούμε, αλλά το μπραντνέημ μας σαν εξερευνητάδες, πιονέρηδες, εκπολιτιστάδες, βαστάει ακόμα να ούμε!
    Ρε όλα κόλπα είναι τούτα για να φαινόμαστε άχρηστοι και ρέμπελοι οι σύγχρονοι ρε!
    Σού λέει αυτοί που φτάσαν στο ΝιουΖίλαντ από το Νείλο δεν μπορεί να έχουν υπουργό Ναυτιλίας το Μπουμπούκο, κάποιο γονιδιακό λάθος έγινε…

  71. sarant said

    55: Πολύ ενδιαφέρουσα μαρτυρία!

  72. Πάντως το βραβείο της πιο κακόγουστης πρωταπριλιάτικης φάρσας νομίζω το διεκδικεί επάξια ο επικεφαλής του Ισραηλινού Ναυτικού Ραμ Ρότμπεργκ που χθες κάλεσε 3 πολεμικά πλοία να ετοιμαστούν για ανύπαρκτη άσκηση!

    Και κάτι τελείως άσχετο, που νιώθω όμως (ως συνήθως) την ανάγκη να το μοιραστώ μαζί σας. Το ηλεΒήμα σήμερα παραδίδει μαθήματα χειραγώγησης της κοινής γνώμης:
    Η προχθεσινή εισβολή Χρυσαυγιτών με μαχαίρια στην Πανεπιστημιούπολη (με αποτέλεσμα τον τραυματισμό ενός φοιτητή), ονομάζεται «σύγκρουση μεταξύ των δύο πολιτικών άκρων», και μάλιστα εκφράζεται φόβος ότι οι συγκρούσεις θα επεκταθούν γενικότερα, σε ηλεκτρονική δημοσκόπηση που διεξάγεται σήμερα στην ιστοσελίδα!
    Εδώ μπορείτε να δείτε το στιγμιότυπο που τράβηξα, αλλά φυσικά στο http://www.tovima.gr θα βρείτε και την ίδια τη δημοσκόπηση.

  73. suncleft said

    Καλησπέρα, μήπως το «υποθάλπουν» πρέπει να αντικατασταθεί με «υποσκάπτουν»; Μου θυμίζει το «ν’ απασφαλίσουμε τη βόμβα του μεταναστευτικού»…

  74. Δεν γίνεται να μην έχει αναφερθεί κανείς ακόμα στην ταινία του Κωνσταντάρα «Ο άνθρωπος που έσπαγε πλάκα». Αλλά αφού διάβασα τα πρώτα 10 – 15 σχόλια κι έκανα ένα γρήγορο τρέξιμο στα υπόλοιπα δεν το είδα. Το βάζω λοιπόν εδώ, αν έχει ήδη αναφερθεί ας βγει το σχόλιο, φεύγω και δεν προλαβαίνω να τα διαβάσω τώρα όλα!

  75. Alfred E. Newman said

    Απλή κατάθεση, χωρίς (επώδυνα) σχόλια σε δύο θέματα.
    Πρώτα το σχετικά ανώδυνο.
    Στη διαδρομή μου έχω αναλάβει μια φορά μια μετάφραση αλλά έβαλα έναν όρο ότι δεν θα εμφανιστεί το όνομά μου.
    Το βιβλίο περιλαμβανε “προσαρμογή” και “βελτίωση” της προσέγγισης της Hennriette Mertz (http://en.wikipedia.org/wiki/Henriette_Mertz) σχετικά με τον Οδυσσέα και την Αμερική.
    Με δεδομένο ότι η Mertz έγραψε τα δικά της το 1964 είναι προφανές ότι η επιρροή της ήταν «καθοριστική».
    Δεύτερο (το επώδυνο). Στην πρώτη τάξη του Δημοτικού είχα μόνο πλάκα με τα απαραίτητα κοντύλια και σφουγγαράκια. Στη δεύτερη τάξη προστέθηκε και τετράδιο για πρώτη φορά αλλά η πλάκα παρέμεινε περίπου σαν το «πρόχειρο» λόγω οικονομίας μια που απλώς την καθάριζες ενώ το χαρτί ήταν ακόμα πολύτιμο (συγκριτικά).
    Εως και την Πέμπτη τάξη του Δημοτικού σίγουρα υπήρχε διανομή συσσιτίου στο δεύτερο διάλειμμα κάθε μέρα.

  76. sarant said

    72: Το είδα κι εγώ, είναι εξοργιστικό.

    73: Πού έχει υποθάλπουν;

    74: Αναφέρθηκε ο Κωνσταντάρας, αν και όχι τόσο σαφώς.

  77. sarant said

    75: Τι ήταν το συσσίτιο; Καζάνι -όσπρια, σούπα; Φέρνατε μαζί σας σκεύη;

  78. bernardina said

    Τώρα που το ξανασκέφτομαι, βρε Νίκο… αυτά τα ιντερμέδια με τα ευχάριστα δρώμενα-σφήνες στη βαρετή λατινική λειτουργία, μου θυμίζουν κομματάκι τις παλιές καλές τσόντες :mrgreen:

  79. voulagx said

    #42 @Ιμμορ
    «Φευγαλέα φάνηκε κι έπειτα πάλι άφαντη
    (θέλει βεβαίως εξοικονόμηση δυνάμεων η αθανασία·»
    εν αναμονη του «καρε ντε κατρ»!

  80. suncleft said

    76: (περί του 73) Συγγνώμη, ξέχασα τον σύνδεσμο http://news.in.gr/greece/article/?aid=1231189485

  81. Alfred E. Newman said

    Νίκο,
    Τα πρώτα χρόνια ήταν γάλα με κακάο συνοδευόμενο με ψωμί και τυρί τσένταρ προερχόμενο από τις ΗΠΑ (UNRA). Αργότερα μόνο σοκολατούχο γάλα ψωμί και μαρμελάδα.
    Πρέπει να διευκρινιστεί (όχι βέβαια για σένα) ότι μιλάμε για Πάτρα και Αθήνα. Δεν έχω γνώση από άλλες περιοχές.

  82. 62,
    «διαπίστωσε ότι…ήταν…βρωμοπόδαρα»

    Αυτό το σύμπλεγμα, της αποστροφής στην φυσική βρώμα των ποδιών, λέγεται, νομίζω, ηδυπόδειο.

  83. sarant said

    82: 😉

    81: Μερσί.

    80: Ασφαλώς και είναι λάθος χρήση, όχι σπάνια: Ο κ. Ραγκούσης κατηγορεί τον κ. Βορίδη και τη ΝΔ ότι υποθάλπουν το άνοιγμα των κλειστών επαγγελμάτων και ότι εκθέτουν για μια ακόμη φορά το πολιτικό σύστημα στη συνείδηση της ελληνικής κοινωνίας.

  84. Μισιρλού... said

    Την καλησπέρα μου! Καλή βδομάδα και -γενικά- καλό και ήσυχο μήνα…

    Τώρα μελετάω για την υπόγεια διάβαση διαφυγής της Κλυταιμνήστρας, που ως φαίνεται, βγαίνει προς Κάναντα μεριά…
    Θα σας ενημερώσω….
    :mrgreen:

  85. Μισιρλού... said

    @81 Αλφ ! Μπλιάχχχ… Έχω φάει απ’ αυτό το βρωμερό τυρί, τη δεκαετία του ’70 σε πελοποννησιακή κατασκήνωση (της εκκλησίας) ουκ ολίγα κιλά!
    Το μόνο που μου άρεσε ήταν οι κονσέρβες σκόνη για χυμό cherry, που έπαιρνα τη σκόνη κι έβαφα τα χειλάκια μου!
    Και έχω μια υποψία πως θάταν σίγουρα ληγμένα όταν μας τα δίνανε!…

  86. 7,
    Ε, βέβαια! Όχι μόνον είναι ιστορικά τεκμηριωμένη η άφιξη των Μαραθωνομάχων στον Νέο Κόσμο, αλλά είναι ακόμα πρόδηλος ο πολύπτυχος πολιτισμός που άφησαν πίσω τους και που εξακολουθεί να ανθεί. Χωρίς αυτούς, εξάλλου, είναι αμφίβολο αν η Αμερική θα είχε γνωρίσει τις ευεργετικές ενέργειες του ελαιολάδου.

  87. Γρηγόρης Κοτορτσινός said

    #11, 17, 21, 19, 35
    Ευχαριστώ Μπερναρντίνα. Συνεκδοχικά, θα μπορούσε το κάποιο υλικό που γράφουμε να πάρει το όνομα πλάκα, αφού και σ’ αυτή γράφουμε. Το πρόβλημα όμως είναι το γιατί να ονομαστούν πλάκες μόνο τα συγκεκριμένα κτηματολογικά κατάστιχα, κι όχι π.χ. κάθε κενό κατάστιχο, στο οποίο μετά καταγράφουμε κάτι. Νομίζω, δηλαδή, ότι ίσως έχει να κάνει με το περιεχόμενο.
    Τώρα μούρθε. Σε ένα από αυτά τα κατάστιχα τα κτήματα παρουσιάζονται ως σχεδιασμένα τετραγωνάκια, με το όνομα του συνόρου σε κάθε πλευρά. Σκεφτόμαι μήπως το μοτίβο με τα τετραγωνάκια είχε την ονομασία πλάκα, όπως στη φράση «πλάκα τα γαλόνια», αν δηλαδή η φράση προέρχεται από τα τετράγωνα διακριτικά των παρασήμων.

  88. 19
    «…πριν πάμε σχολείο, μας αγόραζαν πλάκες…για…Γραφή, ανάγνωση, αριθμητική και ζωγραφική πάνω σε μια απλή μαύρη επιφάνεια»

    Kάτι σαν αυτό;

  89. π2 said

    70: Έχει και αντίστροφη ερμηνεία αυτή η γραμμή σκέψης: έχουμε ένα τεκμήριο συνέχειας του έθνους, καθώς μόνο κάποιοι που έβαλαν υπουργό ναυτιλίας τον Μπουμπούκο θα μπορούσαν να είχαν φτάσει στη Νέα Ζηλανδία (κινώντας για Αίγινα, ας πούμε).

  90. Νέο Kid Στο Block said

    89. Σωστόοος!! 🙂

  91. bernardina said

    #88 😆

    Γρηγόρη, #87 την ίδια απορία θα μπορούσε να έχει κανείς και για τις ακτινογραφίες, ας πούμε. Και για τους δίσκους του γραμμοφώνου. Τελικά οτιδήποτε επίπεδο που πάνω του (κατα)γράφουμε κάτι, για λόγους ευκολίας ονομάζεται πλάκα; (Ούτε ο Μωυσής δεν ξέφυγε από τον κανόνα 🙂 )
    Εμένα τώρα με το απόσπασμα που έβαλες, μου δημιουργήθηκαν άλλες απορίες. Όπως, για παράδειγμα: γιατί «μάνες»; Και γράφει όντως «όπως η πλάκα του χωρίου μας….» Όχι η πλαξ;

  92. physicist said

    #86. Μιχάλη, να μην ξεχνάμε και τη μουσική παράδοση που άφησαν πίσω τους οι μετανάστες από την Ιθάκη: εκεί ψηλά, πάνω απ’ τα νερά της Καγιούγκας, με τους γαλάζιους ουρανούς … 😉

  93. Νέο Kid Στο Block said

    Μπάι δε γουέη ρε συ Π2ε, εσύ που είσαι συνάδελφος θαυμαστής του Γαλάτη ιστορικού Κοσίνιου, σε ποιο ήταν που έλεγε για τα honesta missio (τα τιμητικά απολυτήρια των λεγεωνάριων) που το πήρε ο κάπελας και πήγε στο χωριό και σπάσαν όλοι πολλή πλάκα;
    Το δώρο του Καίσαρα ήταν; Ή ο Αστερίξ στη Λεγεώνα; (δε με βοηθάει η ρουφιάνα…)
    Μήπως από κει βαστάει η (γαλλική) πλάκα (και το σπάσιμό της;) 🙂

  94. Λευκάδιος Ελμάς said

    65 «σπάω πλάκα»
    Η ανακάλυψη του φωνογράφου έφερε επανάσταση στον τρόπο διασκέδασης σε όλον τον κόσμο. Στην Αθήνα του περασμένου αιώνα, τα κέντρα που διέθεταν φωνογράφο, έκαναν πράγματι χρυσές δουλειές. Οι πλάκες όμως, όπως ονόμασαν τους δίσκους από βακελίτη, δεν είχαν μεγάλη διάρκεια ζωής. Εφθείροντο πολύ γρήγορα και ο ήχος γινόταν απαίσιος. Μπορούσαν μάλιστα να σπάσουν από μόνες τους αν δεν τις απέσυραν εγκαίρως. Γι’ αυτό και τις πολύ φθαρμένες τις έβαζαν στην άκρη σαν άχρηστες.

    Όταν λοιπόν οι πελάτες έρχονταν στο «τσακίρ κέφι», αντί για πιάτα έσπαζαν τις παλιές και άχρηστες αυτές πλάκες. Έτσι, το να σπας πλάκα έγινε συνώνυμο του διασκεδάζω. Και αφού μπορείς να διασκεδάσεις και με κάποιον, αθώα ή και όχι και τόσο αθώα μπορείς να πεις και ότι σπας πλάκα μαζί του.

    http://www.slang.gr/lemma/show/spao_plaka_10200

  95. bernardina said

    Δεν ξέρω αν θα καταφέρετε να το ανοίξετε (εγώ δυσκολεύτηκα λιγάκι γιατί είναι πεντέφι), αλλά εδώ υπάρχουν ενδιαφέροντα στοιχεία για τα τότε συσσίτια

  96. π2 said

    93: Δώρο του Καίσαρα.

  97. π2 said

    http://en.wikipedia.org/wiki/Asterix_and_Caesar's_Gift

  98. bernardina said

    #89,
    💡 ➡ (κάνω δοκιμή, Νίκο 😉 )
    Και με τον ίδιο τρόπο που ο Κολόμβος, νομίζοντας πως έφτασε στην Ινδία, ονόμασε Δυτικές Ινδίες τα νησιά της Καραϊβικής, έτσι και οι Έλληνες θαλασσόλυκοι ονόμασαν Νέα Ζηλανδία τη νεο-ανακαλυφθείσα νήσο προς τιμή του Δία (από το Ζευς, φυσικά, με συναίρεση κλπ, θα μας τα πουν οι φιλόλογοι αυτά… ) ακολουθώντας έναν, χαμένο πια, χρησμό του μαντείου της Δωδώνης.
    πλάκα κάνω πλάκα κάνω πλάκα κάνω θάνατος στα Λερναία (ο φόβος φυλάει τα έρημα…)

  99. Πήγα στο slag.gr να δω για το «σπάω πλάκα» και με έκπληξή μου βλέπω στο σχολιασμό της έκφρασης:
    >Ο Σαραντάκος σήμερα το αναφέρει ως παρετυμολογία, η οποία όμως μπορεί και να έπαιξε ρόλο

    Πότε προλάβανε;

  100. sarant said

    94: Λευκάδιε, και στο κυρίως άρθρο γίνεται μνεία αυτής της άποψης, ότι το σπάω πλάκα ανάγεται στις πλάκες του γραμμοφώνου. Κι ο Τσιφόρος το έχει γράψει κάπου, αλλά δεν φαίνεται να ισχύει.

  101. Νέο Kid Στο Block said

    96. 97. Ναι γιά!
    Πάντως , αυτό που λες «κίνησαν για Αίγινα και βρεθήκαν στο ΝιουΖήλαντ» είναι οπωσδήποτε χαρακτηριστικό της φυλής μας.
    Εγώ να φανταστείς, είχα ακούσει παλιότερα για κάποιο πατριωτάκι που είπε στη γυναίκα του «Πάω στο περίπτερο για τσιγάρα» και γύρισε μετά από 30 χρόνια από την Αουστράλια…:-)

  102. π2 said

    Καλή η ιδέα σου Μπερναρντίνα, αλλά παρουσία στην ίδια λέξη και των δύο θεμάτων του ονόματος του Διός (Ζη-, -δία) δημιουργεί προβλήματα. Μήπως το αρχικό τοπωνύμιο ήταν Ζηλωματία (από το ζήλωμα, δηλ. το αντικείμενο του φθόνου) το οποίο παρεφθάρη από τους ντόπιους Μαορί σε Ζηλωμανδία και μετά, κατ’ απλοποίηση, Ζηλανδία, λόγω του ζουρλομανδύα με τον οποίο αναγκάστηκαν να ντύσουν τους Έλληνες θαλασσοπόρους που είχαν χάσει τα λογικά τους με τον χρόνο που τους πήρε να φτάσουν στην Αίγινα;

  103. Μαρία said

    77, 81 Σε μας σκέτο γάλα (σκόνη) και μια φέτα ψωμί με το ίδιο κίτρινο τυρί απο μεγάλες κυλινδρικές κονσέρβες. Κουβαλούσαμε το κατσαρόλι μας, που το έχω κρατήσει για ενθύμιο. Το σερβίρισμα γινόταν απο μεγάλα καζάνια πριν απ’ το μάθημα, μετά την προσευχή.

    94 Την ξέρω κι εγώ αυτή την εκδοχή αλλά δεν με πείθει. Ενώ η αναλογία με το σπάω κέφι μου φαίνεται απλή και λογική.

  104. aerosol said

    #98:
    Πολύ αργά (χε,χε). Γράφω ήδη τον δεύτερο τόμο της σχετικής μελέτης εμπνευσμένης από την παρατήρησή σου!
    [Στον τρίτο τόμο θα αναφέρω αυτό που στ’ αλήθεια κρύβεται κάτω από τους πάγους της Ανταρκτικής…]

  105. Ηλεφούφουτος said

    Πάντως Π2, για να τηρείται η μεθοδολογική συνέπεια, πειστικότερος μού φαίνεται ένας μηχανισμός παραγωγής που θα ακολουθεί αναλογικά τον ετυμολογικό μηχανισμό που έδωσε το «Βραζιλία» από το βραδ(ύ)+Ίλιον, με τροπή φυσικά του -δι- σε -ζ- (όπως Δι-εύς › Ζεύς), από το πλοίο με τον Τήλεφο που ξεκίνησε για την Τροία αλλά έχασε το δρόμο κι όταν έφτασαν τελικά στον κολπό του Ρίο ντε Τζανέιρο νόμιζαν ότι έφτασαν στο Ίλιον με καθυστέρηση.
    (Νικοκύρη, πώς μπαίνει η φατσούλα με το μάτι που γυαλίζει και το φρύδι που ανεβοκατεβαίνει ασταμάτητα;)

    Διαπιστώνω επίσης μία ύποπτη αποσιώπηση της συμβολής στη νίκη του Μαραθώνα εκ μέρους των Ελλήνων Ματαμπού, Μαλεκού (συγγενές φύλο με τον Σι-Μαλάκα της Μαλαισίας) και Μπριμπρί από την Κόστα Ρίκα, οι οποίοι αλλωστε ίδρυσαν τις πόλεις
    http://es.wikipedia.org/wiki/Grecia_(cant%C3%B3n)
    http://tinyurl.com/d7h9bf2
    και
    http://www.gaisma.com/en/location/esparta.html

  106. Νέο Kid Στο Block said

    103. Μαρία, πώς προκύπτει φυσικά το «σπάω πλάκα» απο το «σπάω κέφι»;
    Δε μού φαίνεται τόσο απλή και λογική η αναλογία.
    Και γιατί χάθηκε τελείως το «σπάω κέφι»; (εκτός αν το λένε και μού διαφεύγει).

  107. Μισιρλού... said

    Επειδή είσαστε σε άκρατο διονυσιασμό, να σας συνεφέρω και να εξηγήσω -επακριβώς- πώς προήλθαν τα «έσπασα πλάκα» και «έπαθε πλάκα», «πλάκα κάνεις».

    Οι ρωμαίοι στρατιώτες που φυλάγανε το μνήμα στου Ιησού Ναζωραίου, είχανε μεγάλα κέφια και χαρές που ξεμπέρδεψαν με τον ιδιόρρυθμο Μεσσία, και γλεντάγανε και μπεκροπίνανε πάνω στον τάφο.
    Τη νύχτα του Σαββάτου προς Κυριακή, βάρδια είχε ο ταλαίπωρος και ολίγο ψευδός Αρκάδιος Πλάκιους. Μόνος κι έρημος τα ‘τσουζε βαριεστημένος και κάποια στιγμή -απ’ το φτηνό σαββατιανό κρασί που έπινε- κατέρρευσε πάνω στο μνήμα και η βαριά ασπίδα του έσπασε την πλάκα. (= έσπασα πλάκα)

    Με το που σπάει η πλάκα, διαπιστώνει έκπληκτος πως το μνήμα είναι κενό!!! Ο Ιησούς εξαφανισμένος…
    «Έπαθε η πλάκα, έπαθε η πλάκα!!!» (έσπασε) αναφώνησε ψευδά-ψευδά ο Πλάκιους κι έτρεξε για να ενηρώσει τους συναδέλφους του. Ταραγμένος όπως ήταν κι είχε κολλήσει η βελόνα (όχι της πλάκας, δεν είχανε τότε ακόμα γραμμόφωνα) έλεγε συνέχεια το «Έπαθ’ η πλάκα». (= έπαθε πλάκα)

    Μόλις τα σφυρίξανε τα κακά νέα στον εκατόνταρχο Κορνήλιο Μάρτιο Αύγουστο [από αυτόν βγήκε το : «από Μάρτη καλοκαίρι…» αλλά μην είμαστε κι εκτός θέματος] αυτός βροντοφώναξε: «Πλάκιους, στην πλάκα κανείς;». Κι έξαλλος ανεβοκατέβαινε τα μαρμάρινα σκαλοπάτια μονολογώντας: «πλάκα κανείς…»!
    Από ένα προχειρολόγο μεταφραστή λατινικών, το 1678, ο τόνος καταλάθος ανέβηκε και έτσι η ρήση καταγράφηκε ως «πλάκα κάνεις».

    Ο εκατόνταρχος αναγκάστηκε εντός ολίγου να ενημερώσει τον έπαρχο Αστέριο Σαραντάκιο -κρυφό μαθητή του Ιησού κι αργότερα καταγραφέα και δραγουμάνο κειμένων του και άλλων πολλών- κι αυτός κάλεσε τον δυστυχή ρωμαίο στρατιώτη για την πρέπουσα τιμωρία του, και όλο σημασία και με χριστιανικά υπονοούμενα, του είπε:
    Egeo placitum Placius! [σε ελεύθερη απόδοση: παθαίνεις θεία δίκη, Πλάκιους!]

    ***
    Όπως διαπιστώνετε, πλάκα-πλάκα, η έρευνά μου είναι για ελληνορθόδοξο βραβείο. Εκτός τα θρησκευτικά εμπεριέχει και ολίγο από …Αιγαίο !
    Μα παντού; Μα παντού τα ελληνικά φώτα του πολιτισμού;!
    🙂

  108. Βλέπω υπήρχαν πολλές τοπικές εκδοχές συσσιτίων. Τα δικά μας, Πρέβεζα λέμε, είχαν και απογευματινό φρεσκοψημένο σταφιδόψωμο και «φυστικέλαιο» (Peanut butter). Ενώ ήταν βούτυρο το λέγαμε «φυστικ-έλαιο».

    Την ούντρα πρέπει να τη γράψουμε με δύο R (=UNRRA, United Nations Relief and Rehabilitation Administration).

    Τώρα με την κρίση, τα συσσίτια πρέπει να δώσουν τη θέση τους σε σωστά σχολικά εστιατόρια.

    Γιάννης

  109. bernardina said

    Πιδύε, Αεροζόλ και Ηλεφού, προσέξτε:

    Η λέξη παράγεται από τον ποιητικό τύπο της λέξης Ζευς που είναι Ζην-Ζηνός συν το θέμα του ρήματος λανθάνω (καθότι ζορίστηκαν σφόδρα μέχρι να τη βρουν, φάγανε τον κόσμο, στην άλλη άκρη της γης έφτασαν)* συν την κατάληξη -δία, που δεν έχει καμία σχέση με τον Δία αλλά σηματοδοτεί τοπωνύμιο, όπως για παράδειγμα η Αρκα-δία. Στην αρχή μάλιστα ήταν Ζηλανθία, αλλά με το πέρασμα του χρόνου και με μηχανισμούς που είναι κάπως πολύπλοκοι για να τους αναλύσω με λίγα λόγια, κατέληξε στο -δία.
    Τώρα γιατί Νέα; Είναι ένα ερώτημα…
    Μάλλον το Νέα αναφέρεται στη δεύτερη εποίκιση από τους Μαορί, και η πρώτη (των Ελλήνων) ονομαζόταν απλώς Ζηλανδία.
    Αυτά.

    *Εδώ μάλιστα ανατρέπεται και η θεωρία που την ήθελε επίπεδοι. Οι πρόγονοί μας γνώριζαν ότι ήταν στρογγυλούτσκη.

    πλάκα κάνω!!!

  110. 22
    Μα, βεβαίως και πήγαμε πρώτοι στην Αμερική, πώς θα μας διέφευγε η ύπαρξή της αφού από της εποχής της Αληθούς Ιστορίας (ορίστε, «αληθής», το λέει κι ο τίτλος του βιβλίου) του Λουκιανού, είχαμε πάει, πρώτοι και καλύτεροι, στην Σελήνη. Κι από κει πάνω, η Αμερική βγάζει μάτι.

    ΘΕΩΡΊΕΣ ΤΟΥ ΑΣΤΕΙΟΥ. Υπάρχουν 100 περίπου θεωρίες του αστείου, που… συνοψίζονται σε τρεις κατηγορίες. Η θεωρία της ανωτερότηταςλ από τον Πλατωνικό Φίληβο ήδη και τον σαρδώνειο γέλωτα των θεών, κι ακόμα χειρότερον του Γιαχβέ, 42 φορές γελά στην Παλαιά Διαθήκη, και τις 42 να σου παγώσει το αίμα. Μετά η θεωρία του Φρόϋδ, της έκλυσης της έντασης, με την αστεία, πιο αθώα κι επιτρεπόμενη αναφορά στα ταμπού (που καταπιέζαμε, με νευρωτικά αποτελέσματα) και τέλος η Καντιανή θεωρία της νοηματικής ή σημασιολογικής σύγκρουσης κι ασυμβατότητας (incongruity theory). Ο ορισμός του ιδίου του Καντ, «περιμένεις κάτι μεγάλο κι έρχεται κάτι μικρό», ταιριάζει, σύμφωνα με.. αστείες κριτικές και στην.. υγρή πορδή. Σήμερα υπάρχουν πολύ λεπτές σημασιολογικές εκδοχές του πράγματος, ανέλαβαν οι γλωσσολόγοι το αστείο, μερικοί και το ατέρμονο αστείο της παιδείας μας!
    Η ενασχόλησή μου με τις θεωρίες του αστείου (βγήκε ήδη ένα βιβλίο κι ακολουθει άλλο) ξεκίνησε από την αναφορά του Αθηναίου «αστείον εστι τευθίς ωνθυλευμένη», αστείο, ραφινάτη γεύση είναι και το παραγεμιστό καλαμαράκι.
    ΄Αρα, το αρχαίον για ‘φαρσί’ είναι ‘ωνθυλευμένο’.

  111. Βεβαίως, σούρτα φέρτα μιας κυρίας με τον Δία – Ζηνός σου έβγαζε απαξάπαντος το όνομα, κι έβλεπε η κάθε καθώς πρέπει ΕΛΛΗΝΙΣ ύποπτα, ταύρους, κύκνους, βροχές κι ανέμους, η φύση ήταν πάντα έτοιμη για το παρά φύσει. ‘Εκτοτε έπαυσαν, δικαίως, Έλληνες κι Ελληνίδες να σέβονται την φύση. Μια υπέρ καθώς πρέπει κυρία λέγεται ότι την σπίτωσε, σε παλάτι ο ΔΊΑΣ, και συζούσε μαζί της. Της βγάλανε, λοιπόν, το όνομα: Ζηνοβία.

  112. Καλησπέρα Βερναρδίνη.

    Αυτή πάντως η ρίζα -ze- (sea, See) με τη έννοια του υγρού στοιχείου (στα σοβαρά) μου φαίνεται πως δεν υπάρχει καθόλου στα ελληνικά όπως ούτε και η ρίζα -mr- (mer, mare, Meer). Κρίμα που είμαστε «θαλασσό»λυκοι.

    Γιάννης

  113. «Πάω Πλάκα», να γελάσω λιγάκι και να διασκεδάσω, είπεν ο Μίμης Φωτόπουλος, στον Ισπανό εταίρο του (πρώτες νύξεις της ΕΟΚ, τότε, με ελεύθερη εισαγωγή εσπεριδοειδών).
    «Εσπάω κι εγώ Πλάκα», απήντησεν πρόθυμος ο Χουάν, με την ισπανικήν φωνητική παραφθορά των Ελληνικών του.
    Κι εσπήγαν και τα έσπασαν… Και κατέλιπαν την παροιμιακή φράση «σπάω πλάκα».

  114. sarant said

    105-107-109-113: Δώσατε υλικό για τρία-τέσσερα ελληνοβαρεμένα βιβλία 🙂

  115. bernardina said

    >η θεωρία που την ήθελε επίπεδοι.
    Μά’στα, μά’στα. Κβο βάντις παλικάρι αγκαλιά με το σκουτάρι; Πάρε ένα άσχετο ομικρογιώτα να σου βρίσκεται…
    Μισιρλού, έγραψες μιλάμε! 😆

    111 Ναι, αυτές οι μπομπές με τους διασμούς έχουν γίνει πια μυθικοί…

    Καλησπέρα, Γιάννη! Δεν έχουμε ze και mr, έχουμε όμως τη ρίζα -θα-, που συνήθως τα κάνει όλα μούσκεμα!

    Έχει δίκιο η Μισιρλού, του Διόνυσου έχει γίνει σήμερα εδώ μέσα. Κι εγώ έχω άλλοθι (από χτες άρχισαν πάλι να μας ραντίζουν γύρη τα πεύκα :mrgreen: ) What’s everybody else’s excuse? Ε; 😆

  116. Μαρία said

    106 Ο Τιπούκειτος αναρωτήθηκε για το σπάω. Απο τη στιγμή που προϋπήρχε η έκφραση σπάω κέφι -τη χρησιμοποιεί π.χ. ο Καραγάτσης, όταν διαδόθηκε η λέξη πλάκα δεν ήταν δύσκολο να πει κανείς και σπάω πλάκα κατά το σπάω κέφι.
    Τι θα πει γιατί χάθηκε; Είναι η μόνη έκφραση που χάθηκε;

  117. Νέο Kid Στο Block said

    109.Καλά Μπέρνη μου, για το στρογγυλούτσκη -όλα κι όλα!- το ήξεραν. Δεν ήταν και κορόιδα να βλέπουν τα καράβια να βυθίζονται στον ορίζοντα και να νομίζουν ότι τα ‘φαγε η κακιά θαλάσσια μαρμάγκα… (άλλο τι λέγαν στα «καλλιτεχνικά» για λόγους μάρκετινγκ…)¨:-)

    Και για να σοβαρολογήσουμε και λίγο, μπορεί να μη πήγανε στο Αμέρικα ή στο Όκλαντ και στο Γουέλινγκτον, αλλά τον ναύαρχο Κολόν** στον Ερατοσθένη και στη «μέτρηση Λοΐζος»* που έκανε για την διάμετρο της Γης τον οφείλουν οι Ρέγιες Κατόλικος να ούμε.
    *«μέτρηση Λοΐζος» : άρτι γεννηθείσα στην κεφαλή μου ορολογία(ανάλογη της «συνεννόηση Λοΐζος» του Νικοκύρη) για επιστημονική μέτρηση που στηρίζεται σε σωστή επιστημονική βάση αλλά έχει πολλά μικρολαθάκια (στα όμοια γεωγραφικα πλάτη και μήκη,έως χοντρολαθάκια πχ. κάτι χιλιόμετρα απόκλιση στην απόσταση Αλεξάνδρειας – Ασουάν) , παρολαυτά λόγω της αλληλεξουδετέρωσης (επι το θετικόν) των λαθών προκύπτει ορθό (= πολλή καλή προσέγγιση) αποτέλεσμα.
    ** Ο Κολόν κολλάει στο ότι ο Πτολεμαίος που συνειδητοποίησε το πολύ χοντρό engineering approximation (που θάλεγε και ο Μάικολ) θεώρησε το αποτέλεσμα του Ερατοσθένη καρατζούφιο (ως προς την ακρίβειά του) ,άποψη που διαιωνίστηκε ως τις μέρες εκείνες , έτσι ο Ναύαρχος νόμιζε ότι η απόσταση που είχε να διανύσει ως «τις Ινδίες» ήταν περίπου το 1/3 της πραγματικής.
    Αλλιώς ,σιγά να μη ξεκίναγε! ΑΡΑ, πάλε εμείς (δηλαδή ο Ερατοσθένουρας) καθαρίσαμε για τσι Κουτόφραγκοι λέμεεε!

  118. bernardina said

    Νίκο, 114
    Εκεί που θα κόψω φλέβες -και με στομωμένο μαχαίρι, για να πονέσω πολύ- είναι έτσι και δω καμιά τέτοια «ετυμολόγηση» από τη γνωστή ετυμολόγο και το εσνάφι της. Το φαντάζεσαι; 😯 Φτου!

  119. Λευκάδιος Ελμάς said

    100 103

    η λαϊκή παράδοση λέει: θα σπάσω κούπες, σπάω πιάτα.

    μου πάει πιο πολύ να σκεφτώ σπάω πλάκα = σπάω πλάκα γραμμοφώνου κλπ…

    φυσικά αλλό το ήθος του θα σπάσω κούπες από το ήθος του σπάω πλάκα, μην παρεξηγούμαστε.

    το Μπαλζάκειον blague δεν το αποκλείω, αλλά δεν με πείθει.

  120. Emphyrio said

    Οι 78αρες πλακες ηταν απο shellac και οχι απο βακελιτη… Φθειρονταν, και αγρια. Ευθραυστες, αλλα (ας με συγχωρησουν οσοι ξερουν απο αντοχη υλικων και κρυσταλλικες δομες) νομιζω πως επρεπε να χτυπηθουν στην κοψη τους και οχι στην επιπεδη επιφανεια – αν π.χ. σου επεφταν απο την θηκη την ωρα που τις εβγαζες για να τις βαλεις στο πλατω (καθετες δηλαδη προς το πατωμα), και οχι οταν τις επαιρνες απο το πλατω (οριζοντιες). Αλλα εδω δεν προλαβα τα συσσιτια και τις πλακες με το κοντυλι αν και 52αρης, τί να θυμαμαι απο τα γραμμοφωνα… Η γενια μου αντρωθηκε (συγγνωμη κυριες) με κασετοφωνα και βινυλια (αντε και λιγες μπομπινες).

    Μια πλακα που δεν αναφερθηκε ειναι η λιθογραφικη. Μηπως ταιριαζει; Αν δεν ταιριαζει, μαλλον το blague ειναι η σωστοτερη ερμηνεια. Σαμπως ειναι το μονο γαλλικο που ριζωσε στα ελληνικα και δεν το αναγνωριζουμε πλεον ως τεως ξενο;

  121. Ορίστε!
    Τόπατε, τοξανάπατε, νάτα μας
    Έλληνες οι πρώτοι κάτοικοι της Νέας Ζηλανδίας?
    http://ellas-afipnisi.blogspot.com/2012/04/blog-post_02.html
    Για τους πρώτους κατοίκους δεν ξέρω αλλά το ερωτηματικό ψιλοαγγλοφέρνει.

  122. π2 said

    Είμαι αθώος Σκύλε. Το πρωί που ανέφερα το θέμα είχε ήδη κάνει τον γύρο του ελληνικού διαδικτύου η υπόθεση. Από ελληνικές δημοσιεύσεις το πρωτοείδα, απλώς παρέπεμψα σε ξένη δημοσίευση και για να μη χαρίζω hits και επειδή βρήκα ένα με λίγο περισσότερες πληροφορίες.

  123. bernardina said

    Δυο αράδες τίτλος, στην πρώτη αράδα εναντίΩν, στη δεύτερη ενάντια.
    Βάλ’ τους να σου υπερασπιστούν την ελληνική γλώσσα να καζαντίσεις (εκτός όλων των άλλων εννοώ, γιατί σιγά μην κοίταξα και παραμέσα) :mrgreen: Τόση τρικυμία εν κρανίω δε θα την άντεχε ο οργανισμός μου -ειδικά όταν είδα εκείνο το ΔΕΛΤΙΟ ΕΓΚΛΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ μου γυρίσανε τ’ άντερα)

  124. bernardina said

    Ωχ ωχ κάτι μου λέει πως θα ‘χουμε ντράβαλα με τα πλάγια. Για να δω…

  125. Νέο Kid Στο Block said

    121. Αυτός βάζει και Ισπανούς στο κόλπο.
    Ααααα, σε λίγο θα εμφανιστουν και σκύλοι! 🙂
    (εκείνος ο κυνόμορφος Αιγύπτιος πώς λεγόταν;)
    Το βρήκα! Οι Έλληνοι είχαν Ισπανούς λοστρόμους(para las fasinas) και Αιγύπτιοι σκύλοι.
    Οπότε οταν αποβιβάστηκαν τους ρωτησαν οι Προ-Μαόριοι » Tuti Kine?» (Tούτοι κύναι;)
    και απάντησαν τα πατριωτάκια » Κύναι! Ήγουν Λείκτες!» (ήταν αγαπησιάρικα τα αιγυπτιόσκυλα)
    Ήγουν Λείκτες! Ηγουλέικτες!…..Γουέλινγκτον! 🙂

  126. bernardina said

    Να το, το ‘πα εγώ… πα τους γρουσούζηδες.
    Νίκοοοο, χελπ!

  127. Νέο Kid Στο Block said

    Μαρή Μπέρνα! Τι έκανες πάλι ατακτούλα;; 🙂

  128. sarant said

    Επήλθε η…. ανόρθωση!

  129. #76γ Μα έγραψα ο έρμος πως επιτροχάδην τα είδα!

    #77 και αλλού: Τα συσσίτια τα πρόλαβα κι εγώ στο δημοτικό τη δεκαετία του 60 (65 – 66). Είχαμε πρωινό (γάλα, ψωμί με μαρμελάδα και ό,τι άλλο) και μεσημεριανό. Υπήρχε κάποια κυρία που μαγείρευε για τα 70 – 80 παιδιά που ήμασταν. Υπήρχαν όσπρια και πλιγούρι, αλλά δεν θυμάμαι και τι άλλα. Τη χρονιά εκείνη αρρώστησε το μεγαλύτερο μέρος του σχολείου από φυματίωση (από φυματικό δάσκαλο). Διακόπηκαν τα μαθήματα (και τα συσσίτια) για κάποιο διάστημα και επανήλθαν μόνο τα δεύτερα κι αυτά ενισχυμένα. Χωρίς πρωινό αλλά με μεσημεριανό εξαιρετικό. Είχαμε μείνει και λιγότεροι (αρκετά παιδιά νοσηλεύτηκαν στο σανατόριο της Πεντέλης) άλλαξε κι η μαγείρισσα κι είχαμε και παστίτσια και τέτοια!

  130. Την πλάκα του σχολείου την χρησιμοποιούσαν μέχρι αρκετά πρόσφατα στα καφενεία του χωριού (Πλαγιά – Λέσβου) για να γράφουν τους πόντους στα χαρτιά! (Απ’ ό,τι βλέπω το ίδιο γινόταν κι αλλού).

  131. bernardina said

    Φιου… Τρόμαξα μην είχαμε πάλι τα ίδια. Ευχαριστώ, Νίκο
    Κιντάκο, εγώ τίποτα δεν έκανα, μα την παναΐα! 😳

    Βρε για δες τι ξέθαψε το συσσίτιο! Πού να το φανταζόμουν…

  132. τυφλόμυγα said

    #68, Mπέρνι ευχαριστώ για την αφιέρωση. Αχ, δεν έχεις προσέξει τι θα ταίριαζε στο ξεμυαλισμένο φιλιοτσάκι σου. 🙂

    69, Καταπληκτικό!

    88, Μιχάλη δες το λινκ στο 51β.
    Πολύ καλό το ηδυπόδειο. (Έχασα το σχόλιο :()

    108α, Δημόσιος χώρος, Τι αηδία αυτο το φυστικοβούτυρο. Είτε σκέτο ή ως τζέλλυ σάντουιτς, δεν τρώγεται.

    γ, Ποια «σωστά σχολικά εστιατόρια» βρε Γιάννη; Πρόσεξε τις δύο τελευταίες παραγράφους http://www.twitlonger.com/show/gnd6gt . Κι εδώ το βίντεο στο γαλλικό κανάλι http://www.bfmtv.com/crise-plus-de-20-des-grecs-vivent-sous-le-actu25489.html

    Σχετικά με τα πόδια του #62. Κάποιοι όταν θέλουν να παινέψουν τα παιδιά τους λένε «εμένα τα παιδιά μου είναι κοκκινοπόδικα».

  133. τυφλόμυγα said

    Μπέρνι, το φιου το έλεγε μία θεία μου. Από που κρατάει η σκούφια του, ξέρουμε;

  134. bernardina said

    >(εκείνος ο κυνόμορφος Αιγύπτιος πώς λεγόταν;)

    Τον Άνουβι εννοείς;

  135. Νέο Kid Στο Block said

    134. Α μπράβο! Κι αυτός στο καράβι. 🙂

  136. bernardina said

    Φιλιοτσάκι, το δικό μου φιου κατάγεται από το μικιμάο 😆 😆

    Το φιστικοβούτυρο είναι ένα από τα ελαχιστότατα πράγματα που δεν μου πάνε κάτω -σκαλώνει στον καταπιώνα μου. Το δεύτερο θα είναι το http://en.wikipedia.org/wiki/Poi_(food) αν δώσει ο Γιαραμπής και το δοκιμάσω ποτέ, methinks (από περιγραφές πάντως έχω αναγουλιάσει). Το έχει γευτεί κανείς πολυταξιδεμένος να μας πει την εμπειρία του;

  137. Immortalité said

    @133 Όλος ο κόσμος το λέει μόνο που η Μπέρνυ εδώ το χρησιμοποίησε λίγο διαφορετικά απ’ ότι συνήθως. Αν κατάλαβα καλά δηλαδή.

  138. bernardina said

    Ιμοράκι, το δικό μου φιου συνοδεύεται με (νοερή ή έμπρακτη) σάρωση του κούτελου από τον αντίχειρα (προς αφαίρεση του ίδρωτα εκ πανικού) και εκφράζει ανακούφιση. Το δικό σου; 😀

  139. τυφλόμυγα said

    136β Φαντάσου να το δοκιμάσεις και να σ’ αρέσει. :mrgreen: Μου έχει συμβεί με ένα σωρό λαχανικά. Ούτε να τα δω δεν ήθελα μικρή. Τώρα είναι αγαπημένα. 😆

    α, Δεν έχετε ίδια πηγή με τη θεία.

    Πολύ χαίρομαι για όλες τις παιδικοσχολικές αναμνήσεις (ακόμα και για την επώδυνη του Αλφ 🙂 ). Ξεκίνησε από μια ερώτηση, παραλίγο να γίνει παρεξήγηση και κατέληξα να μαθαίνω πράγματα που δεν ήξερα και να κάνω συγκρίσεις με το σήμερα. 🙂 Ευτυχώς τα δικά μου σχολικά χρόνια ήταν στο μεσοδιάστημα.

  140. τυφλόμυγα said

    ιιιιιιιιιιιιιιιιιιιιιιιιιι Τώρα το είδα. http://www.slang.gr/lemma/show/fiou_sou_15951/ Απαπαπαπαπαπαπα 🙄

  141. Immortalité said

    @136 το δικό μου φιου κατάγεται από το μικιμάο Έτσι εξηγείται! 😀

    @138 Μπέρνυ δεν είναι «δικό μου» όλοι το λένε. Έχει απαξιωτική έννοια λέει το λεξικό
    (και μάλλον από κει ξεκίνησε από το φτου σου) και δίνει την παροιμία

    «Εγέλασές με; φιου σου!
    Εξαναγέλασές με; φιου μου κι εμένα!»

    αλλά και το στιχάκι

    Στην άκρα άκρα του ραφιού
    είναι το φιου γραμμένο
    μα δε σε καταδέχομαι
    πουλί μου αγαπημένο

    (Δηλαδή μένω στο ράφι, το βλέπω να ‘ρχετε αλλά εσένα δε σε παίρνω που να σκάσεις! :D)

    αλλά και επιτατική / επιβεβαιωτική στην κοινή καθομιλουμένη

    -Άσε με δεν ξέρω τι θα γίνω μου χρωστάει όποιος μιλάει ελληνικά
    -Φιου του και που δεν χρωστεί και που δεν του χρωστούνε!

    Λέτε δεν σας αρέσει το φυστικοβούτυρο και μου ‘ρθαν στο νου κάτι χουρμάδες 😛

    @140 το σλανγκ κάνει λάθος εδώ.

  142. bernardina said

    Α, δηλαδή το δικό σου παραπέμπει μάλλον στο φτου (που λέω πιο… παραπάνω), στο φτύσιμο; Περίπου;
    Γιατί το δ’κομ’ είναι το ξεφύσημα της ανακούφισης. Συνώνυμο του ουφ!

    ΥΓ. Μ’ αρέσεις με τις μαντινάδες σου, ρε συ! Τι καλά…

    Άντε, λεκανόστια κοπελιές και κοπέλια. Αύριο πάλι.

  143. Νέο Kid Στο Block said

    Ε λοιπόν, εγώ μόνο το Μπέρνειο αγγλοσαξωνίζον ανακουφίσεως σημαντικό φιού είχα υπόψι!
    Για το Ιμμόρειο (και συναφείς κρητικοπαραλλαγές) δέν κατέω πράμα! 🙂

  144. Immortalité said

    @142 Ναι αρχικά κάτι σαν το το φτου σου ρε αλήτη είναι. 🙂
    Αλλά στο παράδειγμα β’ σημαίνει και ποιος δεν χρωστεί / έχει βάσανα/ έννοιες κτλ.

    Γιατί το δ’κομ’ είναι το ξεφύσημα της ανακούφισης. Συνώνυμο του ουφ!

    Ε, ναι αυτό το κατάλαβα από το 137 😉

  145. Immortalité said

    @143α Δεν με εκπλήσσει. Αφού στα μάτια την κοιτάς 😛

  146. 92, Ναι ναι!

  147. christos said

    Πάντως το να συνδέεται η «πλάκα» με το γαλλικό ¨blague¨ λόγω ομοηχίας και να γεννιέται απο αυτή την σύνδεση μία νέα έννοια για την «πλάκα»εμένα δεν με βρίσκει σύμφωνο. Προσωπικά προτιμώ η λέξη να παραπέμπει-έστω και έμμεσα- στην έννοια που περιγράφει. Ας πέρναμε τη λέξη ως δάνειο σε τελική ανάλυση με λίγο τροποποιημένη προφορά.

    Έπειδή η λέξη «πλάκα» ώς αστείο είναι πολύ ευρεία στη χρήση αυτά που υποστηρίζω ίσως ξενίζουν, αλλά δεν μας κολακεύει νομίζω να πλουτίζουμε τη γλώσσα μας μέσα απο αυθαίρετες συνδέσεις.

    Απο το σχόλιο της Μαρίας και άλλων φίλων φαίνεται πως οι Έλληνες κάτι πρέπει να σπάμε, σώνει και καλά, για να περνάμε καλά(σπάω κέφι, σπάω πλάκα, κάνω θραύση). Σίγουρα το να τα σπάει κανείς(πιάτα, πλάκες, κέφια) βοηθάει στην εκτόνωση. Θα προτιμούσα αυτή και μόνο να ήταν η σχέση της πλάκας με την ψυχαγωγία-διασκέδαση.

  148. Γρηγόρης Κοτορτσινός said

    #91
    Δεν αντιλέγω, όλα πλάκες τα λέμε, αλλά τότε γιατί δεν είπαν ποτέ πλάκα κάποιο άλλο βιβλίο;
    Για το «μάνα» δεν εξήγησα γιατί το θεώρησα δεδομένο, ενώ δεν είναι. «Μάνες» λέγονται διάφορα κατάστιχα τα οποία χρησιμοποιούνται για την εύκολη ανεύρεση πληροφοριών, δηλαδή π.χ. μια «μάνα» μπορεί να περιέχει κατάλογο των φορολογικών υποχρεώσεων κάθε οικογένειας ενός οικισμού, ή την κτηματική περιουσία κλπ. Λέγεται μάνα γιατί από εκεί ξεκινούν όλα.
    Σε όλα τα παραδείγματα λόγια και απλούστερα που γνωρίζω αναφέρεται ξεκάθαρα ως «πλάκα» («ως η πλάκα του χωρίου διαλαμβάνει», ή «…να τους ειπήτε ότι τα χωράφια είναι δικά μας και ότι έχομεν πλάκα από τους γονείς και παππούδες μας…» κ.α.), ποτέ «πλαξ».
    Όταν κάποιοι γέροντες μου είχαν πρωτομιλήσει για τις πλάκες, δεν είχα καταλάβει στην αρχή περί τίνος επρόκειτο. Έλεγαν «μας πήραν τα χωράφια γιατί είχαμε χάσει την πλάκα και δεν την είχαμε στο δικαστήριο». Σε ερώτηση τι ήταν η πλάκα, μου έλεγαν «να έτσι πλάκα, πούγραφε τα χωράφια». Τι λέξη βιβλίο δεν την χρησιμοποιούσαν. Νόμιζα κι εγώ ότι πλάκα ήταν μια πέτρινη πλάκα με τα χωράφια χαραγμένα πάνω της και ρωτούσα αφελώς «και πώς θα την πήγαιναν στο δικαστήριο, αφού για να γράφει όλα τα κτήματα θα ήταν μεγάλη;».
    Αργότερα, ψάχνοντας σε οικογενειακά αρχεία βρήκα τα έγγραφα με τις αναφορές, αλλά και διάφορα αντίγραφα από τις πλάκες.
    Όλα αυτά είναι άσχετα με το θέμα και ζητώ συγγνώμη από την ομήγυρη.

  149. ΤΟ ΠΙΤΣΙΡΙΚΙ said

    Reblogged this on ΤΟ ΠΙΤΣΙΡΙΚΙ.

  150. 116,
    Μαρία, πράγματι, η μετάβαση από το «σπάω κέφι» στο «σπάω πλάκα» φαίνεται λογική, αλλά από πού προέρχεται το «σπάω κέφι»; Ακούγεται σαν, ξερωγώ, «χαλάω/μου χαλάει το κέφι», παρά σαν «κάνω κέφι» ή κάτι τέτοιο.

  151. physicist said

    Να κι ένα ωραίο επιστημονικό πρωταπριλιάτικο για όσους λένε ότι η Κβαντική Κοσμολογία και η Τοπολογία δεν είναι διασκεδαστικές.

  152. sarant said

    Και «να σπάσουνε κεφάκι(α)» τουλάχιστον σε τρία ρεμπέτικα μεταξύ των οποίων η Ματσαράγκα του Τσιτσάνη.

    Μην είναι δάνειο από τα τούρκικα (η έκφραση όλη);

  153. Μισιρλού... said

    Στα σοβαρά (και χωρίς πλάκα…)

    «Κάνω πλάκα», «έσπασα πλάκα», «πλάκα στην πλάκα» και τα συναφή φαίνεται πολύ σαφής ο συσχετισμός με το
    blague [χωρατό, αστεϊσμός, περίγελος].

    Τα σπασίματα πιάτων δεν ήταν στη συνηθισμένη καθημερινή διασκέδαση πριν απ’ το φοβερό πάρτι στις Κάννες, για το «Ποτέ την Κυριακή» (Μελίνα, Ζαμπέτας κλπ.-Μάης 1960).
    Αραιά και πού μπορεί να έσπαζε κάποιος κανα πιάτο ή κανα ποτήρι, πάνω στο μεράκλωμά του ή το μεθύσι του, αλλά αυτό ήταν μεγάλη προσβολή και απαράδεκτο. Μόνο σε ελάχιστα «περιθωριακά» μαγαζιά (και μάλιστα συνοικιακά) καμια φορά γίνονταν σπασίματα. Κυρίως πριβέ, από παρέες πλουσίων ιδιόρρυθμων πελατών. Παλιά, σπάζανε τα τραπέζια, τις καρέκλες, τα μουσικά όργανα και σπάνια τα πιάτα και τα ποτήρια του μαγαζιού. Ο μπελαλής που έκανε τέτοιες εκδηλώσεις έπρεπε βέβαια μετά να «καθαρίσει» με έναν γερό λογαριασμό.
    Διάσημος τέτοιος φασαριόζικος πελάτης -στα τέλη του μεσοπόλεμου- ήταν ο επιχειρηματίας-φαρμακοβιομήχανος Βασίλης Νικολαΐδης, ο επονομαζόμενος Καλμόλ. Σα μέγας γλεντζές διέπρεψε στα λαϊκά μαγαζιά. Μάλιστα λέγεται πως κάποιο βράδυ τα είχε σπάσει με την παρέα του όλα, και παράγγειλε μηχάνημα κι αρχίσανε να σπάνε το τσιμεντένιο πάλκο !
    Κι όλα αυτά για το κέφι τους, για αστειάκια μεταξύ τους και να κάνουν πλάκα. Να’χουνε να λένε, μετά, ωραία ανέκδοτα.

    Το «σπάω κέφι» που αναφέρει η Μαρία, ήτανε συνηθισμένη έκφραση στο χώρο του ρεμπέτικου-λαϊκού τραγουδιού. Καθώς και «το σεβντά μου σπάω». Έχω ακούσει και το «σπάνω κέφι» από (παππο) ρεμπέτη.

    ***

    Το «έπαθα πλάκα»… που δηλώνει σοκ, έντονο συναίσθημα (ευχάριστο ή δυσάρεστο), ενόχληση, βάσανο, συμφορά, πανωλεθρία…
    Μήπως μας προέκυψε από καμια αρρώστια*, κανα λοιμό, επιδημία, πανούκλα; Μήπως έχει προέλθει από κανα γλωσσάρι ιταλικο/ισπανικής -ή και ναυτικής- ορολογίας;
    Καμια σκέψη επ’ αυτού;
    [plague=late 14c., «affliction, calamity, evil, scourge,» also «malignant disease,» from M.Fr. plague, from L.L. plaga, used in Vulgate for «pestilence,» from L. plaga «stroke, wound,» probably from root of plangere «to strike, lament (by beating the breast),» from or cognate with Gk. (Doric) plaga «blow,» from PIE *plak- «hit» (cf. O.E. flocan «to strike, beat,» Goth. flokan «to bewail,» Ger. fluchen, O.Fris. floka «to curse»). O.Ir. plag (gen. plaige) «plague, pestilence» is from L. Specifically in reference to «bubonic plague» from c.1600. The verb is from late 15c.; in the sense of «bother, annoy» it is first recorded 1590s. Related: Plagued; plaguing.]

    Γιατί δε μπορώ να σκεφτώ πως είναι όλες οι «πλάκες» ίσα κι όμοιες !!!

    * [με οδήγησε εδώ δα το «μόρτης»]

  154. Μιχαλιός said

    98, 102 109: Διαμαρτύρομαι για τις ασύστολες παραεπιστημονικές σας εξηγήσεις. Λίγη έρευνα θα σας έπειθε πως η πραγματικά πανάρχαιη και ως σήμερα ανερμήνευτη από τους δήθεν «ειδικούς» ελληνική ονομασία της Νέας Ζηλανδίας είναι Αωτέρα, που σημαίνει φυσικά «η Ανατολικότερη» (αώτερος, κρητοδωρική μορφή του εώτερος <*εωότερος, συγκριτικού βαθμού του επιθέτου εώος-εώα-εώον, ο ανατολικός – πβ. τα δωρικά αώς αντί ηώς και αωσφόρος αντί εωσφόρος), η οποία και διασώζεται ως σήμερα με επουσιώδεις φωνητικές αλλαγές (παρά τις μεταγενέστερες παιδαριώδεις παρετυμολογίες που παρεισέφρησαν) στη γλώσσα των Ετεοκρητών (;) Μαορί: http://en.wikipedia.org/wiki/Aotearoa:

  155. Μισιρλού... said

    Και “να σπάσουνε κεφάκι(α)” τουλάχιστον σε τρία ρεμπέτικα μεταξύ των οποίων η Ματσαράγκα του Τσιτσάνη.
    Μην είναι δάνειο από τα τούρκικα (η έκφραση όλη);

    Νίκο, μόλις το είδα αυτό… Έγραφα…

    Πάρα πολύ λογική η σκέψη σου, και μάλιστα αν προσέξουμε τα ελάχιστα «σπασίματα» που περιγράφονται στο τραγούδι προέρχονται από προπολεμικά και βέβαια κυρίως της σμυρνέικης σχολής άσματα.

  156. Μαρία said

    150 Μιχάλη, Καραγάτσης:
    Εγώ βέβαια θα τα έχω τινάξει προ πολλού, και θα σπάω κέφι καλά στον ουρανό, με τη μεταθανάτια φάρσα μου.
    Τώρα γιατί σπάω κι όχι κάνω, νέζναμ.

    148 Γρηγόρη, εμείς για τα χωράφια μας είχαμε ταπιά. Δεν χρησιμοποιείται η λέξη στην Ήπειρο για τους τίτλους κυριότητας;

  157. Μαρία said

    http://www.youtube.com/watch?v=it25fPRwrTQΣτους απάνω μαχαλάδες.. κάθονταν δυο ντερβισάδες
    Και φουμάρουνε μαυράκι .. για να σπάσουνε κεφάκι

  158. Μιχαλιός said

    155: Στα σοβαρά τώρα: οι Τούρκοι λένε keyif catmak, «στήνω κέφι». Το kirmak (σπάω) δεν κολλάει εκ πρώτης όψεως.

  159. sarant said

    153: Δεν είναι καθόλου απίθανη η επέκταση και διολίσθηση σημασιών (για την πλάκα, λέω).

    154: Καλά, επιμένετε να δίνετε υλικό για τζιροαδωνιάδες… 🙂

  160. Μισιρλού... said

    π.χ.

    Θα μεθώ και θα τα σπάω, μπελαλής πια θα γινώ
    γιατί λες πως δεν με θέλεις, αφού ξεύρεις πως πονώ.
    [Φρατζεσκοπούλου Μαρίκα, Μουσική-Στίχοι: Δραγάτσης Γιάννης, 1932]

    Και στο ντουμάνι του λουλά θα σπάσουμε κεφάκι
    για να ξεχνάμε μάγκα μου το κάθε μας μεράκι.
    [Η χασικλού – Ρούκουνας Κώστας, Μουσική-Στίχοι: Τούντας Πάνος]

    Καράβι του Μπουρνόβα άντε και καρότσα της στεριάς
    χίλια τάλιρα σας δίνω στη Βραΐλα να μας πας.
    ….Πάρε μας στη Βραΐλα για να σπάσουμε μεράκι
    εκεί θα βρούμε δερβισάδες να φουμάρουμε μαυράκι.
    [Βραΐλα – Παπαγκίκα Μαρίκα (Παραδοσιακό-Αγνώστου)]

    Ατσιγγάνα με φωνάζουν
    γυφτοπούλα μ’ ονομάζουν.
    Για να σπάσουμε κεφάκι
    κέφι και μπαγλαμαδάκι.
    [Ατσιγγάνα – Γιώργος Μπάτης (1933)]

    – Άιντα! – Μπράβο Μπάτη

    Καληνύχτα σας!
    [και τα λέμε από βδομάδα… Μου ‘τυχε ναύλος για το νότο!]

  161. sarant said

    158: Κι εγώ μόλις το είδα αυτό κι έτσι η εικασία μου χάνει πόντους.

  162. Μαρία said

    159β Τύφλα να ‘χει ο Σι Μαλάκας.

  163. Μισιρλού... said

    @158, Μιχαλιό !!! Εμένα μου κολλάει και παρακολλάει !!!

    çatmak
    συγκολλώ, ενώνω, ζαρώνω, ρυτιδώνω, πλέκω, κολαφίζω, μπατσίζω, ρίπτω ατάκτως, τσακίζω

    Άμα τσακίσω δεν θα σπάσει;!
    Αν το ρίξω ;!

    Βρε λες; Να φωνάζαν οι Σμυρνιές keyif çatmak;

  164. Μιχαλιός said

    163: Μμ δεν ξέρω. Στα δικά μου λεξικά την έννοια του «τσακίζω» δεν την έχει το catmak, αλλά το catlatmak. Δεν είναι, βέβαια, άσχετα μεταξύ τους.

  165. Αλλόφιλος said

    Το κείμενο της Καθημερινής είναι προφανές ότι είναι πρωταπριλιάτικο. Το «με πληροφορίες από ΑΜΠΕ» (μπεεεε) στο τέλος το είδατε;
    Βέβαια δεν έχω καμία αμφιβολία ότι πολλοί εθνόπληκτοι θα το θεωρήσουν αυθεντικό και θα το αναπαράγουν εις τον αιώνα των αιώνων. Λέτε κι η μπούρδα με τον Κίσινγκερ έτσι να ξεκίνησε;

  166. 151 Στα χνάρια του Alan Sokal 😉

  167. π2 said

    165: Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων.

  168. Λευκάδιος Ελμάς said

    η λέξη πλάκα νομίζω ότι μας κάνει μαύρη πλάκα.

    καλημέρα

  169. sarant said

    165: Αλλόφιλε φοβάμαι ότι είσαι πολύ αισιόδοξος. Καταρχάς δημοσιεύτηκε παραμονή πρωταπριλιάς, κατά δεύτερο ο κ. Τσικριτσής έχει κι άλλοτε πει παρόμοια, κατά τρίτο το ΑΜΠΕ είναι η νέα ονομασία του ΑΠΕ, αφού συγχωνεύτηκε ή κάτι τέτοιο με το ΜΠΕ. Άρα, το άρθρο δεν είναι πρωταπριλιάτικο.

  170. Θυμήθηκα μια στιχομυθία από έναν αρχαίο δίσκο τού Γκιωνάκη όπου κάποια του λέει: «Αχ, καλέ κύριε Γκιωνάκη, έχουμε σπάσει αμέτρητες πλάκες μαζί σας!» – κι αυτός απαντά: «Μπα, ώστε εσείς τις σπάσατε; Γι αυτό δεν μπορώ να τις βρω πουθενά;» 🙂

  171. sarant said

    167: Τώρα πρόσεξα ότι το ΑΜΠΕ έχει και χάρτη με το ταξίδι των Μυκηναίων στη λίμνη Σαπίριορ.

  172. Μισιρλού... said

    @164 – Μιχαλιό (και Νίκο)

    Και το Λεξικό τουρκικών διαλέκτων που είδα (πρωινιάτικα με τον καφέ) δίνει το çatmak κανονικά σαν σπάζω (συνώνυμο του vurmak = χτυπώ δυνατά, πετάω με κρότο, σπάω, συνθλίβω, συντρίβω κ.α.).
    Άρα, επιβεβαιώνεται το λεξικούλι μου…

    Μένει να βρούμε αν αφορά και στη διάλεκτο των ιωνικών ακτών, λοιπόν, και τα εύσημα σε σένα για την αποκάλυψη και στο Νίκο για τη σύλληψη!

    ***
    Άσχετο :
    Έπεσα πάνω και στο çatal (διχάζω, διακλαδώνω, δισχιδής, δίκρανο, περόνη, πιρούνι, σουβλί, τρυπώ) και μόλις έμαθα τι είναι τα (νεύρα μου) τσατάλια!

    Αυτή η ρίζα çat- που περιγράφει όλο ραγίσματα, σπασίματα, σκασίματα, ρωγμές, ρυτιδιάσματα, διχασμούς, περιπλοκές, συγκρούσεις ή/και συνδεσμολογίες… κάτι θέλει να μας πει.
    Πού ‘σαι Δύτα;! Τι να ‘ναι;
    [από εδώ λες να βγαίνει και η τσαντίλα μας; -μήπως και η μαντήλα των χωρικών;]

    Καλημέρες με τελικές χαιρετούρες…
    Περιμένει η βαλίτσα!

  173. sarant said

    Μισιρλού, εγώ τούρκικα δεν ξέρω αλλά το λεξικό του Ρεντχάουζ που κοίταξα δεν δινει την έννοια του σπάζω.

    Η τσαντίλα είναι μεγάλο θέμα, που θέλω κάποτε να γράψω γι’ αυτό, ας μην το εξαντλήσουμε τώρα.

    Όσο για τη βαλίτσα, μην περιμένεις κάτι σύντομα -αλλά κάποτε θα έρθει.

  174. Γρηγόρης Κοτορτσινός said

    #156
    Και στην Ήπειρο ταπιά είχαμε. Αυτά τα κατάστιχα με όλα τα κτήματα ενός οικισμού συντάσσονταν πριν την αγορά του οικισμού είτε από κάποιο πρόσωπο είτε από το δημόσιο (τσιφλίκια και ιμπλιάκια αντίστοιχα), ώστε να υπολογιστεί η αξία και να γίνει ο καταμερισμός στα άτομα. Τα ταπιά εκδίδονταν αργότερα (ή και καθόλου, αλλά αυτό είναι μια άλλη ιστορία), μετά την αγορά.
    Τώρα που το ξανασκέφτομαι, ίσως να μην πρόκειται για μετάφραση οθωμανικών καταστίχων, όπως έγραψα στο 11, αλλά για κατάστιχα που συνέτασσαν οι κάτοικοι για να γνωρίζουν την αξία των κτημάτων τους και πόσα χρήματα όφειλε ο καθένας.

  175. Μια πετυχημένη πρωταπριλιάτικη φάρσα θυμάμαι από την Εστία (μη με ρωτήσετε πότε, πάντως πριν από το 1960). Είχαν ‘φωτογραφήσει’ τις στήλες του Ολυμπίου Διός κεκαμμένες στη μέση. Επειδή τότε τα φωτογραφικά κόλπα δεν ήσαν γνωστά, εξελήφθη ως είδηση.

    Νομίζω ότι η προέλευση της πλάκας (=διασκέδασης, καλαμπουριού) δεν μπορεί να είναι άλλη από το γαλλικό blague (όπως και το καλαμπούρι / calimbour). Εντούτοις, ‘το σπάω πλάκα’ δεν πρέπει απαραίτητα να σχετίζεται με αυτό. Μπορεί να υπήρξε κάποια συνεκδοχική υποσυνείδητη συσχέτιση, αλλά το πιθανότερο είναι από τις πλάκες του φωνόγραφου. Εντούτοις, ενώ υπάρχει η έκφραση ‘τα σπάσαμε / τα κάναμε σμπαράλια / τακάναμε φης Μαδιάμ’ δεν υπάρχει η έκφραση ‘σπάω πιάτα’. Αλλά κι αυτό πιαθανώς να μην είναι αντεπιχείρημα. Επίσης (164) το catlatmak είναι εφετικό του catmak (σπάω) και σημαίνει (κάνω κάτι να σπάσει). Στην τουρκική υπάρχει σαφής διάκριση ανάμεσα στις δυο σημασίες. Αλλά νομίζω ότι δε χρειάζεται να περιμένουμε μεταφορά ολόκληρης της έκφρασης. Το κέφι < keif είναι αναμφισβήτητο. Εγώ πιο πολύ το ξέρω ως 'κάνω κέφι' αλλ' αφού το έχετε βρει σε τραγούδια δεν μπορώ να πω τίποτα. Όμως και οι παλιοί ρεμπέτες δεν μπορούν να καθιερωθούν ως καθηγητές της χρήσης των λέξεων.

    8 Την ιστορία με τη συγκομιδή των spaghetti την έχω σ' ένα διδακτικό βιβλίο των αγγλικών, με προφανή την αστειότητα. Σήμερα έμαθα από πού ξεκίνησε. Σ' ευχαριστώ.

    Ευχαριστώ επίσης (57) για το χαζοπαζαρεύω. Το είχα ακούσει κάποτε αλλά δεν ήταν στα ενεργητικά ελληνικά μου. Είχαμε κάνει κουβέντα είτε εδώ είτε το slang.gr για το σχετικό γκιζιράω.

    15. Η Περσία λεγόταν ανέκαθεν Fars (τελευταία τους έπιασε κι αυτούς το ναζιστικό τους και μετωνομάσθηκαν σε Ιράν γη. Η λέξη διατηρείται στα αλβανικά dheu = γη, πατρίδα

    112 Ο Ζευς (γεν. Διός) δεν έχει σχέση με τη θάλασσα και το υγρό στοιχείο. Είναι ο σανσκριτικός Diau / Djau ή Djau pitar (πατήρ) που διασώθηκε πιο ολόκληρος (σικ ρε)
    στα λατινικά ως Jupiter. To ‘ζ’ προφερόταν ως dz (γι’ αυτό θεωρείται διπλό γράμμα, πρβλ. ζάπλουτος = διάπλουτος, ζαθέη = διάθεος, πανίερη), και γι’ αυτόμετέπεσε δε ‘δ’ στη γενική (και τις άλλες δισύλλαβες πτώσεις). Η θάλασσα θεωρείται προελληνική λέξη. Οι έλληνες είχαν δυο λέξεις, ὕδωρ (ud – ar) από τα οποία ξέρομε ότι ar σημαίνει νερό (ροή, ρέω, ορός) και ἅλς – αλμυρό νερό, αλάτι.

    Τελειώνοντας θα συνταχθώ εν μέρει με τους ελληναράδες. Μπορεί οι έλληνες να μην ανακάλυψαν τον Πορθμό του Μαγγελάνου, αλλά είχαν (τουλάχιστον) πληροφορίες ότι κάπου στη γη υπάρχουν τεράστιοι πάγοι ήδη από τον 8ο αι. Όμηρος, ε΄ 404 – 416
    Δεν ξέρω να βάζω link, γι’ αυτό πάρτε μια γεύση μόνο:
    ε΄ 404/405 οὐ γὰρ ἔσαν λιμένες νηῶν ὀχοί, οὐδ’ ἐπιωγαί / ἀλλ’ ακταί προβλῆτες ἔσαν σπιλάδες τε πάγοι τε.
    ε΄ 411 ἔκτοσθεν μὲν γὰρ πάγοι οξέες ἀμφὶ δὲ κῦμα (βέβρηχεν ῥόχθιον)

    Ταῦτα μόνον

  176. Καλημερίζω!
    Μισιρλού, γεια και χαρά, εδώ είμαι. Για το çat- ο Νισανιάν λέει ονοματοποιία. Παρομοίως (με περισσότερα λόγια) το ιστορικό-ετυμολογικό του Tietze.

  177. 175 Πάγος απ’ ό,τι ξέρω είναι ο βράχος. (μιλ παρντόν αν δεν έπιασα τ’ αστείο! 🙂 )

    Φαρς, απ’ ό,τι ξέρω πάλι, είναι ένα μικρό μόνο κομμάτι του Ιράν. Η λέξη Ιράν δεν είναι ακριβώς τελευταίας κοπής, αλλά βέβαια, όντως, ούτε Φαρς ούτε Ιράν λέγαν την Περσία για αιώνες. Γιατί δεν ήταν ενιαίο κράτος, ή ήταν κράτος των Χ Σελτζούκων ή των Ψ Σαφαβιδών. Ο συνηθέστερος όρος, θαρρώ, είναι το αραβικό Ατζέμ, που αρχικά σήμαινε ό,τι και το ελληνικό βάρβαρος (όποιος δεν ξέρει αραβικά, Πέρσης…).

  178. sarant said

    176: Σημαίνει όμως σπάω το τσατμάκ;

  179. physicist said

    #166. Ναι, όμως αυτή τη φορά απ’ την ανάποδη!

  180. 178 όχι, μόνο χτυπάω. Με την ευκαιρία, το σωστό λινκ του 176 ήταν http://www.nisanyansozluk.com/?k=%C3%A7at

  181. bernardina said

    Δύτη, #177 προς στιγμήν έπεσα κι εγώ στην παγίδα, του Λεώνικου. Κόντεψα να σκάσω στα βράχια και πάγωσε το αίμα μου (έτοιμη ήμουν να του πω ότι δεν γνώριζαν για τεράστιους πάγους μόνο στη Γη αλλά χάρη στις αστρονομικές επιδόσεις τους γνώριζαν και τους πάγους στον Άρη, τους οποίους ονόμασαν Άρειους…) αλλά ευτυχώς μετά κατάλαβα ότι ο Λεώνικος μας έκανε πλάκα 😀

    β) Και το ατζέμ πιλάφι τι είναι; 😯

  182. Το περσικό πιλάφι, βρε Μπέρνι. Ώρα για τον τρίτο καφέ μας. 🙂
    Θυμήθηκα και το κεντροασιατικό πλοφ, την ουζμπέκικη εκδοχή του ατζέμ-πιλαφιού.

  183. bernardina said

    Εγώ τον έβαλα κιόλας!
    Ελπίζω το πλοφ να μην είναι ηχοποίητη λέξη 😀 γιατί ξέρω ότι οι ανατολίτες το πιλάφι τους το θέλουν να ξεχωρίζει σπυρί-σπυρί, όχι λαπά σαν κάτι δηθενιές ριζότα με αρμπόρια που μέσα, λέει, κρατάνε αλ ντέντε κι απέξω γίνονται πουρές. Τέλος πάντων, μην ανοίξω το στόμα μου, η Λωξάντρα, κι αρχίσω να λέω για ρύζια και πιλάφια ώρα καμάτου 😆
    Απροπό, δεν ξέρω αν το μάντεψες, αλλά οι δικοί μου Ανατολίτες το πρόφεραν ατσέμ 😉

  184. Είναι ιρανοτέτοια παραλλαγή του πιλάφ, με το περσικό μακρό α που ακούγεται σαν ο: http://en.wikipedia.org/wiki/Pilav
    Καμία σχέση με λαπά!

  185. bernardina said

    Χα, χα, πάω στοίχημα ότι το βικιάρθρο το έχει γράψει ή Έλληνας ή πολύ φιλέλληνας! 😉

    Προφανώς καμία σχέση με λαπά! Κανένας ανατολίτης που σέβεται τον εαυτό του δεν θα καταδεχόταν να φάει λαπά για πιλάφι!

    Μα είναι συζήτηση αυτή για τις(;) μιάμιση(;)* το μεσημέρι;

    *κάτι συζητούσαμε τις προάλλες 😉

  186. Μιχαλιός said

    175β: Το catlatmak είναι εφετικό (έτσι λέγεται;) του catlamak και όχι του catmak.

    177β: Το Φαρς είναι φωνητική εξέλιξη του «Πάρσα» (σχ.32) και αντιστοιχεί στο δικό μας αρχαίο «Περσίς». Το «Περσία» ως όνομα κράτους είναι μια αλλιώτικη ιστορία, αν τουλάχιστο πασχίζουμε να είμαστε ακριβείς. Το Π- αντί Φ- είναι πρωτογενές, δεν το κατασκευάσαμε εμείς. Το ίδιο και στο Ισπαχάν (σχ.29), που σχετίζεται ετυμολογικά με τους γνωστούς μας σπαχήδες: http://www.iranicaonline.org/articles/isfahan

    175ε: Λεώνικε, οι Ναζί και τα Αλβανικά πού κολλάνε; Δεν κατάλαβα διόλου τι εννοείς.

    Πάντως, φαίνεται ότι κάποιοι έχουν ένα απροσδιόριστο κόμπλεξ με τον όρο «Ιράν». Κάποτε έκανα επιμέλεια σ’ ένα γαλλικό αρχαιογνωστικό βιβλίο όπου η διορθώτρια αποφάσισε μόνη της κάποια στιγμή, τάχα για λόγους αυθεντικότητας, τα iranien του πρωτοτύπου να τα κάνει όλα «περσικός», ενώ ο μεταφραστής το είχε, φυσικότατα, «ιρανικός», Χρειάστηκε ολόκληρη ιστορία για να μεταπειστεί η διορθώτρια.

  187. Μαρία said

    186 Είναι εφετικό, αν σημαίνει οτι κάποιος έχει σφοδρή επιθυμία να κάνει αυτό που δηλώνει το τσατλαμάκ.
    Ο δικός μας ο τσατμάς με ποια σημασία του τσατμάκ σχετίζεται;

  188. Μιχαλιός said

    187α: Μάλλον δεν είναι «εφετικό», αλλά «αναθετικό»: http://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:pj5Ka8CpFEIJ:www.turkmas.uoa.gr/70013-b-toyrkiki-glossa-iv-de3iothtes-ston-grapto-logo.html+%CE%B1%CE%BD%CE%B1%CE%B8%CE%B5%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%AC+%CF%81%CE%AE%CE%BC%CE%B1%CF%84%CE%B1&cd=2&hl=el&ct=clnk&gl=gr

    187β: Με το «πλέκω» ή «συναρμόζω», μάλλον.

  189. 177,
    Με την ευκαιρία του Ατζέμ, ένα ενδιαφέρον βιβλίο (Why Nations Fail, σχετικό και με τις εξελίξεις στην Ελλάδα) από τον Daron Acemoglu. (Υπέθεσα σωστά για Ατζέμ–>Acemoglu;)

  190. sarant said

    177-189: Κι αυτό είναι ένα ωραίο θεματάκι, ο ατζέμης και ο ατζαμής.

  191. aerosol said

    #136:
    Το Poi στα χαβανέζικα λέγεται και Kalo, άρα θα σου αρέσει διότι είναι καλό -καθότι οι Χαβανέζοι είναι Έλληνες αναντάμ παπαντάμ.

    #171:
    Η λίμνη Σαπίριορ ονομάστηκε έτσι διότι οι Μυκηναίοι εξόπλισαν την τοπική ναυσιπλοϊα με σαπάκια -αρχαία συνήθεια αυτή, απόδειξη πως το DNA μας επέζησε εις τους αιώνας!

    [Please, somebody shoot me…]

  192. Immortalité said

    Παιδιά, μια και έχετε φτάσει στις Αμερικές, ο Μισ*ισ*ιπ*ής γράφεται ακόμα με όλα διπλά για απλοποιήθηκε; Παρακαλώ όχι ακτιβιστικές βα*αρικές απόψεις 😀

  193. sarant said

    Ιμόρ, ο Μισισιπής, άμα το πάμε ετυμολογικά, γράφεται με ένα κι ένα σίγμα αλλά δύο πι. Διότι ως γνωστόν τον ανακάλυψαν Μυκηναίοι ιερολοχίτες, που ήταν ζευγάρια μεταξύ τους (τόσα χρόνια που κρατούσε το ταξίδι…) οπότε, όπως καταλαβαίνεις, ήταν «οι μισοί ιππείς». Αυτό με τα χρόνια παραφθάρηκε και έγινε Μισισιπής.

  194. Immortalité said

    Μερσί Νίκο, ρέντα έχετε 😉

    Πάντως και η Βίκυ και ο Ήλιος όλα διπλά τα δίνουν.

  195. sarant said

    Ε ναι, εδώ που τα λέμε, αν δεν δεχτείς την αρχή της ετυμολογικής διαφάνειας 🙂
    ή θα τα βάλεις όλα διπλά ή όλα μονά.

  196. physicist said

    #192 – #194. Για την περίπτωση –λέω τώρα– που σας έχουν μπει κακές ιδέες: κάτω τα χέρια απ’ τη Μασσαχουσέττη!

  197. Immortalité said

    @195 Λέω να τα βάλω όλα από ένα 🙂

    @196 Μπα δεν έφτασε ακόμα η ώρα της 😛

  198. physicist said

    #197(β). Α, εσένα τα Γερμανικά, που έχουν μέχρι και τριπλά σύμφωνα, θα ήταν η μεγάλη σου αγάπη. Μήπως να το κοιτάξεις λίγο; 😛

  199. sarant said

    Κάπως θα ετυμολογηθεί και δαύτη -το πρώτο συνθετικό το ξέρουμε όλοι, αλλά ποιος ήταν ο τρισχιλιετής Χουσέτης που τον προτρέπουν να μασήσει; Σαν τουρκαλβανός ακούγεται και δεν μαρέσει.

    Απροπό, σε λίγο φεύγω και ως αύριο μάλλον δεν θα ξαναμπώ, να είστε φρόνιμοι!

  200. physicist said

    #199. Μάσα ρε Χουσέτη, χοντρή μάσα κάνατε όλα τα λαμόγια τόσα χρόνια κειμέσα! Με χρυσά κουτάλια τρώγατε, όλοι οι Χουσέτηδες μαζί, γ… το σόι σας!

    (Σχωρνάτε, είχα μόλις επισκεφτεί οπαδικό σάιτ. Φταίει όμως κι ο Νίκος).

  201. Immortalité said

    @198 Την έχω βρει την μεγάλη μου αγάπη. Τα γερμανικά δεν θα είχαν καμία ελπίδα 😉

  202. physicist said

    #201. Σκέψου όμως να σου φέρνει η αγάπη σου εισητήρια για ρομαντική κρουαζιέρα και να βλέπεις γραμμένο ένα Schifffahrt με τρία φι καμαρωτά! Ή να βάζει πληντύριο πιάτων για να ξεκουράζεσαι εσύ και να λέει άσε, βάζω εγώ τα πιάτα στην Geschirrrückgabe! Μη μου πεις ότι δεν σε πιάνει ένα κατιτίς όταν το βλέπεις, ε; 😉

  203. spiral architect said

    @202: Φυσικέ εμένα μου’ ρχεται στο νου αυτό!

  204. physicist said

    #203. Δεν έχω ενστάσεις στους συνειρμούς που κάνεις, ούτε θα μπορούσα άλλωστε. Λέω απλώς, για πληροφόρηση και μόνο, ότι αυτά τα τριπλά σύνφωνα δεν υπήρχαν τότε, είναι αποτέλεσμα μιας ορθογραφικής μεταρρύθμισης που έγινε πριν λίγα χρόνια. Αν πάλι λες για τις λέξεις-μακρυνάρια γενικώς, πάω πάσο!

  205. Μαρία said

    204 Ειδικά αυτά όχι, άλλα τριπλά όμως υπήρχαν και τότε.

  206. physicist said

    #205. Για πες, Μαρία, γιατί αυτό δεν τόξερα.

  207. bernardina said

    Φυσικέ, έγραψες Schifffahrt κι εγώ, ως αγγλοτέτοια, έπαθα τον γνωστό οπτικό ραμονισμό και διάβασα snifffart και κάπως μου ήρθε 😆 Λέω, τι ρομαντικές κρουαζιέρες μας αμολάει ο Φύζικ; Μήπως μοσχοβόλησαν εξωτικά πράγματα, μπας και μύρισαν αυτά που γράφει ο Αεροζόλ- τα καλαπό(δ)ι(α) και τα ρέστα.. (και σιγά μην τον σκοτώσουμε -πού θα βρίσκουμε συνενόχους μετά; 😉 )
    Και για την Μάσα του Χουσέτη έχω στοιχεία, και για το Άλμπουμ του Κέρκη και για το Προκύψη και πολλά πολλά άλλα, αλλά δεν σας τα λέω για να σκάσετε από περιέργεια!

  208. physicist said

    #207. Μη σε πω τώρα τι γέλιο ρίχνουνε αγγλόφωνοι στους γερμανικούς αυτοκινητοδρόμους με τις πινακίδες που γράφουνε Ausfahrt ή με τα τουριστικά λεωφορεία με την επιγραφή Touristfahrt. Α, μεγάλη πέραση έχει και αυτό το χωριό στην Άνω Αυστρία.

    Για τον Προκύψη θέλω να μάθω περισσότερα, οπωσδήποτε. Έλα, πες!

  209. τυφλόμυγα said

    Διαβάζοντας το #192 μου ήρθε αυτόματα στο μυαλό η Μασαχουσέτη. Απλοποιώ τη Μασαχουσέτη, ο Μισισιπής δε μ’ αρέσει σκέτος. Γράφω όμως Βοστώνη και Τόκυο.

  210. τυφλόμυγα said

    208α, Τέτοια χωριά έχουμε κι εμείς. (Αγωνία αν θα δουλέψει ο υπερλίκνος.)

  211. physicist said

    #209. Αυτό, σε συνδυασμο με το 196 με πίκρανε βαθιά. 😛

    Για το ασυνίζητο Τόκυο και το συνηζιμένο τόκιο τάχουμε πει με τη Μπέρνη, αλλά εκείνη η σύντομη κουβέντα σε κακό μού βγήκε, ξέρει αυτή για τι πράμα μιλάω. 😀

  212. Μαρία said

    206 Φυσικέ, με το παλιό στα σύνθετα τα 3 όμοια σύμφωνα γίνονταν 2, μόνο όταν μετά το τρίτο ακολουθούσε φωνήεν, όπως στα παραδείγματα που έγραψες. Αλλά Balletttruppe.
    Με το νέο σύστημα απλώς ο κανόνας γενικεύτηκε και τα τρία διατηρούνται παντού.

  213. physicist said

    #212. Δεν τόξερα αυτό, Μαρία, και τα τριπλά (αντιαισθητικά, πληθωριστικά) ήταν μία από τις ενστάσεις όσων εναντιώνονταν στην ορθογραφική μεταρρύθμιση, γι’ αυτό και πίστευα ότι δεν υπήρχαν πριν απ’ αυτή. Ευχαριστώ για τη διευκρίνηση.

  214. τυφλόμυγα said

    Επειδή το λινκ μου κάνει νάζια, αντιγράφω:

    Το Πήδημα είναι ένα χωριό του νομού Μεσσηνίας. Ανήκει στο δήμο Αρφαρών και απέχει 16 χιλιόμετρα από την Καλαμάτα.

    Το χωριό διαθέτει μεγάλο φυσικό πλούτο. Σε αυτό βρίσκονται πηγές Πηδήματος, που το νερό τους τροφοδοτεί ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού της Μεσσηνίας. Οι κάτοικοι του χωριού ασχολούνται κυρίως με τη γεωργία. Το χωριό πήρε το όνομά του κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας μετά από ένα τραγικό γεγονός: Πάνω από το χωριό, στο σημείο που αναβλύζουν μέχρι σήμερα οι πήγες υψώνονται απότομα βράχια. Από εκεί προτίμησαν να πηδήξουν (εξ ου και «Πήδημα») νεαρά κορίτσια ώστε να γλιτώσουν από τους διώκτες τους Τούρκους.

    #211α, Σκασίλα μου. Μέχρι να παντρευτείς θα το ξεπεράσεις. 😛

    β, Βάλτε κάνα λινκ να μάθουμε κι εμείς τίποτα.

  215. Immortalité said

    @202 Εγώ νόμιζα ότι μιλούσαμε για γλωσσικές αγάπες· αλλιώς πώς θα μπορούσαν τα γερμανικά να είναι υποψήφια; 😀
    Αλλά ομολογώ ότι η περιγραφή του 202 δεν με συγκινεί και ιδιαίτερα.
    Όπως του τραγουδιού ας πούμε. Ειδικά εκεί που λέει για το γραφείο 😉

  216. physicist said

    #215. Ήγουν, είχε δίκιο ο Κορνήλιος όταν έγραφε ότι δεν είναι για τα σένα τα τευτόφωνα αγώρια, παρεκτός κι αν τους βάλεις τσηρώτο στο στόμα.

    (Πώς έχω την εντύπωση ότι υπάρχει έκδοση του τραγουδιού που λέει «σχολείο» αντί για «γραφείο»;)

  217. bernardina said

    Φυσικέ,
    Ξέρω ότι είναι χαζό, αλλά έριξα πολύ γέλιο όταν έμαθα ότι στα γερμανικά η εξάτμιση λέγεται άουσπουφ! Το ίδιο γέλιο που φαντάζομαι πως ρίχνει ένας Γάλλος ακούγοντας το ωραιότατο όνομα Ελπίς!

    Λοιπόν, το Προκύψει (σημερινή ονομασία Poughkeepsie)… προέκυψε χάρη σε έναν από τους ιερολοχίτες που αναφέρει και ο Νίκος στο #193. Η ιστορία περιληπτικά έχει ως εξής: Ένας ιδιαίτερα ελκυστικός ιερολοχίτης είχε γίνει μήλον της έριδος μεταξύ των νταβραντισμένων και ατρόμητων συντρόφων του. Κολακευμένος από τις κρούσεις τους, αλλά και κομματάκι νάρκισσος, για να αποφασίσει σε ποιον απ’ όλους θα υπέκυπτε, τους υπέβαλε σε μια δοκιμασία. Ο όρος ήταν ότι ο πρώτος που θα του έδειχνε ένα σημείο ιδιαίτερου φυσικού κάλλους στα ποτάμια που διέσχιζαν, θα κέρδιζε την εύνοιά του, θα υπέκυπτε στις ορέξεις του και «Ό,τι Ήθελε Προκύψει». (κυριολεκτικά και μεταφορικά -με την έννοια του BenDover 😉 )
    Πλέοντας λοιπόν αργά στον γαλήνιο ποταμό (που με αφορμή τη συνέχεια της ιστορίας ονομάστηκε Χώστον και με το πέρασμα του χρόνο παραφθάρηκε σε Χόντσον -αλλά αυτό είναι άλλο κεφάλαιο) ο σεβνταλής ιερολοχίτης έξαφνα φώναξε με λαχτάρα: το Προκύψει, το Προκύψει! και έδειξε στον ωραίο νέο την όχθη του ποταμού. Έτσι, το σημείο όπου αποβιβάστηκαν για τα περαιτέρω ονομάστηκε Προκύψει που με το πέρασμα του χρόνου και τους επόμενους εποικισμούς έπαθε τις γνωστές παραφθορές. Ο ρόλος του ωραίου νέου διατηρείται ως σήμερα ακόμη και στην αγγλοσαξονική ονομασία της πόλης ως «The Queen City of the Hudson. And the rest is history, που λέγανε και οι αρχαίοι.
    Τα υπόλοιπα είναι της προπαγάνδας :mrgreen:

    Θεέ μου τι λέμε… 🙄

  218. Immortalité said

    @216β Έλα ντε; πώς την έχεις; 😛

    216α παρεκτός κι αν τους βάλεις τσηρώτο στο στόμα.
    Μα πώς είναι δυνατόν;
    Τα λόγια είναι περιττά μόνο σε μία περίπτωση. Στις άλλες χρειάζονται 😉

  219. Immortalité said

    @217 Μπερνούλα το ‘χεις τερματίσει 😀

  220. bernardina said

    Φυσικέ, φέρε τα τόκια σου να παίξουμε τώρα που λείπει ο Νίκος, :mrgreen: 😆

  221. bernardina said

    Ιμοράκι, η γύρη φταίει!!! 😆

  222. bernardina said

    Τυφλομυγάκι,
    Οι Ανδριώτες είναι ακόμα πιο προχώου: http://homepages.pathfinder.gr/dreamart/griaspidima.jpg

  223. Μαρία said

    213 Δες κι αυτό. Έχει παράδειγμα και με 4! Ευτυχώς που επιτρέπονται οι παύλες.
    http://faql.de/rechtschreibung.html#dreigleiche

  224. τυφλόμυγα said

    217, Στις όχθες του ποταμού Hundson κάθισα και γέλασα. 🙂

    Γιατί γράφεις Τόκιο;

  225. physicist said

    Μπέρνη, έχω ξεραθεί στο γέλιο μιλάμε! Άντε, νάσαι καλά βραδιάτικα! Με τα τόκια να παίξουμε πιο μετά γιατί έχω να τελειώσω κάτι γραψίματα, ε;

    Ιμμόρ, παίρνω όρκο ότι ο Γερμανός (όχι αυτός με το άουσπουφ, ο άλλος, ο Βαγγέλης) τόχε πει και με σχολείο. Ίσως σε κάποια συναυλία; Αγιούτο οι υπόλοιποι, το θυμάται άλλος κανείς ή θα με βγάλει τρελό η δικηγόρισσα;

  226. physicist said

    #223. Μαρία, τι κήπος είν’ τούτος; Η Ναυσικά, λέει, που έφτιαχνε σούπα από χέλια που τα ψάρευε στον ποταμό Άα. Τι λέτε ωρέ, θα μας τρελάνετε; Πολύ γέλιο έκανα και μ’ αυτό, σε καλό να μου βγει.

  227. bernardina said

    Τυφλομυγάκι, δεν το γράφω μόνο εγώ Τόκιο. Όλος ο κόσμος -ή σχεδόν- έτσι το γράφει πια. Η απλοποίηση που λέγαμε….;

    Για τα τόκια, το παιχνίδι, θα σου πούμε μια άλλη φορά, κι αν είσαι φρόνιμο κοριτσάκι και δεν αυθαδιάζεις στον Φυσικό, θα σε παίξουμε κι εσένα 😆

    Άντε, την κάνω κι εγώ σιγά σιγά.
    Φυσικέ, λυπάμαι, για τον Γερμανό και το σχολείο δεν μπορώ να σε βοηθήσω. Μάλλον θα σε παλαβώσει η legaleagle μας.

  228. #216 τὂ ἀν θὰ συμφωνήσῃς μὲ τὸν κορνήλιο 100% στὸ τέλος εἶναι ἁπλῶς συνάρτησι τοῦ πόσα χρόνια θὰ ζήσῃς! 😛

  229. Μαρία said

    226 Ναι, αυτό με την Ναυσικοααχελόσουπα είναι άπαιχτο.

  230. bernardina said

    Όσο για τον τρισχιλιετή Χουσσέττη, ένα έχω να σας πω: όπως μαρτυρούν τα διππλλά σσύμμφωννα, της Μμασσαχχουσσέττης, δεν ήταν ούτε τουρκαλβανός ούτε τίποτα τέτοιο. Από την Μμεγαλλόννησσον ήττον, αλλά δεν σας δίνων άλλον κλουν. Να βρήτεν μόνοιν σας την συνέχειαν της ιστορίας. Α, πια! Όλλαν από μένναν τα περιμέννετεν.
    Καληνύχτα ντεε! 😆

  231. τυφλόμυγα said

    227β Μπέρνι υπονοείς ότι δεν τα έχω καλά με τον Φυσικό μας; Θεός φυλάξοι! Ολημερίς κι οληνυχτίς προσεύχομαι να του δίνει ο Μεγαλοδύναμος μυαλό δύναμη να συνεχίσει το έργο του. 😛

  232. Immortalité said

    @227in fine Εγώ πάλι γιατί πιστεύω ότι ο Φυσικός θέλει να μας τρελάνει; Αλλά δεν θα του περάσει. Με καμία Παναγία 😀

  233. physicist said

    #228. Να προσεύχεσαι, τότε Κορνήλιε, να μού δίνει ο Θεός χρόνια, για να γίνομαι σοφότερος. 😀

    #231. Κι εσένα, Τυφλόμυγά μου, να σου δίνει ο Μεγαλοδύναμος δύναμη μυαλό να καβατζάρεις τα ζόρικα. 😛

  234. 207, 208,
    Το θέμα κατάλληλο για δημοσίευση στα Annals of Physics. 😳

  235. varsamakos said

    Σχετικο video:

  236. ΠΑΝΟΣ said

    Δημοτικό σχολείο 1950.Ορθογώνια πλάκα,μαύρη, με ξύλινο πλαίσιο.Το κοντύλι γκριζόασπρο,λεπτό,μακρόστενο,κάτι σαν κιμωλία, σκληρότερο αυτής. Κάποιες φορές εξ ατυχήματος σπάγαμε την πλάκα,οπότε θέλαμε άλλη.Οι μανάδες μάς φώναζαν.,Άλλοτε δεν θρυμματιζόταν εντελώς,αλλά ράγιζε.Και έτσι ,ραγισμένη, την χρησιμοποιούσαμε.

  237. Immortalité said

    Νομίζω εδώ τα συζητούσαμε αυτά. Χτες το απόγεμα, σε παρέα, φίλος αγαπητός και σπουδαγμένος άρχισε να λέει ότι αποδείχθηκε επιστημονικά αυτό που είχε γράψει ο Πλάτωνας, ότι δηλαδή οι Έλληνες φτάσανε μέχρι τον Καναδά για κάποια λέει ορυχεία χαλκού. Είχε λέει πάει ο Ηρακλής. Ψιλοαντέδρασα, όσο πιο χαμογελαστά μπορούσα και μου είπε σοβαρά: «Αυτά είναι επιστημονικές έρευνες. Δεν είναι Λιακόπουλος και μαλακίες. Πήγε στον Καναδά ο Ηρακλής. Υπάρχει και ένα χωριό που το λένε Μυκήνες.»

  238. sarant said

    Το έγραψε το Βήμα αφού!

  239. π2 said

    Άντε πάλι ο Τσικριτσής με τη βοήθεια της δημοσιογράφου του ΑΜΠΕ που φαίνεται πως έχει αναλάβει εργολαβικά την προώθησή του. Τώρα οι Μυκηναίοι ανακάλυψαν και τη νανοτεχνολογία.

    Προσέξτε την αναφορά στη τέως διευθύντρια του Μουσείου, που χρησιμοποιείται για να προσδώσει κύρος στην «είδηση», παρότι πουθενά δεν συνδέεται η κακομοίρα με τις θεωρίες του «ερευνητή».

    Νισάφι πια. Και ωραία, ο Τσικριτσής ας λέει ό,τι του κατέβει. Το ΑΜΠΕ; Ένα κρατικό πρακτορείο ειδήσεων;

  240. sarant said

    Ναι, αλλά γιατί μόνο τον 14ο αιώνα π.Χ. Παλιότερα γιατί όχι; Οι Μινωίτες κύριε, γιατί δεν είχαν νανοτεχνολογία οι Μινωίτες;

  241. Νέο Kid Στο Block said

    240. 239. Δεν ξέρω για νανοτεχνολογία ,αλλά γιγαντοτεχνολογία είχαν! (οι βελανιδοφάγοι τη λένε σήμερα «ρομποτική»)
    Ξεχνάτε τον Τάλω; 🙂

  242. π2 said

    Επανέρχομαι στο «σπάω πλάκα» με μια μπεντροβάτη εκδοχή του Κώστα Φέρρη για την προέλευση της φράσης από τους δίσκους γραμμοφώνου:

    Το «Τραγούδι του Αθανασόπουλου» του Γιακουμή Μοντανάρη, έχει το μεγαλύτερο ρεκόρ πωλήσεων για πάντα, «κατ’ αναλογίαν». Πούλησε δηλαδή περισσότερους δίσκους, απ’ όσα γραμμόφωνα υπήρχαν τότε στην Ελλάδα για να το παίξουν. Λέγεται πως όλοι οι γαμπροί που είχαν κακές πεθερές, έστηναν γλέντι, και στο τέλος «σπάγανε το δίσκο» στα πόδια της πεθεράς! Λένε επίσης πως απ’ αυτό προέρχεται και η φράση «θα σπάσω πλάκα»..

    To τραγούδι (γνωστό και ως «Κακούργα Πεθερά»» αφορά το διαβόητο έγκλημα στου Χαροκόπου.

    Εδώ στην ωραία εκδοχή της Φριντζήλα, που υιοθετεί και την ερμηνεία του Φέρρη:

  243. sarant said

    242: Πολύ καλό εύρημα. Είχε κάνει αίσθηση το έγκλημα αυτό. Βέβαια, η εκδοχή του Φέρρη δεν στέκει αφού η έκφρ. είναι παλιότερη από το 1932.

  244. Γς said

    242:
    > “σπάγανε το δίσκο” στα πόδια της πεθεράς! Λένε επίσης πως απ’ αυτό προέρχεται και η φράση “θα σπάσω πλάκα”..

    Πάντως το δικό μου σπάσιμο δεν έχει καμιά σχέση με την έκφραση

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: