Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Εσείς επικοινωνείτε;

Posted by sarant στο 11 Ιανουαρίου, 2019


Όταν ήμουν νέος και θέλαμε να εκφράσουμε την κατάπληξή μας και την αποδοκιμασία μας για την παράλογη συμπεριφορά κάποιου ή για τα λεγόμενά του, του λέγαμε «Καλά, επικοινωνείς;» και κάποτε το συμπληρώναμε «Επικοινωνείς με τον εγκέφαλό σου;».

Η έκφραση πρέπει να χρησιμοποιείται ακόμα, βρίσκω μάλιστα στο slang.gr και την παραλλαγή «επικοινωνείς με τη μυαλοθήκη σου;» αλλά το άρθρο δεν θα ασχοληθεί περισσότερο με αυτήν -ο τίτλος, για άλλη μια φορά, είναι ελαφρώς παραπλανητικός ή έστω αμφίσημος, αφού αλλο είναι το θέμα του σημερινού άρθρου. Ασφαλώς δεν θέλω να σας προσβάλω, θέλω να σχολιάσουμε τη μεταβατική χρήση του ρήματος «επικοινωνώ», παίρνοντας αφορμή από σχετική συζήτηση που έγινε στην ομάδα Υπογλώσσια του Φέισμπουκ.

Όταν λέω για μεταβατική χρήση του ρήματος «επικοινωνώ» με καταλαβαίνετε βέβαια, αλλά ας δούμε ένα παράδειγμα από πρόσφατο άρθρο εφημερίδας (δεβαζωλινκ διότι δεν έχει σημασία ποια είναι και είναι και ρυπαρή). Σε άρθρο λοιπόν που εξετάζει την ενδεχόμενη λήξη της συνεργασίας ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ,  αναφέρεται ότι έτσι ο ΣΥΡΙΖΑ θα μπορέσει «να έχει καθαρό δρόμο προκειμένου να επικοινωνήσει την κοινωνική ατζέντα που θα προωθήσει δυναμικά το επόμενο διάστημα».

Να επικοινωνήσει την κοινωνική του ατζέντα, λοιπόν. Το ρήμα χρησιμοποιείται ως μεταβατικό (επικοινωνώ κάτι, συχνά και δίπτωτο, π.χ. να επικοινωνήσουμε το μήνυμά μας στους πολίτες), ενώ σύμφωνα με τα παλαιότερα τουλάχιστον λεξικά είναι αμετάβατο (π.χ. επικοινωνώ με κάποιον).

Η μεταβατική αυτή χρήση του «επικοινωνώ», όμοια με την κάπως παλαιότερη μεταβατική χρήση του «διαρρέω» (κάποιος διέρρευσε τα πρακτικά της συνάντησης) ή του «λήγω» (να λήξουμε τώρα τη συζήτηση) είναι φαινόμενο των τελευταίων χρόνων (ή δεκαετιών) και φιγουράρει σε περίοπτη θέση στα λαθολόγια και στις επιστολές ανησυχούντων πολιτών σε εφημερίδες.

Ωστόσο, η γλώσσα αλλάζει και μια από τις τάσεις που παρατηρούνται στην ελληνική γλώσσα είναι τα αμετάβατα ρήματα να γίνονται και μεταβατικά. Όλοι λέμε «ανεβαίνω τον ανήφορο» ή «κατεβαίνω τη σκάλα» αλλά παλιότερα τα ρήματα αυτά ήταν αμετάβατα. Κι άλλα παραδείγματα μπορούμε να σκεφτούμε -σε σχετικά πρόσφατο άρθρο ο Γιάννης Χάρης επισημαίνει ότι το ρήμα «απαντώ» έγινε αθόρυβα, χωρίς αντιδράσεις, και μεταβατικό (απαντώ την ερώτηση) ενώ παλιότερα ήταν αποκλειστικά αμετάβατο (απαντώ στην ερώτηση).

Αυτό που πιστοποιεί πως η μεταβατικοποίηση έχει συντελεστεί είναι όταν εμφανιστεί και η παθητική φωνή. Κανέναν δεν ξενίζει, θαρρώ, σήμερα το «η ερώτηση αυτή απαντήθηκε ήδη». Σε ό,τι αφορά το «επικοινωνώ» η παθητική φωνή έχει φυσικά εμφανιστεί («το νέο μήνυμα δεν επικοινωνήθηκε σωστά») αλλά ακόμα συναντάει αντιδράσεις.

Η αλλαγή στη γλώσσα συχνά μας ενοχλεί, κι αυτό είναι ανθρώπινο και πολύ φυσικό. Μπορεί να μας ενοχλεί μια νέα λέξη, ένας νεολογισμός, μπορεί να μας ενοχλεί μια νέα σημασία, μπορεί να μας ενοχλεί ένας νέος τύπος. Μπορεί να βρούμε κι άλλους λόγους για να μας ενοχλεί η μία ή η άλλη γλωσσική αλλαγή, και το μεταβατικό «επικοινωνώ» έχει τέτοιους λόγους να ενοχλεί, αν σκεφτούμε ότι πρόκειται για χρήση που τη χρησιμοποιούν κατά κόρον μανατζαραίοι, δημοσιοσχεσίτες, διαφημιστές και πολιτικοί -όχι τα συμπαθέστερα επαγγέλματα, επαγγέλματα που πολλοί εκπρόσωποί τους θεωρείται δίκαια ή άδικα πως χρησιμοποιούν τον λόγο για τη χειραγώγηση και την εξαπάτηση.

Το μεταβατικο «επικοινωνώ» ενοχλεί επίσης επειδή είναι αγγλισμός, αφού σχεδόν σίγουρα είναι δάνειο από τα αγγλικά όπου φράσεις οπως to communicate the message είναι απολύτως καθιερωμένες.

Μια ένδειξη ότι μια λέξη, μια χρήση, μια σημασία, ένας τύπος παύουν να θεωρούνται «λάθος», είναι όταν καταγραφούν σε λεξικό. Τα λεξικά δεν είναι βέβαια θέσφατα, αποτυπώνουν όμως τη συναίνεση των ομιλητών για τη γλώσσα. Από την άποψη αυτή, το μεταβατικό «επικοινωνώ» έχει ανοίξει την πόρτα της καταξίωσης αλλά όχι ακόμα διάπλατα. Καταγράφεται μόνο στο Χρηστικό Λεξικό της Ακαδημίας, όπου η μεταβατική χρήση χαρακτηρίζεται «σπανιότερη» και δίνεται η παραδειγματική φράση Επικοινωνούμε τις θέσεις και τις απόψεις μας (=κοινοποιούμε, μεταβιβάζουμε) [η επεξήγηση είναι του λεξικού -το «μεταβιβάζουμε» είναι ελαφρώς άστοχο].

Τα παλαιότερα νέα λεξικά μας (ΛΚΝ, Μπαμπινιώτης) δεν αναφέρουν τη μεταβατική χρήση του «επικοινωνώ». Το περίεργο είναι πως δεν την καταγράφει ούτε το ΜΗΛΝΕΓ, που είναι το πιο σύγχρονο -και που καταγράφει τη μεταβατική χρήση του «λήγω». Αλλά το ΜΗΛΝΕΓ νομίζω πως ακόμα βρίσκεται σε «έκδοση beta».

Τα γλωσσικά φόρουμ και ιστολόγια, όταν έχουν κάμποσα χρόνια ζωής, δίνουν πολύτιμο υλικό στον μελετητή της γλώσσας, αν μη τι άλλο επειδή αποτυπώνουν και την άποψη ενός «γλωσσικά υποψιασμένου» κοινού απέναντι στη συντελούμενη γλωσσικη αλλαγή. Έτσι, το νήμα της Λεξιλογίας για το μεταβατικό «επικοινωνώ» είναι πολύ διαφωτιστικό. Στο πρώτο σχόλιο, το μακρινό 2008, ο αρχικός σχολιαστής επικρίνει δριμύτατα (και με ξένους προς τη γλωσσολογία όρους όπως φρικώδης, κακοποίηση, ανησυχητικός) το μεταβατικό «επικοινωνώ». Πράγματι, τότε ξένιζε πολύ περισσότερο.

Ένα από τα παλιά σχόλια στη Λεξιλογία μάς θυμίζει και μια προβεβλημένη περίπτωση χρήσης από τον τότε πρωθυπουργό Κώστα Καραμανλή (μιλάμε για τόσο παλιά, το 2009):

«Από την άλλη, ξέρω ότι έχουμε τη σωστή πολιτική, καθαρό μήνυμα, την πολιτική βούληση και η άλλη πλευρά δεν έχει τίποτα από αυτά. Και αυτό για 30 μέρες θα προσπαθήσω να το επικοινωνήσω όσο μπορώ καλύτερα, με όλη μου τη δύναμη»

Το… ατόπημα είχε προκαλέσει την αντίδραση του γελοιογράφου Στάθη Σταυρόπουλου, ο οποίος τη σχολίασε (κάνοντας ευτυχισμένο τον Μέφρι) ως εξής:

Ήταν όλες οι απαντήσεις του κ. Καραμανλή πνιγμένες μέσα στα κλισέ (όχι μόνον τα πολιτικά τοιαύτα αλλά και τα γραμματολογικά), ξεπέφτοντας να χρησιμοποιεί νεολογισμούς του συρμού όπως «να το επικοινωνήσω στον λαό» — αν θες να επικοινωνήσεις με τον λαό, γράφ’ του γράμμα, χρυσέ μου, μην του αμολάς κατακέφαλα διαφημιστικές ελληνικούρες και πιθηκίζοντες αγγλισμούς.

Σε επόμενο σχολιο του 2012 στο ίδιο νήμα θα δείτε ότι ο Νίκος Λίγγρης, έχοντας αποκτήσει πρόσβαση σε κάποιο σωμα εφημερίδων, αποδελτίωσε αρκετές εμφανίσεις του παθητικού «επικοινωνούμαι» (που, όπως είπαμε, αποτελεί πειστήριο πως η μεταβατικοποίηση έχει συντελεστεί), την πρώτη το 1997 και τις υπόλοιπες στον αιώνα μας, π.χ.

2001 – … αλλά ως τακτική επιχειρησιακή διαδικασία με συγκεκριμένο (και γραπτό) προϊόν που μπορεί να επικοινωνηθεί σε όλη την επιχείρηση, είναι μία …
2001 – Για να επικοινωνηθεί και να διαχυθεί μέσα στην οργάνωση πρέπει να μετατραπεί σε λέξεις και αριθμούς και τη στιγμή που συντελείται η μεταβολή, …
2001 – Ο δείκτης είναι το μέσο που περιγράφει τις ανάγκες του επενδυτή ώστε επιτυχώς να επικοινωνηθούν στον διαχειριστή επενδύσεων. Η υποχρέωση …

Επιβεβαιώνεται λοιπόν η αντίληψη ότι η μεταβατική χρήση ξεκίνησε από κύκλους μανατζαραίων. Πάντως, οι λεξικογράφοι, όπως αναφέρει ο Λίγγρης, οφείλουν να καταγράψουν την τόσο διαδεδομένη χρήση, κι ας τη χαρακτηρίσουν π.χ. της καθομιλουμένης ή προφορική.

Θα μου πείτε, δεν έχει η ελληνική άλλα ρήματα για να πούμε το ίδιο πράγμα; Αντι για «επικοινώνησα τις ανάγκες μας» δεν θα μπορούσαμε να πούμε κάτι άλλο; Ασφαλώς. Μπορούμε να πούμε «μεταδίδω», «κοινοποιώ», γνωστοποιώ, διαδίδω, προβάλλω, άλλοτε «διατυπώνω», «εκφράζω», «εκφέρω», σε κάποιες χρήσεις «προπαγανδίζω» (αν και αυτό έχει αποκτήσει αρνητική χροιά) -αλλά η ύπαρξη εναλλακτικών λύσεων δεν σημαίνει τίποτε.

Από την ίδια συζήτηση στη Λεξιλογία ξεσηκώνω κι ένα καλογραμμένο σχόλιο του Λίγγρη που έχει αξία γενικότερη:

Έχει πλάκα να βλέπεις μια χρήση να γεννιέται. Ποιοι τη χρησιμοποιούν θεοκούζουλα, ποιοι απλώς ρηξικέλευθα, ποιοι αντιδρούν και θα αντιδρούν ακόμα κι όταν θα έχει μπει στον Μπαμπινιώτη του 2050, και ποιοι δεν τη διορθώνουν αλλά ούτε τη βάζουν στο στόμα τους / στο Word τους.

Εγώ το μεταβατικό «επικοινωνώ» δεν το χρησιμοποιώ αλλά δεν το αποδοκιμάζω πλέον. Κάποτε θα το διόρθωνα αν το έβρισκα σε επιμέλεια κειμένου, τώρα δεν είμαι και τόσο βέβαιος αν θα το κάνω -εξαρτάται και από το ύφος του κειμένου.

Εσείς; Για να επανέλθουμε στον τίτλο του άρθρου, εσείς επικοινωνείτε;

Θέλω να πω, χρησιμοποιείτε το επικοινωνώ ως μεταβατικό;

Μπορείτε στα σχόλια να κλιμακώσετε τη στάση σας απέναντι σε αυτή τη νέα χρήση (από την έντονη αποδοκιμασία στην απρόθυμη αποδοχή ή στην ενθουσιώδη υιοθέτηση). Και όσοι είναι κάτω των σαράντα ας το πουν, να ξέρουμε τι φρονεί η νέα γενιά.

 

Advertisements

242 Σχόλια to “Εσείς επικοινωνείτε;”

  1. Ανδρεας Τ said

    Καλημέρα. Ευκαιρία να επικοινωνήσω μαζί σας αμετάβατα μια και είμαι άνω των -ήντα.

  2. Avonidas said

    Καλημέρα.

    Αμετάβατο δαγκωτό 🙂 Κυρίως μου την έχει δώσει η «επικοινωνία της επιστήμης», αχωνευτη αγγλικούρα.

  3. Alexis said

    Καλημέρα.
    Όχι δεν το χρησιμοποιώ και δεν μου αρέσει να το βλέπω και να το ακούω.
    Μου δείχνει επιτήδευση και δηθενιά.

    Αλλά γιατί έχει επικρατήσει ο τύπος μανατζαραίοι αφού το αρχικό είναι μάνατζερ;

  4. Στη δική μου γενιά, το «επικοινωνείς με τον εγκέφαλό σου» είχε γίνει «με τον αφαλό σου», χάριν πλάκας φαντάζομαι.

  5. Πιστός στο πνεύμα της εποχής αποδοκιμάζω εντόνως και αποδέχομαι ενθουσιωδώς, μετά καταργώ την πρόθεση από οπότε δοκιμάζω εντόνως και δέχομαι ενθουσιωδώς. Οπως βλέπετε το δεύτερο σκέλος είναι παντός καιρού.

  6. Alexis said

    #2: Πες μας κι αν είσαι κάτω των σαράντα τέκνον μου… 😊

  7. Φωτοτυπάκιας said

    Υπάρχουν πιο κατάλληλα ρήματα στη γλώσσα μας για να χρησιμοποιήσει κανείς, αντί για το μεταβατικό επικοινωνώ. Αυτά που αναφέρετε. Η έννοια επικοινωνώ όμως τα τελευταία χρόνια έχει διευρυνθεί κι αυτό είναι που μας ξενίζει.

  8. Γιώργος said

    Καλημέρα! Προτιμώ το αμετάβατο. Νομίζω ότι εν προκειμένω δεν πρόκειται για γλωσσική αλλαγή αλλά για ξύλινη γλώσσα.

  9. Πάνος με πεζά said

    Kαλά,οι μανατζαραίοι λένε και «Θα τρέξεις το πρότζεκτ».Αλλά πόσο μπορεί μια έκφραση του προφορικού λόγου να καθιερώνεται και επίσημα;Αυτό ειναι το ερώτημα…
    Γιατί έτσι,και το «με πεθανες» θα φτάσει να γίνει επίσημα μεταβατικό…Και είναι το παραδειγμα που χρησιμοποιώ για το «λήγω»,που επίσης θεωρώ ότι είναι προχειρολογία του προφορικού λογου.
    Όσον αφορά το «επικοινωνώ»,προφανώς σωστότερο (και μεταβατικό) ειναι το «κοινωνώ»,εξ ου και η έλξη.

  10. rizes said

    Ως αμετάβατο περιέχει πολύ συναίσθημα. Ως μεταβατικό κανένα• είναι ψυχρό και κυνικό.

  11. Πάνος με πεζά said

    Και φυσικά δεν το χρησιμοποιώ…

  12. Γς said

    4:

    Προϋποθέτει βέβαια καλή κατάσταση εγκεφάλου.

    Εξ ου και η έκφραση:

    Από μυαλό πως πας; Είσαι ικανοποιημένος;

  13. ΣτοΔγιαλοΧτηνος said

    4 Κι εμείς έτσι το λέγαμε. Είμαι 54. Άλλη γενιά?

  14. Antonia K. said

    Καλημέρα. Εγώ το απεχθάνομαι κυρίως γιατί είναι αγγλισμός, οπότε και δεν το χρησιμοποιώ και το διορθώνω. Και είμαι κάτω των σαράντα.

  15. 13 Σαρανταέξι είμαι εγώ.

  16. ΣτοΔγιαλοΧτηνος said

    Α, ναι. Κι εγώ αμετάβατο δαγκωτό.

  17. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    Καλημέρα!

    Κι εγώ δεν θα το χρησιμοποιήσω ως μεταβατικό ποτέ (καλύτερα να κλειστώ στον εαυτό μου).

  18. sarant said

    Kαλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια και για τις απόψεις σας, ιδίως όσοι αποκαλύπτετε και ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα 🙂

    4-13 Κι εμείς το λέγαμε το «με τον αφαλό σου», αλλά δεν το έβαλα στο άρθρο γιατί δεν ήξερα αν το λέγαμε μόνο εμείς. Και, αν θυμάμαι καλά το έλεγε και ο φροντιστής μας, που θα ήταν 15-20 χρόνια μεγαλύτερος.

    9 Πάνο, το «με πέθανες» είναι μια χαρά. Τα ρήματα αυτά λέγονται μεταβιβαστικά, παράβαλε: Γερνάμε όλοι αλλά: τον γέρασαν οι κακουχίες στην ξενιτειά.

  19. Avonidas said

    Πες μας κι αν είσαι κάτω των σαράντα τέκνον μου…

    Εξαρτάται. Το παμε με το ημερολογιακό έτος, το φορολογικό έτος ή την ΕΣΣΟ; 😄

  20. Γς said

    19:

    και άτριχος;

  21. Αὐγουστῖνος said

    …επαγγέλματα που πολλοί εκπρόσωποί τους θεωρείται δίκαια ή άδικα πως χρησιμοποιούν τον λόγο για τη χειραγώγηση και την εξαπάτηση
    Καλημέρα ἀπὸ Ρόδο μεριά. Γνώμη μου εἶναι ὅτι, γιὰ νὰ χρησιμοποιήσεις τὸ λόγο κατὰ τὶς ἐπιδιώξεις σου, θὰ πρέπει νὰ τὸν ἔχεις δαμάσει. Καὶ ἀμφιβάλλω τὰ μάλα κατὰ πόσον ἰσχύει κάτι τέτοιο γιὰ τὴν πλειονότητα/πλειοψηφία τῶν κατηγοριῶν ποὺ ἀναφέρθηκαν. Μιὰ ξύλινη γλώσσα, τίγκα στὴν ἀμερικανιὰ καὶ στὶς κλισεδιές, δὲν νομίζω ὅτι χειραγωγεῖ κανένα σκεπτόμενο ὄν.
    Προφανῶς δὲν ἀποδέχομαι τὴ μεταβατικὴ χρήση (ἀμερικανιὰ καὶ ὄχι ἀγγλισμός: ὑπάρχει τεράστια πολιτισμικὴ διαφορὰ ἀνάμεσα στὶς δύο ἐκδοχὲς τῆς ἀγγλικῆς γλώσσας). Δὲν θὰ πάρω κεφάλια ἂν τὸ δῶ, ἐνδεχομένως οὔτε θὰ τὸ διορθώσω σὲ περίπτωση ἐπιμέλειας κειμένου ποὺ εἶναι γραμμένο σὲ ἀνάλογο «ὕφος», ἀλλὰ καὶ δὲν προτίθεμαι νὰ τὸ χρησιμοποιήσω ἀκόμα καὶ μὲ τὸ πιστόλι στὸν κρόταφο.

  22. Γς said

    Χαμένοι στη μετάφραση, ΤΩΡΑ

    Σταμάτησε η επικοινωνία τους και έμειναν να περιμένουν

    Παυλόπουλος και Μέρκελ, με τ ακουστικά στ αυτιά, να κοιτάζουν το φακό

  23. cronopiusa said

    Καλή σας μέρα,
    εγώ παρασύρομαι….

  24. dourakleas said

    Εγώ είμαι 31 χρονών, το μεταβατικό επικοινωνώ ναι μεν δε θα το χρησιμοποιήσω, αλλά δε με ενοχλεί να το ακούω.

  25. Λεύκιππος said

    Κι αναρωτιωμουνα τι είναι αυτοι οι μανατζαραιοι……

  26. Avonidas said

    Μιας κι ανεφερες τον Στάθη, γράφει σημερα:

    Όστις έχοντας διέλθει όλων σχεδόν των κομμάτων, ΠΑΣΟΚ, Ν.Δ., ΔΗΚΚΙ, ΑΝΕΛ και ΣΥΡΙΖΑ, αποτελεί την πεμπτουσία του δικομματικού μονοκομματισμού, του πλουραλισμού και του ηθικού πλεονεκτήματος.

    http://www.topontiki.gr/article/304249/klei-na-ta-klais

    Το διέρχομαι, νομίζω, δεν συντάσσεται με γενική, έτσι δεν είναι;

  27. Δεν μου αρέσει καθόλου το «επικοινωνώ κάτι», δεν το χρησιμοποιώ ποτέ (τουλάχιστον έτσι νομίζω) και το διορθώνω όπου μπορώ.
    Ίσως φταίει που διάβασα μικρός το «Οβελίξ και Σία» https://sarantakos.wordpress.com/2016/02/22/asterix-8/ και όλοι οι μανατζερoδημοσιογραφικοπολιτικοί νεολογισμοί μου φαίνονται … saugrenus 🙂

  28. Ναταλία said

    36 χρονών. Δε χρησιμοποιώ μεταβατικό επικοινωνώ και με ξενίζει όταν το ακούω, αλλά δε νομίζω ότι θα το διόρθωνα. Και θα παραδεχτώ ότι σε συγκεκριμένες περιπτώσεις μου έρχεται στο στόμα όταν μιλάω στα ελληνικά για θέματα για τα οποία συνήθως μιλάω στα αγγλικά.

  29. Pedis said

    Τώρα πίσω πισω … το επικοινωνω … την πασα μαλακια, το τρέχω ένα προτζεκτ και ο,τι άλλο κακομεταφερμενο στα ελληνικά έχουν ήδη περάσει στα ΜΜΕ, άρα το ζήτημα έχει τελειωσει. Κάποτε είχαμε αναφερθεί στο άθλιο ρόλο των αθλητικολογων να … επικοινωνούν αγγλικουρες και γενικά ένα νεο τρόπο έκφρασης των αρσενικών στη χώρα.

  30. sarant said

    21 Εχεις δικιο, αμερικανιά είναι

    26 Ωχ τον καημένο τον Στάθη, δεν του έφταναν οι βεριτάμπλ γενικές.

    28 Πολύ διαφωτιστικό σχόλιο, ευχαριστώ!

  31. ΓιώργοςΜ said

    Καλημέρα!
    Με ξενίζει η μεταβατική χρήση, κυρίως επειδή θεωρώ πως προέκυψε ακριβώς από την τσαπατσυλιά και τη βιασύνη όσων μεταφράζουν από τα αγγλικά με την πρώτη λέξη που λέει το λεξικό ή τους έρχεται στο μυαλό, ακόμη και τις «τσαχπινιές» και τους τάχαμου ευφυείς νεολογισμούς – αν δεν κάνω λάθος, και στα Αγγλικά το communicate ήταν αρχικά αμετάβατο. Αν έμπαιναν στον κόπο, θα χρησιμοποιούσαν μια από τις πολλές συνώνυμες λέξεις που υπάρχουν στο άρθρο, δίνοντας ίσως ακριβέστερα το νόημα.

    Όμως, ζούμε στην εποχή του μάρκετινγκ· αφού καθιερώθηκε με τη χρήση και βγαίνει αβίαστα σε πολλούς που δεν μεταφάζουν (μόλις χτες το άκουσα σε συζήτηση στη δουλειά), μάλλον θα πρέπει να το συνηθίσουμε.

    Για τα της ηλικίας, είμαι 50 (για λίγους μήνες ακόμη), αλλά γκρινιάζω σαν εβδομηνταπεντάρης και βάλε*, οπότε δεν ξέρω αν θεωρούμαι «δείγμα τυπικόν».

    ——————
    *Η αυτογνωσία και η μετριοφροσύνη είναι δύο μόνο από τα χιλιάδες προτερήματά μου 🙂

  32. Πέπε said

    Καλημέρα.

    > > Η αλλαγή στη γλώσσα συχνά μας ενοχλεί, κι αυτό είναι ανθρώπινο και πολύ φυσικό.

    Σωστά. Οπότε, αναπτύσσεται ένας φρόνιμος αντίλογος: «μην αντιδράτε στη γλωσσική αλλαγή, είναι κι αυτή κάτι φυσικό και απόλυτα αναπόφευκτο».

    Καμιά φορά όμως, ο αντίλογος κοντεύει να ξεφύγει από τα όρια του φρόνιμου:

    Η γλώσσα δεν περιλαμβάνει νεολογισμούς. Περιλαμβάνει όσες λέξεις / εκφράσεις / συντάξεις κλπ. έχουν φύγει από το στάδιο του νεολογισμού. Μέσα σε δέκα χρόνια, που παρακολουθεί το φαινόμενο η Λεξιλογία, άντε ας είναι και είκοσι, δε νομίζω ότι έχει προλάβει να συντελεστεί αυτή η εξέλιξη (αλλιώς δε θα είχε λόγο ύπαρξης το σημερινό άρθρο): πρόκειται ακόμη για έναν νεολογισμό, που κατά κάποιο τρόπο χρησιμοποιείται πειραματικά (θα πιάσει; δε θα πιάσει; ακόμα δεν έχει πιάσει).

    Άλλη εκτροπή του αντιλόγου από τα όρια του φρόνιμου είναι όταν από τη γενικώς ορθή πρόταση «η γλώσσα είναι θεμιτό να αλλάζει» φτάνουμε στην άκριτη αποδοχή οποιασδήποτε αλλαγής.

    Κατά τη γνώμη μου ο εν λόγω νεολογισμός γίνεται δεκτός από τρεις κατηγορίες ομιλητών:

    α) Όσους μιλούν «μανατζαρείκα», που βασικά σημαίνει ότι σκέφτονται αγγλικά και μεταφράζουν, χωρίς να τους απασχολεί το ερώτημα αν αυτό που είπαν/άκουσαν στέκει στα ελληνικά.

    β) Όσους, χωρίς να μεταφράζουν νοερά, απλώς αποδέχονται ό,τι συνηθίζεται, χωρίς και πάλι να το ψειρίσουν.

    γ) Μεταξύ εκείνων που το ψειρίζουν, μόνο από όσους σπεύδουν να προλάβουν τις εξελίξεις, θεωρώντας ως σωστό αυτό που ακόμη είναι υπό δοκιμή. Είναι οι ίδιοι που συχνά θεωρούν αφύσικη και ξένη κάποια πεπαλαιωμένη έκφραση παραβλέποντας ότι από κάποιους χρησιμοποιείται ακόμη κατά τρόπο φυσικό και οικείο: μπορεί να σβήσει, αλλά προς το παρόν δεν έχει σβήσει.

    > > Θα μου πείτε, δεν έχει η ελληνική άλλα ρήματα για να πούμε το ίδιο πράγμα;

    Απ’ όσο μπορώ να σκεφτώ, όχι, δεν έχει. Κανένα από τα παραδείγματα δε μου φαίνεται απολύτως ταυτόσημο. Πρόκειται για μια έννοια που μέχρι πρόσφατα δεν υπήρχε, ακριβώς έτσι, στη σκέψη των ελληνοφώνων. Κι αυτό δεν είναι μειονέκτημα: ορισμένα πράγματα λέγονται μόνο σε ορισμένες γλώσσες, αλλιώς θα ξεπέφταμε σε μια ισοπέδωση που μόνο εξωτερικά θα παρουσίαζε μια εικόνα ποικιλίας από γλώσσα σε γλώσσα.

    > > Για να επανέλθουμε στον τίτλο του άρθρου, εσείς επικοινωνείτε;

    Μετά από τα παραπάνω, είναι μάλλον προφανές πως όχι.

  33. sarant said

    32 Αν «όχι, δεν έχει. Κανένα από τα παραδείγματα δε μου φαίνεται απολύτως ταυτόσημο» τότε δίνεις πανίσχυρο επιχείρημα για να αρχίσουμε να επικοινωνούμε τη νέα χρήση.

  34. Πέπε said

    @33:
    Ε ναι, δε λέω ότι δεν υπάρχουν επιχειρήματα για την άλλη (από τη δική μου) άποψη. Εξήγησα όμως γιατί δε με πείθουν.

  35. Sapientia said

    Θυμάμαι πρώτη φορά το άκουσα κάπου το 2007 από υπεύθυνους μάρκετινγκ σε κάποια εκπαίδευση όταν ο ΟΤΕ ακόμα έπαιρνε φοιτητές στα τηλεφωνικά του κέντρα. Μας είχε ξενίσει τόσο που το συζητάγαμε και γελάγαμε για μέρες. Στον κλάδο τους φαντάζομαι θα ήταν (και είναι) καθιερωμένο. Σταδιακά άρχισα να το χρησιμοποιώ, αλλά εν πλήρη γνώση πως πρόκειται για νέα χρήση, κάποιες φορές ειρωνικά ή τέλος πάντων σε προφορικό, ανεπίσημο λόγο. Σε επίσημο κείμενο θα διάλεγα κάτι άλλο, προς το παρόν τουλάχιστον…
    Στο κλαμπ των -άντα μπήκα πρόσφατα.

    Από γλωσσολογικής άποψης αυτό το φαινόμενο κάθε άλλο παρά σπάνιο είναι και ο Johansson (http://www.turkiclanguages.com/www/JohansonStructuritis2002.pdf) το ονομάζει combinational copying όπου η αποδέκτρια γλώσσα αντιγράφει μια συντακτική δομή από την δότρια γλώσσα, σε αυτή την περίπτωση τη σύνταξη του ρήματος communicate από τα αγγλικά. Όσο περισσότερες οι ομοιότητες μεταξύ του ελληνικού και του αγγλικού ρήματος (σημασιολογικά), τόσο πιο πιθανή η αντιγραφή.

  36. Καλημέρα! Δε μου αρέσει, δε μου αρέσει, δε μου αρέσει! Και ναι, επικοινωνώ με τον εγκέφαλό μου, ενίοτε βουτάω και τη γλώσσα στο μυαλό…

  37. Γιάννης Ιατρού said

    Καλημέρα,

    είπαμε πάνω ή κάτω από 40ντα, δεν είπαμε να γράφετε ακριβώς, αλλά ούτε και υπερβολές, μου γίνατε όλοι/ες τζόβενοι 🙂 🙂

    Νίκο, γράψε με στην ομάδα: «απρόθυμη αποδοχή» (ηλικιακά <<<40, λυκόπουλο που λέει και η Μαρία 🙂 )

  38. Πέπε said

    Μέχρι στιγμής δεν εκδηλώθηκε κανείς ανεπιφύλακτα υπέρ. Προεξοφλώ ότι και μετά τα 100 ή 200 σχόλια, το ίδιο θα συμβαίνει, ίσως με λιγοστές εξαιρέσεις.

    Άρα, ποιοι το λένε;

    Προφανώς, αυτοί που δεν παίρνουν θέση.

  39. Πέπε said

    Α, και βέβαια περιμένουμε τη συγκλονιστική αποκάλυψη ότι το μεταβατικό «επικοινωνώ» έχει χρησιμοποιηθεί σε πατερικά κείμενα ή από τους Αλεξανδρινούς. Να βγει ο κύριος Σαραντάκος στον τάκο. Και ο Στάζιμπος που τον κάλυπτε.

  40. ΚΑΒ said

    Πιάσαμε τα 70, άρα λογικό είναι να μην το χρησιμοποιώ και να μη μου αρέσει ακούγοντάς το και κυρίως διαβάζοντάς το. Στο σχολείο θα το διόρθωνα στα γραπτά των μαθητών μου.

  41. venios said

    Όντας πάνω από 70 αλλά γκρινιάζοντας σα σαραντάρης, προφανώς δεν το χρησιμοποιώ. Πρόκειται για αυτόματη μετάφραση -αγγλισμό- και είναι λογικό για ανθρώπους που χρησιμοποιούν καθημερινά την αγγλική έκφραση. Θυμάμαι ένα αντίστοιχο στα γαλλικά, όταν έχοντας ζήσει αρκετά στη Γαλλία έλεγα στο τραπέζι «μου περνάς το αλάτι σε παρακαλώ» [passe-moi le sel]. Μέχρι που κάποιος μου απάντησε «Από πού θες να στο περάσω;» και κατάλαβα…

  42. Pedis said

    Στα μαγαζιά, το, λ.χ., «πέντε τριάντα είστε», από πότε χρονολογείται;

    πέντε τριάντα -> εννοεί ευρώ.

  43. Σωτήρς said

    Ε ναι λοιπόν, εγώ το χρησιμοποιώ και μεταβατικό. Είμαι πάνω από τριάντα, κάτω από τριανταπέντε και ξεκίνησα να το λέω τώρα που το σκέφτομαι τα τελευταία δυο χρόνια. Δεν το πολυχρησιμοποιώ, μου βγαίνει ένας μικρός δισταγμός όταν το βάζω σε πρόταση αλλά τι κάνεις; Αναρωτιέμαι εάν ξεκίνησα να το λέω αφότου γύρισα από τα ξένα ή απλώς επειδή χρησιμοποιείται περισσότερο τα τελευταία χρόνια.

  44. Αὐγουστῖνος said

    41. Ὑπάρχει καὶ ἐκεῖνο τὸ ὑπέροχο «πέτα μου ἕνα…», ποὺ ὁδήγησε σὲ ἐλαφρὰ διάσειση τὸν χρήστη τῆς ἔκφρασης ἐκεῖ, στὰ μέσα τῆς δεκαετίας τῶν `70, ὅταν τὴν ἀπεύθυνε στὸν μεγαλύτερο σὲ ἡλικία καὶ διαστάσεις καὶ τραχύτερο σὲ τρόπους ἐξάδελφό του, γιὰ νὰ κάνει τὸ κομμάτι του σὲ κάτι κοριτσόπουλα. «Ρὲ Νικόλα, ἐδῶ τὸ τραπέζι δὲν ἔχει τασάκι, πέτα μου ἕνα». Κακὸ πράγμα ἡ κυριολεξία, ἐν προκειμένῳ.

  45. Ἀρχιμήδης Ἀναγνώστου said

    Ἔχω τὴν αἴσθηση (περιμένουμε ἄρθρο καὶ γι’αὐτό) ὅτι ἡ χρήση τοῦ «ἐπικοινωνῶ» ὡς μεταβατικοῦ δὲν ἔχει γενικευτεῖ στὸ βαθμὸ ποὺ νὰ δικαιολογεῖται ἡ καταχώρισή του σὲ λεξικά. Τὸ ὅτι ἀκούγεται περισσότερο, ἐπειδὴ αὐτοὶ ποὺ τὸ χρησιμοποιοῦν χαίρουν δημοσίας προβολῆς στὰ ΜΜΕ, δὲ σημαίνει ὅτι τὸ χρησιμοποιεῖ ὁ μέσος Ἕλληνας. Ἐγὼ νομίζω ὅτι ἔχει ἐπικρατήσει στὴν ἀργὼ ὅσων σχετίζονται μὲ τὸ χῶρο τοῦ μάρκετιγκ καὶ τῆς πολιτικῆς. Κι ἐδῶ ἴσως θὰ πρέπει νὰ στραφεῖ ἡ συζήτηση. Θεωροῦμε κάτι σωστό, ὄχι γιατὶ τὸ χρησιμοποιοῦν οἱ ἄνθρωποι στὸ λόγο τους, ἀλλὰ ἐπειδὴ ξαφνικὰ κάποιοι ἀρχίζουν καὶ τὸ λένε στὰ ραδιόφωνα, στὶς τηλεοράσεις ὴ στὶς ἐφημερίδες. Ὁπότε κάποια στιγμη μᾶς ξεφεύγει κι ἐμᾶς ἐπειδὴ συνεχῶς κάποιοι μᾶς βομβαρδίζουν. Θὰ φέρω ἕνα ἀνάλογο παράδειγμα, ὄχι ἀκριβῶς ἴδιο, ἀλλὰ ὁ μηχανισμός τοῦ εἶναι παρόμοιος. Μέχρι τὸ 2004 ὅλοι ξέραμε τὸ Στάδιο Εἰρήνης καὶ Φιλίας ποὺ εἶναι σὲ λειτουργία ἀπὸ τὸ 1984, Τί ἄλλαξε τὸ 2004. Ἀρχίσανε ὅλοι νὰ τὸ λένε ΣΕΦ. Καὶ δὲν εἶναι κακό. Εἶναι λογικό. Ἀλλὰ πῶς ἐπὶ 20 χρόνια δὲν τὸ σκέφτηκε κανένας; Δὲν τὸ σκέφτηκε γιατὶ δὲν ἦταν τερματικὸς σταθμὸς τοῦ τράμ. Στὰ τρὰμ γράφτηκε ΣΕΦ γιὰ λόγος οἰκονομίας χώρου κι ἀπὸ τότε τὸ ἀρκτικόλεξο ἔγινε καραμέλα. Δὲ μὲ ἐνοχλεῖ ἡ ἀλλαγή, μὲ ἐνοχλεῖ ὅμως αὐτὸς ὁ ἄκριτος μιμητισμὸς τοῦ τεχνητῶς προβεβλημένου, εἴτε σὲ ὀθόνες, εἴτε σὲ ἔντυπα.

  46. ATM said

    Η δηλωμένη άρνηση της χρήσης είναι ενδεικτική του ηλικιακού φάσματος των σχολιαστών 🙂

    Και είναι λογικό, όταν έχεις εμπεδώσει συγκεκριμένους κανόνες προφορικού και γραπτού λόγου – η χρήση, όσο καλοπροαίρετη κι αν είναι, δεν παύει να είναι βεβιασμένη.

    Δεδομένου ότι όλοι οι αγγλισμοί εξαπλώνονται και ενσωματώνονται όλο και περισσότερο, σε μερικά χρόνια το μεταβατικό «επικοινωνώ» θα ακούγεται και θα χρησιμοποιείται χωρίς να ξενίζει (τους κάτω των πενήντα).

  47. ΚΩΣΤΑΣ said

    Δεν μ’ αρέσει το επικοινωνώ ως μεταβατικό, αλλά επειδή παρακολουθώ αρκετά πολιτικές συζητήσεις και το ακούω συχνά, σιγά – σιγά άρχισα να το συνηθίζω και δεν μου χτυπάει πολύ στο αφτί μου.

  48. lpanoss said

    Και το «θα σε πάρω πίσω..» στο τηλέφωνο δεν μου κάθεται καλά αλλά βλεπω οτι ειναι σχεδον γενικη η χρήση του. Το «επικοινωνω» νομίζω δεν θα το πω ποτε, μου φαινεται εντελως ξενο… αλλα ποτε δεν ξέρεις!!

  49. ATM said

    #35:

    O Γιάννης Χάρης είχε πιάσει το θέμα αυτό σ’ ένα απ’ τα ωραία του (και χρήσιμα) άρθρα:

    http://www.efsyn.gr/arthro/einai-ta-agglika-i-pio-epidrastiki-glossa

  50. Alexis said

    #38: Προφανώς το λένε πολλοί από αυτούς που δεν διαβάζουν Σαραντάκο. Οι αναγνώστες του παρόντος ιστολογίου δεν αποτελούν επ’ ουδενί (χα!) αντιπροσωπευτικό δείγμα της ελληνικής κοινωνίας.
    Και επειδή το κόνσεπτ του Σαραντάκου δεν περιλαμβάνει πολλούς ηλικίας 20-40, προσπάθησε να μπεις στα παπούτσια τους.
    Άντε γεια τώρα, γιατί δουλεύω ένα πρότζεκτ με ιδιαίτερα προβληματικό μπάτζετ και είμαι απασχολημένος.
    Καλή συνέχεια και καλή σας απόλαυση! 😛

    ΥΓ: Εάν παρ’ όλ’ αυτά επιθυμείτε να συνεχίσουμε την κουβέντα, αφήστε σχόλιο και θα σας πάρω πίσω!

  51. Avonidas said

    @Αυγουστίνος

    Θεωροῦμε κάτι σωστό, ὄχι γιατὶ τὸ χρησιμοποιοῦν οἱ ἄνθρωποι στὸ λόγο τους, ἀλλὰ ἐπειδὴ ξαφνικὰ κάποιοι ἀρχίζουν καὶ τὸ λένε στὰ ραδιόφωνα, στὶς τηλεοράσεις ὴ στὶς ἐφημερίδες.[…]
    Δὲ μὲ ἐνοχλεῖ ἡ ἀλλαγή, μὲ ἐνοχλεῖ ὅμως αὐτὸς ὁ ἄκριτος μιμητισμὸς τοῦ τεχνητῶς προβεβλημένου, εἴτε σὲ ὀθόνες, εἴτε σὲ ἔντυπα.

    Ήθελα κι εγώ να προβάλω αύτη την ένσταση, μετά όμως το ξανασκέφτηκα. Είδαμε στο άρθρο για την τραγιάσκα ότι η λέξη καθιερώθηκε μέσα από την έντονη παρουσία της στον τύπο της εποχής, και πιο λαϊκή λέξη δεν μπορώ να σκεφτώ σήμερα. Ποιά ειναι λοιπόν η διαφορά; Η χρονική απόσταση;

    Ίσως. Αλλά επίσης νομίζω οτι εκεινο τον καιρό ο κόσμος είχε μια πολύ πιο βαθιά και ουσιαστική (και αμφίδρομη) σχέση με τον τύπο. Ο δημοσιογράφος συνομιλούσε με το κοινό του, δεν ήταν απλώς ένα φερέφωνο. Οχι οτι δεν μπορούσαν και τότε οι εφημεριδες να διαμορφώσουν ή να χειραγωγήσουν τάσεις. Αλλά κατά βάση, ο δημοσιογράφος που κάλυπτε ένα κοσμικό γεγονός λειτουργούσε ως μέλος του κοινού που το ζει απο κοντά, κι οταν έγραφε ενα ενθουσιωδες αρθρο κατα πασα πιθανότητα ειχε κι ο ίδιος εντυπωσιαστεί.

    Σε κάποιο βαθμό αυτη η κουλτούρα αναβιώνει στο περιβάλλον του διαδικτύου και των κοινωνικών μέσων, όπου ο καθενας μπορεί να λειτουργήσει ως ανταποκριτής σε γεγονότα που εζησε, και σε αλλες περιστασεις ως αναγνώστης στις εμπειρίες των υπολοίπων. Και γι’ αυτο πιστεύω οτι οι νεολογισμοί που γεννιούνται στο διαδίκτυο θα έχουν περισσότερη τυχη στο μελλον απο εκεινους της παραδοσιακης δημοσιογραφίας.

  52. dryhammer said

    4,13, κι αλλού.

    Εμείς τα ημιμαθή επαρχιωτόπουλα (κλάσης ’85) αντί του επικοινωνείς λέγαμε συγκοινωνείς (με το μυαλό σου κλπ) που το αντιλαμβανόμαστε σωληνοειδώς (ιδίως σε σχέση με τον αφαλό).

  53. leonicos said

    Μεταβαλλεται η γλώσσα; Μεταβάλλεται!

    Αλλά όχι επειδή είναι γραμμένο στο DNA της. Μεταβάλεται με κόπο κα πόνο διότι οι ομιλητές της είναι εκ προοιμίου αντιδραστικοί σε κάθε μεταβολή.
    Και είναι φυσικό επειδή οι μεταβολές διαταράσσουν τον επικοινωνιακό κωδικα. Βρα τι γράφω ο Π..αρθενος (που θα έλεγε και ο Τζι)

    Αντίθετα απ’ ό,τι νομίζεται, γενικά αντιδρούμε στις μεταβολές της γλώσσας όπως αντιδρούμε και αν η γυναίκα μας αλλάξει τη διαρρύθμιση στο σαλόνι. Ψάχνουμε να βρούμε τη θέση μας. Και η τη βρίσκουμε και σε δυο τρεις μέρες βολευόμαστε και συνηθιζουμε, ή δεν μας κάνει η νέα θέση και τσουλάμε την καράκλα μας εκεί που ήταν πριν.
    Η γλώσσα έχει το μειονεκτημα ότι δεν είναι σαλόνι. Και αν εμείς επαναφέραμε τα έπιπλα στο ‘ όπως πριν’ μπορεί οι υπόλοιποι στο ίδιο σπίτι να συμπεριφέρονται σαν να ήσαν στην νέα.

    Με αυτό θέλω να πω ότι α) είναι φυσικό ν’ αντιστεκόμαστε στις αλλαγές β) είναι επίσης φυσικό κάποιοι άλλοι γύρω μας να τις αποδέχονται και γ) είναι επίσης φυσικό κάτι που δεν αποδεχόμαστε σήερα, να το αποδεχτούμε αύριο.

    Μπορείτε π.χ. να μου πείτε τι σημαίνει σταυρός; στον Όμηρο και τον Θουκυδίδη σημαίνει σαφώς πάσσαλος.

    Ω 453 ‘μεγάλην αὐλὴν ποίησαν ἄνακτι σταυροῖσι πυκινοῖσι’, ξ 9 ‘σταυροὺς δ’ ἐκτὸς ἔλασσε διαμπερὲς ἔνθα και ἔνθα.’ και Θουκυδίδης: 6.66.2 ‘παρά τε τὰς ναῦς σταύρωμα ἔπηξαν’ 6.99.2 ‘φθάνειν αὐτοὶ προκατα-λαμβάνοντες τοῖς σταυροῖς τὰς ἐφόδους’ 6.100.1 ‘ἀρκούντως ἐδόκει ἔχειν ὅσα τε ἐσταυρώθη καὶ ᾠκοδομήθη τοῦ ὑποτει-χίσματος’ ‘τὸ σταύρωμα τὸ παρὰ τὴν πυλίδα’ 6.100.2 ‘προσβαλόντες οἱ τριακόσιοι αἱροῦσι τὸ σταύρωμα·’ 6.100.3 ‘τήν τε ὑποτείχισιν καθεῖλον καὶ τὸ σταύρωμα ἀνέσπασαν καὶ διεφόρησαν τοὺς σταυροὺς παρ᾽ ἑαυτοὺς’ 6.101.2 ‘ἐξελθόντες καὶ αὐτοὶ ἀπεσταύρουν αὖθις’ 6.101.3 ‘ἐπιχειροῦσιν αὖθις τῷ τῶν Συρακοσίων σταυρώματι καὶ τάφρῳ’ ‘αἱροῦσιν ἅμα ἕῳ τό τε σταύρωμα πλὴν ὀλίγου καὶ τὴν τάφρον’ 7.25.5-6 ‘Ἐγένετο δὲ καὶ περὶ τῶν σταυρῶν ἀκροβολισμὸς ἐν τῷ λιμένι, οὓς οἱ Συ-ρακόσιοι πρὸ τῶν παλαιῶν νεωσοίκων κατέπηξαν ἐν τῇ θαλάσσῃ, ὅπως αὐτοῖς αἱ νῆες ἐντὸς ὁρμοῖεν καὶ οἱ Ἀθηναῖοι ἐπιπλέοντες μὴ βλάπτοιεν ἐμβάλλοντες.’ ‘ἔκ τε τῶν ἀκάτων ὤνευον ἀναδούμενοι τοὺς σταυροὺς καὶ ἀνέκλων καὶ κατα-κολυμβῶντες ἐξέπριον’ ‘καὶ τέλος τοὺς πολλοὺς τῶν σταυρῶν ἀνεῖλον οἱ Ἀθηναῖοι’ ‘χαλεπωτάτη δ᾽ ἦν τῆς σταυρώσεως ἡ κρύφιος· ἦσαν γὰρ τῶν σταυρῶν οὓς οὐχ ὑπερέχοντας τῆς θαλάσσης κατέπηξαν, ὥστε δεινὸν ἦν προσπλεῦσαι,’ ‘ὅμως δ᾽ αὖθις οἱ Συρακόσιοι ἐσταύρωσαν.’

    Για τον μετά Χριστόν έλληνα σημαίνει το γνωστό σταυροειδές σχήμα, από το οποίο παρήχθησαν η διαστάυρωση, το σταυροδρόμι, σταυρωτά κοκ Η σημασία όμως αυτή οφείλεται στην πατερική επεξεργασία της έννοιας της Σταύρωσης.

    Είναι εντελώς αμφίβολο αν οι ρωμαίοι, πρακτικοί άνθρωποι, θα στήνανε δυο ξύλα σταυροειδώς καρφωμένα για να κρεμάσουν έναν άνθρωπο. Επομένως, μολονότι ο σταυρός στον οποίο σταυρώθηκε ο Ιησούς να ήταν ένα όρθιο ξύλο, όλοι πιστεύουν ότι είχε σχήμα σταυρού όπως τον εννοούν οι ίδιοι. Τελικώς, η Μετάφραση Νέου Κόσμου (των ΜτΙ) χρησιμοποιεί την προσέγγιση ‘ξύλο βασανισμού’ επειδή αν έγραφε ‘σταυρός’, δεν θα μπρούσε να εξηγήσει τη θέση των μαρτύρων ότι επρόκειτο απλ΄ς για ένα όρθιο ξύλο. Η προσέγγιση, αν και αναγκαία για πρακτικούς λόγους, είαι δυσάρεστη διότι α) καθιστά την μετάφραση παράφραση και β) χαλάει την ομορφιά του κειμένου. Η υποκινητική φράση ‘αράτω τον σταυρόν αυτού’ έγινε ‘να σηκώσει το ξύλο του βασανισμού του’ καταστράφοντας ότι την ποιητικότητα του πρωτοτύπου. Αφήνω το του Παύλου μετά του Χριστού συνεσταυρώθην, που πάει αδιάβαστο. Αλλά η σημασία σταυρός είναι σήμερα τόσο βαθιά ριζωμένη, που δεν μπορείς να το ξεπεράσεις αλλιώς.

    Εκτός όμως από τη ‘μεταβοτικοποίηση’ υπάρχει και η ‘αμεταβατικοποίηση’. π.χ. γράφω. Το γράφω είναι αναμφιβόλως μεταβατικό. Αλλά στη φράση ‘το κείμενο γράφει’ η χρήση του είναι ως αμετάβατου. Και απρόσωπο: τι γράφει εδώ;

    Το ‘με πέθανες’ είναι σωστό με την έννοια ότι δεν πρόκειται για ‘νέα χρηση’ αλλά για άλλη σημασία Στο ‘με πεθαίνεις!’ το πεθαίνω δεν σσημαίνει ‘θνήσκω’ αλλά ταλαιπωρώ υπερβολικά ή και… ικανοποιώ ερωτικά

    Αυτό το τελευταίο το έγραψα για να διαβάζει ο Γς να μαθαίνει

  54. Avonidas said

    Εμείς τα ημιμαθή επαρχιωτόπουλα (κλάσης ’85) αντί του επικοινωνείς λέγαμε συγκοινωνείς (με το μυαλό σου κλπ) που το αντιλαμβανόμαστε σωληνοειδώς (ιδίως σε σχέση με τον αφαλό).

    Οι μηχανιστές του 17ου αιώνα ειχαν οραματιστεί τον εγκέφαλο ως μια υδραυλική μηχανή. Σήμερα ξέρουμε οτι ειναι μια ηλεκτροχημική μηχανή. Αλλά αυτή η αναλογία, οπως κι εκεινη με τις μηχανές εσωτερικής καύσεως, ειναι ακόμα ολοζώντανη στη γλώσσα και στην αργκό μας, μαλλον επειδή μπορει να γεννησει ζουμερες εκφράσεις («ντίζελ καις?», «χτυπάει πιρακια», «χανει λαδια», κλπ)

  55. Avonidas said

    @Λεωνικος

    Μπορείτε π.χ. να μου πείτε τι σημαίνει σταυρός; στον Όμηρο και τον Θουκυδίδη σημαίνει σαφώς πάσσαλος.

    ΜΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗΗ!!

    Να χαρείς, άνθρωπε… Δεν αντέχω να την ξαναζησω την Πασσαλιάδα 😖

  56. Γιώργος said

    Η γλώσσα που μιλάμε είναι αυτό που κατάληξε σήμερα μετά από μια διαρκή τροποποίηση και εισαγωγή κανόνων και ήχων από την εποχή των άναρθρων (με ερωτηματικό) κραυγών που βέβαια συνεχίζεται. Εννοείται μια όχι μοναδική πορεία αλλά χάος κλαδιών και παρακλαδιών. Υπό αυτή την έννοια μου φαίνονται παράξενες οι αντιδράσεις και οι αφορισμοί που διάβασα σε ορισμένα σχόλια (ο λόγος που περνάω το πώς ξεκινάει ο Arnold Hauser την Κοινωνική Ιστορία της Τέχνης, είναι γιατί κάποια σχόλια με πήγαν εκεί). Άσε και θα δείξει, είναι η απάντησή μου, και επίσης, αν θελήσω να το χρησιμοποιήσω, κανείς πια δεν θα μου πει τι γράφεις 🙂

    Ό θρύλος τής Χρυσής εποχής είναι πολύ παλιός. Δεν ξέρουμε ακριβώς το κοινωνιολογικό αίτιο για την ευλάβεια απέναντι στο παρελθόν. Ίσως αυτή να έχει τις ρίζες της στην αλληλεγγύη της φυλής και της οικογένειας ή στην προσπάθεια των προνομιούχων τάξεων να στηρίξουν τα προνόμιά τους στην κληρονομικότητα. Όπως και νάναι, το αίσθημα πως ό,τι είναι παλιό πρέπει νάναι και καλύτερο είναι ακόμα τόσο ισχυρό, που οι ιστορικοί της τέχνης και οι αρχαιολόγοι δεν πισωδρομούνε ούτε μπροστά στην παραποίηση της ιστορίας, όταν δοκιμάζουν ν’ αποδείξουν ότι η τεχνοτροπία που τους τραβάει περισσότερο είναι και η παλιότερη.

  57. Γιάννης Κουβάτσος said

    Αμετάβατο και τα μυαλά στα κάγκελα. Γέρικος δάσκαλος δεν μαθαίνει καινούργια περπατησιά. 😊

  58. Το θέμα είναι ότι οι μανατζαραίοι κι οι μαρκετάδες που καθιέρωσαν τη μεταβατική χρήση του επικοινωνώ το κάνανε ακριβώς επειδή είναι άσχετοι με τα εγγλέζικα, καθώς θεώρησαν ότι η μοναδική απόδοση του ρήματος to communicate είναι το επικοινωνώ. Όμως αυτή η απόδοση ισχύει για το αμετάβατο communicate, ενώ για το μεταβατικό η απόδοση είναι σαφώς μεταδίδω, είτε πρόκειται για ιδέες, είτε για μολύνσεις.

  59. Γιάννης Κουβάτσος said

    Γέρικος γάιδαρος ήθελα να γράψω, γέρικος δάσκαλος έγραψα. Η ψυχολογία λέει πολλά επ’ αυτού. 😊

  60. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα!

    2 Αυτό το είχα ξεχάσει πριν. Λες ότι δεν σου αρέσει το «επικοινωνία της επιστήμης», έχεις όμως συναντήσει το «επικοινώνηση»;

    42 Αυτό δεν το έχω παρατηρήσει.

    43 Α, κάναμε σεφτέ!

    45 Πάντως εγώ το θυμάμαι να λέγεται ΣΕΦ και νωρίτερα

    50 🙂 Λες να μου κάνουν τα παπούτσια τους;

  61. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Έχω τα ίδια αισθήματα με το Νικοκύρη για τη λέξη (κοντινής εξάλλου εσσο 🙂 ) .
    Δεν χρησιμοποιώ μεταβατικό το επικοινωνώ αλλά έχω από καιρό αντιληφθεί ότι επιβλήθηκε. Εδώ τώρα έμαθα ότι μπήκε και σε λεξικό, αν και θα το υποπτευόμουν αφού πάει καιρός που ακούγεται. Είχα ήδη την πίστη ότι από διαφημιστές και άλλους χρηματοπιστωτικούς μανατζαραίους λανσαρίστηκε κυρίως, και παγιώθηκε ιδίως από πρωιναδικούδες κλπ οπότε τρέφω μιαν αυθόρμητη ψυχολογική αποστροφή στο μεταβατικό ενώ λογικά το αποδέχομαι ως εξέλιξη της γλώσσας.
    *Κοινοποιώ* λέω στη θέση του. Ντάξει *επικοινωνώ* υποδηλώνει και λίγο ότι το περνάω στον άλλο κι όχι απλώς το γνωστοποιώ.
    Τεσπά, θα το συνηθίσουμε 🙂

  62. Φαρμακωμενο Πιονι said

    Αρκετα κατω των σαραντα. Το μεταβατικο «επικοινωνω» με ξενιζει πολυ, και δεν θα το χρησιμοποιουσα ποτε. Υποψιαζομαι ομως οτι η αντιπαθεια μου εχει περισσοτερο να κανει με τους συνειρμους με την γλωσσα των μανατζαραιων, παρα με ορθολογικα κριτηρια.

    Το αρθρο του Γιαννη Χαρη στο @49 δεν με επεισε πολυ, ειναι η αληθεια. Στα ελληνικα εχουμε εξαρχης πολυ μεγαλυτερη ελευθερια στην συνταξη απο τα αγγλικα. Σε μια δηλωτικη προταση μπορουμε να βαλουμε στην αρχη ειτε το υποκειμενο, ειτε το ρημα, ειτε το αντικειμενο, για να δωσουμε περισσοτερη εμφαση σε αυτο. Αντιστοιχα θα μπορουσε να συμβαινει και στις ερωτηματικες προτασεις, και οι διακρισεις στο νοημα που προκυπτουν μου φαινονται αρκετα χρησιμες.

  63. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    52 Dry >>επαρχιωτόπουλα (κλάσης ’85) αντί του επικοινωνείς λέγαμε συγκοινωνείς (με το μυαλό σου
    Α! *Συγκοινωνείς* λέγαμε κι εμείς παλιά, μπορεί κι ακόμη, στο χωργιό! Από τα *συγκοινωνούντα δοχεία*, θυμάμαι να σκέφτομαι ενδόμυχα. Όπως και τώρα που το θύμισες Q) .

  64. μήτσκος said

    Δεν το χρησιμοποιώ αλλά χαίρομαι όταν το ακούω, επειδή μου αποκαλύπτει ότι ο συνομιλητής μου σκέφτεται με όρους μάρκετινγκ/διαφήμισης. Και αυτό είναι μια χρήσιμη επιπλέον πληροφορία.

    Άνω των σαράντα.

  65. Avonidas said

    Αυτό το είχα ξεχάσει πριν. Λες ότι δεν σου αρέσει το «επικοινωνία της επιστήμης», έχεις όμως συναντήσει το «επικοινώνηση»;

    Όχι. Αυτο που λεγεται συνήθως «επικοινωνία της επιστήμης», εγώ προτιμαω να το λέω εκλαΐκευση.

  66. Πάνος με πεζά said

    @ 18 : Ωραίο παράδειγμα το «τον γέρασαν», αλλά δεν είναι ακριβώς το ίδιο. Θα έγραφε ποτέ κανείς λχ. φόρμαλιυ, που λένε και στο χωριό μου, «τον πέθαναν οι αναθυμιάσεις μέσα σε λίγα λεπτά», αντί «πέθανε από τις αναθυμιάσεις μέσα σε λίγα λεπτά»; Έτσι το εννοώ.
    Φυσικά και μια γιαγιά σε μια κηδεία μπορεί να πει «τον πέθανε η κακιά η αρρώστια», αλλά για το επίσημον του πράγματος αναρρωτιέμαι…

  67. Avonidas said

    Kαι για να μη σας μεινει απορία: στα 30φεύγα ειμαι, αλλά δεν το βλεπω ν’ αλλαζω γλωσσικές απόψεις.

    Δε θα γεράσουμε ποτέ, κουφάλα γλωσσολόγε! 😝

  68. spiral architect 🇰🇵 said

  69. konstantinos said

    Μικρότερος από 40. Αμετάβατο. Και μου τη δίνει στα νεύρα όταν το ακούω μεταβατικό γιατί το πρωτοάκουσα από πολιτικούς, δημοσιογράφους και αγράμματους προισταμένους.

  70. Παναγιώτης Κ. said

    Οι μεγάλοι θα το χρησιμοποιούμε ως αμετάβατο ενώ οι νεότερες από μας γενιές ως μεταβατικό! Αν τύχει και κάνουμε υποδείξεις στους νεότερους θα τις ακούσουν μεν αλλά μετά θα επανέλθουν στις καθιερωμένες γλωσσικές τους συνήθειες ή μέσα τους θα μας θεωρήσουν…οπισθοδρομικούς και θα συνεχίσουν και πάλι όπως ξέρουν!
    Από το σημερινό παράδειγμα αλλά και άλλα κρατώ ως συμπέρασμα ότι πρέπει κανείς να είναι τουλάχιστον επιφυλακτικός στους διάφορους νεολογισμούς οι οποίοι συνήθως είναι αγγλισμοί.

  71. Νικοκύρη, θα περίμενα στο άρθρο και τα ιστορικά του ρήματος; τι λέει το TLG; Χρησιμοποιείται και στα αρχαία ελληνικά; αμετάβατο; είναι μεταγενέστερο; μήπως δημιουργήθηκε για να αποδώσει το communicate; το οποίο στα αγγλικά, από τα λατινικά, είχε πρωταρχική μεταβατική σημασία και εκ των υστέρων αμετάβατη…

    Μπορείς να μας διαφωτίσεις, κάπως περισσότερο από το [λόγ. < αρχ. ἐπικοινωνῶ] του ΛΝΕΓ;

  72. Triant said

    Άσχετο, αλλά δεν αντέχω. Σήμερα στην ΕφΣυν:
    Τίτλος
    «Στήριξη της Ελλάδας προς όφελος και των δύο κρατών για τα εγκλήματα». ::::::::::::
    Λεζάντα:
    Σε κανένα σημείο ο κ. Βέμπερ ή το επιτελείο του επί του Τύπου διακόπτει ή δηλώνει ότι μιλά «εκτός μικροφώνου»
    Μόνο εμένα έρχεται να βρω τον συντάκτη, να τον δέσω και να του φωνάζω ΔΕΝ, ΔΕΝ ΔΕΝ… μέχρι να πει ήμαρτον;

  73. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    Γειά σας κι ἀπὸ μένα.

    Avonidas said:

    » …στα 30φεύγα ειμαι, αλλά δεν το βλεπω ν’ αλλαζω γλωσσικές απόψεις.

    Τὸ ἴδιο κι ἐγώ· μὲ μιὰ μικρὴ διαφορά. Εἶμαι στὰ 30έφυγαπροπολλοῦ. 🙂

  74. Γιάννης Κουβάτσος said

    Το «μας γέρασαν» μ’ αρέσει, είναι ποιητικό, το χρησιμοποίησε και ο Μανόλης Αναγνωστάκης. Δεν με ενοχλεί όταν το αμετάβατο χρησιμοποιείται σαν μεταβατικό. Με ενοχλεί να παπαγαλίζω τους αγγλισμούς και την τεχνοκρετινική διάλεκτο των τηλεπαρουσιαστών των διάφορων πάουερ οφ λαβ, των μανατζαραίων και όλου αυτού του εσμού. Τη γλώσσα μού έδωσαν ελληνική, όχι φραγκολεβαντίνικο χάιχούι κι ό,τι να ‘ναι.

  75. ΧριστιανοΜπολσεβίκος said

    Δεν μου αρέσει, αλλά τι α κανς α κατς ν’ μαλώις.

    Πάνω από 40

  76. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    Μιὰ παρατήρηση.

    Νομίζω ὅτο τὸ μεταβατικὸ ἐπικοινωνῶ τὸ χρησιμοποιοῦν κυρίως οἱ ἄνθρωποι τῆς διαφήμισης· οἱ ἐπικοινωνιολόγοι, διαφημισταράδες τῆς ἀείμνηστης Μαλβίνας καὶ ὄχι οἱ μανατζαραῖοι γενικῶς.

  77. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    «Διαμεσολαβούν τη βία» (διάφοροι παράγοντες) λέει μία κυρία ΣτοΚοκκινο τώρα στην εκπομπή της Τζούλης Τσίγκα για τη γυναικοκτονία.
    «Διαμεσολαβούν τη βία» νομίζω αντιστοιχεί με το «επικοινωνούν» μεταβατικό.
    Για τη γυναικοκτονία ξαναλέω η εκπομπή.

  78. Avonidas said

    Νομίζω ὅτο τὸ μεταβατικὸ ἐπικοινωνῶ τὸ χρησιμοποιοῦν κυρίως οἱ ἄνθρωποι τῆς διαφήμισης· οἱ ἐπικοινωνιολόγοι, διαφημισταράδες τῆς ἀείμνηστης Μαλβίνας καὶ ὄχι οἱ μανατζαραῖοι γενικῶς.

    Το χρησιμοποιεί οποιοσδήποτε εχει συνηθίσει να δεχεται διαταγες απο αγγλόφωνους, και τωρα νομίζει ότι διαταζει αγγλόφωνους.

  79. Γιάννης Κουβάτσος said

    Διαμεσολαβούν τη βία…Μα είναι ελληνικά τώρα αυτό το πράμα;

  80. sarant said

    72 Κι εγώ μαζί σου!

  81. Avonidas said

    Οι μανατζαρέοι, πάντως, έχουν ενα κοινό με τους καραβανάδες: ακόμα και τη διοίκηση περιπτέρου να τους αναθέσεις, θα συμπεριφέρονται λες και κουμαντάρουν τη Μεγάλη Στρατιά. Τους είναι αδύνατον να δουν κάτι στις πραγματικές του διαστάσεις, με αποτέλεσμα να γίνονται περιγελως ακομα και στους πιο δουλικούς υφισταμενους τους.

  82. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    77.Η προσκαλεσμένη στην εκπομπή «Ιστορίες… που γράφουν Ιστορία» ήταν η κ. Γεωργία Πετράκη, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια στο Τμήμα Κοινωνικής Πολιτικής του Παντείου Πανεπιστημίου. Εργαστήριο Σπουδών Φύλου.
    Μίλησε για τη βία κατά των γυναικών, τη γυναικοκτονία και την ατιμωρησία. Έχουμε πιο καλά αντανακλαστικά στα θέματα του ρατσισμού απ΄ότι στα θέματα του σεξισμού,είπε.
    Όταν αναρτηθεί να το βάλουμε στο σχετικό νήμα. Ήταν πολύ καλή.

  83. sarant said

    71 Το ρήμα επικοινωνέω υπάρχει από την κλασική αρχαιότητα, αλλά όχι ακριβώς με τη σημερινή σημασία. Πρέπει να αναστήθηκε τον 19ο αιώνα.

  84. 83: ελαμπορέιτ ον δις, πλιζ…

  85. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    Γιάννης Κουβάτσος said:

    » …Το «μας γέρασαν» μ’ αρέσει, είναι ποιητικό, το χρησιμοποίησε και ο Μανόλης Αναγνωστάκης. Δεν με ενοχλεί όταν το αμετάβατο χρησιμοποιείται σαν μεταβατικό.

    Κι ἐμένα, Γιάννη. Ἔχει ζυμωθεῖ στὴ λαϊκὴ γλώσσα:

    Ἀπ᾿ τὴ ζωή μου πέρασες μὲ τσάκισες μὲ γέρασες

    Ἐπίσης μ᾿ ἀρέσει ἡ μεταβατικὴ χρήση τοῦ σφυρίζω. 🙂

    Ἀπεναντίας ἔχω τραυματικὴ ἐμπειρία ἀπὸ τὸ «Μὲ τελείωσες».

    Ἄκουγα νὰ τὸ παίζουν στὰ βιολιὰ καὶ νὰ τὸ χορεύουν στὸ πανηγύρι τοῦ Δεκεπενταύγουστου· στὸ Κουφονήσι, τὸ 1987.

  86. Γιάννης Κουβάτσος said

    Αν ένας νέος μου πει «άφησα τον αυτοκόλλητό μου τον Τιμολέων, τον αδερφό της Γωγούς, να μου επικοινωνήσει τα θέλω του και στο τέλος της μέρας διαπίστωσα ότι είχα μπει στα παπούτσια του», θα καταλάβω τι περίπου εννοεί, αλλά θα του απαντήσω στα δικά μου …αναχρονιστικά ελληνικά και θα με καταλάβει κι εκείνος. Μιλάμε λοιπόν διαφορετικά ελληνικά, αλλά συνεννοούμαστε. Κάτι είναι κι αυτό.

  87. Pedis said

    -> 42 – Στα μαγαζιά, το, λ.χ., «πέντε τριάντα είστε», από πότε χρονολογείται;

    πέντε τριάντα -> εννοεί ευρώ.

    42 Αυτό δεν το έχω παρατηρήσει.

    Αλήθεια; Απορώ.

    Τρώνε πλέον και το αρχικό «Στα … «.

    Το έχω συζητησει με φίλους και το έχουν παρατηρήσει κι αυτοί.

  88. Γιάννης Κουβάτσος said

    85: Και το «με τελείωσες» είναι δυνατή έκφραση, Δημήτρη, δεν με χαλάει. Όπως χρησιμοποιώ και το «λήξ’ το» προς τον διαιτητή, όταν τυχαίνει να κερδίζει οριακά η Πανάθα. «Λήξ’ το το …τιμημένο!» 😊 Άρα δεν είμαστε γλωσσικές μούμιες, αλλά δεν γίνεται και να αποδεχόμαστε και όλους τους αγοραίους αγγλισμούς.

  89. Pedis said

    # 86 – Για βάλε με το νου σου να αρχίσουν μερικοί με επιρροή στο δημόσιο λόγο να μεταφράζουν τα φρέισαλ βερμπς … τότε θα δώσεις επάνω, δεν θα;

  90. 89: Εξαπανέκαθεν υποστηρίζω ότι φρέιζαλ βέρμπς έχουμε και στα ελληνικά· μόνο που η πρόθεση/σύνδεσμος μπαίνει από μπροστά και φτιάχνει σύνθετα ρήματα: επιτρέπω, προτρέπω, εκτρέπω, ανατρέπω. Αντίστοιχα με το θέτω, κλπ.

  91. Triant said

    89: θα δώσεις επάνω Τέλειο!
    Μην τους δίνεις ιδέες όμως (έτσι μού ‘ρχεται να αρχίσω να το χρησιμοποιώ εγώ πάντως – «δίνω πάνω» όσο το σκέφτομαι, τόσο μου αρέσει).

  92. Όλα έχουν να κάνουν με την ηλικία… Με ενοχλεί η χρήση κυρίως γιατί μου φέρνει στο νου μια ξύλινη σύγχρονη γλώσσα που αγωνίζεται να δείχνει μέσα στα πράγματα.
    Σήμερα διάβασα για τα κρατικά βραβεία λογοτεχνίας. Με χαρά είδα (ίσως το’ χετε ήδη μάθει) τη βράβευση με το Κρατικό Βραβείο Δοκιμίου ‒ Κριτικής του Παντελή Μπουκάλα για το έργο του με τίτλο Όταν το ρήμα γίνεται όνομα. Η «Αγαπώ» και το σφρίγος της ποιητικής γλώσσας (εκδόσεις Άγρα). Μας το είχε παρουσιάσει εδώ ο Νικοκύρης: https://sarantakos.wordpress.com/2017/01/04/mpoukalas-3/

  93. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    91.Τριαντ «δίνω πάνω» όσο το σκέφτομαι, τόσο μου αρέσει

    *ήδωκε απάνω τζη*, της επιτέθηκε
    *ήρθε απάνω τζη* , αγαπήθηκαν

  94. 89-91: Στα ελληνικά εν-δίδουμε

  95. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    @88. Ἡ τραυματικὴ ἐμπειρία μου δὲν ὀφείλεται, στὴν ἔκφραση «μὲ τελείωσες», ἀλλὰ τὸ ὅτι τραγουδοῦσαν καὶ χόρευαν τὸ συγκεκριμένο τραγούδι σὲ κυκλαδίτικο πανηγύρι· καὶ μάλιστα κατ᾿ ἐπανάληψη.

  96. Avonidas said

    τότε θα δώσεις επάνω, δεν θα;

    Ε, όταν τρέξει έξω η υπομονή μου… 😄

  97. 96: Δεν υποστήριξα ότι υπάρχει ένα προς ένα αντιστοίχιση των δύο σχηματισμών. Είπα ότι αντίστοιχο των φρέιζαλ βερμπ είναι τα δικά μας σύνθετα ρήματα -κι αν θες, όσο ακατανόητος ή κατανοητός είναι ένας σχηματισμός όπως το give+up για κάποιον με τη μία μητρική γλώσσα, τόσο ακατανόητος ή κατανοητός είναι κι ο σχηματισμός εν+δίδω για κάποιον με τη άλλη. 😉 εξ-αντλήθηκες; 😉

  98. Pedis said

    # 94 – give in !! Πόσο ωραίο!

    Μπορούμε να περάσουμε από πάνω από διάφορες τέτοιες περιπτώσεις, δεν μπορούμε;

    Παρακαλώ αφήστε να πάμε πάνω.

    (κάτι σε γκουγκλ τρανσλέιτορ μοιάζει … )

  99. 98: Πάρα πολλά τα παραδείγματα που ταιριάζουν κι άλλα τόσα που είναι διαφορετικά. Είναι όμως πειστικά για το ότι δεν είναι τρελοί αυτοί οι Ρωμ Εγγλέζοι, κι εγώ θα δοκίμαζα και αυτήν τη συνιστώσα στη διδασκαλία τους, δίπλα στην ξερή απομνημόνευση…

  100. Δεν θα εκπλήξω κανέναν αν προσθέσω ότι κι εγώ δεν χρησιμοποιώ ποτέ το «επικοινωνώ» μεταβατικά. Μου φτάνουν το «μεταδίδω» και το (μεταβατικό!) «περνώ». Αλλά δεν θα είναι ζημιά για τη γλώσσα αν επικρατήσει — όπως θα είναι π.χ. αν το «άμεσα» αρχίσει να χρησιμοποιείται ευρύτερα αντί του «αμέσως», που στα δικά μου ελληνικά σημαίνει άλλο πράμα.

  101. Pedis said

    # 99 – δεν το είχα σκεφτεί. Μπορεί να έχεις δίκιο.

    Έχεις ερθει απέναντι σε πολλές περιπτώσεις; 🙂

  102. ΣΠ said

    41
    Το «Πέρασέ μου το αλάτι» υπάρχει ως παράδειγμα στο ΛΚΝ (σημασία 16β).

  103. Πάνος με πεζά said

    «Πέντε τριάντα είστε» : Μου θυμίζει όταν τηλεφωνούν σε ραδιοφωνικές εκπομπές. «Καλησπέρα, Νίκος είμαι, από Πατήσια» (δηλ. το Νίκος είναι ιδιότητα). Βεβαίως, έχει και βάση, αν το θεωρήσεις «είμαι ένας Νίκος», όπως λέμε «κι εγώ Νίκος είμαι, σαν το Νοικοκύρη».

  104. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    Eγώ είμαι αρκετά κάτω από τα 58 και λίγο πάνω από τα 57 κι επειδή στον στρατό χρησιμοποιούσαμε μόνο μεταγωγικά και αποβατικά δεν χρησιμοποιώ μεταβατικό. 🙂 To επικοινωνώ δεν το πολυακούω αλλά και δεν με ενοχλεί ιδιαίτερα (αν θυμάμαι καλά, πρώτη φορά πρέπει να το είδα εδώ πρίν 4; χρόνια από τον Λεώνικο που ήθελε να επικοινωνήσει τα γραπτά του, τον Μπασιά ή κάτι άλλο) αντίθετα με ενοχλεί πολύ όταν ακούω, επίστρεψε, επίτρεψε, πάρτε τις κοιτάξτε τις κλπ. Σε γενικές γραμμές, ακολουθώ την αρχή μου, προσαρμογή με μέτρο, ότι δεν με ενοχλεί ακουστικά το χρησιμοποιώ τα άλλα τα προσπερνάω, ότι είναι να μείνει θα μείνει ανεξαρτήτως αν είναι σωστά, λάθος, πολύτιμα ή άχρηστα, τα άλλα θα χαθούν .

    72 – Όσο κι αν του φωνάζεις ΔΕΝ ΔΕΝ ΔΕΝ, ΔΕΝ θα πετύχεις τίποτε. 🙂

  105. … το μακρινό 2008, ο αρχικός σχολιαστής επικρίνει δριμύτατα … το μεταβατικό «επικοινωνώ». …

    Διανύουμε μακρά
    μεταβατική περίοδο
    έκτοτε.

    … τη μεταβατική χρήση του «επικοινωνώ» … δεν την καταγράφει ούτε το ΜΗΛΝΕΓ, …
    Αλλά το ΜΗΛΝΕΓ νομίζω πως ακόμα βρίσκεται σε
    «έκδοση beta».

    Προφανώς το ΜΗΛΝΕΓ βρίσκεται στην
    μπεταβατική περίοδο:
    Είναι ακόμα
    στα μπετά.

  106. (97) Το «εξαντλώ» έχει ακριβές αντίστοιχο στο γαλλικό épuiser και στο ολλανδικό uitputten. Και γενικά, είναι εκπληκτικό πόσο παρόμοια σύνθετα ρήματα υπάρχουν στις διάφορες γλώσσες. Συχνά πρόκειται καταφανώς για μεταφραστικά δάνεια (πιστεύω π.χ. ότι και o λατινικός πρόγονος του γαλλ. éditer, αγγλ. edit, και το γερμ. herausgeben, και το ρωσ. издавать, και το ουγγρ. kiad είναι άμεσα ή έμμεσα μεταφραστικά δάνεια από το ελληνικό εκ-δίδω), αλλά εξίσου συχνά λειτουργεί ανεξάρτητα παρόμοια εικόνα σε διαφορετικές γλώσσες (πρβ. κοντά στα παραπάνω το αγγλ. put out, που εκτός από ‘σβήνω’ σημαίνει και ‘εκδίδω’, ή το λατ. in-venire = βρίσκω, το αγγλ. come upon και το ρωσ. находить.) Και βεβαίως (99) αυτές οι ομοιότητες αξίζει να αξιοποιούνται στη διδασκalία ξενων γλωσσών.

  107. Χαρούλα said

    Και γώ δεν χρησιμοποιώ το «επικοινωνώ κάτι». Και νομίζω πως δεν φταίει μόνον η πενήντα φεύγα ηλικία μου. Ούτε όλοι οι νεώτεροι γνωστοί μου το χρησιμοποιούν.
    Συμφωνώντας αρχικά με τον κ.Μαρτίνο(76) και τον Avonidas(78), νομίζω πως όσοι σπούδασαν στην Αμερική το χρησιμοποιούν. Και αυτοί που κάνουν κάποιες «γιάπικες» ή επικοινωνιακές δουλειές. Και πάντα κάποιοι ελάχιστοι που νομίζουν ότι έτσι γίνονται …μοντέρνοι!
    Περισσοτερο ακούω το «θα σε πάρω πίσω» και συγχίζομαι.

    Βρήκα κι αυτό το παλαιότερο για όποιον όπως εγώ δεν το ξέρει.
    http://www.sarantakos.com/language/agrammat.html

    Alexis 50☺️🤓😊 Πως πήγε το πρότζεκτ; Οι μανατζαρέοι έστειλαν μέμο για το νέο πλάνο.😊😊😅😂

  108. 71: Στα λεξικά του Κοντόπουλου, βρίσκω στο ελληνοαγγλικό έκδοσης 1868 δεν υπάρχει παρά μόνο ο επίκοινος με απόδοση common, ενώ στο αγγλοελληνικό έκδοσης 1892, διαβάζω ανάμεσα στα άλλα:

    Communicate. ρ[ήμα] ε[νεργητικόν] και ου[δέτερον]. κοινωνώ, συγκοινονώ (sic), ανακοινώ, μεταδίδω, γνωστοποιώ.
    Communication. ο[νομα]. κοινωνία, συγκοινωνία. σχέσις, γνωστoποίησις

  109. Λάμπρο, τι σ’ενοχλεί στο «πάρτε τις, κοιτάξτε τις»; Πιστεύεις ότι μόνο το «πάρτε τες, κοιτάξτε τες» είναι το σωστό; Με ποια λογική, αφού βέβαια όλοι λέμε «τις πήρα, τις κοίταξα»;
    Και μη φτάσουμε στο σημείο να μας ενοχλούν τα «επίστρεψε, επίτρεψε» στην προστακτική! Εντάξει, ανεκτό το καβαφικό «επέστρεφε», αλλά ο αναύξητος τύπος δεν παύει να είναι ο σωστός, σύμφωνα με τη λογική της γλώσσας!

  110. ΣΠ said

    Στο «επικοινωνώ» με ενοχλεί η χρήση του ως μεταβατικού όχι επειδή το θεωρώ γλωσσικό λάθος αλλά επειδή το βρίσκω στομφώδες και δήθεν. Και είμαι πάνω από 40 (και 50, και 60).

  111. ConspiRaki Theologist said

    Δεν μου αρέσει η χρήση του λόγω μανατζερισμού/ μακρετινισμού (sic)· ο αγγλισμός δεν με ενοχλεί.
    Διάβασα όμως το άρθρο και κατέληξα στο, λανθασμένο – ελπίζω – συμπέρασμα ότι η μεταβατική του χρήση,
    μάλλον δεν μπορεί να αντικατασταθεί από καμία από τις προτεινόμενες.

    Στα μαρκετινίστικα τo «να επικοινωνήσουμε το μήνυμά μας στους πελάτες/πολίτες» δεν σημαίνει ακριβώς
    ούτε «κοινοποιώ», ούτε γνωστοποιώ, ούτε διαδίδω, ούτε προβάλλω, και μάλλον όχι ακριβώς «διατυπώνω»/«εκφράζω»/«εκφέρω».
    Η δεύτερη σημασία (του «διατυπώνω») όντως υπάρχει,όμως, απ’ όσο μπορώ να σκεφτώ τώρα, συνήθως με αρνηση,
    όταν ο ομιλητής ουσιαστικά θέλει να πει «δεν το είπα σωστά» και αντ’ αυτού χρησιμοποιεί΄το «δεν το επικοινώνησα σωστά /
    δεν επικοινωνήθηκε σωστά». Τα ρήματα της πρώτης κατηγορίας ουσιαστικά δηλώνουν όλα «ανακοινώνω».
    Όμως το «να επικοινωνήσουμε το μήνυμά μας στους πελάτες/πολίτες», δεν σημαίνει απλά
    «να ανακοινώσουμε το μήνυμά μας στους πελάτες/πολίτες», αλλά «να ανακοινώσουμε το μήνυμά μας στους πελάτες/πολίτες
    με τέτοιο τρόπο ή τρόπους που να καταλήξει στο αυτοί να το ενστερνιστούν».
    Νομίζω ότι αυτό το δεύτερο κομμάτι, η υπονοούμενη συνακόλουθη αποδοχή του μηνύματος του πομπού από τον δέκτη,
    και όχι σκέτη η εκπομπή του πομπού (δηλ «ανακοινώνω»),
    είναι αυτό που διαφοροποιεί την μεταβατική χρήση του επικοινωνώ.
    Η δε τροπή του σε μεταβατικό, κατά τη γνώμη μου, αυτό ακριβώς υπογραμμίζει.

    Η μαρκετινίστικη χρήση του μεταβατικού «επικοινωνώ» θεωρεί ότι δεν αρκεί «απλά να τα λέμε»
    (έτσι σκέτα, αμετάβατα, δηλ. απλά να κοινοποιούμε ), αλλά «να τα λέμε και ο άλλος που τα ακουεί να τα δέχεται»
    (κατά μία έννοια, σχεδόν κυριολεκτική, να του τα μεταβιβάζουμε! ), δηλαδή να υπάρξει επικοινωνία·
    στην καθομιλουμένη άλλωστε, η επικοινωνία, σχεδόν εξ ορισμού, υπονοεί την λήψη του μηνύματος,
    αν ο δέκτης δεν λάβει το μήνυμα του πομπού δεν λέμε ότι επικοινώνησαν.
    Αν ο δέκτης της μαρκετινίστικης «επικοινωνίας» δεν αποδεχτεί το μήνυμα,
    τότε «δεν το επικοινωνήσαμε/επικοινωνήθηκε σωστά», τότε (και μόνο τότε ; ) χρησιμοποιείται η άρνηση
    με τη μεταβατική έννοια. ‘Ισως το «σωστά» να είναι η λέξη που αναγκαστικά πρέπει να συνοδεύει τη χρήση
    σε άρνηση ώστε να εννοηθεί ως μεταβατικό το «επικοινωνώ». Αν ο μαρκετίερ πει «Δεν επικοινωνήσαμε το μήνυμά μας»,
    μάλλον εννοεί «δεν το μεταδώσαμε», αν όμως πει «Δεν επικοινωνήσαμε σωστά το μήνυμά μας»
    μάλλον εννοεί «το μεταδώσαμε αλλά δεν έπιασε στον κόσμο» δηλ δεν αποδέχτηκαν το μήνυμα οι δέκτες.
    Πιθανότατα, τώρα πια, το «σωστά» εξυπακούεται σε μεγάλο ποσοστό, μιας που «όλοι» πλέον μιλάνε
    όλο και πιο πολύ μαρκετινίστικα, λόγω και της ποσοτικοποίησης/εμπορευματικοποίησης της
    καθημερινής επικοινωνίας μέσω της χρήσης των SM και φυσικά της σχεδόν διαχρονικής, πια,
    νεοφιλελέ τηλεοπτικής, και όχι μόνο, προφανώς, προπαγάνδας όπου όλες οι ανθρώπινες σχέσεις
    μπαίνουν στα στενά πλάισια του δούναι και λαβείν, το μάντρα του νεοφιλελευθερισμού.
    Παρατηρώ δε, ότι η μεταβατική χρήση του επικοινωνώ έχει σαφή διανυσματική χροιά ( από τον πομπό στον δέκτη),
    η επικοινωνία είναι μονόδρομη σε αυτή την περίπτωση, σε αντίθεση με την (αμετάβατη) επικοινωνία 2 ατόμων,
    όπου νοούνται και τα 2 ως πομποί και δέκτες ταυτόχρονα, και η επικοινωνία εξυπακούεται ως αμφίδρομη.
    Οπότε, αν και συμφωνώ με τον χαρακτηρισμό «ελαφρώς άστοχο» του «μεταβιβάζουμε» ως επεξήγηση,
    θεωρώ, όπως έγραψα και παραπανω, ότι αποδίδει αυτό που είχαν στο πίσω μέρος του μυαλό τους
    οι μαρκετινίστες καθιερώνοντας τον όρο. Το «ελαφρώς άστοχο» μάλλον έγκειται στο ότι
    αν το αποδώσουμε ως «μεταβιβάζω» αποκαλύπτεται η μονόδρομη φύση της επικοινωνίας,
    που με τόση μαεστρία προσπάθησαν να μας παρουσιάσουν ως αμφίδρομη, χρησιμοποιώντας τη λέξη «επικοινώνια».
    Έτσι, ίσως να προτιμήσω να το χαρακτηρίσω ελαφρώς άκομψο, αντί για άστοχο, μιας που αποκαλύπτει,
    την πραγματική φύση της «επικοινωνίας», όπως το γαμήσι είναι άκομψο σε σχέση με την ερωτική συνεύρεση.
    Πιο άκομψο αλλά σαφέστατα και πιο σαφές και πιο ειλικρινές.
    Γιατί με την με την «επικοινωνία» αυτομάτως μας έρχεται στο νου η εικόνα δύο μερών που επικοινωνούν ισότιμα.
    Η μεταβίβαση, ή προπαγάνδα, απ΄την άλλη, καμιά ισοτιμία πομπού και δέκτη δεν υπονοεί γιατί δεν υπάρχει.

    Απ’ τα προηγούμενα προκύπτει ότι το «προπαγανδίζω» αποδίδει ακριβώς τη σημασία του μεταβατικού επικοινωνώ.
    Οι πϊαριτζήδες επικοινωνούν ένα μήνυμα στο κοινό, δηλαδή προπαγανδίζουν μία άποψη.
    Το ότι το «προπαγανδίζω» έχει αρνητική χροιά, οφείλεται στους ίδιους λόγους που και ο φόνος έχει αρνητική χροιά.
    Ορισμένες πράξεις καλό είναι να μη γίνονται, και όπως και αν τις βαφτίσουμε, το όνομά τους πάντα θα αποκτά αρνητική χροιά.
    Άλλωστε και ο ορος «δημόσιες σχέσεις» επινοήθηκε, αμέσως μετά τον ΑΠΠ, από τον ανιψιό του Φρόυντ
    (Εντουαρντ Μπαρνέ, αν θυμάμαι καλα) ακριβώς για να αντικαταστήσει τον όρο προπαγάνδα
    που είχε αποκτήσει αρνητική χροιά λόγω του πολέμου. Οι πρώην προπαγανδιστές, νυν δημοσιοσχεσίτες,
    ως απατεώνες εξ ορισμού (μιας που προσπαθούν να εξαπατήσουν, να κοροϊδέψουν, να αποκρύψουν,
    να διαστρεβλώσουν), αλλάζουν τα ονομάτα τους , όπως ακριβώς οι σεσημασμενοι κακοποιοί·
    τώρα τελευταία αυτοαποκαλούνται επικοινιωνολόγοι.
    Η προσπάθεια της εξουσίας να οικοιοποιειθεί, αλλοιώσει, μεταλλάξει νοήματα, όπως την απέδωσε πολύ έυστοχα
    με τη Νέα Γλώσσα ο Οργουελ, είναι συνεχής και αδιάκοπη (και φυσικά δεν υπονοώ σκοτεινά κέντρα).
    ΚΑι δυστυχώς αποδίδει. Τώρα πια επικοινωνούμε, δεν προπαγανδίζουμε,
    βάζουμε τα παιδιά τάιμ-άουτ και όχι τιμωρία και ένα σωρό άλλα.
    Λες και άμα τον πούμε γιαννάκη παύει να ‘ναι γιάννης…

    Αναφορές : Bill Hicks on Marketing and Advertising

    [ηλικία 41]

  112. ConspiRaki Theologist said

    Τα «επικοινωνείς / με τον εγκεφαλό (σου) / με τον αφαλό (σου) ; » , με την έννοια «πας καλά ; »,
    τα έχω ακούσει και χρησιμοποιήσει και εγώ.

  113. 106: Και είναι καλό να κατανοεί κανείς ότι παρόμοιοι είναι οι μηχανισμοί, αν κάποιος πάρει πρόθεση/σύνδεσμο/επίρρημα και κολλήσει από πίσω ένα ρήμα για να φτιάξει μια σύνθετη λέξη, με νέα σημασία, που λίγο θα θυμίζει αυτές χωριστά των δύο συνθετικών, ή αν κολλήσει την πρόθεση/σύνδεσμο/επίρρημα μετά το ρήμα, φτιάχνοντας, όχι σύνθετη λέξη, αλλά αυτό που μας διδάσκουν ως φρέιζαλ βέρμπ.

  114. Γιάννης Κουβάτσος said

    Κάποιες φορές το λανθασμένο είναι εύηχο και το σωστό κακόηχο. Αλλά μόνο οι ποιητές μπορούν να παραβιάζουν τους κανόνες και να επιβραβεύονται για την τόλμη τους. Άντε βάλε σε στίχο το σωστό «επίστρεφε»…

  115. Πάνος με πεζά said

    Πάντως δεν είναι τυχαίο που έχουμε κάνει μεταβατικά δύο ρήματα σχετιζόμενα με ειδήσεις, το επικοινωνώ και το διαρρέω… Αυτό αυθόρμητα δείχνει να «πλάστηκε» από κάποια εποχή και πέρα που οι ειδήσεις φτιάχνονταν και διοχετεύονταν ως κουτόχορτο…

  116. Πάνος με πεζά said

    Ή καλύτερα από την εποχή και πέρα που άνθισε η πλύση εγκεφάλου…

  117. 114: Γύρνα πίσω

  118. 117 (πάτησα πρόωρα εντερ) φρέιζαλ βέρμπ 😀

  119. Πάνος με πεζά said

    Και πάντα, να σκεφτόμαστε και το τέλος της κατρακύλας, όταν αρχίσουμε να λέμε κάτι : αν ρίξω τη μεσοτοιχία δυο διαμερισμάτων, θα τα συγκοινωνήσω;

  120. Πάνος με πεζά said

    Εδώ, στην τελευταία γραμμή λέει ακριβώς για το «κοινωνώ», που είχα προτείνει στο πρώτο μου σχόλιο.

  121. Πάνος με πεζά said

    Εδώ.

  122. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    109 – Δεν είπα πως είναι λάθος (ανάθεμα κι αν ξέρω τι και γιατί είναι σωστό και λάθος) έτσι το είχα μάθει, επέτρεψε, επέστρεψε και τες, τι να κάνω, με ενοχλεί όταν τα ακούω διαφορετικά, δεν είμαστε όλοι γραφιάδες Άγγελε, να τριβόμαστε καθημερινά με τις λέξεις και τα γράμματα, και την ορθογραφία διαφορετικά την ήξερα, εδώ με τα χρόνια συμορφώθηκα. 🙂

  123. Κατόπιν ωρίμου σκέψεως για όλα φταίει η χούντα και γι αυτό φυσικά. Υπήρξε γλωσσικό σοκ με την επιβολή της και με τα κουραφέξαλα που αμολούσε ο δικτάτωρ αλλά και με την προώθηση ανάξιων δημοσιογράφων που γίνανε γλωσσικά πρότυπα του λαού.
    Κάτι σαν τους επιστήμονες του Σαλιαρέλη ή το «διδάξαμε ήθος» του Μαρινάκη

    Τριηντάρης δηλαδή στα τρίτα -ήντα πλέον…

  124. Κυριάκος said

    Ο Φόρης έγραψε κάποτε σχετικά με την τάση τα αμετάβατα να γίνονται και μεταβατικά:
    Υπάρχει πιο αμετάβατο ρήμα από το «ζω»; Και όμως λέμε: «Τον ζει με την σύνταξή της»

    Είναι απλώς θέμα συνήθειας.

  125. Νίκος Κ. said

    Δεν χρησιμοποιώ ποτέ το «επικοινωνώ» μεταβατικά.

    Μπορεί να ξεκίνησε από κύκλους μανατζαραίων όμως κατάφερε κι έπιασε (σε ένα βαθμό). θα διακινδυνεύσω λοιπόν μια «ψυχολογική» ερμηνεία: Αλλιώς ακούγεται να πεις «τους ενημέρωσα για τον προβληματισμό μου» κι αλλιώς «τους επικοινώνησα τον προβληματισμό μου». Στη δεύτερη περίπτωση υποτίθεται πως έκανες κάτι … πιο βαθύ, πέτυχες την «επικοινωνία» δηλαδή αυτό ακριβώς που μας λείπει.

    Γι αυτό μας το πασάρενε οι μανατζεραίοι (άλλωστε, τόσους και τόσους ευφημισμούς δεν μας έχουν πασάρει;) αλλά και γι αυτό βρήκε ρίζες κι έπιασε.

  126. Μαρία said

    Το μεταβατικό επικοινωνώ δάνεισε τη σημασία του και στο επίθετο επικοινωνιακός.
    Κοντά στην επικοινωνιακή (π.χ. ικανότητα) που παράγεται απ’ το αμετάβατο επικοινωνώ, έχουμε την επικοινωνιακή (στρατηγική και πολιτική) όχι μόνο της χ εταιρίας αλλά και του ψ κόμματος, διάβαζε προπαγάνδα (βλ. και σχ. 111).
    Αυτή η χρήση με είχε ξενίσει πριν απο εικοσαριά χρόνια, όταν πρωτοάκουσα την έκφραση, και θυμάμαι οτι την είχα συζητήσει με φίλο γλωσσολόγο. Να υποθέσω οτι σας ενοχλεί εξίσου με το μεταβατικό ρήμα ή μήπως όχι;

  127. ΚΩΣΤΑΣ said

    126 Εμένα το επικοινωνιακός δεν με ενοχλεί και μερικές φορές το χρησιμοποιώ με τη σημασία ο έχων το χάρισμα της επικοινωνίας, αυτός που ξέρει να μιλάει καλά. Λάθος; δε νομίζω. 😉

  128. Πέπε said

    126:
    Μ’ ενοχλεί για άλλου λόγο: είναι ανακριβές – για να μην πω εκ του πονηρού ανακριβές.

    Η επικοινωνιακή πολιτική δεν είναι πολιτική επικοινωνίας, αλλά κάτι παραπλήσιο προς το «διαφημιστική πολιτική», με συγκαλυμμένο όνομα.

  129. leonicos said

    127 επικοινωνιακός

    κι εγώ δυστυχώς. το δυστυχώς πάει σ’αυτόν που έχω κατά νουν

    128 έχεις απόλυτο δίκιο

  130. leonicos said

    124
    Είναι απλώς θέμα συνήθειας.

    αποδοχής, εξοικείωσης

  131. @126 Έχω την εντύπωση ότι το επιθ. «επικοινωνιακός» παράγεται από την «επικοινωνία» και όχι από το «επικοινωνώ» (μεταβατικό ή αμετάβατο).
    Πάλι βέβαια η ρίζα («επικοινωνία») δείχνει να έχει πάρει μια δεύτερη, μαρκετίστικη, σημασία κοντά στο μεταβατικό «επικοινωνώ».

    Σίγουρα, όμως, η απλή επέκταση της έννοιας μιας λέξης ενοχλεί πολύ λιγότερο από τις μορφολογικές και συντακτικές αλλαγές: εμπλουτίζει τη γλώσσα χωρίς να βιάζει τα αυτιά των ομιλητών.

  132. ndmushroom said

    125
    Εύστοχη παρατήρηση: σε αντίθεση με τα συνώνυμα που ανέφερε ο Νικοκύρης, το «επικοινωνώ» έχει λίγο βαθύτερη έννοια, καθώς δεν μένει σε αυτό που κάνω ΕΓΩ (εκφράζω, διατυπώνω, μεταδίδω κλπ.) αλλά αγγίζει και αυτό που κάνει το κοινό μου, το οποίο δεν αρκεί να ακούσει όσα του λέω (πράγμα που θα ήταν αρκετό στα συνώνυμα που αναφέρθηκαν), αλλά ως ένα βαθμό να τα συμμεριστεί/αποδεχθεί. Για αυτό, και επειδή παρ’ όλα αυτά και παρότι κάτω των 40 δεν μου αρέσει η μεταβατικότητα του ρήματος (δεν νομίζω εξάλλου ότι έχει σχέση με την ηλικία: οι οπαδοί του μεταβατικού επικοινωνείν προέρχονται από συγκεκριμένους επαγγελματικούς κλάδους, όχι από μία ή άλλη γενιά), αν μου τύχει να αποδώσω το communicate our ideas/goals/policies, ενδέχεται να το χρησιμοποιήσω με βαριά καρδιά, διαφορετικά θα χρησιμοποιήσω ένα συνώνυμο προσθέτοντας ένα «αποτελεσματικά», «πειστικά» ή ό,τι άλλο κολλάει.

  133. leonicos said

    121 ΠμΠ

    πάντως, το ‘κοινωνώ’ με τη σημασία ‘μεταλαμβάνω τῆς Θείας Κοινωνίας’ ή απλώς ‘μεταλαβαίνω’ είναι θρησκευτικής αρχής νεολογισμός, και δεν μπαίνει στην ίδια συζήτηση με το ‘κοινωνώ’ μεταβατικό ή αμετάβατο

  134. Στην πλούσια και πολύ ενδιαφέρουσα παρέμβαση του ConspiRaki Theologist μου έκανε εντύπωση που απουσιάζουν εντελώς τα παράγωγα του «πείθω». Ίσως από εκεί να μπορούσαμε να αντλήσουμε σωστότερους τρόπους απόδοσης του communicate, αν και δεν ξέρω κατά πόσο η «πειθώ» και τα παιδάκια της θα άρεσαν στο μάρκετινγκ και στη σύγχρονη πολιτική.

    Κάποιοι ουτοπιστές θα έλεγαν βέβαια ότι «αλλάζοντας τις λέξεις, αλλάζουμε και τα μυαλά» (γυναικοκτονία point). :p

  135. leonicos said

    109 Άγγελε και Λάμπρο

    Λάμπρο, τι σ’ενοχλεί στο «πάρτε τις, κοιτάξτε τις»; Πιστεύεις ότι μόνο το «πάρτε τες, κοιτάξτε τες» είναι το σωστό; Με ποια λογική, αφού βέβαια όλοι λέμε «τις πήρα, τις κοίταξα»;

    Άγγελε, το ότι λέμε «τις πήρα, τις κοίταξα» ΔΕΝ σημαίνει ότι στην άτονη μορφή δεν μπορεί να είναι »τες». ΚΑΙ είναι

  136. leonicos said

    Εκτὀς από το πείθω

    υπάρχει και το παραπείθω

    παραπειστικός, = που εξαπατά με δήθεν πειστικά επιχειρήματα

  137. leonicos said

    107 Χαρούλα

    «θα σε πάρω πίσω» και συγχίζομαι.

    Ευτυχώς που δεν οπλοφορώ

  138. ΓιώργοςΜ said

    115 >διοχετεύονταν ως κουτόχορτο…
    128 >«διαφημιστική πολιτική», με συγκαλυμμένο όνομα

    Εδώ νομίζω αναδύεται σιγά-σιγά η ένσταση: Τελικά, επειδή δε θέλουμε να πούμε «διοχετεύω», «πλασάρω», «προπαγανδίζω», «διαφημίζω» κλπ επειδή ήδη ο κόσμος έχει φορτίσει τις λέξεις αρνητικά, να σημαίνουν δηλαδή την προβολή των θετικών μόνο όψεων ενός προϊόντος ή μιας πολιτικής, βρήκαμε μια παρθένα λέξη, χωρίς φορτίο. Μας ενοχλεί (εμάς που μας ενοχλεί), η εκ του πονηρού χρήση της λέξης.

  139. leonicos said

    Δεν θα εκπλήξω κανέναν αν προσθέσω ότι κι εγώ δεν χρησιμοποιώ ποτέ το «επικοινωνώ» μεταβατικά.

    Αλλά χρησιμοποιείς μεταβατικά το εκπλήττω. Μεταβατικό είναι το συνώνυμό του καταπλήσσω. προκαλώ έκπληξη, δεν εκπλήσσω

  140. Χρήστος Π. said

    Η απάντηση στα ερωτήματα που τέθηκαν είναι σαφής (για το άσχετο μυαλό μου): Τρέχα γύρευε. Ο καθένας λέει ό,τι γουστάρει και χρησιμοποιεί τις λέξεις με όποιο τρόπο γουστάρει. Κάτι από τα παραπάνω, είναι ίσως φυσιλογκή εξέλιξη μιας γλώσσας που δέχεται και ξένες επιδράσεις όσον αφορά τις μεταφορές, νέες εκφρασεις, κλπ. Κάποια άλλα είναι γλωσσική αναρχία και ασχετοσύνη. Ό,τι μας έφεραν μετά τη τεχνητή γλώσσα της καθαρεύουσας, είναι τεχνητές δημοτικές με εναλασσόμενες γραμματικές, με συνακόλουθη άνθιση του δημοτικίστικου λογιωτατισμού (Κακριδής, Κριαράς, κλπ). Από μικρό παιδί παρατηρώ τους ανθρώπους να αλλάζουν τη γλώσσα τους ανάλογα με το κάποιοι άλλοι επιβάλλουν (όταν μεγάλωνα όλη έλεγαν της «της καταστάσεως», μόνο από κανένα αναγνώστη του Ριζοσπάστη άκουγα «της κατάστασης», ακόμαι και αγροτες που δεν τέλειωσαν το δημοτικό «της καταστάσεως» έλεγαν).

    Δημοτική γλώσσα του λαού ποτέ δεν συνάντησα, χίλιες δημοτικές έβλεπα ανάλογα με το που βρισκόμουν και με ποιόν μίλαγα. Άκουσα να μου λέει κάποιος ότι το σωστό δεν είναι «οι ασκήσεις λυνόντουσαν» αλλά «λύνονταν» και αναρωτήθηκα τι σόι δημοτική είναι αυτή, ο δικός μου περίγυρος αλλιώς τα έλεγε. Κάντε ό,τι θέλετε αλλά βγάλτε μια οριστική να διδάσκουμε και ανησυχείτστε λιγότερο για το πως διδάσκονται τα αρχαία ελληνικά. Όπως όλες οι μη καθομιλούμενες γλώσσες μπορεί να διδάσκεται, ας κάνουν οι καλοπροπαίρετοι καημένοι οπαδοί του πόλεμο με τους ανεμόμυλους. Ούτε οι Εβραίοι ούτε οι Κέλτες έχουν τα δικά μας προβλήματα με τις αρχαίες γλώσσες τους που διδάσκουν. Εδώ ο κάθε Κακριδής και Κριαράς πρέπει να ακούγεται ως κώδων κινδύνου όταν οι άλλοι φιλόλογοι (με λιγότερη φιλοδοξία διασημότητας) τους αμφισβητούν και αποφασίσζουν αλλιώς.

    Με τόσους φιλόλογους και φιλολογούντες από πάνω μας, κατάφερα να μη μιλάω και να γράφω σωστά ελληνικά. Τελικά είχε δίκιο. «Μακάριοι οι πτωχοί τω πνεύματι».

    υγ. Ο Παπαδιαμάντης μίλαγε σωστά ελληνικά; Ο Μωραϊτίνης; Γιατί αν δεν κάνω λάθος οι λόγιοι του δημοτικισμού και σε αυτούς επιτέθηκαν.

  141. Πέπε said

    Το μεταβατικό «λήγω» προέρχεται από την αθλητικογραφική αργκό (ο διαιτητής έληξε το ματς). Από κει πέρασε σε εξωαθλητικές αλλά πάντως άτυπες χρήσεις, π.χ. σ’ έναν καβγά «ας το λήγουμε τώρα». Δεν έχω παρατηρήσει αν έχει γίνει και τρίτο βήμα προς πιο τυπικές χρήσεις, π.χ. «μετά την εισήγηση και τις παρεμβασεις λήξαμε το ζήτημα», και αν το άκουγα έτσι δεν ξέρω πώς θα μου φαινόταν, αλλά στα δύο πρώτα στάδια το βρίσκω μια χαρά, δεδομένου του ύφους όπου ανήκει.

    Άλλο να περιγράφεις αγώνα ή να τσακώνεσαι, κι άλλο να επικοινωνείς επίσημα τις θέσεις της εταιρείας όπου δουλεύεις.

  142. Πέπε said

    139

    ???
    Με εκπλήσσεις!

  143. ΓιώργοςΜ said

    Και τώρα, περνάμε σε ένα μικρό ευτράπελο γλωσσολογικό διάλειμμα από το σημερινό γλωσσολογικό θέμα μας, για να ευθυμήσωμεν…
    https://www.news247.gr/politiki/dogma-zoyrari-gia-ti-symfonia-ton-prespon-anakoinosi-se-archaia-ellinika-kai-latinika.6683661.html

    Φαντάζομαι θα το συζητήσουμε αύριο, πιο χαλλλλλαρά (ή μήπως χαλλλαρῶς 😛 );

  144. Χρήστος Π. said

    Στο προηγούμενο πόνημά μου έλειψε η φράση «Σχετικά δε με τη προηγούμενη συζήτηση» μιας και αναφέρθηκα και στα προγούμενα περί Κακριδή και επίσης «οι καλοπροαίρετοι οπαδοί του Κακριδή…». Παρέλειψα το όνομα. Συγγνώμη. Έγραφα βιαστικά σαν τον άλλο με το ταϊτ μπατζετ.

  145. Theo said

    Κι εγώ φυσικά δεν χρησιμοποιώ το επικοινωνώ μεταβατικά και μ’ ενοχλεί όταν το ακούω.
    Περισσότερο με ενοχλεί το θα «σε πάρω πίσω» που προαναφέρθηκε.

    @143:
    Όσο για το άρθρο του Ζουράρι (που με τις θέσεις του στο μακεδονικό δεν συμφωνώ) δεν είναι στα αρχαία ελληνικά αλλά σε μια λόγια μορφή της καθομιλούμενης, εμπλουτισμένης με αρχαιοελληνικά και λατινικά τσιτάτα.
    Και μάλλον οι αγράμματοι συντάκτες του site βάφτισαν τη γλώσσα του αρχαία ελληνικά επειδή δεν την καταλαβαίνουν πλήρως. Αλλά γι’ αυτό δεν φταίει ο Ζουράρις.

  146. ΓιώργοςΜ said

    145 Ο τίτλος λέει αρχαΐζουσα, όχι αρχαία, αλλά δεν το έβαλα γι’ αυτό.
    Το ευτράπελο του θέματος είναι το ύφος. Δεν έψαξα να δω την ουσία, ούτε νομίζω πως θα μπω στον κόπο αν δεν τα πει μπαμπά του γλώσσα. Με έπιασαν τα γέλια από την πρώτη πρόταση.

  147. ΛΑΜΠΡΟΣ said

    145 – Είναι όμως κατάντημα αυτό για τον Ζουράρι, να εκλαμβάνεται από την κοινωνία σαν γραφικός, κάτι σαν λόγιος Λεβέντης, δεν συμφωνείς;

  148. Κώστας said

    Τα σύνθετα ρήματα είναι χωρίς υπερβολή θησαυρός. Είτε κανείς μελετά τη γλώσσα αυτόνομα είτε υπό διδακτική καθοδήγηση, αξιοποιώντας τους μηχανισμούς σύνθεσης μπορεί σε σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα να πολλαπλασιάσει το ενεργητικό και το παθητικό του λεξιλόγιο, να οξύνει το γλωσσικό του αισθητήριο και να ενισχύσει τη γλωσσική του αυτονομία.

    Όσον αφορά τώρα τη μεταβατική χρήση του επικοινωνώ, παλαιότερα με ξένιζε, αλλά τώρα πια το συνήθισα. Πάντως ποτέ δεν το λέω. (Και βέβαια είμαι πάνω από 40… 😊)

  149. sarant said

    Ευχαριστώ για τα νεότερα! Ωραία συζήτηση έγινε.

    83 Το αρχαίο επικοινωνώ σήμαινε (και) «βρίσκομαι σε επαφή», «εχω σχέση με κάτι, έχω κοινό σημείο με κάτι»

    100 Αναρωτιέμαι μηπως το «να περάσουμε το μήνυμά μας» θεωρήθηκε πολύ μαλλιαρό

    108 Και του Βυζαντιου το ελλ-γαλλ (1856) δεν έχει επικοινωνώ και για το communiquer έχει μεταδίδω, διακοινόω / συγκοινωνώ

    126 Ασφαλώς αυτά πάνε μαζί -εννοώ οι νέες σημασίες της λ. επικοινωνιακός

  150. Theo said

    @146:
    Εννοώ τον τἰτλο όπως είναι γραμμένος στο λινκ που πόσταρες.
    Το ύφος είναι το γνωστό ζουράρειον. Δεν είναι αυτό το πρώτο κείμενό του σ’ αυτό το ύφος. Άλλα, παλαιότερα, κείμενά του στο ίδιο ύφος είναι σπουδαία.

    @147:
    Ναι, συμφωνώ, Λάμπρο μου, όπως συμφωνούν κι άλλοι φίλοι του που τυχαίνει να γνωρίζω.

  151. Στέλλα Ρ said

    Καλησπέρα σας! Χρειάζομαι μια βοήθεια. Σε δημοτικό δόθηκε η εξής άσκηση : Κάποιος ξοδεψε τα 3/4 ενός χαρτονομίσματος, έβαλε ακόμη 35 ευρω, αγόρασε ένα ποδήλατο και του περίσσεψαν 15 ευρω. Ποιο είναι το χαρτονόμισμα και ποια η αξία του ποδηλάτου. Ευχαριστώ εκ των προτέρων γιατί ξέρω ότι η απάντηση θα βρεθεί! Όπως καταλαβαίνετε δεν είμαι του αντικειμένου. ..

  152. Γς said

    Κανάλι Τάδε Δημοσιογράφος Ταδόπουλος, ΤΩΡΑ

    -Ο Παυλόπουλος έθιξε στην Μέρκελ το πρόβλημα εξ απαλών ονύχων

  153. austerlitz said

    Αλόρα! Αυτό το «επικοινωνώ» το άκουσα από έναν φαρμακά στην δουλειά, «θα ήθελα να σας επικοινωνήσω τα αποτελέσματα νέων ερευνών που καθιστούν το σκευάσμά μας μοναδικό» και κάπου εκεί συμμάζεψα ένα γερό χασμουρητό και έκανα πως τον παρακολουθώ. Πολύ αγγλικούρα μ’ακούστηκε, μου φάνηκε αλλόκοτα συμπαθητικό σαν εκείνες τις αυτόματες μεταφράσεις του google translate ξέρω γω

  154. Κουτρούφι said

    Συζήτησα το θέμα με συνεργάτη από την Ιρλανδία και διαπίστωσα ότι και στα αγγλικά το communicate something είναι νεολογισμός ο οποίος προέκυψε από τους μανατζαραίους (αλλά και από γραφειοκρατικούς μηχανισμούς, π.χ. Βρυξελλών). Επομένως έχουμε το communicate το οποίο έλαβε και νέα σημασία. Εμείς το προσαρμόσαμε στο επικοινωνώ.

    #65. Η «επικοινωνία της επιστήμης» δεν είναι μόνο εκλαϊκευση. Αφορά επίσης και αυτούς που παίρνουν πολιτικές αποφάσεις αλλά και μανατζαραίους. Τα λέει και το wikipedia. Π.χ. βρίσκεις από πού πέρδεται το μπαρμπούνι. Εκτός από το να το κάνεις φραγκοδίφραγκα και να το καταλάβει ο κοσμάκης, πρέπει να το επικοινωνήσεις σε χρηματοδοτικούς ή διοικητικούς οργανισμούς ώστε να πάρεις κάνα προγραμματάκι για να συνεχίσεις να υπάρχεις. Παρεμφερής, αλλά όχι ακριβώς το ίδιο, είναι και ο όρος dissemination που στα ελληνικά έχει επικρατήσει ως διάχυση (π.χ. διάχυση γνώσης)

    #95. Και σε σας, έχω ακούσει για ένα βιολιτζή που παίζει συνέχεια το «ένα λεπτό περιπτερά». Μην χαλιέσαι. Σε πενήντα χρόνια θα είναι τα -τότε-παραδοσιακά που θα τα μελετούν εθνομουσικολόγοι.
    —————————————-
    Γέρος πενηνταδυο χρoνών μα η καρδιά θεμέλιο

  155. Κώστας said

    141: «Άλλο να περιγράφεις αγώνα ή να τσακώνεσαι, κι άλλο να επικοινωνείς επίσημα τις θέσεις της εταιρείας όπου δουλεύεις»

    Υποτίθεται πως δεν επικοινωνείς, Πέπε! 🙂

  156. 154: Τα λεξικά δεν επιβεβαιώνουν τον συνεργάτη σου, παρότι έχει ενταθεί η χρήση του μεταβατικού, όντως:
    https://www.oxfordlearnersdictionaries.com/definition/english/communicate
    https://www.etymonline.com/word/communicate#etymonline_v_28434

  157. Πέπε said

    155
    Επικοινώνησα μια φορά κατ’ εξαίρεση, για να επικοινωνήσουμε. (Με τη μια φορά δε γίνεσαι επικοινωνιακός.)

  158. Χαρούλα said

    Δεν είμαι σχετική να απαντήσω στην Στέλλα(151),
    απλά μου γεννήθηκαν απορίες. Γιατι βάζουμε 35€ και έχουμε πλεόνασμα και δεν βάζουμε απευθείας 20(35-15)€. Και επιπλέον ακόμη κι αν το χαρτονόμισμα είναι των 100€, υπάρχουν ποδήλατα των 95€;(3/4×100=75+20)

  159. Κουτρούφι said

    #156. Μμμμμμ. Θα του τα επικοινωνήσω. Να δούμε τι θα πει και η Αγγλίδα κερά του.

  160. Πέπε said

    151:
    Τα 3/4 του χαρτονομίσματος τα ξόδεψε στο ποδήλατο; Ή τα είχα ήδη ξοδέψει, και με το υπόλοιπο 1/4 συν ό,τι τσόνταρε πήρε το ποδήλατο;

    (Είτε το ένα είτε το άλλο, δεν μπορώ να καταλάβω πώς λύνεται. Μπορώ να διαλέξω διάφορα χαρτονομίσματα και να βγαίνει λύση με όλα.)

  161. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    Ωραίο άρθρο, ενδιαφέρουσα συζήτηση!
    Για μένα, αμετάβατο και μόνο: Επικοινωνώ με… ή επικοινωνούν μεταξύ τους…

    Τα είπαν όλα οι προηγούμενοι σχολιαστές, ειδικά οι: Αυγουστίνος (21), Πέπε (32), Stazybo (58), αλλά και αρκετοί άλλοι.
    Αλλά κτγμ εκείνο που κυρίως ωθεί ορισμένους (και συγκεκριμένους…) στη χρήση του επικοινωνώ ως μεταβατικό, το θίγουν και ο ΣΠ (110) και ο Νίκος Κ. (125). Είναι δηλ. η «ψυχολογική» (ίσως και επαγγελματική…) ανάγκη τους να προβληθούν, να ξεχωρίσουν, να εντυπωσιάσουν, να καινοτομήσουν λέγοντας κάτι ιδιαίτερο και διαφορετικό από το συνηθισμένο. Και για να δείξουν ότι είναι «μέσα στα πράγματα» και πιο σικ, βρε αδελφέ. (Κάτι που συμβαίνει και σε άλλες περιπτώσεις, βέβαια).
    Θεωρώ ότι κάποιο ανάλογο υπόβαθρο υπάρχει και στη χρήση άλλων εκφράσεων, όπως «πέρασέ μου το αλάτι», «θα σε πάρω πίσω» κλπ.

    Όσο για εναλλακτικές λέξεις/εκφράσεις, που μπορούν να αποδώσουν τη σημασία που προσδιορίζει αναλυτικά ο ConspiRaki Theologist (111), τα όσα αναφέρει στο τέλος ο Ndmushroom (132) στέκουν πολύ καλά.

    [Και είναι, νομίζω, διαφορετικά ζητήματα από το συζητούμενο τόσο η υιοθέτηση-ενσωμάτωση στη γλώσσα μιας λέξης (π.χ. τραγιάσκα στο #51 ) όσο και η μετατόπιση της σημασίας κάποιας (π.χ. σταυρός = πάσσαλος στο #53)].

    ΥΓ: Πληρώνω μειωμένο εισιτήριο με Μουσεία, συναυλίες κλπ… (όχι ως φοιτητής!)

  162. ndmushroom said

    151, 158
    Έτσι όπως είναι διατυπωμένη η ερώτηση, δεν υπάρχει σωστή απάντηση. Οποιοδήποτε χαρτονόμισμα μπορεί να χρησιμοποιηθεί (άντε να δεχτούμε ότι πρέπει να διαιρείται με το 4, αφού μιλάμε για δημοτικό και άρα μάλλον δεν πρέπει να μπλέξουμε τα παιδιά με λεπτά του ευρώ). Μπορεί το χαρτονόμισμα να είναι 20ευρο και το ποδήλατο να κάνει 35 ευρώ, μπορεί να είναι 100ευρο και το ποδήλατο να κάνει 95 ευρώ, μπορεί να είναι 200ευρο και το ποδήλατο να κάνει 170 ευρώ, μπορεί να είναι 500ευρο και το ποδήλατο να κάνει 395 ευρώ (επίσης 5ευρο και 23,75 ευρώ, 10ευρο και 27,5 ευρώ και 50ευρο και 57,5 ευρώ, για τα μεγαλύτερα παιδιά. Έχουμε ποδήλατα για όλα τα βαλάντια, όπως φαίνεται). Που σημαίνει ότι μάλλον η ερώτηση δεν μεταφέρθηκε σωστά, ή ότι κάποιος πανέξυπνος δάσκαλος είπε να ξετρυπώσει τους γονείς που έχουν ενεργότερο ρόλο στο διάβασμα των παιδιών τους από ό,τι ορίζουν οι σύγχρονες παιδαγωγικές μέθοδοι. 🙂

  163. 151 σχ. Πολλές λύσεις σε ανοιχτό πρόβλημα.
    3/4 x χαρτονόμισμα +35 = τιμή ποδηλάτου -15.
    Αν 20€ κάνει 35 (πολύ φτηνό) αν είναι 50€ κάνει 57,5, με 100€ όσο λέει η Χαρούλα στο 158σχ., με 200€ κάνει 170 και με 500€ κάνει 395. Ας μη βάλουμε 10ευρω.

  164. ΣΠ said

    162 Που σημαίνει ότι μάλλον η ερώτηση δεν μεταφέρθηκε σωστά

    Έπρεπε να γράψεις ότι η ερώτηση δεν επικοινωνήθηκε σωστά. 🙂

  165. 162, γράφαμε μαζί.
    ναι είναι ένα απλό λογικό ανοιχτό πρόβλημα με πολλές λύσεις. Όχι για γονείς, αλλά για παιδιά που η, ας πούμε, σύγχρονη παιδαγωγική των μαθηματικών λέει να αξιοποιούνται γιατί δίνουν άλλη δυνατότητα στη σκέψη.

  166. Πέπε said

    Ελάχιστοι από τους συνταξιούχους χριστιανομπολσεβίκους σχολιαστές αντελήφθησαν ότι η ερώτηση έλεγε «αν είστε κάτω των 40, δηλώστε το», δηλαδή «αν είστε άνω μη δηλώστε τίποτα, θα καταλάβουμε».

  167. Γιάννης Κουβάτσος said

    Είναι σίγουρα έτσι διατυπωμένο το πρόβλημα; Όπως έγραψαν και άλλοι σχολιαστές, είναι ανοικτό σε πολλές λύσεις. Δεν είναι πρόβλημα του σχολικού βιβλίου, μάλλον θα το θυμόμουνα.

  168. Κώστας said

    74: «Το «μας γέρασαν» μ’ αρέσει, είναι ποιητικό»

    Απ’ τη ζωή μου πέρασες, με τσάκισες με γέρασες, ωωω, με τσάκισες, με γέρασες.

  169. Γιάννης Κουβάτσος said

    Πιθανότατα, ο δάσκαλος θέλει να δώσει την ευκαιρία στα παιδιά να ασκηθούν στη λογική σκέψη λαμβανομένων υπόψη των τιμών της αγοράς.

  170. Στέλλα Ρ said

    Σας ευχαριστώ πολύ όλους! Περίπου έτσι το σκέφτηκα και εγώ, ότι βγαίνει με πολλά χαρτονομισματα, αλλά επειδή είμαι άσχετη λέω κάτι δεν αντιλαμβάνομαι. Σας ευχαριστώ και πάλι!

  171. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    95,Δημ.Μαρτίνος >>Ἡ τραυματικὴ ἐμπειρία μου δὲν ὀφείλεται, στὴν ἔκφραση «μὲ τελείωσες», ἀλλὰ τὸ ὅτι τραγουδοῦσαν καὶ χόρευαν τὸ συγκεκριμένο τραγούδι σὲ κυκλαδίτικο πανηγύρι· καὶ μάλιστα κατ᾿ ἐπανάληψη.

    Το τερμάτισαν δηλαδή! 🙂

  172. odinmac said

    151:

    200ευρω πρέπει να είναι, δεν μπορώ να δω άλλη λύση:
    ¾ x 200=150
    150+35=185 και περισσεύουν 15.

  173. Γιάννης Κουβάτσος said

    172: Συμφωνώ.

  174. Κώστας said

    52: Χαχα, όντως! Ακόμα και σήμερα, όποιο απʼ τα δύο και να πω, πάντα έχω την αίσθηση ότι το άλλο είναι το σωστό! 🙂

  175. Κουτρούφι said

    172, 173. Με την προϋπόθεση ότι αυτό φαίνεται στην εκφώνηση: και του περίσσεψαν 15 ευρω + από το χαρτονόμισμα. Ή κάπως έτσι

  176. Στέλλα Ρ said

    Ναι δόθηκε σε φωτοτυπία. Να διευκρινίσω ότι τα 3/4 τα ξόδεψε για το ποδήλατο

  177. Γιάννης Ιατρού said

    151: Όποιος δάσκαλος/δασκάλα κλπ. έβαλε την άσκηση έτσι όπως την διατυπώνετε (κρατώ και μιά επιφύλαξη, μπας και μεταφέρθηκε αλλοιωμένη κλπ.) να πάει να κάνει καμιά άλλη δουλειά, γιατί μάλλον δεν έχει όλα τα αναγκαία σχετικά προσόντα.

    Ακαταλαβίστικα τα λέει:
    -Τι εννοεί «ξόδεψε τα 3/4…» (βλ. #160) ή τι εννοεί «του περίσσεψαν και 15»; Γιατί τα ξόδεψε κι από που περίσσεψαν; (εικάζω, πως μάλλον όπως το κατάλαβε ο Odinmac στο #172 θά ‘ναι)…

    Να τα βλέπουν αυτά κάτι εκπαιδευτικοί εδώ μέσα, που δεν μας λένε αν σήμερα διαδήλωσαν μαζί με τους συναδέλφους τους για τα προσόντα και την μοριοδότηση…. (δηλ. τι να μας πουν, που σχολιάζανε εδώ τις ώρες που οι άλλοι τις έτρωγαν από τα ΜΑΤ…) 🙂

  178. Πάνος με πεζά said

    @ 133 : Ναι, πέρα από τη θρησκευτική σημασία, κάτω κάτω έχει το παράδειτμα «Ο Θάνος Μικρούτσικος κοινώνησε το έργο του Καββαδία στο ευρύ κοινό». Ε λοιπόν, αν εκεί βάζαμε το «επικοινώνησε», απλά θα είχαμε σκοτώσει τη φράση.
    Αποκρύπτουμε όμως και μια λεπτή διαφορά : ο κόσμος, έτσι που γράφεται η φράση, δεν πληροφορήθηκε απλά για το έργο του Καββαδία, το έκανε εν μέρει κτήμα του, μαθαίνοντας π.χ. τους στίχους και τραγουδώντας το, αυτό θέλει να τονίσει η φράση. Είναι λοιπόν ένα επίπεδο παραπάνω σίγουρα, αν διατυπωθεί έτσι… Γι αυτό άλλωστε, κοινωνούμε (μεταβατικά) πράγματα αξίας, ή την ίδια την «αξία του να»… Κι εκεί είναι που ίσως η θρησκευτική χρήση, έχει κλήροδοτήσει αυτή τη βαρύτητα στο μεταβατικό «κοινωνώ»…

  179. Γιάννης Κουβάτσος said

    Οι διαδηλώσεις είναι για τους νέους, Γιάννη. Εμείς είμαστε σε προσυνταξιοδοτικο στάδιο. Υποψιάζομαι ότι στη σημερινή διαδήλωση δεν συμμετείχαν ούτε καν όλοι οι ενδιαφερόμενοι.

  180. ΚΩΣΤΑΣ said

    «Έριξε ο παλαβός μια πέτρα στο πηγάδι και σαράντα γνωστικοί δεν μπορούν να την βγάλουν»

  181. Χαρούλα said

    Και αφού ασχοληθήκαμε με κάποιο τρόπο σήμερα, με αμετάβατα ρήματα,
    ΔΑΚΡΥΖΩ
    ΧΑΜΟΓΕΛΩ
    Τόσο πλήρη νοηματικά από μόνα τους, τόσο συμπληρωματικά και αλληλένδετα! Δημιουργούν ένα τρίτο ΖΩ,

  182. Ωωωχχχχ. Τώρα σχόλασα. Είμαι κομμάτια. Δεν θα εκφέρω άποψη. Θα σπαμάρω. Μι του ζμπάθχιου.
    https://www.slang.gr/lemma/19752-ypokeimeno

  183. Πάνος με πεζά said

    Επίσης μου άρεσε πολύ η διατύπωση του Πέπε στο @141, με τα στάδια…(κάπως έτσι το είχα διατυπώσει κι εγώ το πρωί).
    Στο πρώτο και δεύτερο στάδιο π.χ. θα πείτε «Δεν μπορεί το παιδί μόνο του, εγώ το διαβάζω»…Όπως καταλαβαίνετε όμως, είναι για μέχρι να μιλήσετε με τη γειτόνισσα, όχι για πιο επίσημο λόγο…

  184. # 177

    Πάντως σύμφωνα με το ρεπορτάζ είχαν και άλλες «μάχες» :

    Εικόνες ντροπής συνέλαβε ο φωτογραφικός φακός του Αθηναϊκού Πρακτορείου Ειδήσεων μπροστά από το Μνημείο του Αγνώστου Στρατιώτη.

    Διαδηλωτής που συμμετείχε στο συλλαλητήριο της ΔΟΕ και της ΟΛΜΕ, την ώρα που υπήρχε μικροένταση, έφτασε στο σημείο όπου είχε αποθέσει νωρίτερα στεφάνι η καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ, και άρχισε να το κλωτσάει με μανία, καταστρέφοντας το.

    Ο συγκεκριμένος προχώρησε ανενόχλητος στη βεβήλωση του μνημείου του Αγνωστου Στρατιώτη και φρόντισε έπειτα να εκδηλώσει την οργή του βανδαλίζοντας και το στεφάνι που είχε καταθέσει λίγο νωρίτερα η καγκελάριος της Γερμανίας Άνγκελα Μέρκελ.

  185. Μπετατζής said

    Συμφωνώ με το 111 αλλά δεν το χρησιμοποιώ σαν μεταβατικό. Θα προτιμήσω περιφραστικό τρόπο έκφρασης. Γεγονός πάντως είναι ότι κανένα από τα ρήματα που προτάθηκαν σε αντικατάσταση δεν παράγει 100 % το ίδιο νόημα (π.χ. μεταδίδω, κοινοποιώ, μεσολαβώ κλπ, χώρια που υπάρχουν και συγχύσεις, όπως αυτή με το μεταδίδω την ασθένεια). . Μπορεί να είναι και θέμα εποχής. Σε πιο πολιτικοποιημένες εποχές, λέγαμε προπαγανδίζω και δεν μας χάλαγε καθόλου. Τώρα που και καλά δεν υπάρχει πια ταξική πάλη και σνομπάρουμε την πολιτικοποίηση, καταλήξαμε να επικοινωνούμε το μήνυμα, δηλαδή στην ουσία πάλι προπαγανδίζουμε, αλλά δεν το παραδεχόμαστε, γιατί πλέον θεωρείται ντεμοντέ αυτός ο τρόπος σκέψης.

  186. loukretia50 said

    Αν υποψιαστώ ότι επικοινωνώ στιχάκια θα ζητήσω να μου επικοινωνήσετε και επιταγές.

  187. Γιάννης Κουβάτσος said

    Πάντως, μια που αναφέρθηκε η διαδήλωση των εκπαιδευτικών για τα κριτήρια προσλήψεων, τουλάχιστον αντιφατικά θα τα χαρακτήριζα. Από τη μια το υπουργείο πριμοδοτεί την επιστημονική κατάρτιση (διδακτορικά, μεταπτυχιακά, ξένες γλώσσες κλπ) και την εκπαιδευτική πείρα (έτη προϋπηρεσίας), δείχνοντας έτσι προτίμηση σε εκπαιδευτικούς από κάθε άποψη ικανούς να φέρουν εις πέρας το διδακτικό έργο που θα τους ανατεθεί. Από την άλλη όμως νοθεύει αυτό το αξιοκρατικό σύστημα εισάγοντας και πριμοδοτώντας κοινωνικά κριτήρια (αριθμός τέκνων, αναπηρία του ίδιου ή της συζύγου του ή τέκνου του κλπ). Δηλαδή ένας υποψήφιος με πολλά παιδιά και αναπηρία είναι πιο άξιος από έναν υποψήφιο με ακαδημαϊκά προσόντα και προϋπηρεσία; Πάει περίπατο εδώ η αξιοκρατία;

  188. georgeilio said

    50+ και έχω αποδεχτεί τη μεταβατική χρήση, όχι πάντως σε συγγραφή επιστημονικών κειμένων. Επικοινωνήστε το και στους άλλους, σας παρακαλώ.

  189. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    Στο ταμείο μεγάλου πολυκαταστήματος, διάλογος ταμία-πελάτη:
    ΤΑΜ. Είναι στα 12 ευρώ…
    ΠΕΛ. Που είναι, τι είναι;
    ΤΑΜ. Αυτό που αγοράσατε, κύριε, στα 12 ευρώ είναι!
    ΠΕΛ. Δηλ. κάνει 12 ευρώ.
    ΤΑΜ. Μάλιστα.
    ΠΕΛ. Και γιατί δεν λέτε αμέσως: κάνει, κοστίζει, στοιχίζει 12 ευρώ, να συνεννοούμαστε!
    ΤΑΜ. Έτσι μου έχουν πει να λέω τις τιμές…

    Αυτός ο – π ρ α γ μ α τ ι κ ό ς – διάλογος εξηγεί πολλά σχετικά με τις σχέσεις μάρκετινγκ – γλώσσας.

    – Η σωστή αντιμετώπιση στο πρόβλημα της Στέλλας Ρ (151), είναι του Ndmushroom (στο 162). Δεν το λέγαμε, στη δεκαετία 60 και 70, «απροσδιόριστη ανάλυση α΄ βαθμού»;; Μόνο που εδώ είναι υπό όρους (χαρτονόμισμα). Τώρα έχει αλλάξει κάτι στην ορολογία;

  190. # 187

    Μια χαρά ήταν η επετηρίδα, ο δημοκρατικότερος τρόπος. Την καταπολέμησαν εισάγοντας χιλιάδες φοιτητές σε πανεπιστήμια των βοσκοτόπων, την αχρηστευσαν και την κατάργησαν ώστε στην πράξη να ξαναϊσχύσει το μέσον με μορφές τα κοινωνικά κριτήρια και τα μεταχαρτικά που αγοράζουν οι έχοντες.
    Τα κοινωνικά κριτήρια μου θυμίζουν το τριπλό συσσίτιο του ακατανόμασου την κατοχή όταν πεθαίναν από την πείνα.

  191. Πέπε said

    Από το πρωί που διάβασα το άρθρο, και μάλιστα που σχολίασα το σημείο όπου προτείνονται εναλλακτικές διατυπώσεις (το σχόλιό μου ήταν ότι καμία δεν τη βρίσκω απόλυτα ισοδύναμη), τριγυρίζει στο μυαλό μου το ρήμα «μοιράζομαι». Έχω την αίσθηση ότι νοηματικά είναι όντως ταυτόσημο με αυτό που θέλει κανείς να πει με το «επικοινωνώ», αλλά ότι, ωστόσο, είναι χρηστικά ακατάλληλο.

    Σε ρήματα όπως «κοινοποιώ» υπάρχει μια διάκριση ανάμεσα στον πομπό και τον δέκτη, ιεραρχική ίσως, που δεν υπάρχει στο «επικοινωνώ» και δεν υπάρχει και στο «μοιράζομαι».

    Τέτοια διάκριση δεν υπάρχει ούτε στο «κοινωνώ», εδώ όμως υπάρχει ένας αναπόφευκτος, έστω και ανεπαίσθητος, υπαινιγμός ιεροπρέπειας και μυστικισμού (λόγω της θ. κοινωνίας κλπ.), ο οποίος δεν υπάρχει στο «επικοινωνώ», και δεν υπάρχει ούτε στο «μοιράζομαι».

    Με παρόμοιους συλλογισμούς μπορεί κανείς να καταλήξει ότι το «μοιράζομαι» σημαίνει ακριβώς αυτό που θέλουμε να πούμε. Παρά ταύτα, δε νομίζω ότι στην πράξη η φράση «να μοιραστεί την κοινωνική ατζέντα» θα ήταν πολύ επιτυχέστερη από το «να επικοινωνήσει ____».

  192. loukretia50 said

    Κοινωνός είμαι της γνώσης που λανσάρουν στην τιβί
    Επικοινωνώ με στίχους κι ετοιμάζω διατριβή
    Κι αν κοινότοποι σας μοιάζουν και με θέλετε βουβή
    επικοινωνήστε σχόλια που επιτάσσουν τη σιγή
    ΛΟΥ
    Και θα επικοινωνήσω τη βαθειά μου συντριβή
    C’est la vie!

  193. Γιάννης Κουβάτσος said

    190:Έτσι είναι. Λες και δεν ξέρουμε ότι το δασκαλίκι σε όλες τις βαθμίδες είναι ένα μείγμα από μεράκι, υπομονή, επιμονή, φαντασία και πείρα.

  194. sxoliko said

    «θα το ρέψεις εσύ το παιδί;» ερώτηση από γονείς νεογέννητων.
    Προφανώς, να κάνεις τη διαδικασία, ώστε να μπορέσει να ρευτεί μετά το γεύμα.

  195. loukretia50 said

    Δηλαδή η φράση θα είναι πλέον : «επικοινωνείς με την ατζέντα σου?»

  196. Χρήστος Π. said

    184 Aυτός ο ηλίθιος νομίζει πως περιφρονεί και προσβάλλει τη Μέρκελ καταστρέφοντας το στεφάνι της. Αυτούς που τιμούν τα στεφάνια προσβάλλει. (Μοιάζει από μια άποψη με τους ηλίθιους ρατσιστές και πολυκουνίστρες της σημαίας, που δεν αφήνουν να κρατήσουν τη σημαία μαύροι, αλβανοί, κλπ χωρίς να καταλαβαίνουν ότι αυτός που κρατά σημαία την τιμά ή γιατί δεν θέλουν να τιμούν οι μετανάστες τη σημαια μας).
    Ένα κράτος και ένα πολιτικό προσωπικό διεφθαρμένο αφήνει ανενόχλητους τέτοιους κομπλεξικούς να εκτονώνονται. Είτε γιατί αδιαφορούν, είτε γιατί η διαμαρτυρία ταυτίζεται με τη προστυχιά και αυτό βολεύει. Ο φόβος μην ανοίξουν κεφάλια και χειροτερέψει η βία έπαψε να επικοινωνείται με αξιοπιστία.

    Μόλις μου συγκοινωνήθηκε ο καφές μου στο επιτελείο (γραφείο) της οικίας μου και επιστρέφω στα δικά μου, κοινωνόντας τις ευχές μου η Θεία Φώτιση να οδηγεί τη Loukretia στο γράψιμο διατριβών και papers και εσάς στη σωτηρία.

  197. sarant said

    Ευχαριστώ πολύ για τα νεότερα!

    179 Εσύ είσαι τζόβενο ακόμα, τι να πούμε τότε εμείς

    185 Το λέγαμε το «προπαγανδίζω» αλλά κάπως μεταξύ μας

    187 Κάπως πρέπει να διαλέξει. Με όποιο σύστημα κι αν επιλεγεί, 1000 θα προσληφθούν και 9000 θα μείνουν έξω.

    189 Ενδιαφέρον!

  198. # 193

    Το έχω ξαναγράψει, είναι ο πιο σύντομος τρόπος για να καταλάβει κάποιος την ζημιά που έκανε η χούντα και που δεν αποκαταστάθηκε ποτέ έκτοτε

    Προ χούντας η κοινωνική εξουσία εκφραζότανε με το τρίπτυχο «ο παπάς, ο γιατρός και ο δάσκαλος»

    Μετά την χούντα με την κραυγή » στρατηγέ μου, θεέ μου, γιατρέ μου»

  199. Pedis said

    # 177 – 151: Όποιος δάσκαλος/δασκάλα κλπ. έβαλε την άσκηση έτσι όπως την διατυπώνετε (κρατώ και μιά επιφύλαξη, μπας και μεταφέρθηκε αλλοιωμένη κλπ.) να πάει να κάνει καμιά άλλη δουλειά, γιατί μάλλον δεν έχει όλα τα αναγκαία σχετικά προσόντα.

    από μαθηματικά δεν ξέρω, αλλά, ίσως, πρέπει να προσπαθήσει να γίνει πιο σαφής.

    Σε ποια τάξη του Δημοτικού δόθηκε το πρόβλημα;

  200. loukretia50 said

    Χρήστος Π.
    Συγκοινωνείτε τον καφέ για μεγαλύτερο εφέ
    θέμα είναι κοινωνικό
    το καϊμάκι με μεράκι – επικοινωνιακό
    ΛΟΥ
    (ο καφές κι η φυλακή θέλει παρέα!)

    Χειμερινοί Κολυμβητές – Ο καφές https://youtu.be/BGCxdi1xC60

  201. Pedis said

    από την εφσυν «Οι Anonymous διέρρευσαν προσωπικά στοιχεία των ΑΝ. ΕΛΛ.»

    και χαμώ τις αντικαθεστωτικές δράσεις.

    άλλη κακάσχημη λέξη κι αυτή: δράσεις …

  202. ΧριστιανοΜπολσεβίκος said

    166 Πέπε το σχόλιο του Ιατρου στο 37 ήταν:
    «είπαμε πάνω ή κάτω από 40ντα, δεν είπαμε να γράφετε ακριβώς…»

  203. Πέπε said

    Ναι, αλλά αναφερόμουν στην ακροτελεύτια φράση της ανάρτησης του Sarant.

  204. loukretia50 said

    Αχ! Μακάριοι οι κάτω των 40! – είτε το δηλώσουν είτε όχι!
    Δηλαδή για να είμαι politically correct πρέπει να δηλώσω «πρεσβυτέρα»?

  205. nestanaios said

    Μετά την κατοχή των βαρβάρων χάσαμε την ταυτοπροσωπία και την ετεροπροσωπία. Οι βάρβαροι μας επέβαλαν την χρήση της υποτακτικής αντί αυτών. Στη συνέχεια ενδώσαμε πιο πολύ με την κατάργηση της δοτικής και τώρα ψάχνουμε … «ψύλλους στα άχυρα».

  206. Ιάκωβος ο Αδελφόθεος said

    Καλησπέρα σας από Ιλλινόϊ,

    Ολοκληρώνω την σημερινή μεγαλειώδη παρουσία μου στο Ιστολόγιο, αναρτώντας ένα καταπληκτικό στιχούργημα για την Ιστορική Επίσκεψη της Μέρκελ στον Τσίπρα, αφιερωμένο στην αγαπητή πρεσβυτέρα κ. Λουκρητία (204). Είναι βέβαιον ότι θα της αρέσει…

    Το έγραψε ο πρώην συριζαίος βουλευτής και νύν στέλεχος της «ΛΑΕ» του Λαφαζάνη, Ηλίας Ιωαννίδης:

  207. Dimi said

    Η γλώσσα αλλάζει και αν το δούμε σε μεγάλο βάθος χρόνου θα δούμε λέξεις που έχουν γίνει αγνώριστος ως προς την σημασία.Οταν η αλλαγή γίνεται μπροστά στα μάτια μας μπορεί να μην μας αρέσει .Το επικοινωνώ μεταβατικό ήρθε να καλύψει κάτι που τα παρόμοια ρήματα δεν το έκαναν τόσο έντονα.Ισως επειδή είμαστε στην εποχή της επικοινωνίας ,διαδίκτυο ,κινητά κλπ ,χρειαζόταν μια νέα λέξη.
    Είμαι άνω των ηντα και δεν με ενοχλεί. Τους ανθρώπους που λανσάρουν την μεταβατικότητα δεν τους ..χωνεύω αλλά πόσες αλλαγές στην γλώσσα δεν έγιναν από ανθρώπους και ομάδες που δεν χωνεύουν κάποιοι?

  208. Γς said

    206:

    Αλέξης:

    >Σ ευχαριστώ Αγγελική
    για τα καλά σου λόγια
    βοήθα με όμως να μην ρθοιυν
    Τα δεξιά λαμόγια

    Μέρκελ:

    alles hat ein ende nur die wurst hat zwei

  209. Νίκος Κ. said

    189 [Αυτός ο – π ρ α γ μ α τ ι κ ό ς – διάλογος εξηγεί πολλά σχετικά με τις σχέσεις μάρκετινγκ – γλώσσας.]

    Η (συνειδητή) επίδραση του μάρκετινγκ στη γλώσσα είναι ένα ιδιαίτερο κεφάλαιο και το «επικοινωνώ» αποτελεί μια υποπερίπτωση.

    – Από πότε και μετά αρχίσαμε τις «χορηγίες»; (και δεν εννοώ βέβαια τους ΑΗΠ)
    – Πότε η γκρίζα διαφήμιση μετατράπηκε σε «τοποθέτηση προϊόντος»;
    – Πότε ο πωλητής έγινε «σύμβουλος πωλήσεων»;

    Για να μην πούμε και για τα χρέη που έγιναν «ανοίγματα».

  210. Καλημέρα κι από δω,
    Άντε να γράψω κι εγώ κάτι, να μη μείνω πίσω.
    Για μένα, το μεταβατικό επικοινωνώ είναι η άλλη λέξη για το διαφημίζω. Σήμερα κανένας δεν διαφημίζει, όλοι επικοινωνούν. Ή και για το προπαγανδίζω που αναφέρθηκε παραπάνω (αν και όπως λέει ο Νικοκύρης, από αρκετά παλιά κανένας δεν το έλεγε δημόσια το ότι κάνει προπαγάνδα, ήταν ήδη αρνητικά φορτισμένο). Κάποια στιγμή ίσως φορτιστεί αρνητικά και το επικοινωνώ οπότε θα βρουν κάποια καινούρια λέξη για πολιτίκαλι κορέκτ δήλωση της διαφήμισης.

    Να, όπως με τις χορηγίες που λέει από πάνω ο ΝίκοΚ(209). Συνήθως μαθαίνουμε τον «χορηγό επικοινωνίας» αυτόν δηλαδή που αναλαμβάνει να διαφημίσει για παράδειγμα την παράσταση (και μαζί της να διαφημιστεί κι αυτός).

    Θα διαφωνήσω λίγο μόνο με την γκρίζα διαφήμιση και την τοποθέτηση προϊόντος. Στην πρώτη περίπτωση η ενέργεια γίνεται αλλά δεν δηλώνεται. Ποτέ κανείς δεν είπε πως κάνει γκρίζα διαφήμιση όταν π.χ. άνοιγε μια Φιξ στις παλιές ελληνικές ταινίες (και όχι μόνο). Τότε, εξάλλου, τα πράγματα ήταν πιο αθώα και μπορεί η ενέργεια να γινόταν χωρίς η Φιξ να πληρώσει. Σήμερα όμως τα πράγματα άλλαξαν. Αν κάποιος δεν πληρώσει δεν υπάρχει περίπτωση να δείξουν την ετικέτα του. Είτε θα είναι γυρισμένο ανάποδα το προϊόν (κι ας είναι αναγνωρίσιμο απ’ το σχήμα της συσκευασίας) είτε θα είναι θολωμένη η ονομασία. Έτσι με το να δηλώνεται ότι υπάρχει τοποθέτηση προϊόντος σε προειδοποιεί πως υπάρχει γκρίζα διαφήμιση (πληρωμένη).

  211. To πρόβλημα της Στέλλας Ρ (151) μαθηματικά μεν είναι αόριστο, επιδέχεται δηλαδή πολλές λύσεις (τις απαρίθμησε ο ndmushroom στο 162), πραγματολογικά δε είναι ηλίθιο, διότι δεν βάζει κανείς επιπλέον 35 ευρώ για να του περισσέψουν 15: άμα δεν ξέρει πόσα ακριβώς χρειάζονται, βάζει 40 ή 50 ακόμη. Επιπλέον, πάσχει και από ασάφεια στη διατύπωση: θα μπορούσε να εννοεί ότι ο άνθρωπος είχε ήδη ξοδέψει για άλλους σκοπούς τα 3/4 του χαρτονομίσματος που είχε αρχικά και αναγκάστηκε να προσθέσει κι άλλα λεφτά για να πάρει το ποδήλατο. Η Stella Baruk έχει γράψει πολλά για την ασάφεια, ηλιθιότητα και εξωπραγματικότητα (ανεκτός νεολογισμός, ελπίζω) των σχολικών προβλημάτων στα απολαυστικά βιβλία της L’âge du capitaine και Si 7 = 0.

  212. Λεώνηκε (139), δεν έχεις δίκιο. Στην ενεργητική φωνή το «εκπλήσσω» είναι πάντοτε μεταβατικό. Δες και τι λέει το ΛΚΝ:
    «εκπλήσσω [ekplíso] -ομαι & εκπλήττω [ekplíto] -ομαι Ρ αόρ. εξέπληξα, απαρέμ. εκπλήξει, παθ. αόρ. εξεπλάγην, απαρέμφ. εκπλαγεί : 1.(ενέργ.) προκαλώ σε κπ. συναίσθημα έκπληξης, απορίας και θαυμασμού· αφήνω κπ. έκπληκτο· ξαφνιάζω, καταπλήσσω. α. (για πρόσ.): Mόνο από εσένα δεν περίμενα να ακούσω κάτι τέτοιο· ειλικρινά με εκπλήσσεις. β. για γεγονός, ενέργεια ή αποτέλεσμα, ή για συμπεριφορά ή χαρακτήρα προσώπου: Όλα είναι πιθανά, τίποτα πια δε μας εκπλήσσει. H συμφωνία των δύο αντίπαλων κομμάτων εξέπληξε τους πάντες. 2. (παθ.) καταλαμβάνομαι από συναίσθημα έκπληξης, δοκιμάζω έκπληξη· μένω έκπληκτος: Θα εκπλαγούν, όταν μάθουν την απόφασή μας. Kανείς δεν εξεπλάγη, όλοι περίμεναν ότι έτσι θα γίνει. Εκπλήττομαι με την τόλμη σας.»

  213. Αφού πιάσαμε μαθηματικά προβλήματα:

  214. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    @154.Κουτρούφι said:

    » …#95. Και σε σας, έχω ακούσει για ένα βιολιτζή που παίζει συνέχεια το «ένα λεπτό περιπτερά». Μην χαλιέσαι. Σε πενήντα χρόνια θα είναι τα -τότε-παραδοσιακά που θα τα μελετούν εθνομουσικολόγοι.

    Τώρα παίζουν ὅ,τι τοὺς ζητήσουν, πατριώτη. Τὸ χειρότερο εἶναι πὼς παίζουν κατὰ κόρον τὰ σκυλονησιώτικα. Τότε ὅμως (τὸ 1987) μοῦ εἶχε φανεῖ παράξενο· ἰδιαίτερα στὸ Κουφονήσι, νησί τῆς ἄγονης γραμμῆς ποὺ μόλις ξεμύτιζε ἀπὸ τὴν ἀφάνεια.

    Βέβαια τὸ γλέντι πῆρε μιὰν ἀπροσδόκητη τροπή.
    Γιὰ νὰ μήν τὸ σεντονιάσω ἡ συνέχεια σὲ ἑπόμενο σχόλιο.

  215. Πέπε said

    215
    Θα μάθαιναν τραγούδια από το κασετόφωνο του Σκοπελίτη!

  216. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    @214. (Συνέχεια).

    Τὸν Αὔγουστο τοῦ ᾿87 εἴχαμε πάει, ὁ ἀδελφός μου κι ἐγὼ, στὸ Κουφονήσι· μὲ τὸν Ἀρχάγγελο, τὸ τρεχαντήρι μας, ναυπηγημένο στὶς Σπέτσες.
    Ἡ ὑπόλοιπη παρέα εἶχε πάει μὲ τὸ πλοῖο τῆς γραμμῆς στὴ Νάξο κι ἀπὸ κεῖ στὸ Κουφονήσι μὲ τὸν «Σκοπελίτη», τὸ θρυλικὸ καραβάκι τῶν Μικρῶν Κυκλάδων.

    Μιὰ μέρα, μαζί μὲ κάποιους ἀπὸ τὴν παρέα, πήγαμε ἐκδρομὴ στὴν Ἀμοργό. Ἐκεῖ ποὺ ἤμαστε ἀραγμένοι στὰ Κατάπολα, πλησίασε στὸ καΐκι ἕνας ἄνθρωπος γύρω στὰ ἑξήντα, μὲ ναυτικὸ κασκέτο καὶ ὄψη θαλασσινὴ καὶ ἄρχισε νὰ τὸ χαζεύει. Σὲ λιγάκι μᾶς ρώτησε:

    «Σπετσιῶτες εἴσαστε;»
    «Ὄχι ἐμεῖς», τοῦ ἀπαντήσαμε, «τὸ καΐκι εἶναι σπετσιώτικο.»
    «Τὸ κατάλαβα ἀπὸ τὸ σκαρί», ἀπάντησε. «Φτιάχνουν ὄμορφα τρεχαντήρια οἱ σπετσιῶτες. Λεβέντικα, θαλασσινά. Ἔχω παραγγείλει κι ἐγὼ ἕνα στὶς Σπέτσες· στὰ ἴδια μέτρα μὲ τὸ δικό σας πάνω-κάτω. Τὸν ἄλλο μήνα θὰ εἶναι ἕτοιμο.»

    Ἔριξε μιὰ τελευταία ματιὰ στὸ καΐκι, μᾶς εὐχήθηκε καλὰ ταξίδια καὶ συνέχισε τὴ βόλτα του στὸ μουράγιο.

    Λίγες μέρες ἀργότερα, τὸν Δεκαπενταύγουστο, βρεθήκαμε στὴν ταβέρνα τῆς Καλλιόπης ποὺ εἶχε βιολιά.

    «Θὰ παίξει ὁ ἀδερφός μου, ὁ Μῆτσος ὁ Σκοπελίτης» μᾶς εἶχε πεῖ τὴν προηγούμενη βραδυὰ ποὺ τρώγαμε στὸ μαγαζί της.

    Μὲ ἔκπληξη διαπιστώσαμε πὼς ὁ ἀδελφός της ἦταν ὁ θαλασσινὸς ποὺ θαύμαζε τὸ καΐκι μας στὰ Κατάπολα. Ἦταν αὐτὸς ποὺ εἶχε τὸ καραβάκι, τὸν «Σκοπελίτη» ποὺ ἔδινε ζωή στὰ μικρά νησιά τῆς ἄγονης γραμμῆς, τὴν Ἡρακλειά, τὴ Σχοινούσα, τὴ Δονούσα, τὸ Κουφονήσι, ὅλον τὸν χρόνο, συνδέοντάς τα μὲ τὴν Νάξο καὶ τὴν Ἀμοργό. Τὴ χρονιὰ ἐκείνη ἄφησε τὸν «Σκοπελίτη» στὸν γιό του, ἀλλὰ δὲν παράτησε τὴ θάλασσα. Παράγγειλε τὸ τρεχαντήρι του στὶς Σπέτσες γιὰ νὰ ξανακάνει αὐτὸ ποὺ ἔκανε στὰ νιάτα του, νὰ ψαρεύει. Ὄχι πιὰ γιὰ τὸ μεροκάματο· μοναχὰ γιὰ τὸ κέφι του.

    Τὸ γλέντι ξεκίνησε μὲ τραγούδια ποὺ ζητοῦσαν οἱ παρέες ποὺ χόρευαν. Στὴν καλύτερη περίπτωση τὰ κλασικὰ ναξιώτικα καὶ στὴν χειρότερη τὰ σκυλονησιώτικα ἤ κάποια λαϊκὰ σουξὲ τῆς ἐποχῆς. Τὸ «Μὲ τελείωσες» εἶχε τὴν τιμητική του.

    Κάποια στιγμή ἦρθε κι ἡ σειρά μας. Πλησιάσαμε στὰ βιολιά καὶ ρωτήσαμε τὸν Σκοπελίτη ἂν ἤξερε θερμιώτικα τραγούδια.
    «Ἔχω παίξει στὰ Θερμιά, ὅταν ἤμουνα νέος καὶ δούλευε σὲ μιὰ τράτα. Εἶναι πολλὰ χρόνια καὶ δὲν θυμᾶμαι τοὺς σκοπούς σας» ἀπάντησε.
    «Σιφνέικα ξέρεις;»
    «Ἀμέ, ξέρω· ὅμως δὲν τὰ ξέρει ὁ τραγουδιστής.»
    «Δὲν πειράζει, τραγουδᾶμε ἐμεῖς.»

    Ξεκίνησε νὰ παίζει σιφνέικα κι ἐμεῖς τραγουδούσαμε χορεύοντας· χωρίς μικρόφωνα φυσικά, ὅπως κάναμε στὰ γλέντια μας στὰ Θερμιά.
    Στὴν ἀρχή δὲν ἀκουγόμαστε ἀπὸ τὴ συνηθισμένη βαβούρα ποὺ γίνεται στὰ μαγαζιά. Σιγὰ-σιγὰ ὅμως ἡσύχασε ὁ κόσμος γιὰ νὰ μᾶς ἀκούσει. Οἱ πιὸ πολλοί, ἐπισκέπτες ἀπὸ τὴν Ἀθήνα, δὲν ἤξεραν αὐτὸν τὸν τρόπο γλεντιοῦ καὶ τοὺς κινήσαμε τὴν περιέργεια. Τοὺς ἄρεσε κιόλας, γιατὶ μᾶς συνόδευαν μὲ ρυθμικὰ παλαμάκια. Κι ὅταν τέλειωσε ὁ χορός μας, χάλασε ὁ κόσμος ἀπὸ τὸ χειροκρότημα.

    Ὅταν ζυγώσαμε στὰ βιολιὰ γιὰ νὰ πληρώσουμε, ὁ καπταΜῆτσος ἦταν φανερὰ συγκινημένος:
    «Ὅταν εἶδα τὸ καΐκι σας εἶπα μέσα μου «αὐτοὶ εἶναι μερακλῆδες». Τώρα ποὺ σᾶς εἶδα νὰ γλεντᾶτε λέω πὼς εἴσαστε πολὺ μερακλῆδες!»

    Υ.Γ. Οἱ γραμμὲς αὐτές εἶναι κατευόδιο στὸν καπταΜῆτσο, τὸν Σκοπελίτη ποὺ ἔκανε τὸ στερνό του ταξίδι, πέρυσι τέτοιες μέρες.

  217. sarant said

    213 Πολύ καλό!

    216 Τι ωραίο, Μήτσο!

  218. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    @217β. Νὰ εἶσαι καλά, Νῖκο.

    Ξαναβλέποντας τὴν παραπομπή, διαπίστωσα ὅτι τὸ (περσινὸ) ἄρθρο, στὸ ὁποῖο παραπέμπω εἶναι ἀναδημοσίευση ἀπὸ παλιότερο.

    Συνεπῶς ὁ καπταΜῆτσος ὁ Σκοπελίτης δὲν πέθανε τὸν περασμένο Γενάρη, ἀλλὰ πιὸ πρίν. Μὲ βάση τὰ βιογραφικὰ στοιχεῖα ποὺ ἀναφέρονται στὸ ἀρχικό ἄρθρο (γέννηση τὸ 1926, πέθανε 88 χρονῶν) προκύπτει ὅτι πέθανε τὸ Γενάρη τοῦ 2014.

    @215. Πέπε, μήπως ἔχεις κληρονομικὸ χάρισμα; 🙂

  219. ΓιώργοςΜ said

    213 Στιχομυθία στην 3η τάξη Λυκείου, όπου επικρατούσε… αταξία:

    -Παιδιά επιτέλους! Με έχετε φτάσει στα όριά μου!
    -Πού τείνετε, κύριε;

  220. Χαρούλα said

    216 κ.Μαρτίνο μας ταξιδέψατε. Κρίμα που το ανεβάσατε ως σχόλιο. Θα ήταν και ωραιότατο άρθρο
    .
    Δεν μπόρεσα να σας ακολουθήσω μουσικά, η στεριανή. Αλλά συναισθηματικά, ο Σκοπελίτης ξυπνά μνήμες διακοπών. Κατάπολα, πριν το «απέραντο γαλάζιο» (μετά άλλαξαν πολλά), να περιμένεις προχθεσινές εφημερίδες και λοιπές προμήθειες με τον Σκοπελίτη. Καλύτερος κι από νονά το Πασχα!
    Με την ευκαιρία ένα τεράςτιο μπράβο στον τότε καπετάνιο που ήταν εκεί και τον χειμώνα με κακοκαιρίες και τους φρόντιζε. Τότε που εμείς ξεχνάμε τα νησιά!
    ( άκουσα πως και τώρα υπάρχει ανικαταστάτης και καπετάνιος και Σκοπελίτης. Καλές θάλασσες και σ’αυτούς!)

  221. ΓιώργοςΜ said

    Να ζητήσω συγγνώμη για το ξενερωτικό #219, μετά το #216 είναι σχεδόν ιεροσυλία.

  222. Γιάννης Κουβάτσος said

    216:Ωραίο…

  223. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    216.Α! Ευχαριστούμε Δημήτρη! Πόσες ομορφιές από ήχους και εικόνες,ανθρώπων και τόπων! Τώρα το είδα μες τη νύχτα και κρατιέμαι να μην πω για τα καραβόσκαρα και τα ονομαστά καρνάγια των Σπετσών. Ένας από κει μας είχε προ καιρού εξηγήσει ,αφού μας το έβαλε ερώτηση -κουίζ από πού νομίζαμε ότι προερχόταν το επώνυμό του «Θυμαράς», ότι θυμαράδες ήσαν αυτοί που ανέβαιναν στο ρουμάνι κι έφερναν κάτω θυμάρια, πολλά -ίσαμε το μπόι του σκαριού, τα άναβαν (γρήγορη και δυνατή φλόγα)και του έκαιγαν τη μπογιά. Μια διαδικασία σημαντική στον κύκλο εργασιών των καραβομαραγκών.

  224. Χρήστος Π. said

    216 Πολύ ωραίο κείμενο και ιστορία. Ήμουν το περασμένο καλοκαίρι στην Αμοργό, (έχω κι ένα φίλο από εκεί) και ακούγαμε διάφορα για το Σκοπελίτη. Ας έχει καλή ανάπαυση ο άνθρωπος.

  225. Ιάκωβος ο Αδελφόθεος said

    Κύρ Χρήστο (224), και πού ξέρετε ότι ο κύρ Δημήτρης Μαρτίνος δεν έβγαλε αυτή την ιστορία από το μυαλό του, για να πουλήσει «μούρη» στους αφελείς αναγνώστες του παρόντος Ιστολογίου ότι τάχα ο θρυλικός καπετάνιος, Μήτσος Σκοπελίτης, είχε μείνει έκθαμβος με την μερακλίδικη παρέα του κύρ Δημήτρη;

    Σοβαροί να είμαστε, κύρ Χρήστο μου: Εδώ δεν ήξερε ο κ. Μαρτίνος πότε πέθανε ο Μήτσος ο Σκοπελίτης, (Παρασκευή 24 Γενάρη 2014) όταν όλο το Διαδίκτυο βοά και μπορούσε να το μάθει με ένα απλό κλίκ. Και μάς είπε ότι πέθανε πέρυσι τον Γενάρη!..

    Όταν πήρε χαμπάρι την γκάφα του, προσπάθησε να διορθώσει, αλλά όλοι καταλάβαμε ότι τις περισσότερες ιστορίες που διηγείται εδώ μέσα τις βγάζει από το μυαλό του για να πουλήσει «μούρη». Είναι γνωστός παραμυθατζής ο τύπος, τον ξέρουμε από την εποχή που πουλούσε φύκια για μεταξωτές κορδέλλες ως συμμαθητής της Μαρίας Δαμανάκη στους Χημικούς Μηχανικούς του ΕΜΠ, επί «Ηρωϊκού Πολυτεχνείου» το 1973.

    Αν προκληθώ, θα προβώ σε αποκαλύψεις για τα παραμύθια που έλεγε τότε στους συμφοιτητές του. Τάχω μάθει από πρώτο χέρι, από τον συμφοιτητή του τον Γιάννη τον Καραπιπέρη

  226. Κουτρούφι said

    Αιωνία του η μνήμη του Μήτσου Σκοπελίτη: https://www.youtube.com/watch?v=fc_5DoLgr6U

  227. Γς said

    Φρέρε Ζάκε, μας αστυνομεύεις!

  228. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    Καλή σας μέρα.

    Εὐχαριστῶ ὅσες κι ὅσους ἀσχολήθηκαν μὲ τὸ σχόλιό μου γιὰ τὸν ἀείμνηστο καπταΜῆτσο Σκοπελίτη (#216).

    Τὰ σχόλιά σας μοῦ δίνουν δύναμη νὰ βγάλω αὐτὰ ποὺ κουβαλάω μέσα μου. Ἂν τὰ γράφω καλὰ ἢ ἄσκημα, ἐσεῖς θὰ κρίνετε.

    Κάθε κριτικὴ εἶναι εὐπρόσδεκτη· μὲ βοηθάει νὰ γίνομαι καλύτερος.

  229. Πέπε said

    Αδελφόθεε, μια ιστορία που έγινε το 1987 και γράφτηκε το 2018 φυσικά και είναι βγαλμένη, σε κάποιον βαθμό, από το μυαλό. Το ζήτημα δεν είναι η απόλυτη ιστορική ακρίβεια της κάθε λεπτομέρειας, δε βρίσκεσαι σε συνέδριο για τη βιογραφία ούτε του Σκοπελίτη ούτε του Μαρτίνου. Το ζήτημα είναι: σου άρεσε; Αν ναι, τα υπόλοιπα περιττεύουν. Αν όχι, το ίδιο.

    Λοιπόν, και η δική μου τώρα:

    Πήγα στο Κουφονήσι περίπου 10 χρόνια μετά. Ήμασταν μια παρέα νεαρών, που ο ένας μάς το είχε προτείνει ως εντελώς άγνωστο και ασύχναστο νησί της θρυλικής άγονης γραμμής, πρόσφοροο για να κάνουμε διακοπές σαν πρωτόπλαστοι. Η όλη περιγραφή ήταν ελκυστική, αλλά όταν μας είπε και το όνομα, «Κουφονήσι», και μάλιστα προσδιορίζοντας ότι υπάρχουν δύο, Άνω με ελάχιστους κατοίκους και Κάτω με κανέναν, αρχίσαμε να μην τον πιστεύουμε: Άσε ρε, που το λένε Κουφονήσι!

    Τόσα ξέραμε. Όμως υπήρχε, και πήγαμε. Με τον Σκοπελίτη. Ο οποίος, μάλλον, τότε ήταν ήδη ο γιος Γιάννης – ο γέρος, όπως τα υπολογίζω τώρα που είδα τα βιογραφικά του, ήταν καμιά 70ριά και θα πρέπει να είχε βγει στη σύνταξη.

    Το Άνω Κουφονήσι ήταν τότε στη φάση όπου μόλις είχε αρχίσει να περνάει, από εντελώς ελεύθερος παράδεισος κατασκηνωτών, στο στάδιο της κάπως οργανωμένης τουριστικής εκμετάλλευσης. Συγκεκριμένα, στο χωράφι όπου τσαντιρώσαμε, ο ιδιοκτήτης έχτιζε τουαλέτες και ντους, και όταν ολοκληρώθηκαν, στα μισά της δικής μας διαμονής, άρχισε να ζητάει κάποιο υποτυπώδες αντίτιμο για τη χρήση τους. Μέσα στα επόμενα χρόνια αυτό εξελίχτηκε σε οργανωμένο κάμπινγκ, και σύντομα το Κουφονήσι έγινε τόσο διάσημο για το γεγονός ότι είναι άγνωστο ώστε άρχισαν να συρρέουν χιλιάδες τουρίστες να δουν πώς είναι ένα νησάκι χωρίς τουρίστες, και τελικά έγινε μικρή Μύκονος, με πολυώροφα ξενοδοχεία κλπ.. Αλλά τότε δεν ήταν ακόμα έτσι.

    Κάποια μέρα κανονίσαμε εκδρομή στο Κάτω Κουφονήσι. Το Κάτω Κουφονήσι ήταν ακατοίκητο, μόνο με μια ταβέρνα που είχε γεννήτρια (νομίζω ότι και τώρα έτσι είναι). Η ταβέρνα λοιπόν είχε πρόγραμμα, με λάιβ νησιώτικα. Εκείνη την εποχή δεν είχα αναπτύξει ούτε τον πιο κρυφό σπόρο του μετέπειτα ενδιαφέροντός μου για την παραδοσιακή μουσική. Αυτό που παρακολουθήσαμε μού φάνηκε φρικαλέο: δυο γέροι με βιολί και λαούτο, ξεκούρδιστοι, με έναν μίζερο ενισχυτή που γιγάντωνε το φάλτσο τους και από πάνω έτριζε κιόλας, έπαιζαν όλη την ώρα το ίδιο ακαλαίσθητο πράγμα. Ήμουν με το ένα πόδι να υποφέρω από την αθλιότητα, και με το άλλο να παρακολουθώ με κάποιο συγκαταβατικό ενδιαφέρον πώς τη βρίσκουν οι ιθαγενείς σ’ αυτή την κρυφή, άγνωστη πλευρά του πλανήτη, που βρισκόταν εντελώς στους αντίποδες της πλευράς που περιείχε ό,τι είχα γνωρίσει στη μέχρι τότε ζωή μου.

    Κάποια στιγμή έπιασα ένα ρεφρέν: Το καράβι στο λιμάνι, γεια σου Σκοπελίτη Γιάννη. Ρε συ, σκέφτηκα, Σκοπελίτη δε λένε αυτόν που μας πηγαινοφέρνει; Παρακολούθησα λίγο το τραγούδι, και, όπως όλα έδειχναν, πράγματι σ’ αυτόν αναφερόταν. Ότι σ’ αυτά τα μικρά νησάκια ζουν άνθρωποι που την επαφή τους με τον υπόλοιπο κόσμο την οφείλουν στον Σκοπελίτη, αυτό το είχα καταλάβει, δεν ήμουν δα και τόσο στόκος. Ήταν ένας τοπικά σημαντικός άνθρωπος, για τον οποίο είχε βγει τοπικό δημοτικό τραγούδι! Αυτό μου έκανε τρομερή εντύπωση. Μάλιστα το πιθανότερο ήταν ότι ο Σκοπελίτης, που μας είχε φέρει και περίμενε αργότερα να μας πάρει, βρισκόταν εκεί και άκουγε το τραγούδι του, όπως άλλοτε οι Κωλοκοτρωναίοι!

    Έτσι είδε ένας νεαρός που έκανε τον χίπη ένα τραγούδι από το στάνταρ κυκλαδίτικο εμπορικό ρεπερτόριο, τότε γύρω στο 1995…

  230. Δημήτρη σ’ ευχαριστούμε για τις ωραίες νησιώτικες ιστορίες που γράφεις.

  231. Κουτρούφι said

    #216, #229. Ωραίες διηγήσεις και οι δυο.
    Πατριώτη, έχω την περιέργεια ποια σιφνέικα σας έπαιξε ο Σκοπελίτης. Αν, βέβαια, θυμάσαι.
    Προσωπικά, δεν έχω τέτοιες εμπειρίες. Έχω ακούσει όμως για τέτοιες εκδρομές σε διπλανά νησιά που καταλήγουν σε γλέντια.

  232. sarant said

    229 Κι αυτή ωραία διήγηση.

    220 Λοιπόν, αφού σε 11 μέρες έχουμε τα πέντε χρόνια του θανάτου του, θα βάλω σε άρθρο τη διήγηση του Μήτσου και τη διήγηση του Πέπε, εν είδει μνημοσύνου. Μόνο να μην το ξεχάσω.

  233. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    @229. Καλὰ τὰ λές, Πέπε.

    Τὸ 1987 τὸ Κουφονήσι μόλις ἔβγαινε ἀπὸ τὴν ἀφάνεια. Μάθαινα καὶ μαθαίνω γιὰ τὴν μετέπειτα ἐξέλιξή του ἀπὸ φίλους, λάτρεις τοῦ νησιοῦ, ποὺ πηγαίνουν σχεδὸν κάθε χρόνο ἀπὸ τὰ τέλη τῆς δεκαετίας τοῦ ᾿70. Βέβαια, τώρα πιά, ἀποφεύγουν τὸ δίμηνο Ἰουλίου-Αὐγούστου.

    Τοὺς ἀποκαλῶ προσκυνητές.

    Ξαναπήγαμε, μὲ τὸ πλοῖο αὐτὴ τὴ φορά, τὸ 2006. Ἦταν τέλος Ἰουνίου, μὲ σχετικὴ ἡσυχία, ἀλλὰ τὸ νησὶ ἦταν ἀγνώριστο.

    @231. Ἂν θυμᾶμαι καλά, πατριώτη, ξεκινήσαμε μὲ τὸ Μιὰ Μυλοποταμίτισσα μοῦ τά ᾿κανε τὰ μάγια καὶ συνεχίσαμε μὲ τὸν Ἅη Νηγιά. Μετὰ τραγουδήσαμε καὶ κάποια Θερμιώτικα σὲ παραπλήσιους σκοποὺς καὶ ὁ καπταΜῆτσος δὲν εἶχε κανένα πρόβλημα νὰ τοὺς ἀκολουθήσει.

    @232. Ὡραία ἡ ἰδέα σου, Νικοκύρη. Μπορῶ νὰ τὸ χτενίσω λίγάκι, γιατὶ χτές τὸ ᾿γραψα ὅπως μοῦ ἐρχόταν καὶ τό ᾿στειλα ἀμέσως χωρὶς νὰ τὸ ἐπεξεργαστῶ. Θὰ στὸ στείλω στὶς ἀρχές τῆς ἄλλης βδομάδας, γιὰ νὰ στὸ ὑπενθυμίσω κιόλας.

  234. Γς said

    Το σκάφος του Δημήτρη, του Πέπε και το δικό μου:

    Στο λιμάνι προχτές:

    -Ψαρεύεις ε; Δεν σ έχω δει.

    -Πάω απέναντι στο Μαρμάρι.

    -Με το πλοίο;

    και τι του λες τώρα;

    -Με το σκάφος μου;!

    -Α, ναι; Ποιο είναι;

    -Το έχω στείλει γι αμμοβολή

  235. sarant said

    233 Σύμφωνοι!

  236. loukretia50 said

    Δημήτρη Μαρτίνο
    Πραγματικά όμορφη αφήγηση, αξίζει να προστεθούν περισσότερα!
    Και του Πέπε ομοίως!

    ΥΓ. Όμως δε βοηθάτε άλλους να διορθωθούν!
    Τόσο σκληρή πια είναι η κριτική σας?

  237. Δημήτρης Μαρτῖνος said

    @236. Καλή μου Λουκρητία, σ᾿ εὐχαριστῶ.

    Θὰ προσπαθήσω νὰ τὸ ἐμπλουτίσω λιγάκι, ἀλλὰ φοβάμαι μήπως χάσει τὸν αὐθορμητισμὸ τῆς πρώτης γραφῆς. Νὰ δοῦμε τί θὰ ᾿βγεῖ.

    Ὅσο γιὰ τὰ δικά σου, τὰ ποιητικά, ἔχω ἐκφραστεῖ ἐμμέτρως, ὅπου μποροῦσα. Εἶσαι τόσο χειμαρώδης καὶ πληθωρικὴ ποὺ δὲν μπορῶ νὰ σὲ ἀκολουθήσω.
    Κάποιοι τὰ καταφέρνουν καλύτερα ἀπὸ μένα, ἀλλὰ οὔτε κι αὐτοὶ μποροῦν. Μοῦ θυμίζεις τὰ παιδικά μου χρόνια, ὅταν παίζαμε μπάλα. Βρισκόταν, πότε-πότε, κάποιος παιχταρᾶς κι ἔλεγε «ὅλοι σας καὶ μόνος μου». Καὶ μᾶς κέρδιζε.

    Δὲν εἶμαι καλὸς στὴν κριτική. Συνήθως γράφω αὐτὸ ποὺ αἰσθάνομαι καὶ δὲν μπορῶ νὰ κάνω ὑποδείξεις. Ἄσε ποὺ δὲν ἔχω τὶς εἰδικὲς γνώσεις.

    Ὅπου μπορῶ, ὅμως, θὰ σοῦ λέω τί νοιώθω.

  238. loukretia50 said

    Δον Μαρτίνεζ!
    Υπερβάλλεις φυσικά, κάνεις φιλοφρονήσεις σα γνήσιος ευγενής!
    Αλλά κι εγώ το εννοώ ότι βοηθάνε οι υποδείξεις, αλλιώς ο λεξοχείμαρρος θα πνίξει κι εμένα κι όλους εσάς!
    Και βέβαια δεν αναφέρομαι στα αυθόρμητα στιχάκια μέχρι 10 γραμμές που βγαίνουν εντελώς για την πλάκα μας, κατευθείαν στο χώρο «γράφτε το σχόλιό σας…». Καμιά φορά ξεφεύγει και κάτι πιο σοβαρό, ή και μεγάλες ιστορίες, και τότε ναι, με ενδιαφέρει η εντύπωση και η αίσθηση του αναγνώστη , όχι απαραίτητα των ειδικών.
    Θα έδινε μια κατεύθυνση.
    Τώρα πραγματικά νοιώθω ότι δε σας πιάνω πουθενά. Και καταλήγω να γράφω ό,τι μούρχεται και να κάνω τυχαία επιλογή, γιατί τελικά είναι πολύ περισσότερα!
    Αλλιώς ίσως είναι καλύτερα να το καταργήσω – επίσημα! – συχνά προβληματίζομαι σχετικά.
    Ο Μitsos – ελπίζω πως δε χάθηκε – είναι από τους ελάχιστους που μου είχε κάνει ενδιαφέρουσες παρατηρήσεις.

  239. mitsos said

    @238
    Λου σε ευχαριστώ ,,,
    Όχι δεν χάθηκα. Με «άνωθεν» εντολή … υπάρχει στέρηση εξόδου στο διαδίκτυο και γενικώς στο φως . Θα στερηθώ την ωραία παρέα σας (μεταξύ άλλων όπως το διάβασμα) για περίπου τρεις μήνες …
    Υπόσχομαι να επανέλθω δριμύτερος .
    Ευχαριστώ και τον Νικοκυρη για την ειδοποίηση και το ενδιαφέρον.

  240. sarant said

    239 Περαστικά Μήτσο και να σε ξαναδούμε οσο πιο σύντομα γίνεται.

  241. loukretia50 said

    239. Μitsos
    Δεν ξέρω αν θα το διαβάσεις, αλλά το γράφω.
    Λυπάμαι που ο λόγος της απουσίας σου είναι μια κατάσταση που απαιτεί πολλή υπομονή, αυτοπειθαρχία και κουράγιο.
    Πιστεύω όμως ότι τα διαθέτεις και παραμένεις ψύχραιμος, όπως κι εδώ!
    Είναι αισθητή η απουσία σου και νομίζω ότι δεν είναι μόνο δική μου άποψη.
    Εύχομαι να ξεπεραστεί γρήγορα και να αναπληρώσεις με τον καλύτερο τρόπο το χαμένο χρόνο.
    Ευτυχώς ή δυστυχώς, τα γραπτά μας μένουν!

    ΥΓ1 τουλάχιστον η μουσική και το ραδιόφωνο επιτρέπονται φαντάζομαι. Είναι καλή παρέα!

  242. s said

    Τελευταία μου έχει ξεφύγει κανά δυό φορές.
    Ούτε υπέρ είμαι ,ούτε κατά ,η γλώσσα είναι ζωντανή και αλλάζει.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: