Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και… όλα τα άλλα

Φθινοπωρινό

Posted by sarant στο 23 Σεπτεμβρίου, 2019


Το γκουγκλ μάς πληροφορεί (αν βάλετε «φθινόπωρο») ότι στο Βόρειο Ημισφαίριο το φθινόπωρο αρχίζει στις 23 Σεπτεμβρίου 2019, δηλαδή σήμερα, ενώ από άλλους ιστοτόπους μαθαίνουμε ειδικότερα πως στην Ελλάδα το φθινόπωρο αρχίζει στις 10.51 το πρωί (ώρα Ελλάδος).

Επομένως, το σημερινό άρθρο κάποιοι θα αρχίσουν να το διαβάζουν καλοκαίρι αλλά… θα το τελειώσουν φθινόπωρο (μα τόσο αργά διαβάζουν;) Και βέβαια, αφού είναι τέτοια η μέρα, δεν θα παραξενευτείτε αν αφιερώσουμε το άρθρο στο φθινόπωρο που αρχίζει. Θα έλεγα μάλιστα πως το παράξενο είναι που ως τώρα δεν είχαμε βάλει άρθρο για το φθινόπωρο, αφού το φετινό είναι το δέκατο ιστολογικό μας φθινόπωρο.

Το φθινόπωρο είναι η τρίτη εποχή του χρόνου, η εποχή ανάμεσα στο καλοκαίρι και στον χειμώνα: η γέφυρα που οδηγεί από το καλοκαίρι προς τον χειμώνα, θα ελεγε κανείς.

Θ’ ακούσετε συχνά να λένε ότι «έτσι οπως κατάντησε το κλίμα, δεν υπάρχουν πια τέσσερις εποχές αλλά δύο: χειμώνας και καλοκαίρι». Είναι κοινός τόπος της συζήτησης ότι τα τελευταία χρόνια έχουν χαθεί οι ενδιάμεσες εποχές, η άνοιξη και το φθινόπωρο.

Νομίζω όμως ότι οι ενδιάμεσες εποχές ανέκαθεν βρίσκονταν σε υποδεέστερη θέση ως προς το χειμώνα και το καλοκαίρι. Η παροιμία τι λέει; Από Μάρτη καλοκαίρι και από Αύγουστο χειμώνα -παναπεί, η λαϊκή ψυχολογία έχει μια τάση να παραβλέπει τις αποχρώσεις: εστιάζει στο βασικό. Δυο είναι οι εποχές, από αυτή την οπτική γωνία: η καλή και η κακή. Με λίγη καλή θέληση τους ενδιάμεσους μήνες τους βολεύουμε στο ένα ή στο άλλο άκρο.

Εμείς ομως εδώ λεξιλογούμε και δεν αναφερθήκαμε ακόμα στη λέξη φθινόπωρο. Η λέξη είναι αρχαία, από τον 5ο κιόλας αιώνα π.Χ. Θα αναγνωρίσατε τα συνθετικά της, φθίνω (λιγοστεύω, ελαττώνομαι) και οπώρα. Οπώρα είναι σήμερα το φρούτο, το οπωρικό, και οπωρικά εμφανίζονται ολοχρονίς, οπότε χρειάζεται κάποια εξήγηση.

Η αρχική σημασία της λέξης «οπώρα» στον Όμηρο ήταν ημερολογιακή, σήμαινε το τέλος του καλοκαιριού, Αύγουστο και Σεπτέμβριο και, ήδη από την αρχαιότητα, τους καρπούς της εποχής εκείνης, δηλαδή -με  το εξαιρετικά περιορισμένο διαιτολόγιο της κλασικής αρχαιότητας, που δεν γνώριζε βερίκοκα, ροδάκινα, κορόμηλα, και μάλλον ούτε καρπούζια και πεπόνια- ουσιαστικά σταφύλια και σύκα. Σταδιακά, η σημασία επεκτάθηκε σε όλους τους καρπούς.

Οπότε, το φθινόπωρο είναι η εποχή που έρχεται μετά την οπώρα, και αυτό φαίνεται πιο καθαρά στην άλλη αρχαία ονομασία της εποχής, που δεν έχει επιβιώσει στα νέα ελληνικά: μετόπωρον, μετά την οπώρα. (Υπάρχει και ο τύπος ‘μεθόπωρον’).

Στα αγγλικά, είναι autumn, λέξη λατινογενής, από τα γαλλικά (όπου σήμερα είναι automne), από το λατινικό autumnus, άγνωστης ετυμολογίας. Από τη λατινική λέξη προέκυψαν οι αντιστοιχες λέξεις και των άλλων ρωμανικών γλωσσών. Σε αντίθεση με τις άλλες τρεις εποχές, για το φθινόπωρο δεν υπάρχει κοινή ινδοευρωπαϊκή ρίζα.

Είπαμε ότι το αγγλικό autumn είναι λατινογενές, υπάρχει όμως και αγγλοσαξονική λέξη, που είναι harvest, και που εκτοπίστηκε από το autumn τον 16ο αιώνα. Harvest είναι ο θερισμός, και οι γερμανομαθείς θα θυμηθούν ότι στα γερμανικά το φθινόπωρο είναι Herbst, που είναι επίσης και ο θερισμός.

Δεν ξέρω αν το έχει παρατηρήσει κανείς άλλος, εγώ πάντως δεν το έχω δει να αναφέρεται. Εννοώ ότι στα ελληνικά λέμε «θέρος» και η ελληνική λέξη «θερισμός» προέκυψε από το θέρος, ενώ στα γερμανικά/αγγλικά η λέξη για τον θερισμό συνδέεται με το φθινόπωρο. Δηλαδή και στις δυο περιπτώσεις η λέξη του θερισμού ειναι ομόρριζη με τη λέξη που αντιστοιχεί σε μια εποχή αλλά όχι στην ίδια εποχή. Δεν είναι και τόσο περίεργο, αφού άλλην εποχή θερίζουν στις βόρειες χώρες και άλλην εποχή στα δικά μας ζεστά κλίματα. Άλλωστε, στην αγγλική Βικιπαίδεια θα δείτε ότι στην Αγγλία παραδοσιακά το φθινόπωρο νοείται από Αύγουστο έως Οκτώβριο.

Υπάρχει και μια άλλη αγγλική λέξη για το φθινόπωρο, κυρίαρχη στη  Βόρεια Αμερική, που είναι fall, πιθανώς από το fall of the leaf. Ήταν κοινή στην Αγγλία τον 16ο αιώνα, την πήγαν οι πρώτοι άποικοι απέναντι, και στη συνέχεια επικράτησε στα αμερικανικά αγγλικά ενώ ξεχάστηκε στη μητρόπολη. Συμβαίνει συχνά αυτό.

Σύμφωνα με το στερεότυπο, το φθινοπωρο είναι εποχή μελαγχολική. Μικραίνουν οι μέρες, χαλάει ο καιρός, ανοίγουν τα σχολεία (και ολοι κρύβουμε ένα παιδί μέσα μας). Πέφτουν τα φύλλα απ’ τα κλαριά των δέντρων, πέφτουν και οι πρώτες σταγόνες της βροχής. Τα κίτρινα και τα πεσμένα φύλλα είναι η πιο χαρακτηριστική εικόνα που συνδέεται με το φθινόπωρο -αρχικά είχα μια τέτοια να συνοδεύει το άρθρο αλλά τελικά προτίμησα τον Αρτσιμπόλντο.

Κακά τα ψέματα, νομίζω πως το φθινόπωρο μάς μελαγχολεί επειδή φέρνει στο μυαλό την ιδέα της παρακμής, του γήρατος -του δικού μας γήρατος, που δεν κάνει κύκλους ώστε να ελπίζουμε σε καινούργια άνοιξη. «Βρίσκεται στο φθινόπωρο της ζωής» λένε για κάποιον (απο το χωριό, δεν τον ξέρετε) που βρίσκεται στη ηλικία όπου αρχίζει το γήρας. Η σύνδεση των ηλικιών με τις εποχές υπάρχει από τ’ αρχαία. Λέει κάπου ο Αριστοτέλης, «τοῖς δ’ ἀνθρώποις κατὰ τὴν ἡλικίαν γίγνεται χειμὼν καὶ θέρος καὶ ἔαρ καὶ μετόπωρον» -βλέπετε πως χρησιμοποιεί την άλλη αρχαία λέξη για το φθινόπωρο, που λέγαμε παραπάνω.

Υπάρχει και στη δημοτική η λέξη «χινόπωρο», που είναι παρετυμολογία από το «χύνω» (τα δέντρα χύνουν τα φύλλα τους) όπως λένε τα λεξικά -εγώ στο μυαλό μου είχα κάνει τη σύνδεση με το «χειμώνας». Θυμάμαι ένα χρονογράφημα του Βάρναλη (το έχω στα Αττικά) με τίτλο «Χινοπωριάτικη αυγινή».

Θυμηθήκαμε πιο πριν την παροιμία «από Μάρτη καλοκαίρι κι από Αύγουστο χειμώνα» και είπαμε πως η λαϊκή αντίληψη παραγνωρίζει τις ενδιάμεσες εποχές. Πράγματι, δεν νομίζω να υπάρχουν πολλές παροιμίες με το φθινόπωρο. Υπάρχουν άφθονες μετεωρολογικές για τους φθινοπωρινούς μήνες, όχι όμως για την εποχή καθαυτή. Στα Κεφαλονίτικα γνωμικά του Δημ. Λουκάτου δεν βρήκα καμιά παροιμία με το φθινόπωρο/χινόπωρο, ούτε στις πολύ νεότερες 10.000 κρητικές παροιμίες του Μάριου Παπαδάκη. Στο αρχείο παροιμιών του Κέντρου Ερεύνης Ελληνικής Λαογραφίας βρήκα επιτέλους μία και μοναδική τέτοια παροιμία:

Από την άλλη, το φθινόπωρο στη λογοτεχνία, και ιδίως στην ποίηση κυριαρχεί -οι ποιητές, ιδίως οι παλιότεροι, αγαπούσαν τη μελαγχολία. Να αναφέρουμε το μυθιστόρημα Φθινόπωρο του Κ. Χατζόπουλου, που εγκαινίασε τον συμβολισμό στα ελληνικά γράμματα (αλλά δεν διαβάζεται εύκολα), να βάλουμε και το τετράστιχο από το ποίημα του Μαλακάση:

Χινόπωρο, στολίστηκες νεκρό κι ωραίο από προχτές.
με το παλιό Βενέτικο χρυσάφι
και τώρα οι βοριάδες οι πικροί σου γίνονται τραγουδιστές
και τα νερά τα πένθιμα ζωγράφοι.

Ο αγαπημένος μου Ν. Λαπαθιώτης, ως κατεξοχήν τραγουδιστής της νιότης που φεύγει, έγραψε πολλά ποιήματα για το φθινόπωρο: Τραγούδι το φθινόπωρο, Οι κύκνοι το φθινόπωρο, Όταν έρθει το φθινόπωρο, Κακό φθινόπωρο, Φθινοπωρινό, όπως και άλλα που δεν έχουν τη λέξη αυτή στον τίτλο τους. Ένα που μ’ αρέσει πολύ:

ΠΟΘΟΣ

Βαθύ χινόπωρο γοερό, πόσον καιρό σε καρτερώ,
με τις πλατιές, βαριές σου στάλες·
των φύλλων άραχλοι χαμοί, των δειλινών αργοί καημοί,
που με μεθούσατε τις προάλλες…

Τα καλοκαίρια μ’ έψησαν, και τα λιοπύρια τα βαριά,
κι οι ξάστεροι ουρανοί οι γαλάζιοι:
απόψε μου ποθεί η καρδιά, πότε να ρθει, μες στα κλαριά,
ο θείος βοριάς και το χαλάζι!

Τότε, γερτός κι εγώ, ξανά, μες στα μουγγά τα δειλινά,
θ’ αναπολώ γλυκά, -ποιος ξέρει,
και θα με σφάζει πιο πολύ, σαν ένα μακρινό βιολί,
το περασμένο καλοκαίρι…

Αναφορές στο φθινόπωρο σε ποιήματα, τραγούδια και άλλα έργα τέχνης είναι πάμπολλες και σίγουρα θα επισημάνετε αρκετές στα σχόλιά σας. Κλείνω, κάπως αναπόφευκτα, με το αντίστοιχο μέρος από τις 4 εποχές του Βιβάλντι.

 

Advertisements

123 Σχόλια to “Φθινοπωρινό”

  1. spiral architect 🇰🇵 said

    Καλημέρα και καλή βδομάδα.

    Φθινόπωρο και μελαγχολία.

  2. Γς said

    Καλημέρα

  3. atheofobos said

    Τι μου θύμησες σήμερα με τον πίνακα του Τζουζέπε Αρτσιμπόλντο που έβαλες!
    Ήταν το 1986 και βρισκόμαστε στην Βενετία για ένα συνέδριο.Σε ένα παλάτσο είχε έκθεση με έργα του. Μέχρι τότε μου ήταν παντελώς άγνωστος και περισσότερο μπήκα για να δω πως είναι από μέσα ένα παλάτσο. Έτσι ευτυχώς αποκαλύφτηκε μπροστά μου ένας κόσμος ομορφιάς, φαντασίας και πρωτοτυπίας, που Αρτσιμπόλντο τον είχε δημιουργήσει με το πινέλο του 500 πριν!

  4. Aghapi D said

    Καλημέρα
    Τού Σεπτέμβρη
    Αν ίσως βρέξει ο Τρυγητής, χαρά στον τυροκόμο.
    Βοηθάει ο Άη- Γιάννης και ο Σταυρός, γιομίζει το αμπάρι κι ο ληνός.
    Θέρος, τρύγος, πόλεμος.
    Μάρτη και Σεπτέμβρη ίσια τα μεσάνυχτα. [:ισημερία]
    Στον Τρυγητή σιτάρι σπείρε και στο πανηγύρι σύρε.
    Τον Σεπτέμβρη τα σταφύλια, τον Οκτώβρη τα κουδούνια.
    Τον Τρυγητή τ’ αμπελουργού πάνε χαλάλι οι κόποι.
    Του Σεπτέμβρη οι βροχές, πολλά καλά μας φέρνουν.
    Του Σταυρού αρμένιζε και του Σταυρού δένε.
    Του Σταυρού κοίτα και τ’ Άη Γιωργιού ξεκίνα.
    Του Σταυρού σταύρωνε και δένε.
    Του Σταυρού σταύρωνε και σπέρνε.

    Και μια τού Οχτώβρη που μού αρέσει

    Αν δε βρέξει, πώς θα ξαστερώσει;

    Το πρωί της Δευτέρας 23/09, περίπου στις 10:50, οι ακτίνες του ήλιου θα πέφτουν κάθετα στον άξονα περιστροφής της Γης με αποτέλεσμα η διάρκεια της ημέρας και της νύχτας να είναι ίσες και στα δύο ημισφαίρια του πλανήτη μας. Στο Β. Ημισφαίριο σήμερα έχουμε φθινοπωρινή ισημερία, όμως στο Ν. Ημισφαίριο εαρινή, αφού οι εποχές στα δύο ημισφαίρια είναι αντίθετες.

  5. Νέο Kid said

    Ποια είναι η «κοινή ινδοευρωπαϊκή ρίζα» για το καλοκαίρι; Θέρος, σάμερ, ετέ , βεράνο…
    Το ερ , ther ?

  6. Alexis said

    «Πρώτο φθινόπωρο» ένα από τα καλύτερα ζεϊμπέκικα του Κορακάκη, σε ωραία ερμηνεία από τον ίδιο.

    Καλημέρα και καλό φθινόπωρο!

  7. Κάτι ενδιαφέρον: στα τούρκικα η άνοιξη είναι ilkbahar και το φθινόπωρο sonbahar: πρώτη και δεύτερη άνοιξη.

  8. Georgios Bartzoudis said

    Και …είπαμε ότι στα Μακεδονικά η λέξη Φθινόπωρο δεν υπάρχει, διότι απλώς ονομάζεται «Κατακάτσ(ι)μο», τουτέστιν όταν «κατακάθεται» η ζέστη. Και δεν είναι τρίμηνης διάρκειας αλλά περίπου ενός μήνα μόνο.

  9. Γς said

    >Υπάρχει και μια άλλη αγγλική λέξη για το φθινόπωρο, κυρίαρχη στη Βόρεια Αμερική, που είναι fall […] την πήγαν οι πρώτοι άποικοι απέναντι, και στη συνέχεια επικράτησε στα αμερικανικά αγγλικά ενώ ξεχάστηκε στη μητρόπολη

    Την πήγαν απέναντι αφού.

    Αν του έπεφτε όμως η fall στο δρόμο;

  10. sarant said

    Kαλημέρα, ευχαριστώ πολύ για τα πρώτα σχόλια και περιμένω τραγούδια κτλ σαν το πολύ ωραίο του Κορακάκη.

    8 Α μπράβο, κατακάτσμο και ένα μήνα

    5 Τώρα που το λες, σα νάχεις δίκιο.

  11. Κιγκέρι said

    Το συνήθιζε φαίνεται ο Βάρναλης το χινόπωρο:

    Χινόπωρος

    Πόσον η Ζήση απλόχωρη κι όμως δε με χωράει!
    Πόσον ο θάνατος παντού κι αλί δεν τονε βρίσκω!

    Χτυπάει τα παραθύρια μας του χινοπώρου η μέρα,
    καθώς πετιέται σαν τη φλόγ’ απ’ του Υμηττού την κόψη,
    μετωρισμένη στα φτερά γαλατερής ομίχλης!

    Και μπήκε ο ήλιος της αυγής ολάρμενος στο σπίτι
    και μπήκε ο μήνας Τρυγητής με τα γλυκά σταφύλια
    και με τους σκούρτους, τις μουστιές και με το Βάκχο πρώτο,
    με πίπιζες και με χορούς κι ολόγδυτες Βακχίδες

    και με σηκώσαν από χάμου ώς του βουνού το ψήλος
    και πήα μαζί τους όλο πνεύμα ανάερο, φτερουγάτο!
    Και πού ’μαι τώρα; Ούτε και ξέρω. Σ’ άλλη γης και χρόνο!

    Τόσον η ζήση απλόχωρη κι άλλους χωράει αρρώστους!
    Τόσον ο θάνατος παντού και πουθενά δεν είναι!

    Και αλλού:

    ..Να ’ναι χινοπωριάτικον απομεσήμερ’, όντας
    μετ’ άξαφνη νεροποντή
    χιμάει μέσ’ απ’ τα σύννεφα θαμπωτικά γελώντας
    ήλιος χωρίς μαντί.

  12. ΣτοΔγιαλοΧτηνος said

    Θα χειροκροτούσα αλλά το κομμάτι έχει μια σοβαρότατη παράλειψη. Σαν σήμερα πριν 32 χρόνια παρουσιάστηκα στο ένδοξο ΠΝ και δεν κάνεις την παραμικρή αναφορά Νικοκύρη.

  13. ΚΩΣΤΑΣ said

    Το «χινόπωρο» το λένε και στην πατρίδα μου και είχα τη γνώμη ότι είναι παραφθορά του φθινόπωρου. Λίγο περίεργη μου φαίνεται η παρετυμολογία από το χύνω.

  14. «Χινοπωριάτικη αυγινή».
    Μου θύμισε το «Δάσος» του Μαλακάση: «Μιαν αυγινή, το κούρσεψαν / ανίδρωτοι λοτόμοι…»

  15. antonislaw said

    Καλημέρα σας! Είναι και το χιονόπωρο βέβαια, φτωχός συγγενής του χινοπώρου, μιας και γκουγκλίζεται γύρω στις 66 φορές και κάτι πάνω από 5,5 χιλιάδες του χινοπώρου. Προφανής είναι η σχέση του χιονοπώρου με το χιόνι.

    Από ένα γρήγορο ψάξιμο χιονόπωρο φαίνεται να λέγεται στο Ζαγόρι στην Ήπειρο αλλά και στη Μικρασία.
    http://www.wwf.gr/newsletter/dec2004/

    Πολύ ενδιαφέρον το δίστηλο (δεν ήξερα πώς να το χαρακτηρίσω) με τον τίτλο «Χιονόπωρο» στον «Τρίβολο» της Λέσβου της 11-10-1940 από τη στήλη «Σμυρνέικη Συνεργασία» του Παναή Βαλάκη.

    http://dspace.cplm.gr/bitstream/handle/123456789/15851/TRIVOLOS_11_10_1940.pdf?sequence=1

    Αποσπασματάκι από το ¨»Χιονόπωρο»
    «Τώρα το χιονόπωρο και το χειμώνα που θα ματζεβούμαστε εν στενώ οικογενειακώ κύκλω στην πατισερή μου και θα λέμε να παρηγοριούμαστε ανάμεσό μας οι παντεμένοιδοι και ν’ακούνε κι οι μπεκιάροιδοι να βάνουν γνώσι να μην αφήνουνε τα κεφάγια τως και παρασέρνουνται από τςι χτίποιδοι τςης καρδιάς τως. «

  16. antonislaw said

    Τελευταία όλο η σπαμοπαγίδα με τσιμπάει…
    να είναι που συμμετέχω αραιά; έγραψα κάτι για το Χιονόπωρο αλλά φευ… το σκότωσαν οι πρώτες σταγόνες της βροχής φαίνεται…

  17. sarant said

    11 Ωραίος ο Βάρναλης

    12 Δεν είπες να το βάλουμε στο μηνολόγιο 🙂

    15 Μπράβο για τον Τρίβολο 🙂

  18. loukretia50 said

    Καλημέρα! Είναι γλυκειά η φθινοπωρινή μελαγχολία!

  19. Γς said

    >στην Ελλάδα το φθινόπωρο αρχίζει στις 10.51 το πρωί (ώρα Ελλάδος).

    ΤΩΡΑ!

    https://caktos.blogspot.com/2013/11/blog-post_27.html

  20. Γιώργος Λυκοτραφίτης said

    «Σαν πάντα το φθινόπωρο και σήμερα έχει έρθει / μοιράζει το χρυσάφι του, μοιράζει το μαράζι», γράφει ο υπέροχος Μήτσος Παπανικολάου στο ποίημά του «Φθινοπωρινό Σχεδίασμα» .

    @7,

    Γιατί δεύτερη; Δεν σημαίνει «τελευταία» εκείνο το «son»;

  21. nikiplos said

    Από τραγούδια είναι πολλά… εγώ ξεχωρίζω:

    Χαρούλης:
    Χειμωνανθός
    (ένα από τα καλύτερα τραγούδια κατά τη γνώμη μου)
    Φθινόπωρο στον έρωτα
    απόψε ανατέλλει
    αρισμαρί και μέλι
    μύρισαν τα βουνά

    Ασ’ τα τα μαλλάκια σου

    Είσαι τώρα η άνοιξι θα ‘ ρθη καλοκαίρι
    κι ύστερα φθινόπωρο θα ‘ρθη σκυθρωπό

    Ντύλαν Τόμας

    Τι κάθεσαι εδώ πέρα και πεθαίνεις
    Και ψάχνεις για καινούργιες προσευχές
    Το χάλασμα το βλέπεις και σωπαίνεις
    φθινόπωρο κι αρχίζουν οι βροχές

    Αποσπάσματα από έρωτες

    Αλλά σαν μπήκε το φθινόπωρο
    αυτός την πούλεψε για την πατρίδα του
    και κείνη ξέμεινε μόνη της
    ένα βράδυ που το φεγγάρι
    δεν βγήκε και η βρόχα έπεφτε ράιτ θρου

  22. Γιάννης Ιατρού said

    Καλημέρα,

    Όπως γράφει ο Δύτης στο #7 (…δεύτερη άνοιξη), έτσι τό ΄νιωσα κι εγώ χθες σε μιά εκδρομή στην ορεινή Αρκαδία, απίθανα τοπία (και καλή κουζίνα 🙂 ).
    Ακόμα δεν έχουν αρχίσει να κιτρινίζουν/πέφτουν τα φύλλα και με τις φθινοπωρινές λιακάδες που κάνει (επομένως ούτε ίχνος από …φθινοπωρινή μελαγχολία) δεν το ξεχωρίζεις από την άνοιξη. Μάλιστα, επειδή προηγήθηκε το (ζεστό) καλοκαίρι, η όλη ατμόσφαιρα είναι πιό ζεστή, φιλική.

  23. divolos said

    > Επομένως, το σημερινό άρθρο κάποιοι θα αρχίσουν να το διαβάζουν καλοκαίρι αλλά… θα το τελειώσουν φθινόπωρο

    και κοιτάζω το ρολόι, 10:50!!! Όντως, καλοκαίρι το ξεκίνησα, φθινόπωρο το τελείωσα 🙂

  24. leonicos said

    Δυστυχώς χτες λόγω θαλασσινού λουτρού ( το 2ο φέτος, κι 1 σε πισίνα, ευτυχώς έχω μπανιέρα και στο σπίτι)

    έχασα το υπέροχο αφήγημα του Ξεροσφύρη

    Λόγος πολύ διαφορετικός από τον δικό μου, αλλά θαυμάζω αυτούς που μπορούν και γράφουν τόσο ζωντανά και τόσο ακραία.

    Ταυτόχρονα, κόσμος που λειτουργεί με τρόπο για τον οποίο είμαι μακριά νυχτωμένος, και κατά κάποιον τρόπο μ ααποκάλυψη.

    Αλλά και ως κείμενο το βρήκα πολύ δυνατό, σωστά στημένο και διαμορφωμένο. Αλλά ε΄ναι τρόπος γραφής που δεν μπορώ ούτε να μιμηθώ.

    Τελικά υπάρχουν πολλές οδοί για να είναι κανεί ςπολύ καλός συγγραφέας και αφηγητής, κάτι ακόμα πιο δύσκολο

  25. loukretia50 said

    Mια ακόμα εικόνα για το φθινόπωρο, και άλλη μία για τις εποχές της γυναίκας.
    Ευαισθησία, ομορφιά και μελαγχολία, όπως εκφράστηκε από άνδρες
    L.Afremov The aura of automn

    The Three Ages of Woman – Klimt

  26. loukretia50 said

    Απόψε φθινοπώριασε και τ΄όνειρο ξεθώριασε
    Μ.Χατζηδάκις- Ν.Γκάτσος- https://youtu.be/ev5FiO3ni5U ΜΑΝΩΛΗΣ ΜΗΤΣΙΑΣ

  27. divolos said

    κι ένα παραδοσιακό:

    Χειμώνας κι ο Χινόπωρος, μαζί τρώνε και πίν’νε.
    Καλέσαν και την Άνοιξη κι αυτή δεν μπιγιρντάει.

    Μην καμαρώνεις Άνοιξη, με τα πολλά λελούδια,
    θε να τα πάρει ο Θεριστής, θα τα μαράνει όλα.

  28. Γς said

    Βιβάλντι Τέσσερις Εποχές Φθινόπωρο κι ο αριθμός 15429

    [ο αριθμός στο μπράτσο του Ζάκ Μεναχέμ στο Αουσβιτς]

    κι η Σουλίτσα:

    https://caktos.blogspot.com/2010/12/1992.html

  29. venios said

    I love Paris in the fall

  30. argyris446 said

    Reblogged στις worldtraveller70.

  31. Γς said

    Βιβάλντι Τέσσερις Εποχές και …

  32. venios said

    2: Βέβαια το αρχικό είναι αυτό:
    https://www.google.com/search?client=firefox-b-d&q=les+feuilles+mortes+yves+montand

  33. Παναγιώτης Κ. said

    Υπάρχει κάποια άλλη εποχή του χρόνου πλην Φθινοπώρου, που να συνοδεύεται με τη λέξη γλύκα; Δεν νομίζω.
    Για εκείνους που δεν έχουν επαγγελματικές υποχρεώσεις, είναι ιδεώδης εποχή για…διακοπές. Δεν συνωστίζεσαι, δεν ζεσταίνεσαι πολύ, ενίοτε μπορεί και να κρυώσεις λίγο, η θάλασσα είναι ακόμη ζεστή δηλαδή ό,τι πρέπει για να την απολαύσεις, οι τιμές των καταλυμάτων πέφτουν στο μισό ή και περισσότερο.
    Αυτά τον Σεπτέμβρη.
    Έρχεται ο Οκτώβρης και πέρα από τα μισά του έχεις τη χαρά την μεν μέρα να απολαμβάνεις τον ήλιο, ο καιρός εξακολουθεί να είναι γλυκός και το βράδυ απολαμβάνεις τη θαλπωρή μιας τζακόσομπας όπως συμβαίνει με μένα στο υψόμετρο 930 όπου εδώ και πολλά χρόνια φροντίζω να βρίσκομαι κάθε Αγίου Δημητρίου. Η Θεσσαλονίκη συνήθως μας προσφέρει ένα τριήμερο ή τετραήμερο για αυτού του είδους τις αποδράσεις λόγω των αργιών. (Απελευθέρωση της πόλης συν επέτειος του ΟΧΙ).
    Ο Νοέμβρης γίνεται λίγο πιο ζόρικος αλλά η δυνατότητα που έχουμε πια οι άνθρωποι να αντιμετωπίζουμε τις καιρικές συνθήκες ακόμη και τα δύσκολα γίνονται εύκολα.
    Να κλείσω με την…μουσική της στέγης. Έτσι ονομάζω τον ήχο της βροχής καθώς πέφτει στον τσίγκο. (Λόγω ειδικών καιρικών συνθηκών-ανεμοσούρι- ο αέρας στροβιλίζει το χιόνι και το μπάζει στο εσωτερικό της στέγης. Κάποιοι δοκίμασαν τα κεραμίδια και αναγκάστηκαν να τα αντικαταστήσουν. Στο Νυμφαίο αν βρεθείτε, θα δείτε αυτόν τον τύπο στέγης).

  34. ΓιώργοςΜ said

    Καλημέρα, καλό φθινόπωρο λοιπόν.
    Για την ετυμολογία της λέξης, να διαφωνήσω με το «ολοχρονίς έχουμε φρούτα». Το Σεπτέμβριο σταφύλια, Νοέμβριο τα μήλα, και μετά μόνο πορτοκάλια. Ενώ από την Άνοιξη αρχίζει η… ομοβροντία των φρούτων. Πάντα έβρισκα λοιπόν το φθινόπωρο ταιριαστό όνομα.
    Ολοχρονίς έχουμε φρούτα που διατηρούνται στο ψυγείο, μήλα, αχλάδια κλπ.

  35. sarant said

    19 Α μπράβο, την πιάσαμε τη στιγμή!

  36. Το ποίημα Πόθος του Λ. έχει έναν πολύ ωραίο φυσικό ρυθμό
    Κρίμα-κατά την άποψή μου- που δεν πάλεψε λίγο τον τελευταίο στίχο της πρώτης στροφής που έχει μια συλλαβή παραπάνω, προτίμησε να μην πειράξει το νόημα και πείραξε το μέτρο

    Η δική μου άποψη για το πως φθίνουν οι οπώρες από την εποχή που δημοσίευα ό,τι έγραφα

  37. Theo said

    Καλημέρα, καλή βδομάδα και καλό φθινόπωρο 🙂

    Και Το φθινόπωρο του πατριάρχη.

  38. spiridione said

    Τα Φθινοπωρινά του Λουκάτου
    Το Φθινόπωρο, λέξη ελληνική αρχαιοτάτη, σημαίνει την εποχή που τελειώνουν τα φρούτα, ή που έρχεται μετά τα φρούτα (Μετόπωρον). Είναι μια περίοδος μελαγχολική, επειδή πλησιάζει ο Χειμώνας, (λαϊκά: χειμόπωρο, χυνόπωρος, μοθόπωρο, ψιμόπωρο, στερνοκαίρι), αλλά κι αισιόδοξη για τη συγκομιδή και για το ετοιμασμένο ξεχειμώνιασμα.
    Ο παραγωγός (αγρότης ή βοσκός) δεν παύει, σε όλες τις εποχές των μόχθων του, να φοβάται ή να ελπίζει, για τη σοδειά του, γι’ αυτό κι όλο προσέχει και παρακαλεί, εξευμενίζει ή και δοξάζει τους αγίους, για να του δώσουν, το λιγότερο, ένα χειμώνα ήσυχο, αχρέωτο και χορταστικό. Με μόνα στηρίγματα τον οικογενειακό ιδρώτα του και τις ελπίδες, πέρασε ως τώρα τους φτωχικούς αιώνες, αντικρυστά με τη δύσκολη Φύση και τους ανθρώπους, χωρίς να γνωρίσει καν τη λέξη «αποζημίωση».
    https://www.politeianet.gr/books/loukatos-s-dimitris-filippotis-fthinoporina-79182

  39. loukretia50 said

    Και από το ομώνυμο ποίημα του Κ.Χατζόπουλου
    ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ – https://youtu.be/r_H0NVy6Uig Μαρία Φαραντούρη M.Θεοδωράκης
    Άσε το Φθινόπωρο γύρω σου να απλώσει
    μια στερνή ευωδιά,
    μια χαρά χαμένη μέσα στην καρδιά.
    Πάντα σε προσμένει μια άνοιξη ξανά.

    Το μυθιστόρημά του «Φθινόπωρο» εδώ: https://www.ebooks4greeks.gr/%CF%86%CE%B8%CE%B9%CE%BD%CF%8C%CF%80%CF%89%CF%81%CE%BF-%CE%BA%CF%89%CE%BD%CF%83%CF%84%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%AF%CE%BD%CE%BF%CF%82-%CF%87%CE%B1%CF%84%CE%B6%CF%8C%CF%80%CE%BF%CF%85%CE%BB%CE%BF%CF%82

    Και
    Ένας μικρός γλυκός παλιός Σεπτέμβρης https://youtu.be/GDHokYyehsM Παντ. Θαλασσινός

  40. ΓιώργοςΜ said

    Κι άλλη μια παρανόηση για το τι σημαίνει ισημερία, στον τίτλο :
    https://www.news247.gr/kosmos/fthinoporo-episima-simera-mikrainei-i-mera.7504912.html
    Κάποιος έχει μπερδέψει την ισημερία με το ηλιοστάσιο. Η μέρα μικραίνει από τον Ιούλιο, σήμερα γίνεται μικρότερη από τη νύχτα.

  41. nikiplos said

    Όσον αφορά τον χρόνο τον ίδιο ως τραγούδι μου αρέσει πάντοτε αυτό:

    (Του Θωμά Περιμένη βεβαίως, βεβαίως)

  42. loukretia50 said

    Και βέβαια το ποίημα του Κ.Ουράνη

    «Θα πεθάνω ένα πένθιμο του φθινόπωρου δείλι
    μες την κρύα μου κάμαρα όπως έζησα: μόνος
    στη στερνή αγωνία μου τη βροχή θε ν’ ακούω
    και τους γνώριμους θόρυβους που σκορπάει ο δρόμος…»

    εδώ μελοποιημένο από κάποιον που όντως πέθανε φθινόπωρο :
    Θα πεθάνω ένα πένθιμο του Φθινόπωρου Δείλι https://youtu.be/0N-5dHEPdtw Διάφανα Κρίνα
    ————————-

    Ομολογώ ότι δε συμμερίζομαι καθόλου την αδυναμία του Νικοκύρη , του Αθεόφοβου και υποθέτω πολλών για τον παράξενο κόσμο του Τζουζέπε Αρτσιμπόλντο.
    Όχι απλώς δε μου αρέσει, αλλά με απωθεί, σχεδόν με τρομάζει.
    Αλλά μήπως κι εκείνοι αγαπούν τα Διάφανα Κρίνα?

  43. sarant said

    42 Μας αρέσουν

    38 Α μπράβο!

  44. avadista said

    ….Υπάρχει και στη δημοτική η λέξη «χινόπωρο», που είναι παρετυμολογία από το «χύνω» (τα δέντρα χύνουν τα φύλλα τους) όπως λένε τα λεξικά -εγώ στο μυαλό μου είχα κάνει τη σύνδεση με το «χειμώνας». Θυμάμαι ένα χρονογράφημα του Βάρναλη (το έχω στα Αττικά) με τίτλο «Χινοπωριάτικη αυγινή»……..

    Δίκιο έχεις:

    (Δημοτικό από Στερεά):

    Παιδιά, πήρε χινόπωρος, παιδιά πηρ’ ο χειμώνας
    και πού θα ξεχειμάσουμε εμείς οι μαύροι κλέφτες;
    Πάησ’ ο καιρός που ξέραμε, πάησαν τα καλοκαίρια
    πού ήταν κονιάροι αρματωλοι, κονιάροι ντερβεναγάδες

  45. Πέπε said

    @36:
    Δεν έχει παραπανήσια συλλαβή: καλείσαι να εννοήσεις συνίζηση στο «προάλλες». (Πρακτικά δύσκολο βέβαια, αλλά ως ποιητική σύμβαση θεμιτό.)

    @13:
    > > Το «χινόπωρο» το λένε και στην πατρίδα μου και είχα τη γνώμη ότι είναι παραφθορά του φθινόπωρου. Λίγο περίεργη μου φαίνεται η παρετυμολογία από το χύνω.

    Μα, και τα δύο μαζί πάνε. Σαφώς είναι παραφθορά του «φθινοπώρου», αλλά πώς προέκυψε; Γιατί το φθ- να γίνει χ- και όχι οτιδήποτε άλλο; Από παρετυμολογική επίδραση του χύνω.

    ____________________________

    Ας σχολιάσουμε όχι είναι μία από τις λέξεις όπου το λόγιο σύμπλεγμα -φθ- δεν αντικαθίσταται από -φτ-, ούτε σε λαϊκά ιδιώματα, ούτε σε ακτιβιστές δημοτικιστές, ούτε ποτέ (όσο ξέρω).

  46. […] Το γκουγκλ μάς πληροφορεί (αν βάλετε “φθινόπωρο”) ότι στο Βόρειο Ημισφαίριο το φθινόπωρο αρχίζει στις 23 Σεπτεμβρίου 2019, δηλαδή σήμερα, ενώ από άλλους ιστοτόπους μαθαίνουμε ειδικότερα πως στην Ελλάδα το φθινόπωρο αρχίζει στις 10.51 το πρωί (ώρα Ελλάδος). Επομένως, το σημερινό άρθρο κάποιοι θα αρχίσουν να το διαβάζουν καλοκαίρι αλλά… θα το τελειώσουν φθινόπωρο (μα… — Weiterlesen sarantakos.wordpress.com/2019/09/23/autumn/ […]

  47. Γιάννης Κουβάτσος said

    ΝΙΚΟΣ-ΑΛΕΞΗΣ ΑΣΛΑΝΟΓΛΟΥ: «Φως του Σεπτέμβρη»

    Το φθινοπωρινό του φως λάμπει στα κρύσταλλα της πόλης

    καθώς σιγά σιγά το καλοκαίρι λιώνει

    Έτσι ταξίδεψα πολύ κατά τις δυτικές ακτές

    είδα τα σώματα γλυκόπιοτων κολυμβητών να φθίνουν

    κάτω απ’ τις λάμψεις του γκαζιού, τα είδα

    σε αμμουδιές από άσπρη πορσελάνη να νυχτώνουν

    Μα εγώ εκείνον θέλησα. Στην πόλη του ξαναγυρνώ

    στους πολυέλαιους της νύχτας ξαναρχίζω

    (Από τη συλλογή «Αργό πετρέλαιο», 1974

  48. loukretia50 said

    Οι ποιητές αγαπούν το χινόπωρο – λέξη που αδυνατώ να καταλάβω πώς προέκυψε.
    Δε μου ταιριάζει η ετυμολογία από το «χύνω», αλλά και η παραφθορά είναι περίεργη.

    «Να σ’ αγναντεύω, θάλασσα, να μη χορταίνω,
    απ’ το βουνό ψηλά
    στρωτήν και καταγάλανη και μέσα να πλουταίνω
    απ’ τα μαλάματά σου τα πολλά.
    Να ’ναι χινοπωριάτικον απομεσήμερ’, όντας
    μετ’ άξαφνη νεροποντή
    χιμάει μέσ’ απ’ τα σύννεφα θαμπωτικά γελώντας
    ήλιος χωρίς μαντί…» Κ.Βάρναλης

    «…Κι έβρεχε αλήθεια πολύ κι ήτανε έρημοι οι δρόμοι
    Με μια λεπτήν ακαθόριστη χινοπωριάτικη γεύση
    Κλεισμένα παράθυρα κι οι άνθρωποι τόσο λησμονημένοι…» Μ. Αναγνωστάκης

    Και οι 4 εποχές από καθαρά ανδρική οπτική. Τυχαία παρουσιάζονται όλοι σκυθρωποί ? – σοβαροί υποθέτω… Και βέβαια η φθορά του χρόνου δεν υπάρχει.
    Η φύση όντως είναι άδικη, συνήθως μόνο οι άνδρες διατηρούν τη γοητεία τους ακόμα και σε μεγάλη ηλικία.
    Ενώ στις γυναίκες, ακόμα κι αν οι ίδιες αποδέχονται τη φθορά, δεν τη συγχωρούν οι άλλοι.
    Ευτυχώς δεν τις σκοτώνουν όταν γεράσουν!

    https://www.metmuseum.org/art/collection/search/663502

    Η φθίση/ φθισικός έχει την ίδια ρίζα με τη φθορά ή όχι?

  49. Γιάννης Κουβάτσος said

    Φθινόπωρο δεν σημαίνει μόνο μελαγχολία. Να κάτι εύθυμο…

    ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ: «Φαγοπότι»

    Τρύγος πρόσχαρα προβαίνει,
    εορτάζ’ η οικουμένη,
    η φλογέρ’ αχολογάει.
    Το φθινόπωρο βοΐζει
    χορευτά πανηγυρίζει
    και τ’ αμπέλια του τρυγάει.

    Βάλτε, φίλοι, μες στη βρύση
    το κρασί μας να δροσίσει,
    και στρωθείτε καταγής
    στην αράδα ως τον πάτο,
    εις τον ίσκιον αποκάτω
    προς τα χείλη της πηγής.

    Στρώστε φύλλα, στρώστε φτέρη
    επιδέξια με το χέρι
    κι από πάνω τεχνικά
    το αρνάκι μας λιανίστε
    και τον τρύγον μας αρχίστε,
    να χαρούμε φιλικά.

    Ας ρουφούμε το κρασάκι
    στες αρχές απ’ ολιγάκι
    και κινώντας βαθμηδόν
    ας υψώνομε τη δόση,
    ως ν’ ανάψει, να κορώσει
    το κεφάλι μας σχεδόν.

    Κι έτσι πλέον ζαλισμένοι
    μες στα χόρτα κυλισμένοι
    των πουλιών τον σφυριγμόν,
    ξαπλωτά να τον ακούμε
    και τον ίσο να βαστούμε
    ως τον πρώτον νυσταγμόν.

    (από τη συλλογή Βακχικά)

  50. loukretia50 said

    Πέπε
    «…που με μεθούσατε τις προάλλες…»

    Δε θα ήταν πιο απλό : που με μεθούσαν τις προάλλες?

  51. Γιάννης Κουβάτσος said

    Κι ένα διπλόφαρδο σεντόνι, αλλά αξίζει τον κόπο: χρονογράφημα του Μυριβήλη. Τι όμορφα που έγραφε αυτός ο άνθρωπος…

    Στρατής Μυριβήλης: Φθινόπωρο. Χρονογράφημα

    Εφημερίς Πρωϊα

    Σήμερα, έκαμα μια συγκινητικήν ανακάλυψι. Βρήκα τα πρώτα κυκλάμινα. Και δεν ήταν, να πης, λίγα. Έγιναν ένα σωστό μάτσο. Τάβαλα μέσα σ’ ένα κόκκινο μικρό κανάτι και τάχω κοντά μου. Είναι το ευγενικό αγριολούλουδο του φθινοπώρου. Τα βρήκα ξαφνικά, ψάχνοντας μέσα σε μια λαγκαδιά για καρύδια. Σαν ωριμάσουν τα καρύδια, ανοίγει από μοναχό του το πράσινο καρυδότσουφλο. Σκάει σταυρωτά και πέφτει από ψηλά το καρύδι, σαν μέσα από τη χοντρή φασκιά ενός κάλυκα. Κι έτσι, που η λαγκαδιά είναι γιομάτη μέντες και φτέρη και φύλλα πεσμένα, που σαπίζουν πάνω στο χώμα, τα καρύδια κρύβονται και ψάχνεις να τα βρης.

    Σε μια απόμερη γωνίτσα, κάτω από μια τούφα πουρναρόκλαδα, τα βρήκα, μια μεγάλη παρέα κυκλάμινα. Τα πρώτα φετεινά μας κυκλάμινα. Η φρέσκη μοσκοβολιά τους είναι απ’ τα πιο ακριβά χαρίσματα τούτης της εποχής. Εδώ στη Συκαμινιά, τα κυκλάμινα τα λένε ακόμα «καντινούλες», που θα πει χανουμάκια. Έτσι τα παρωμοίασαν οι κάτοικοι του χωριού, γιατί τους θυμίζουν τις χανουμίτσες, που αντάμωναν τα παλιά τα χρόνια στα σοκάκια του χωριού και τις έβλεπαν να σταματούν μονομιάς παραπέρα και να σκύβουν το κεφαλάκι τους κατ’ από το γιασμάκι, ταπεινές και ντροπαλές, να μην τις ιδή ανθρώπου μάτι στο πρόσωπο.

    Έτσι κρύβουνται και τα σεμνά κυκλάμινα στις υγρές γωνίτσες. Έτσι κρύβονται παράμερα και μυρίζουν μυστικά ανάμεσα στα κεντημένα του φύλλα οι «καντινούλες» της Συκαμινιάς. Σε λίγες μέρες σαν κάνη ακόμα μια-δυο βροχές, θα πλουμίσουν με το μωβ κέντημά τους δασωμένους λόφους ως κάτω στην ακρογιαλιά. Θα πλημμυρίσουν τον κόσμο. Θα βγούνε παρέες-παρέες μέσα στους χωραφόδρομους, μέσα στα λιοχτήματα, φουντωμένες σύρριζα στις «ποδόμες», όπως λέγονται εδώ οι μακρυές ξερολιθιές, που είναι μέσα στα κατηφορικά χωράφια, για να συγκρατήσουν το χώμα στα λιόδεντρα.

    Οι Συκαμινιωτοπούλες τις αγαπούνε πολύ τις «καντινούλες». Και σαν αρχίσουν να ραβδίζουν τις ελιές, τα χωράφια γιομίζουν τραγούδια και κοπέλλες με τα σαλβάρια, «μαζώχτρες» δροσερές, με το καλαμένιο καλάθι στο μπράτσο, κάνουν μεγάλα δεμάτια, για να πάνε το βράδυ στις φτωχικές τους κάμαρες. Κάνουν ακόμα όμορφα μάτσα από φρεσκοκομμένα κυκλάμινα και τα προσφέρουν στην Παναγιά, μαζί με τις μυστικές προσευχές τους, που είναι κι αυτές ντροπαλές και σκεπασμένες στ’ απόσκια της καρδιάς τους. Έτσι μπήκε το φθινόπωρο με ένα στεφάνι από κυκλάμινα στο κεφάλι.

    Αυτό είναι ένα μεγάλο γεγονός, όπως είναι όλα τα σπουδαία και σημαντικά πράγματα που γίνονται στην εξοχή και στη θάλασσα τις τέσσερις εποχές της χρονιάς. Στην πολιτεία δεν παίρνουμε είδησι. Εκεί η ζωή ξεφεύγει ανούσια απ’ τον ημεροδείχτη, που φυλλοροεί αδιάκοπα, με ανόητη ομοιομορφία, τα τετράγωνα χαρτάκια των ημερών του.

    Εδώ, όμως, όλα έχουν τόση σπουδαιότητα. Όλες τις μέρες, όλες τις ώρες γίνονται πράγματα σοβαρά και συγκινητικά. Γυρίζεις μέσα στα χωράφια, σκαλώνεις στις ρεμματιές, που βρυάζουν τα μοσκόχορτα, φορτωμένα από πολύχρωμα έντομα και μικροσκοπικές πεταλουδίτσες, μικρές σαν πανσέδες. Εκεί μέσα, βασιλεύουν τα αρχαία πλατάνια και οι δροσερές καρυδιές. Οι γαλιές πηδάνε από δέντρο σε δέντρο τρομαγμένες. Τινάζονται πάνωθέ σου και μόλις βλέπεις ανάερα το φουσκωτό θύσανο της ουράς τους να χαϊδεύει τον αέρα. Αγαπούν ξεχωριστά τα μύγδαλα αυτές οι λιχούδες.

    Προχτές οι χωριανοί είχαν πανηγύρι στις καρδιές, Έρριξε μια γερή, μια καλή βροχή όλη τη νύχτα. Φέτος είναι καλή η χρονιά, δόξα να’ χη ο Θεός! Ο ελιώνας είναι ένα καμάρι να γυρίζης κάτω από τα δέντρα. Χόντρυναν οι ελιές, ψύχωσαν, άρχισαν κιόλας να κοκκινίζουν. Και περίμεναν ένα νερό πως και πως. Έβρεξε λοιπόν πάνω στα δέντρα, έβρεξε χαρμόσυνα. Άνοιξαν οι ουρανοί πάνω στη ζεστή γη και χύθηκε ποτάμι η ευλογία του Θεού. Αν κρατήση ως το τέλος ο καρπός, οι αγρότες θα ξεχρεώσουν πια φέτος και θα φάνε, λέω, μια φέτα μερωμένο ψσωμί.

    Είδα έναν απλόν άνθρωπο να στέκεται στη μέση του δρόμου, μέσα στη βροχή. Είχε το πρόσωπό του σηκωμένο προς τον ουρανό και το νερό του Θεού έπεφτε πάνω στα μάγουλά του τα’ αργασμένα από το λιοπύρι.

    -Έ, μπάρμπα, του φώναξα, θα γίνης μουσκίδι!

    Εγύρισε σιγά-σιγά το κεφάλι του και με κοίταξε ήσυχα. Τότες είδα πως χαμογελούσε φιλικά προς τον ουρανό.

    Εσήκωσε το χέρι του και μούδειξε ψηλα. Είπε:

    -Είδες; Βρέχει.

    Χαμογελούσε ακόμα και εγώ μόλις κατάλαβα τη σπουδαία είδησι.

    Πήγα και ξάπλωσα μια ζεστή μέρα κάτω από τις φυλλωσσιές ενός «ποτιζάμενου». Ένα χωράφι με όλα τα φρούτα της εποχής. Τα σταφύλια κρέμονται σκαλωμένα τετράψηλα πάνω στις λαμπαδωτές λεύκες. Οι ρωδιές. Πρέπει να δήτε τις ρωδιές. Είναι από τα πιο όμορφα πλάσματα της ελληνικής εξοχής. Η κλάδωσί τους είναι λεπτή, η φυλλωσσιά τους έχει τόσο άφθονο το πράσινο φως, που γεμίζει τρυφεράδα το τοπίο τα λουλούδια τους είναι εξαίσια σύνθεσι ενός ειδικού κόκκινου με το τρυφερό πράσινο της ρωδιάς. Τώρα τα λυγερά κλωνιά τους λυγάνε απ’ τον καρπό.

    Τα ρώδια κρέμονται χοντρά, στρογγυλά, τσιτωμένα απ’ τις σφιχτές «ρωδοπαππούδες», που ζουλιούνται αλύπητα στριμωγμένες μέσα στον ίδιο κορσέ. Το ντόπιο παραμάντεμα έτσι ορίζει το ρώδι: «χίλιοι μύριοι καλογέροι σ’ ένα ράσο τυλιγμένοι». Μερικά ρώδια σκάνουν απ’ το ασυγκράτητο σφρίγος τους. Σκάνουν ψηλά σαν ειρηνικές χειροβομβίδες και σε ραντίζουν με τους τριανταφυλλιούς σπόρους τους, που αστράφτουν στον ήλιο. Σαν να σου ρίχνουν κατακέφαλα μια φούχτα ρουμπίνια. Είναι μερικές, που έχουν ωριμασμένους καρπούς και την κορφή τους στολισμένη ακόμα με μερικά από τα απ’ τα θαυμαστά λουλούδια τους.

    Μοιάζουν με κοπελλιές, που φορούνε στ’ αφτί γαρύφαλλο κνικάτο. Κοντά τους οι κυδωνιές σκύβουν ως κάτω τα ελαστικά κλωνάρια τους. Είναι δέντρα βεργάτα, χαριτωμένα, με τη φυλλωσσιά τους θαμπή και σκούρα- Αμ’ πώς να μην σκύψουν; Οι καρποί τους κρέμονται ογκώδεις, σκεπασμένοι από κιτρινωπό χνούδι. Το παραμερίζεις με το δάχτυλο και γυαλίζει από κάτω το τσιτωμένο φλούδι. Είναι κάτι νέα κυδωνίτσες τόσο φορτωμένες, που απορείς, πως το σηκώνουνε τόσο πράγμα.

    Όλα τα δέντρα έτσι έσκυβαν μέσα σε τούτο το χωράφι. Ωρίμαζαν υπομονετικά τα μεγάλα φρούτα τους, εστέκονταν φορτωμένα απ’ τ’ αγαθά τους, εστέκονταν σκυφτά κι περιμέναν νάρθουν οι άνθρωποι, να τα ξαλαφρώσουν απ’ το βάρος της δημιουργίας τους. Είναι η χαρά του «δίνειν». Μα υπάρχει πιο μεγάλη ευτυχία απ’ αυτή; Αν δεν υπήρχαν οι τρυγητές, όλη η δημιουργία, η κάθε δημιουργία θα γινότανε δυστυχία πάνω στη γη.

    Ξάπλωσα αποσταμένος γλυκά πάνω σε νιοθέριστη φτέρη. Μύριζε δυνατά. Πάνω στις απλωμένες ρίγανες. Παρέκει, εστέγνωναν τα σύκα. Μέσα απ’ τους αγριόβατους, που τα βατόμουρά τους μαύριζαν πια και κανένας άλλος απ’ τα πουλιά δεν τα καταδέχεται, έβγαιναν ξαφνικοί, βιαστικοί κελαηδισμοί. Το νερό έτρεχε μές’ απ’ το χορταριασμένο αυλάκι και τραγουδούσε. Είχα κλεισμένα τα μάτια και άκουγα συγκινημένος. Ένας μαλακός δούπος με ξάφνισε κοντά μου. Πλάϊ στον αγκώνα μου. Ανοίγω τα μάτια. Είναι ένα ροδάκινο μεγάλο σαν τη γροθιά μου. Μου τόρριξε τούτη η σγουρή ροδακινίτσα που γέρνει από πάνω μου.

    Το παίρνω και λέω δυνατά «ευχαριστώ»- Ζουλιέται στα δάχτυλά μου σαν κερένιο. Χαϊδεύω το δέρμα του, που είναι λεπτότατο σαν ατζαλένιο, που είναι χνουδάτο και διάφανο. Σ’ ένα μέρος είναι πληγωμένο απ’ το πέσιμο και στάζει ο γλυκός χυμός του μέσα στη φούχτα μου.

    Χώνω τα δόντια μου βαθιά στη σάρκα του και σηκώνω τα μάτια μου και χαμογελώ στη σγουρή ροδακινίτσα. Έτσι χαμογελούσε προς τον ουρανό κείνος ο απλός άνθρωπος, που στεκόταν μέσα στη βροχή και τη λουζόταν ευτυχισμένος.

    Πετώ το κοκκινωπό κουκούτσι, κι αυτό κυλάει και κρύβεται κάπου. Ξέρω. Του χρόνου σ’ αυτό το μέρος θα τεντώνη με λαχτάρα τα φύτρα της μια νέα ροδακινίτσα.

  52. nestanaios said

    45.
    Ένας στο χωριό μου και μόνον ένας το λέει «Πινόπωρο». Υποθέτω από το πολύ κρασί που πίνει. Και εγώ νομίζω ότι έχω κάνει μεγάλη γλωσσολογική αποκάλυψη.

  53. Γς said

    ΓΑΜΩΤΟ!!!

    Πριν λίγο είπα να πάρω τη φίλη μου τη λίνα που έχουμε τόσο καιρό να τα πού’ με

    -Ενοχλώ κυρία μου;

    -Οχι καθόλου, απεναντίας

    -Τι κάνεις κορίτσι μου

    -Δεν είμαι καθόλου καλά Γιάννη μου

    -Ελα τώρα. Τι έχεις;

    -Εχασα την κόρη μου!

    -Τι λές τώρα; Πότε;

    -Σήμερα

    -Εννοείς ότι έφυγε απ το σπίτι;

    -Οχι. Από ντον κόσμο…

  54. sarant said

    Eυχαριστώ για τα νεότερα!

    51 Καλό αυτό, το είδα σε κάποιο σχολικό σάιτ.

  55. Γιάννης Ιατρού said

    φθινόπωρο: και στον Όμηηρο: «ουδ’ εν οπώρη..» Οδύσσεια Μ, 74 (εκεί που λέει για την Αργώ και τις συμπληγάδες)

  56. Γιάννης Ιατρού said

    52: 🙂 (Νικόλα, πέρασα κι απ’ το χωριό σου χθες το πρωί, αλλά δεν σε πήρε το μάτι μου 😎)

    53: ΓουΣου, αποφράδα εβδομάδα αυτή του Σεπτέμβρη, έχεις κι άλλες αναμνήσεις, κακές …

  57. loukretia50 said

    Και μια ακόμη Φθινοπωρινή σονάτα
    Autumn Sonata (1978), Ingmar Bergman
    “A mother and a daughter.
    What a terrible combination of feelings and confusion and destruction.
    Everything is possible and is done in the name of love and solicitude.
    The mother’s injuries are to be handed down to the daughter.
    The mother’s failures are to be paid for by the daughter.
    The mother’s unhappiness is to be the daughter’s unhappiness.
    It’s as if the umbilical cord had never been cut.
    Is it so?
    Is the daughter’s misfortune the mother’s triumph?
    Is my grief your secret pleasure?…»
    Autumn Sonata https://youtu.be/si_93WRx41w Ι.Bergman

  58. Γιάννης Κουβάτσος said

    Κι ένας Ξενόπουλος για τα Διαπλασόπουλα…

    Γρηγόρης Ξενόπουλος: Φθινόπωρο.
    Διάπλασις των παίδων, 1920

    Ο ουρανός σήμερα είναι ασυννέφιαστος, ολογάλανος και ο ήλιος λάμπει και θερμαίνει σαν καλοκαιριάτικος. Κοιτάζοντας έξω από το ανοιχτό παράθυρο, θα μπορούσα να γελαστώ και να νομίσω, πως ο ημεροδείκτης τρελάθηκε. Μα οι φωνές, που ακούω από το δρόμο, με πείθουν πάλι, πως είναι Οκτώβρης.

    Ένας από δω φωνάζει:

    -Κάστανα! Κάστανα ζεστά!

    Κι άλλος από εκεί:

    -Κούμαρα! Κούμαρα!

    Έπειτα είναι η μυρωδιά του σπιτιού. Σήμερα μυρίζει ναφθαλίνη. Καταλαβαίνετε γιατί: έχουν βγη από τα μπαούλα τα χειμωνιάτικα ρούχα κι είναι απλωμένα εδώ κι εκεί να ξεζαρώσουν και να ξεμυρίσουν: Χοντρά κοστούμια, βαριά επανωφόρια, φανέλλες, χαλιά, μπερντέδες – η πανοπλία, που θα φορέσουν οι άνθρωποι στο σπίτι, για να πολεμήσουν με τον άγριο χειμώνα που έφτασε.

    Όχι ο ημεροδείκτης μου ο καημένος δεν τρελάθηκε. Μόνο ο ουρανός σήμερα έχει τις ιδιοτροπίες του. Και αντί να φορή κι αυτός ή να ετοιμάζη τα χειμωνιάτικά του, τα φθινοπωρινά του τουλάχιστο, παρουσιάζεται ψιλοντυμένος με τα γαλάζια του.

    Μα αλήθεια τόση τρέλα έχει σήμερα ο ουρανός; Πώς τον αφήνει ο γεροχειμώνας, πώς δεν του θυμίζει, πως θα κρυώσει με τα λινά;

    Βγαίνω στο παράθυρο, για να ιδώ καλύτερα. Α. όχι! Ό,τι γίνεται στο σπίτι, γίνεται και στον ουρανό; Σύννεφα ατμοί, ομίχλες, να τα απλωμένα εκεί κάτω στους μακρινούς ορίζοντες. Λες πως ότι βγήκαν κι αυτά από τα ουράνια μπαούλα και κρεμάστηκαν στις άκρες, για να ξεζαρώσουν και να ξεμυρίσουν από τη ναφθαλίνη. Κι αύριο μεθαύριο ο ουρανός, θέλοντας και μη, θα τα φορέση και το γαλάζιο του φόρεμα θα σκεπαστή κι ο λαμπρός ήλιος θα κρυφτή.

    Ωστόσο το θέαμα είναι ωραίο. Κανείς δεν μπορεί ν’ αρνηθή, πως η φθινοπωριάτικη φύση παρουσιάζει ένα σωρό ομορφιές. Το φως κάνει χίλια τρελοπαίχνιδα μ’ εκείνα τα μακρινά σύννεφα, τους ατμούς, τις ομίχλες. Τα χρωματίζει με τρόπο, που θα ‘φερνε σ’ απελπισία οιοδήποτε ζωγράφο.

    Και τα βουνά ολόγυρα, τι ζωηρά χρώματα που παίρνουν; Και τα δέντρα με τα κίτρινα ή κοκκινωπά φύλλα πόσο αλλιώτικα φαίνονται! Και η χλόη ακόμη η πράσινη, με πόσα χρυσάφια έχει στολιστή! Και το χώμα, το σχεδόν άσπρο χώμα του καλοκαιριού, πως έγινε βαθύτερο, ζωηρότερο! Κι όλο το τοπίο, πόλη μαζί και εξοχή, πώς φαίνεται σαν καθαρισμένο, σαν ξανανιωμένο! Γιατί και το φθινόπωρο για μια στιγμή παρουσιάζει το ξανάνιωμα της ανοίξεως. Με τη διαφορά, πως αυτό είναι σταθερό, ενώ εκείνο, το φθινοπώρου, είναι απατηλό, ψεύτικο.

    Το φθινόπωρο είναι λιγάκι ύπουλο. Προσποιείται το καλοκαίρι, αλλά στο βάθος είναι πάντα χειμώνας. Ιδιοτροπίες σαν τις σημερινές τα’ ουρανού, που βγήκε με τα λινά του, είναι πολύ επικίνδυνες.

  59. Capten Vilios said

    Φυγή

    Τούτο το φθινόπωρο
    σκουπίσαμε τα φύλλα
    και τα θηρία μαζί.
    Μας τ’ άφησε αμανάτι ο Αύγουστος.
    Αγρίμι ο ήλιος μάτι άτυφλο
    σε κυνηγάει μέσα κι έξω απ’την σπηλιά
    κι ας κρεμάστηκες απ’ τις κοιλιές των λουλουδιών!
    Kl o έρωτας γδυτός
    μ’ένα φύλλο κλεμμένο
    σηκώνει το κεφάλι ψηλά
    και πίνει να ξεμεθύσει
    απ’ τις σταγόνες που ετοιμάζονται.
    Αγρίμι το ατίθασο ποδήλατο
    διαγράφει πορεία τελευταία
    αντιγραφή για το δάσκαλο
    που με τα γράμματα στην ποδιά
    περιμένει το παιδί…
    Κι η μελαγχολία άγρια κι αυτή
    δεν ξέρω
    εκεί στα σύνορα του Σεπτεμβρίου
    και στους γκρεμούς του
    θέλει να πέσει .Κι εμείς!
    Μα όλο και κάτι μάτια
    την πιάνουν και
    την ακουμπάνε νωχελικά
    σε φύλλα και θηρία
    που θα τα παρει ο χρόνος.

  60. Γς said

    56:

    Ναι έφυγε σαν μεθαύριο.[4 μέρες μετά την έλευση του Γς-τζούνιορ.
    Θα κατέβω κάτω στο μοναστήρι για τα τρίχρονα της Ειρήνης την Πέμπτη.
    Εχω το πόδι μου και θα δω πως θα οδηγήσω.
    Και δεν θέλω να με πάει η κόρη μου που’ ναι και σε ενδιαφέρουσα …
    Να είστε όλοι σταντ μπάι για τρικούβερτο γλέντι μετά το Δημαρχείο

    [Πριν λίγο διάβασα το γράμμα σου και λυπήθηκα. Είχαν κλείσει και τα σχετικά ευαγή ιδρύματα. Ες αύριον]

  61. konstantinos said

  62. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Του Φθινοπώρου τα φιλιά κ.α.
    https://stixos.eu/%CF%86%CF%81%CE%AC%CF%83%CE%B7/%CF%86%CE%B8%CE%B9%CE%BD%CF%8C%CF%80%CF%89%CF%81%CE%BF/

    Ανοιξη και φθινόπωρο
    οι γερανοί περνούνε
    φέρνουν του κόσμου τα πουλιά
    μα το δικό μου πού ‘ναι

    Ένα πουλί ΄χα στο κλουβί
    μα ΄δα κοντώ*πού να ΄ναι
    του φθινοπώρου οι γερανοί
    το πήρανε και πάνε

    * άραγε

    >>Οπώρα είναι σήμερα το φρούτο
    Πάντα πάντα όταν διαβάζω/ακούω τη λέξη οπώρα θυμάμαι αυτό του Βάρναλη (εδώ με τον Α. Μπακιρτζή, έχει μελοποιηθεί κι από το Γ.Σπανό με τον Κ.Καράλη)

    ήρθες εσύ μιαν άγιαν ώρα,
    όραμα θείο και ξαφνικό,
    και γέμισε ήλιο, ανθόν, οπώρα,
    κελαηδισμόν παθητικό
    όλη η καρδιά μας, όλη η χώρα.

    Κ.Βάρναλης

  63. Οπως την πρώτη χρονιά που έφιαξα κρασί έτσι και φέτος το εγκαινίασα 23 Σεπτεμβρίου. Σημαδική μέρα, ήταν ένα όνειρο ζωής να έχω κόρη. μετά τον γιο. Τότε, πριν 30 χρόνια είχε έρθει ένας φίλος και τελειώσαμε όλη την νταμιζάνα που άνοιξα.
    Σήμερα, μόνος, αρκέσθηκα σε δυο ποτηράκια. Απίθανη γεύση, ξέρω όμως πως δεν θ’ αντέξει πολύ, σε λίγο θα ξιδιάσει, είναι το τίμημα που δεν χρησιμοποιώ χημικά, ούτε καν το μεταμπισουλφίτ. και μακριά από χημικούς και κρασολόγους, το κρασί είναι όπως το θέατρο, το ερασιτεχνικό άμα πετύχει, κάνει θαύματα, το επαγγελματικό έχει καλύτερους μέσους όρους ασυζητητί.
    Εβαλα μια τζούρα ακόμα. Δεν είναι κρασί να συνοδεύσει φαγητά, είναι να το πίνεις για την γεύση του σκέτο.
    Μαζί μ’ ένα πραγματικά φθινοπωρο τραγούδι…

  64. … άλλην εποχή θερίζουν στις βόρειες χώρες
    και άλλην εποχή στα δικά μας ζεστά κλίματα. …

    Είναι επειδή το καλοκαίρι οι βόρειοι
    παραθερίζουν
    (στα δικά μας ζεστά κλίματα)

  65. BLOG_OTI_NANAI said

    Μεθόπωρο και άλλα:

  66. nestanaios said

    56.
    Ήμουν Φαλκονέρα. Πες μου πότε θα ξαναπεράσεις.

  67. Πέπε said

    @52
    Ε, για να είμαστε ειλικρινείς, μου φαίνεται κάπως παράξενη αυτή η παρετυμολογική επίδραση από το χύνω. Δεν το ‘χω δει ποτέ να το γράφει κανείς με -υ- (που θα σήμαινε ότι δέχεται κι αυτός αυτή την «ετυμολογία»), ούτε έχω ακούσει την έκφραση «χύνει τα φύλλα του». Βέβαια αυτό δε σημαίνει τίποτε, η έκφραση μπορεί να υπάρχει και απλώς να μην την ξέρω, αλλά και πάλι, δυσκολεύομαι να φανταστώ ότι το «χύνω» είναι για κάποιους ομιλητές τόσο στενά συνδεδεμένο ειδικά με τα φύλλα ώστε, ακόμη και σε μια λέξη που το δεύτερο συνθετικό είναι άσχετο από φύλλα (και -υποθέτω- ακατανόητο ούτως ή άλλως), να καταλαβαίνουν ότι πέφτουν τα φύλλα…

    Οπότε, το #45 δεν ήταν για να υποστηρίξω αυτή την άποψη αλλά απλώς για να την εξηγήσω.

  68. Γιάννης Ιατρού said

    66: Έπιασες τίποτα;

  69. loukretia50 said

    Για ανήσυχους πάντα νέους!
    ( Το κόμμα εδώ δεν επηρεάζει!)
    Μια μικρή ιστορία φαντασίας / επιστημονικής? δεν ξέρω – αναφέρεται στην πάλη της οργανωμένης κοινωνίας των μελισσών ενάντια στις σφήκες- εισβολείς, που κορυφώνεται αρχές του φθινόπωρου.
    Φυσικά κυκλοφορούν και αναρχικοί!!
    Το βρήκα ενδιαφέρον και με καλό ρυθμό.

    The Cartographer Wasps and the Anarchist Bees —
    by E. LILY YU —
    http://clarkesworldmagazine.com/yu_04_11/

    «The anarchists labored secretly but rapidly, drones alongside workers, because the copper taste of autumn was in the air. None had seen a winter before, but the memory of the species is subtle and long, and in their hearts, despite the summer sun, they felt an imminent darkness…»

  70. Γιάννης Ιατρού said

    60: Καλύτερα να βρεις ένα οδηγό ρε ΓουΣου, δημόσιος κίνδυνος θα είσαι αν πας μόνος σου … Και δεν είμαι Αθήνα γμτ%#$
    Για τ΄ άλλα πολύ χαίρομαι 😊

  71. Γιάννης Ιατρού said

    69: Αλλού διαβάζεις, αλλού σχολιάζεις, ε; 🙂 🙂

  72. Costas X said

    Καλό Φθινόπωρο σε όλους !

    Εδώ και χρόνια, τέτοιες μέρες, μου «κολλάει» αυτό το τραγούδι. Είναι το πρώτο καταγεγραμμένο αγγλικό τραγούδι, σε περγαμηνή, αρχές 13ου αιώνα. Μιλάει για το τέλος του καλοκαιριού, σε μια εποχή που οι φτωχοί δύσκολα έβγαζαν το χειμώνα.

    Mirie it is while sumer ilast
    with fugheles song
    oc nu necheth windes blast
    and weder strong.
    Ei ei what this nicht is long
    And ich with wel michel wrong.
    Soregh and murne and fast.

    (Πρόχειρη απόδοση στα ελληνικά)

    Τι όμορφα που είναι όσο διαρκεί το καλοκαίρι,
    με το τραγούδι των πουλιών.
    Μα τώρα, κοντά ξεσπάνε άνεμοι,
    κι άγριος καιρός.
    Αχ, αχ πόσο μεγάλη είναι η νύχτα,
    κι εγώ, τόσο πολύ άδικα,
    θλίβομαι και θρηνώ και πεινώ.

    Η σχετική ανάρτησή μου στο φέισμπουκ περιέχει βίντεο με ερμηνεία του τραγουδιού από το το συγκρότημα μεσαιωνικής μουσικής Fleurs de Lys Trio:

    Mirie it is while sumer ilast
    with fugheles song
    oc nu necheth windes blast
    and weder strong.
    Ei ei what this nicht is long
    And ich with wel michel wrong.
    Soregh and murne and fast.

    (Πρόχειρη απόδοση στα ελληνικά)

    Τι όμορφα που είναι όσο διαρκεί το καλοκαίρι,
    με το τραγούδι των πουλιών.
    Μα τώρα, κοντά ξεσπάνε άνεμοι,
    κι άγριος καιρός.
    Αχ, αχ πόσο μεγάλη είναι η νύχτα,
    κι εγώ, τόσο πολύ άδικα,
    θλίβομαι και θρηνώ και πεινώ.

    Η σχετική ανάρτησή μου στο φέισμπουκ περιέχει βίντεο με ερμηνεία του τραγουδιού από το το συγκρότημα μεσαιωνικής μουσικής Fleurs de Lys Trio:

  73. Costas X said

    Καλό Φθινόπωρο σε όλους !

    Εδώ και χρόνια, τέτοιες μέρες, μου «κολλάει» αυτό το τραγούδι. Είναι το πρώτο καταγεγραμμένο αγγλικό τραγούδι, σε περγαμηνή, αρχές 13ου αιώνα. Μιλάει για το τέλος του καλοκαιριού, σε μια εποχή που οι φτωχοί δύσκολα έβγαζαν το χειμώνα.

    Mirie it is while sumer ilast
    with fugheles song
    oc nu necheth windes blast
    and weder strong.
    Ei ei what this nicht is long
    And ich with wel michel wrong.
    Soregh and murne and fast.

    (Πρόχειρη απόδοση στα ελληνικά)

    Τι όμορφα που είναι όσο διαρκεί το καλοκαίρι,
    με το τραγούδι των πουλιών.
    Μα τώρα, κοντά ξεσπάνε άνεμοι,
    κι άγριος καιρός.
    Αχ, αχ πόσο μεγάλη είναι η νύχτα,
    κι εγώ, τόσο πολύ άδικα,
    θλίβομαι και θρηνώ και πεινώ.

    Η σχετική ανάρτησή μου στο φέισμπουκ περιέχει βίντεο με ερμηνεία του τραγουδιού από το το συγκρότημα μεσαιωνικής μουσικής Fleurs de Lys Trio:

  74. ΣΠ said

    Φθινόπωρο στη Νέα Υόρκη

  75. Costas X said

    Συγγνώμη για τη διπλή ανάρτηση !

  76. ΣΠ said

  77. sarant said

    75 Δεν πειράζει, δεν πληρώνουμε 🙂

    65 Ενδιαφέρουσα η επιβίωση της αρχαίας λέξης μεθόπωρον –> μοθόπωρο

  78. Costas X said

    77. Να είστε καλά. Αυτά κάνουν οι βιαστικές και άτσαλες κοπιπάστες ! 🙂

  79. loukretia50 said

    78. κοπυπαστίτσιο!

  80. ΣΠ said

    Ξέρει κανένας να μου εξηγήσει τι είναι αποκαλυπτικός σεισμός;
    http://www.gazzetta.gr/plus/diethni/article/1397720/fake-news-gia-apokalyptiko-seismo-shedon-ekkenosan-ta-tirana-pics

  81. 67 H έκφραση «χύνει τα φύλλα του» θα ήταν απευθείας ενσωματωθείς τουρκισμός από το ρήμα dökmek / dökülmek που χρησιμοποιείται για την πτώση φύλλων δέντρων, απώλεια μαλλιών κλπ και σημαίνει ακριβώς «χύνω / χύνομαι». Αλλά μου φαίνεται τραβηγμένο.

  82. Costas X said

    79. 🙂 🙂 🙂

  83. Costas X said

    80. Αγγλισμός, «apocalyptic», από την Αποκάλυψη του Ιωάννη, «έγινε της…Αποκάλυψης» !

  84. Γιάννης Κουβάτσος said

    80:Εύκολο, Σταύρο, δημοσιογραφική κλισεδούρα: σεισμός που θα προκαλούσε εικόνες Αποκάλυψης, καταστροφικός. Μα όλα πρέπει να τα εξηγούν οι ποιητές, όλα έτοιμα στο πιάτο του αναγνώστη; 😉

  85. spiridione said

    Στον Όμηρο υπάρχουν γενικά υπάρχουν τρεις εποχές, ώρες όπως λέγονταν: ἔαρ, θέρος, χεῖμα. Η οπώρα είναι το τελευταίο μέρος του θέρους, αλλά σε άλλους μεταγενέστερους συγγραφείς η οπώρα μπορεί να ταυτίζεται με το θέρος. Και στον Ησίοδο υπάρχει το τριμερές σχήμα των εποχών, στον οποίον, όμως, απαντά για πρώτη φορά η λέξη μετόπωρο, και συγκεκριμένα το επιρρ. ‘μετοπωρινόν’:

    Ἦμος δὴ λήγει μένος ὀξέος ἠελίοιο
    καύματος ἰδαλίμου, μετοπωρινὸν ὀμβρήσαντος
    Ζηνὸς ἐρισθενέος, μετὰ δὲ τρέπεται βρότεος χρὼς
    πολλὸν ἐλαφρότερος· δὴ γὰρ τότε Σείριος ἀστὴρ
    βαιὸν ὑπὲρ κεφαλῆς κηριτρεφέων ἀνθρώπων
    ἔρχεται ἠμάτιος, πλεῖον δέ τε νυκτὸς ἐπαυρεῖ·
    τῆμος ἀδηκτοτάτη πέλεται τμηθεῖσα σιδήρῳ
    ὕλη, φύλλα δ᾽ ἔραζε χέει, πτόρθοιό τε λήγει·
    τῆμος ἄρ᾽ ὑλοτομεῖν μεμνημένος ὥρια ἔργα·
    ὄλμον μὲν τριπόδην τάμνειν, ὕπερον δὲ τρίπηχυν,
    ἄξονα δ᾽ ἑπταπόδην· μάλα γάρ νύ τοι ἄρμενον οὕτω·
    εἰ δέ κεν ὀκταπόδην, ἀπὸ καὶ σφῦράν κε τάμοιο.
    τρισπίθαμον δ᾽ ἅψιν τάμνειν δεκαδώρῳ ἀμάξῃ,
    πόλλ᾽ ἐπικαμπύλα κᾶλα· φέρειν δὲ γύην, ὅτ᾽ ἂν εὕρῃς,
    εἰς οἶκον, κατ᾽ ὄρος διζήμενος ἢ κατ᾽ ἄρουραν,
    πρίνινον· ὃς γὰρ βουσὶν ἀροῦν ὀχυρώτατός ἐστιν,
    εὖτ᾽ ἂν Ἀθηναίης δμῶος ἐν ἐλύματι πήξας
    γόμφοισιν πελάσας προσαρήρεται ἱστοβοῆι.

    Μόλις του καυτερού τού ήλιου η δύναμη
    την κάψα που φέρνει ιδρώτα πάψει, και βρέξει φθινοπωρινά
    ο Δίας ο μεγαλοδύναμος, και το θνητό μας σώμα αλλάζει
    και γίνεται πολύ ελαφρότερο, τότε το άστρο του Σείριου
    για λίγο μένει μες στη μέρα επάνω απ᾽ το κεφάλι των ανθρώπων
    που ᾽ναι θρεμμένοι για το θάνατο κι απολαμβάνει πιο πολύ τη νύχτα.
    Τότε προπάντων το ξύλο που κόπηκε από σίδερο αφάγωτο απ᾽ τα σκουλήκια μένει,
    ρίχνει στη γη τα φύλλα και παύει να βλασταίνει.
    Τότε λοιπόν θυμήσου να κόψεις ξύλα, μία δουλειά της εποχής.
    Τριών ποδιών κόψε γουδί, τρεις πήχεις γουδοχέρι,
    εφτά πόδια άξονα. Πολύ κατάλληλος μ᾽ αυτόν τον τρόπο θα ᾽ναι.
    Μ᾽ αν έχει μήκος πόδια οχτώ, μπορείς και σβάρνα απ᾽ αυτόν να κόψεις.
    Τρεις πιθαμές τροχό να κόψεις για άμαξα με δέκα παλάμες μήκος,
    πολλά καμπύλα ξύλα. Φέρε γονάτι, όταν το βρεις,
    στο σπίτι σου, ψάχνοντας στα βουνά ή στα χωράφια,
    δρύινο. Το πλέον στέρεο είναι αυτό στο όργωμα με τα βόδια,
    όταν το μπήξει της Αθηνάς ο δούλος στο αλετροπόδι
    http://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/library/browse.html?text_id=134&page=16

    Πρώτη ξεκάθαρη αναφορά σε τέσσερις εποχές είναι στον Ιπποκράτη, Περί Διαίτης, όπου νομίζω ότι απαντά για πρώτη φορά και η λ. ‘φθινόπωρον’:
    «τον μέν ούν ενιαυτόν ες τέσσερα μέρεα διαιρέω, άπερ μάλιστα γινώσκουσιν οι πολλοί, χειμώνα, ήρ,θέρος, φθινόπωρον. Χειμώνα μέν από πλειάδων δύσιος άχρι ισημερίης ήαρινής, ήρ δε από ισημερίης μέχρι πλειάδων επιτολής, θέρος δε από πλειάδων μέχρι αρκτούρου επιτολής, φθινόπωρον δε από άρκτούρου μέχρι πλειάδων δύσιος».

    Είχε προηγηθεί και ο Αλκμάνας στο απόσπασμα που διασώζει ο Αθηναίος:

    ὥρας δ᾽ ἔσηκε τρεῖς, θέρος
    καὶ χεῖμα κὠπώραν τρίταν
    καὶ τέτρατον τὸ ϝῆρ, ὅκα
    σάλλει μέν, ἐσθίην δ᾽ ἄδαν
    οὐκ ἔστι

    Τρεις έπλασε εποχές, το καλοκαίρι
    και το χειμώνα, τρίτο το χινόπωρο·
    κι έρχεται η άνοιξη στερνά· μα τότε, κι αν ανθίζει
    η πλάση γύρω, πια δε βρίσκεις να χορτάσεις!
    http://www.greek-language.gr/digitalResources/ancient_greek/anthology/poetry/browse.html?text_id=150

  86. Αφώτιστος Φιλέλλην said

    Vangelis – Apocalypse Des Animaux ( excerpt )

    Σημα εκπομπης ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΟ – ΕΡΤ

  87. ΣΠ said

    84
    Υπάρχει αυτή η σημασία στα ελληνικά; Και αν ναι, δεν θα έπρεπε να είναι με κεφαλαίο το αρχικό γράμμα;

  88. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    Φθινόπωρο και … Αγαμέμνων.

    Γρήγορα που σκοτεινιάζει. Φθινοπώριασε
    δεν αντέχω τους ανθρώπους άλλο. Χώρια εσέ…

    Οδ. Ελύτης-Δημ. Παπαδημητρίου-Ελ. Αρβανιτάκη

  89. Γιάννης Κουβάτσος said

    87:Μάλλον καινούργιο φρούτο. Μέχρι τώρα το κλισέ αποκαλυκτικός σήμαινε αυτόν που αποκαλύπτει. Τώρα πλασάρεται και η έννοια του καταστροφικός. Από τις εικόνες Αποκάλυψης μέχρι το αποκαλυπτικός ένα τσιγάρο δρόμος και πολλά καντάρια γονατογραφίας.

  90. loukretia50 said

    Ήξερα ότι ο κορρέκτορας αυθαιρετεί καμιά φορά με χιούμορ, αλλά όχι μπλακ!
    Μόλις έστειλα μήνυμα σε φίλους απ΄το εξωτερικό για να συναντηθούμε στο σταθμό Ακρόπολης και μου τηλεφώνησαν ότι δε βρίσκουν πουθενά σταθμό Νεκρόπολης!! Αυτό είχε γραφτεί!
    Τόση αυθαιρεσία πια!
    Εκτός αν φταίει η Αποκάλυψη τώρα!
    Γειά σας!

  91. sarant said

    80 κε Η επίδραση του apocalyptic είναι πολύ ισχυρή. Ίσως χρειαζόμασταν ένα «αποκαλυψιακός» αλλά μάλλον θα επικρατήσει το «αποκαλυπτικός» και με τις δύο σημασίες.

  92. sarant said

    91 Και συνεχίζω: Ήδη το ΜΗΛΝΕΓ καταγραφει τις «αποκαλυπτικές καταστροφές».

  93. Αφώτιστος Φιλέλλην said

    Νικόλαος Κάλας: «Αθήνα 1933»

    Τώρα που την σιωπή των ρητόρων, των σοφιστών, καταπατούν τέκνα άλλων αστών,
    τεύτονες −πατρίκιοι εκπεσμένοι, ήρωες πολλών θανάτων στη Βενετιά−
    Άγγλοι ποιητές με ουαλδική μορφή και σκάνδαλα βυρωνικά,
    και μεταφέρονται στους στίβους και στα γήπεδά της νίκες αιγυπτιακές και ξένες,
    και τακτικοί θαμώνες της ζωής της γενήκανε εκείνα τα παιδιά της Ρωμιοσύνης
    που, από χώρες όπου θαυματουργούσεν ο Εφέσιος Μάξιμος,
    από τόπους άλλων πίστεων
    καθημερινά, πάνου σε καράβια πτωχευμένων εταιρειών, καταφθάνουν στην Αθήνα…
    καιρός είναι εμείς να εγκαταλείψουμε τον περίβολο των γκρεμισμένων τειχών της.
    Μόνη πια τα βράδια των θερινών μηνών ας παρακολουθεί
    τον ήλιο να κρύβεται πίσω από σκουριασμένες στήλες
    ενώ για τελευταία φορά παίζει με τις υδάτινες εικόνες του Ιλισού.
    Έχουν κατασκευασθεί για να ποτισθούν τα πέρατα της γης, με τη δόξα πόλης που πλένεται σε άνυδρο ποτάμι
    με ό,τι απομένει από την δόξα αυτή.
    Και δεν υπάρχει ελπίδα να αλλάξει η σύνθεσή των
    η κοίτη να σκεπασθεί με πιο πολύ νερό.
    Για να πνιγούνε τώρα οι Αθηναίοι πρέπει αλλού να αναζητήσουνε για το λουτρό τους τάφο.

  94. Καλησπέρα,
    Στον Τρίλοβο γράφει κάπου «που μοιάζει με τα σιδεροτρύπανα του Σοφία». Το Σοφία ήταν μεταλλουργικό εργοστάσιο της εποχής εκείνης, στο κέντρο της πόλης (της Μυτιλήνης) κάτω από κει που είναι το υπεραστικό ΚΤΕΛ (σήμερα στεγάζει μαγαζί με κινέζικα προϊόντα που το έχουν αυθεντικοί Κινέζοι (XIA XIAOBO)

  95. Γιώργος Κατσέας, Θεσσαλονίκη said

    -Λουκρητία, Γιάννη Κουβάτσο κ.ά. μας κάνατε πλουσιώτερους..

    -Αν παρακάμφθηκε (ή μήπως όχι;) η πασίγνωστη φθινοπωριάτικη του Ελύτη «Με την πρώτη σταγόνα της βροχής..», επειδή φαίνονταν να μην περιέχει την λέξη φθινόπωρο, ξαναδείτε το. Υπάρχει παρακάτω:
    «Όχι, δεν είναι ο θάνατος που θα αντιμετωπίσουμε/
    Παρά μιά τόση δα σταγόνα φθινοπωρινής βροχής»

    -Και από το αδίκως αγνοημένο κομμάτι της (λιγώτερο πολιτικής) ποίησης του Ρίτσου, που το αγαπώ ιδιαίτερα,
    στο
    «Απόψε έχει λιγάκι ψύχρα. Φθινοπωριάζει, βλέπετε.
    Αύριο μεθαύριο θα κλείσουμε πάλι το παράθυρο […]
    [..] προμήθεια από ξύλα για το τζάκι
    όχι μονάχα απ’ τα δάση μα κι από τα παλιά μας έπιπλα,
    πόρτες βαριές, καδρόνια, καναπέδες, φέρετρα, πίπες, ντουφέκια [..]»

  96. Κιγκέρι said

    Οι «αποκαλυπτικές καταστροφές» μήπως είναι παρόμοιο φαινόμενο με τα «θεωρητικός άντρας», «θρησκευτική γυναίκα»;
    Συμπτωματικά, πρόσφατα πρόσεξα αυτή τη φράση στο «Αμάρτημα της μητρός μου»:
    ..Καί ἔκαμεν ὁ πατέρας σου κέφι, σάν διασκεδαστικός πού ἦταν ὁ μακαρίτης, καί μ’ ἔρριψε τό μανδήλι του, νά σηκωθῶ νά χορέψουμε.

    Νομίζω ότι το έχετε ξανασυζητήσει, πού όμως;

  97. BLOG_OTI_NANAI said

    Καθώς δεν υπάρχουν πολλές λέξεις με κατάληξη «-πωρο», εκτός της δημοφιλούς «ταλαίπωρος», μερικές σπάνιες:

  98. Γιώργος Κατσέας, Θεσσαλονίκη said

    @95. (Τα έβαλα σε γωνιώδεις αγκύλες και αφανίστηκαν! 🙂 )
    – η πασίγνωστη φθινοπωριάτικη «Ελένη» του Ελύτη
    -που το αγαπώ ιδιαίτερα, στο «Νεκρό σπίτι»

  99. ΣΠ said

  100. Αγγελος said

    Δεν μας φτάνουν οι «βιβλικές καταστροφές»; Κλισέ κι αυτό, αλλά τουλάχιστον όχι ξενισμός…

  101. Γς said

    Ε, ας βάλουμε και τις Βαλκυρίες του Αποκάλυπση Τώρα

  102. sarant said

    96 Ο θεωρητικός άντρας όμως προηγείται χρονικά, είναι από την εποχή που θεωρία σήμαινε, απλώς, παράστημα, όψη κτλ. Θεωρία επισκόπου και καρδία μυλωνά.

  103. Γς said

    >Αποκάλυπση

    Από το Apocalypse. Οπως Πσαράς να πούμε 😉

  104. BLOG_OTI_NANAI said

    Και ο σπάνιος «εύπωρος»:

  105. 96 «Ξέρετε ένα διασκεδαστικό κέντρο, Μαξίμ, πού είναι;» με είχε ρωτήσει ένας τύπος στο Βόλο ένα βράδυ.

  106. BLOG_OTI_NANAI said

    To «αποκαλυπτικός» χρησιμοποιείται πολύ στη θεολογική βιβλιογραφία, αφού υπάρχει και η λεγόμενη «αποκαλυπτική φιλολογία»:

  107. BLOG_OTI_NANAI said

    Υπάρχουν όχι μόνο αποκαλυπτικές καταστροφές (τουλάχιστον από το 1982, αλλά και «γλώσσα» ή «κείμενα»):

    Και ένα περί επιστημονικής φαντασίας, από το 2002:

  108. ΜΙΚ_ΙΟΣ said

    >> Harvest είναι ο θερισμός, και οι γερμανομαθείς θα θυμηθούν…
    >>… στα ελληνικά λέμε «θέρος» και η ελληνική λέξη «θερισμός» προέκυψε από το θέρος, ενώ στα γερμανικά/αγγλικά η λέξη για τον θερισμό συνδέεται με το φθινόπωρο.

    Ενώ στα ελληνικά είναι άμεση η προέλευση της λ. θερισμός < θέρος, στην περίπτωση του αγγλικού harvest (για το γερμανικό δεν μπορώ να έχω γνώμη), νομίζω ότι υπάρχει κάποια διαφορά. Harvest είναι, γενικότερα, «ο χρόνος, η εποχή της συγκομιδής» αλλά και «η ποσότητα των καρπών που συλλέγονται» (προφανώς για κάποια συγκεκριμένη καλλιέργεια).
    Δηλ. στην προκειμένη περίπτωση υπάρχει σύνδεση της εποχής (φθινόπωρο) κυρίως με την έννοια -και τον χρόνο- της συγκομιδής των σιτηρών και επομένως η σημασία «θερισμός» είναι, ας πούμε, δευτερογενής.

    Κάτι ανάλογο έχουμε στην Κρήτη με τη λ. «βεντέμα» που μπορεί να σημαίνει:
    ’’1. τρυγητός, δηλ. συγκομιδή σταφυλιών για οινοποίηση, αλλά και ελαιοσυγκομιδή/παραγωγή λαδιού. Γενικότερα, συγκομιδή, όταν μάλιστα είναι αυξημένη.
    2. Το χρονικό διάστημα κατά το οποίο γίνεται η βεντέμα, η εποχή της συγκομιδής.
    βεντέμα < βεν. vendema < λατ. vindemia < οίνος (=vinum) + demo.’’

    [Μιχ. Κτενιαδάκης, Ετυμολογικές προσεγγίσεις σε λέξεις του κρητικού ιδιώματος
    σχετικές με μετακινήσεις, Πεπραγμένα ΙΒ΄Κρητολογικού Συνεδρίου, Ηράκλειο 2016]
    Πολύ συχνά λέγεται και για τη μεγάλη/αυξημένη παραγωγή: «οφέτος έχομε βεντέμα», εννοείται καλή σοδειά.

    Και είναι χαρακτηριστικό ότι σε μέρη με παραγωγή σταφυλιών, κρασιού κλπ, χρονικά η βεντέμα προσδιορίζεται περίπου από Αύγουστο έως Σεπτέμβριο, ενώ σε μέρη ελαιοπαραγωγικά από Νοέμβριο έως Ιανουάριο.

  109. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Φθινόπωρο
    Τί γυρεύει το κορίτσι στο σκοτάδι της καρέκλας;
    γρήγορα καθώς νυχτώνει το φθινόπωρο γδύνεται
    με σύννεφα μπροστά στα μάτια
    με τη βροχή μεσ᾿ στο κεφάλι
    με τη βελόνα στην καρδιά
    βγάζει τις κάλτσες βγάζει τα λουλούδια
    πετάει το φωτοστέφανο
    έξω τα φύλλα του καιρού βάφονται μεσ᾿ στο αίμα
    Μίλτος Σαχτούρης

    Με είκοσι φθινόπωρα και άνοιξη καμία

  110. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Θυμόμουν την πρώτη στροφή, από κάποιο σχολικό αναγνωστικό στα βάθη των αιώνων. Συγκινήθηκα που το βρήκα, και είναι του Λάμπρου Πορφύρα

    Γαλήνη
    Σήμερα πάλι λιόχαρος εἶναι ὁ γιαλὸς κι ὁ δρόμος
    ὁ ἐρημικός, ποὺ σέρνεται κοντὰ στ᾿ ἀκροθαλάσσι
    τὸ καλοκαίρι τὄδιωξαν τὰ πρωτοβρόχια, κι ὅμως
    τὸ σκοτεινὸ φθινόπωρο δὲν ἔχει ἀκόμα φτάσει.

    Εἶναι μιὰ τόση ἀπανεμιὰ καὶ μιὰ γαλήνη τόση,
    ποὺ τὰ καράβια ἀπόμακρα μὲ τὰ πανιὰ ἀνοιγμένα
    σταμάτησαν, μὰ κοίταξε, σὰ νἄχουν μετανιώσει,
    πὼς τέτοιο φῶς ἀφήσανε καὶ πᾶν στὰ μαῦρα ξένα.

    Τώρα ὡς κι οἱ πένθιμοι καπνοὶ τῶν βαποριῶν ἀράζουν
    ἀσάλευτοι σὰ σύννεφα κι αὐτοὶ μὲς στὸν ἀγέρα.
    Ὅλα ἀπ᾿ τὸν κόπο τῆς ζωῆς τριγύρω μου ἡσυχάζουν
    ὅλα, καὶ μόνο στοῦ γιαλοῦ τὴν ἀμμουδιὰ ἐκεῖ πέρα,

    μονάχα ἐκεῖ, Γαλήνη μου, σαλεύοντας τὸ κῦμα
    ζητάει κάποιο τραγούδι του νὰ πεῖ μὲς τὴ γιορτή σου,
    μὰ δὲν ξεσπάει νὰ σοῦ τὸ πεῖ, λὲς καὶ πὼς τὄχει κρῖμα
    νὰ σοῦ ταράξει τὴ χαρὰ ποὺ βρῆκες στὴ σιωπή σου.
    http://users.uoa.gr/~nektar/arts/poetry/lampros_porfyras_poems.htm#%CE%93%CE%91%CE%9B%CE%97%CE%9D%CE%97

  111. ΕΦΗ - ΕΦΗ said

    Φθινοπωρινός άνεμος:
    όπου κοιτάξω,
    χαϊκού.

    Τακαχάμα Κιόσι (1874-1959)

  112. Στις εκλογές ψηφίσατε… τι καταλάβατε ;;

  113. Alexis said

    #106, 107: Άλλο να χρησιμοποιείται σε κάποια συγγράμματα ειδικού περιεχομένου και άλλο στο δημοσιογραφικό λόγο και μάλιστα σε τίτλο είδησης.
    Τον τίτλο του #80 «Fake news για αποκαλυπτικό σεισμό, σχεδόν εκκένωσαν τα Τίρανα» τον βρίσκω από ελαφρώς έως πολύ γελοίο.
    Και βέβαια αν το μέχρι τώρα συνηθισμένο κλισέ «εικόνες Αποκάλυψης» το πεις «αποκαλυπτικές εικόνες» το σκότωσες…

  114. Πάνος με πεζά said

    Κι ένας από τους πιο ανατρεπτικούς στίχους στο τραγούδι, «Σα φθινόπωρο γυναίκας» (νομίζω το κυπριακό δίδυμο Θεοφάνους-Ευριδίκη).
    Στο θέατρο, η «Φθινοπωρινή ιστορία» του Αρμπούζωφ.

  115. nikiplos said

    80@ ως έμμεση είδηση, τα κτήρια του σοσιαλιστικού ρεαλισμού, ίδια και χειρότερα συμπεριφέρθηκαν σε μεγάλους σεισμούς. Γι’ αυτό και τα εμπιστεύονται εκείνοι που μένουν… 🙂

  116. Πάνος με πεζά said

    Και κάτι άσχετο.Ακούω ένα ραδιοφωνικό σποτάκι για λαμπρς led «ντιμαριζόμενες»…Παναπεί, η έντασή τους μπορεί να αυξομειώνεται από ροοστάτη, αλλά είναι έκφραση αυτή;
    Ούτε σε σκαναριζόμενο έγγραφο δεν τη συναντάς! 🙂

  117. ΓιώργοςΜ said

    107 Τα πρώτα δύο μήπως αναφέρονται στην Αποκάλυψη αυτή καθεαυτή (ή την καθιαυτού 🙂 ), οπότε δε μετράνε;

    (Για την ιστορία, το «αποκαλυψιακός» μου αρέσει καλύτερα, αλλά δεν το βλέπω…)

    116 Πού είναι το περίεργο; Η εναλλακτική είναι «που ντιμάρονται», ή το ελληνοπρεπές «ρυθμιζόμενης έντασης» (φαντάζομαι μόνο στα τεχνικά εγχειρίδια ή στο λεξικό). Η πιάτσα λέει «ντίμερ» τη συσκευή ρύθμισης της έντασης (η οποία μπαϊδεγουέι δεν είναι μόνο ένας ροοστάτης) 30 χρόνια τώρα. Ήταν από τις πρώτες μου χρηστικές ηλεκτρονικές κατασκευές τότενες που ήμανε μικρός, τώρα μάλλον κοστίζει περισσότερο να την φτιάξεις παρά να την αγοράσεις.

  118. Γς said

    116:

    >«ντιμαριζόμενες»

    [αντί ντιμιζόμενες]

    Θα σου έκανε το φωτορυθμιζόμενες γισ το dimmable

  119. Γς said

    117:

    >τώρα μάλλον κοστίζει περισσότερο να την φτιάξεις παρά να την αγοράσεις.

    1 ευρώ μαζί με το φως LED και τις μπαταρίες!

    Στα Τζάμπο

  120. nestanaios said

    67.
    Δυστυχώς δεν κατάλαβες το υπονοούμενο.

  121. nestanaios said

    68.
    Αυτά που πιάνω κάθε φορά. Το καλό είναι ότι πήγα Πέμπτη και αποκλείστηκα λόγω καιρού στην νοτιοδυτική πετρώδη παραλία και να έχω γύρω μου οκτάρι καθαρό μέρα νύχτα. Αλλά δεν ήμουν μόνος μου.

  122. Γιάννης Ιατρού said

    121: Θα είχες Άγιο μαζί σου (και λόγω ονόματος 🙂 )

  123. Πέπε said

    117

    > > Πού είναι το περίεργο;

    Δεν είναι περίεργο, είναι απλώς χάλια. Κανείς δεν απορεί πώς προέκυψε: dim, dimmer, ντίμερ, ντιμάρω, *ντιμαρίζω, *ντιμαρίζομαι, ντιμαριζόμενος. Σαφές αλλά απαράδεκτο.

    Από τα 7 ως άνω στάδια, μέχρι το «ντιμάρω» είναι οκέι: λέξεις που πράγματι λέγονται, και που έχουν σχηματιστεί με μια λογική που ήδη προϋπήρχε (σκάνερ-σκανάρω κλπ.). Ακολουθούν μερικά ακόμη στάδια εντελώς ανύπαρκτα, που μεταπηδούν από ένα γλωσσικό ύφος/επίπεδο (αυτό της επαγγελματικής ορολογίας σε τομείς που επηρεάζονται έντονα από τα αγγλικά) σ’ ένα τελείως άλλο (το λόγιο με τις παθητικές μετοχές ενεστώτα), για να καταλήξουμε σε μια τραγελαφική λέξη, που σημαίνει πολύ απλά «με ντίμερ».

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: